I SA/Kr 962/09
WyrokWSA w Krakowie2010-03-17
Skład orzekający: WSA Beata Cieloch, WSA Maja Chodacka, WSA Piotr Głowacki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny dotyczący prowadzenia jednoosobowego gospodarstwa domowego przez stronę w celu odmowy ustalenia uprawnienia do świadczeń opieki zdrowotnej, uwzględniając dochód z niepełnego miesiąca prowadzenia działalności gospodarczej?Ratio decidendi
Organy administracji dopuściły się istotnych naruszeń przepisów postępowania (art. 7, 77, 80 k.p.a.), nie zbierając i nie oceniając wyczerpująco materiału dowodowego, a także nie uzasadniając w sposób przekonujący odmowy wiarygodności oświadczeniu strony o prowadzeniu wspólnego gospodarstwa domowego z synem. Brak prawidłowego ustalenia liczby osób w gospodarstwie domowym i nieodpowiednie uwzględnienie dochodu mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy ustalenia uprawnienia do świadczeń opieki zdrowotnej dla K. W. Organ I instancji odmówił świadczeń, uznając, że K. W. prowadził jednoosobowe gospodarstwo domowe i uwzględniając dochód z 16 dni marca 2008 r. z działalności gospodarczej, co przekroczyło kryterium dochodowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. K. W. zarzucił organom błędy w ustaleniu stanu faktycznego, w szczególności dotyczące prowadzenia gospodarstwa domowego i dochodu.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SA/Kr 962/09 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 marca 2010r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Beata Cieloch, Sędziowie: WSA Maja Chodacka, WSA Piotr Głowacki (spr.), Protokolant: Małgorzata Celińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2010r., sprawy ze skargi K. W., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 20 kwietnia 2009r. nr [...], w przedmiocie odmowy ustalenia uprawnienia do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Decyzją z dnia 30 października 2008 r. nr [...], Prezydent Miasta , działając na podstawie art. 104 i 107 k.p.a. oraz art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 7 ust. 2 i art. 54 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2137 ze zm.) odmówił ustalenia uprawnienia dla K. W. do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż na podstawie oświadczenia K.W. z dnia 25 września 2008 r. ustalono, że w lutym i marcu 2008r. prowadził on jednoosobowe gospodarstwo domowe, a nie jak podawał wspólnie z małoletnim synem. Wniosek Szpitala Miejskiego Specjalistycznego im. [...] w K. wpłynął w marcu 2008r., dlatego też uwzględniono sytuację dochodową z marca tegoż roku. Działalność gospodarcza prowadzona przez K. W. wykreślona została z ewidencji działalności gospodarczej z dniem 17 marca 2008r., tak więc należało uwzględnić dochód za 16 dni marca 2008 roku w wysokości 927,95 zł. W uzasadnieniu zaznaczono, że w myśl art. 8 ust. 8 ustawy o pomocy społecznej do dochodu w przypadku działalności prowadzonej w formie ryczałtu wliczona zostaje podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne. Dlatego należało przyjąć, iż K. W. uzyskał dochód w wysokości 927,95 zł, a więc przekroczone zostało kryterium dochodowe z ustawy o pomocy społecznej.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyli: K. W. oraz Szpital Miejski Specjalistyczny im. [...] w K. Odwołujący K. W. podniósł, iż od dnia 1 stycznia 2008 r. nie uzyskuje żadnego dochodu, gdyż zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej. Natomiast skarżący szpital podniósł, iż K. W. zawiesił działalność gospodarczą w styczniu 2005 roku, a w dniu 17 marca 2008 roku działalność ta została wyrejestrowana. W konsekwencji niewłaściwe jest przyjmowanie jakiegokolwiek dochodu w miesiącu marcu 2008r. Niejasne jest także na jakiej podstawie ustalono, że K. W. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, gdyż w aktach sprawy znajdują się sprzeczne oświadczenia dotyczące tej kwestii.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 20 kwietnia 2009r., działając na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 54 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t. j.: Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm.), art. 8 ust. 1 pkt 1, ust. 5 pkt 2 i ust. 8 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t. j.: Dz. U. z 2008 r. Nr 115, póz. 728), § 1 pkt 1a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. z 2006 r. Nr 135, poz. 950) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy, podzielając zasadność rozstrzygnięcia organu I instancji, wskazał iż nie może być wątpliwości, iż w marcu 2008r. odwołujący był osobą samotnie gospodarującą w rozumieniu przepisów ustawy o pomocy społecznej. Wynika to z oświadczenia byłej żony K. W. – K. W. z dnia 17 września 2008r., zgodnie z którym nie mieszka ona z byłym mężem od stycznia 2008r., a K. W. nigdy nie zajmował się samodzielnie synem. Ponadto z akt sprawy wynika, iż K. W. prowadził działalność gospodarczą, która została wyrejestrowana dopiero w dniu 17 marca 2008r., co oznacza, iż konieczne było ustalenie dochodu za 16 dni marca.
Odnosząc się do zarzutu złożonych odwołań, organ podał, iż obowiązujące w okresie pobytu strony w szpitalu (tj. w marcu 2008 r.) przepisy nie przewidywały zawieszenia działalności gospodarczej. Stosowna regulacja prawna została wprowadzona do ustawy o swobodzie działalności gospodarczej 20 września 2008 r., kiedy zaczęła obowiązywać ustawa z dnia 20 lipca 2008r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2008 Nr 141, poz. 888), która dodała przepis art. 14a.
Skargę na powyższą decyzje do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł K. W., zarzucając iż co do spornego okresu nie osiągał żadnych dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W szczególności na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" p.p.s.a. sąd uchyla akt administracyjny w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu organy administracyjne dopuściły się w kontrolowanej sprawie naruszenia przepisów postępowania o takim właśnie charakterze, co miało wpływ na wynik sprawy i skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Przede wszystkim organy naruszyły w sposób istotny treść art. 7, 77, 80 k.p.a. co skutkowało również uchybieniem wymogom z art. 107 k.p.a. Z treści uzasadnień wydanych w sprawie decyzji wynika, iż organy nie uczyniły zadość powinności wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz dokładnego ustalenia stanu faktycznego, a także nie przeprowadziły wyczerpującej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.
Z uzasadnień decyzji organów obu instancji wynika, że przy ustalania kryterium dochodowego, nie dały one wiary złożonemu przez skarżącego w dniu 13 marca 2008r. oświadczeniu, iż prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z małoletnim synem – A. W. (k. 26 akt adm.). Organy nie uzasadniły w żaden sposób, dlaczego przyjęły powyższe stanowisko. Ponadto w aktach administracyjnych brak jest przekonywująco ocenionych dowodów przemawiających za nim. Co więcej , z akt nie wynika , aby organy prowadziły w tym celu jakiekolwiek postępowanie dowodowe. Znajdujące się w aktach dalsze oświadczenia skarżącego oraz oświadczenia jego byłej żony nie odnoszą się ściśle do spornego okresu tj. marca 2008r. Z oświadczenia K. W. z 25.09.2008 r. wynika jedynie , iż od 15.04. 2008 r. jest rozwiedziony i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe , zaś oświadczenie jego żony dotyczy tylko stanu z daty jego złożenia. Zgodnie z treścią art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Tymczasem w kontrolowanym postępowaniu uzasadnienie decyzji organu I instancji nie spełnia w/w wymogów w zakresie prawidłowego powołania dowodów na podstawie których stwierdzono, że skarżący prowadził w spornym okresie jednoosobowe gospodarstwo domowe - co skutkowało ustaleniem wyższego dochodu i odmową ustalenia uprawnienia do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
Wadliwe wskazanie na owe oświadczenia jako na dowody na których organ się oparł, bez podania przyczyn, z powodu których oświadczeniu skarżącego odmówił wiarygodności, powoduje, że nie można skontrolować i ocenić prawidłowości poczynionych ustaleń. Powyższych uchybień nie uwzględnił organ odwoławczy, również powielając je w swoim rozstrzygnięciu.
Zatem wobec faktu, że decyzje wydane przez organy w niniejszej sprawie nie spełniają powyższych standardów, co w sposób oczywisty mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, należało decyzje te uchylić.
Rozpoznając ponownie sprawę organy winny rozpatrzyć wniosek szpitala w oparciu o całość prawidłowo zgromadzonego i ocenionego materiału dowodowego, przede wszystkim zaś powinny w zakresie kryterium dochodowego w spornym okresie marca 2008r. ustalić liczbę osób znajdujących się w gospodarstwie domowym skarżącego.
Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł za podstawę biorąc art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. zw. z art. 135 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło