II SA/Kr 1/16

WyrokWSA w Krakowie2016-02-26

Skład orzekający: Paweł Darmoń, Joanna Tuszyńska, Magda Froncisz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., uznając, że naruszenie przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie, a także czy prawidłowo uznał osoby wnoszące odwołanie za strony postępowania, zgodnie z wcześniejszym orzeczeniem sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Wojewody jest prawidłowa i skarga podlega oddaleniu. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 153 PPSA, ocena prawna i wskazania sądu zawarte w poprzednim wyroku są wiążące dla organów administracji. W poprzednim wyroku WSA w Krakowie kategorycznie stwierdził, że osoby wnoszące odwołanie mają przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, co organ odwoławczy prawidłowo uwzględnił, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Starosta wydał decyzję zatwierdzającą projekt i udzielającą pozwolenia. Od tej decyzji odwołali się sąsiedzi, podnosząc m.in. kwestię obszaru oddziaływania obiektu. Wojewoda początkowo stwierdził niedopuszczalność odwołania, jednak WSA uchylił to postanowienie. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewoda uchylił decyzję Starosty i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając odwołujących się za strony postępowania. J.J., inwestorka, zaskarżyła tę decyzję Wojewody, kwestionując status stron i prawidłowość ustaleń dotyczących obszaru oddziaływania.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń (spr.) Sędziowie: NSA Joanna Tuszyńska WSA Magda Froncisz Protokolant: sekr. sądowy Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2016 r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia 5 listopada 2015 r., znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala Starosta T. decyzją z dnia 25 września 2013 r., nr [....] , znak [....] na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 243 z 2010 r., póz. 623 z późn. zm.) i art. 104 k.p.a. zatwierdził projekt budowlany i udzielił J.J. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [....] w m. Z. wraz z wewnętrzną instalacją wodociągową, wewnętrzną instalacją kanalizacyjną z odcinkiem zewnętrznym do projektowanego zbiornika na ścieki, wewnętrzna instalacją elektryczną z odcinkiem zewnętrznym do złącza ZK-1 w szafce pomiarowej ZP na własnej działce, wewnętrzną instalacją gazową i instalacją centralnego ogrzewania na paliwo gazowe. Organ ustalił, że obszar oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, obejmuje nieruchomości: dz. nr [....] w m. Z. Od decyzji tej odwołanie wnieśli A.G. i inni.... Podnieśli, iż działki nr [....][....] i nr [....] [....] sąsiadujące z działką J.J. o nr [....] [....] znajdują się w bezpośredniej strefie oddziaływania obiektu. Granica pomiędzy nieruchomościami jest sporna, a do części nieruchomości J.J. tytuł prawny posiada również A.G. i M.G. (zgodnie z umową kupna sprzedaży). Ponadto planowana budowa negatywnie wpływa na sąsiednią zabudowę w przyszłości, a działania inwestora narażają odwołujących się na negatywne skutki w przyszłości. Wojewoda [....] postanowieniem z dnia 26 maja 2014 r., znak [....] stwierdził niedopuszczalność odwołania z dnia 24 marca 2014 r. od decyzji Starosty T. z dnia 25 września 2013 r. Postanowienie to zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który wyrokiem z dnia 14 listopada 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 1065/14 odrzucił skargę M.G. i innych...., oraz w wyniku rozpoznania skargi A.W. i B.P. uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody [....] z dnia 26 maja 2014 r. Sąd wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę należy rozważyć, czy działki osób odwołujących się: M.G. , A.G. i J.S. (współwłaścicieli działki nr [....] ) oraz B.P. i A.W. (współwłaścicielek działki nr [....] ) znajdują się w obszarze oddziaływania planowanego obiektu budowlanego (art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane) i w zależności od dokonania oceny do rozpoznania odwołania lub do ponownego wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 134 k.p.a. Dokonując oceny należy odnieść się do zarzutów odwołania, w szczególności do kwestii ewentualnego zacieniania działek sąsiednich, z uwagi na usytuowanie planowanego budynku. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewoda [....] postanowieniem z dnia 2 marca 2015 r., znak [....] Wojewoda [....] na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził, że odwołanie z dnia 24 marca 2014 r. A.G. , M.G. , J.S. , A.W. , B.P. od decyzji Starosty T. Nr [....] , z dnia 25 września 2013 r., znak [....] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia J.J. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [....] w m. Z. jest niedopuszczalne, ponieważ zostało złożone przez osoby nie będące stronami w sprawie. A.G. , M.G. , J.S. , A.W. i B.P. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na postanowienie Wojewody [....] z dnia 2 marca 2015 r. Wyrokiem z dnia 6 lipca 2015 r. sygn. akt II SA/Kr 500/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody [....] . W uzasadnieniu wyroku przesądzono, że "skarżący mają przymiot strony w prowadzonym postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę". Decyzją z dnia 5 listopada 2015 znak: [....] , wydaną na podstawie art. 81 ust. 1, art. 82 ust. 3 ustawy Prawo budowlane i art. 138 § 2 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania A.G. , M.G. , J.S. , A.W. i B.P. od decyzji Starosty T. z dnia 25 września 2013 r., nr [....] , znak [....] Wojewoda [....] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Organ zauważył, że ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w przytoczonym orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie organ wojewódzki, który zobowiązany jest rozpatrzyć odwołanie wniesione przez podmioty będące stronami w sprawie. Wojewoda podniósł, że organ I instancji naruszył art. 10 § 1 k.p.a., gdyż przed wydaniem decyzji nie ustalił kto jest stroną w sprawie i zakwestionowaną decyzję wydał bez uprzedniego zawiadomienia osób będących stronami o toczącym się postępowaniu, zgromadzeniu do wglądu całości materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych i uwag. Organ II instancji powołał się na wykładnię art. 28 ust. 2 Pr.bud., w tym tę przeprowadzoną przez WSA w Krakowie w wyroku z dnia 6 lipca 2015r., zgodnie z którą stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są również osoby na których nieruchomości planowany obiekt może potencjalnie oddziaływać i to oni posiadają zagwarantowane prawo czynnego uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, uzyskania wyjaśnień i wszelkich wątpliwości związanych z przedmiotową inwestycją zaplanowaną na działce nr [....] w miejscowości Z. Wojewoda podniósł, iż w analizowanej sprawie zachodzą zatem okoliczności wymienione w art. 138 § 2 k.p.a. Przytoczony przepis stanowi, iż organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, co uczyniono w uzasadnieniu niniejszej decyzji. Powyższą decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie J.J. , zarzucając w niej organowi naruszenie: 1) art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt. 20 ustawy Pr.bud poprzez nieprawidłowe ustalenie obszaru oddziaływania obiektu oraz rozpoznanie odwołania wniesionego przez osoby, którym nie można przyznać statusu strony w niniejszej sprawie o wydanie pozwolenia na budowę budynku na działce nr [....] . Skarżąca podniosła, że brak jest przepisu prawa, który wskazywałby, iż ww. nieruchomości znajdują się w strefie oddziaływania zaprojektowanego obiektu budowlanego oraz powołała się na orzecznictwo NSA, 2) art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez bezzasadne przyjęcie, że organ I instancji naruszył zasadę prawdy obiektywnej nie dokonując w toku postępowania prawidłowego ustalenia stanu faktycznego w zakresie tego, komu przysługuje status strony w niniejszej sprawie o wydanie pozwolenia na budowę i w zw. z tym wydał zakwestionowana decyzję bez uprzedniego zawiadomienia osób, będących w ocenie organu II instancji stronami w toczącym się postępowaniu, co miało wpływ na wynik sprawy. Na podstawie tych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Wojewody [....] z dnia 5 listopada 2015 znak: [....] oraz o utrzymanie w mocy decyzji Starosty T. nr [....] z dnia 25 września 2013 r. znak: [....] , a także o zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącej kosztów postępowania. Wojewoda [....] w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (por. art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej "p.p.s.a.". Kontrolując zaskarżone orzeczenie z punktu widzenia powyższych zasad Sąd doszedł do przekonania, że skarga jako nieuzasadniona musiała podlegać oddaleniu, bowiem zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Przede wszystkim należy przypomnieć, że niniejsza sprawa administracyjna była już dwukrotnie przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Uchylając po raz pierwszy postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania Sąd wskazał na niedostateczne wyjaśnienie istotnych dla sprawy okoliczności związanych z obszarem oddziaływania objętej postępowaniem inwestycji. Jednakże w drugim z powołanych wcześniej wyroków tj. w wyroku z dnia 6 lipca 2015 r. sygn. akt II SA/Kr 500/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie kategorycznie wypowiedział się, co do konieczności uznania osób wnoszących odwołanie za strony postępowania. Jak wskazano w zaskarżonej decyzji stosownie do art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Artykuł 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 czerwca 2015 r., sygn. II FSK 1404/13, LEX nr 1774161). Z przepisu tego wynika zakaz rozstrzygania sprawy administracyjnej w sposób sprzeczny ze wskazaniami sądu administracyjnego zawartymi w uzasadnieniu prawomocnego wyroku. Na obecnym etapie postępowania ani Starosta T., ani Wojewoda [....] , ani też żaden z sądów administracyjnych nie jest władny przyjąć, że A.G. , M.G. i inni ....., nie mają przymiotu strony w postępowaniu o udzielenie J.J. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [....] w m. Z. wraz z wewnętrzną instalacją wodociągową, wewnętrzną instalacją kanalizacyjną z odcinkiem zewnętrznym do projektowanego zbiornika na ścieki, wewnętrzna instalacją elektryczną z odcinkiem zewnętrznym do złącza ZK-1 w szafce pomiarowej ZP na własnej działce, wewnętrzną instalacją gazową i instalacją centralnego ogrzewania na paliwo gazowe. Jeżeli skarżąca miała inne zdanie w tej kwestii, winna była skarżyć do Naczelnego Sądu Administracyjnego poprzedni wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w którym przyjęto opisany wyżej pogląd. Z momentem uprawomocnienia się tego wyroku prezentowany w nim pogląd stał się wiążący zarówno dla organów administracji rozstrzygających w późniejszym okresie tę sprawę, jak i dla innych sądów. Obecnie kwestia legitymacji wymienionych wcześniej osób do występowania w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony nie może już podlegać ocenie. Biorąc powyższe pod uwagę należało skargę wniesioną w niniejszej sprawie oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło