II SA/Kr 1191/02

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 lutego 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący : Sędzia WSA Grażyna Firek / spr. / Sędziowie : WSA Małgorzata Brachel-Ziaja AWSA Janusz Kasprzycki Protokolant : Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2006 r. sprawy ze skargi E. W. i K. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 5 kwietnia 2002 r., Nr [...] w przedmiocie wykonania inwentaryzacji z oceną techniczną robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącej E. W. kwotę 10 / dziesięć /złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. IISA/Kr 1191/02 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] stycznia 2002 r. znak [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt, 2, i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.-Prawo budowlane (j. t. Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ), oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (j, t. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ) po rozpatrzeniu sprawy rozbudowy budynku mieszkalnego prowadzonej przez inwestorów L. G. i H. G. w P. nr 20 gm. P. na działce nr ewid. [...] wszczętej w dniu 30 listopada 2001 r. na wniosek E. W. i K. W. w sprawie odstąpienia od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Starosty z dnia [...] grudnia 1999 r. znak: [...] nakazał inwestorom wykonanie inwentaryzacji z oceną techniczną wszystkich robót wykonanych przy rozbudowie budynku mieszkalnego prowadzonych na podstawie decyzji Starosty P. z dnia [...] grudnia 1999 r. znak: [...], a zmiany projektu architektonicznego uzgodnić z Zarządem [...] i [...] Parków Krajobrazowych, oraz przedłożyć w Inspektoracie do dnia 30 kwietnia 2001 r. W jej uzasadnieniu organ wskazał, że w wyniku przeprowadzonej w dniu 28 listopada 2001 r. wizji lokalnej na budowie, rozbudowywanego budynku mieszkalnego L. i H. G. w P. nr [...], gm. P., stwierdził istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego polegające na wprowadzeniu dodatkowych elementów konstrukcyjnych, takich jak: słupy betonowe podpierające przedłużoną konstrukcję dachu nad tarasem, przedłużone murłaty, belki i krokwie zadaszenia tarasu., a nadto ustalił, że inwestorzy bez zgody kierownika budowy czy projektanta, wprowadzili zmiany przy rozbudowie budynku polegające na wstawieniu dodatkowych drzwi wejściowych na klatkę schodową, dodatkowych okien w poddaszu budynku, podmurowaniu szczytu budynku - zmieniając kąt nachylenia południowej połaci dachowej oraz przesunęli schody wejściowe, a ze względu na to postanowieniem z dnia [...] listopada 2001 r. wstrzymał rozbudowę budynku mieszkalnego, uznając odstępstwa za istotne ze względu na bezpieczeństwo i zmianę wyglądu budynku w stosunku do projektu pozytywnie zaopiniowanego przez Zarząd [...] i [...] Parków Krajobrazowych w K. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. podkreślił, że inwestorzy sami wykonali roboty, bez nadzoru Kierownika budowy do czego zobowiązuje art. 42 Prawa budowlanego, że ostatni wpis w dzienniku budowy, zapisany przez Kierownika budowy z dnia 2 września 2001 r. nakazywał im wstrzymanie robót budowlanych w związku z rozbieżnościami w projekcie, części architektonicznej i konstrukcyjnej zadaszenia płyty balkonowej, że Kierownik budowy polecił uzgodnić rozbieżne rysunki z autorem projektu i potem kontynuować budowy oraz, że inwestorzy nie zastosowali się do poleceń Kierownika budowy i kontynuowali roboty dalej wg rysunków konstrukcyjnych nie zwracając uwagi na architekturę. Uzasadniając swoje stanowisko organ podkreślił, że zgodnie z treścią art. 51 ust. 1 pkt. 2 organ nadzoru budowlanego nakłada na inwestora obowiązek inwentaryzacji i oceny technicznej w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie oraz, że z inwentaryzacji takiej i oceny technicznej wyniknie jakie roboty należy wykonać w celu doprowadzenia wykonanych robót do zgodności z prawem, a zatem po ich przedłożeniu będzie mógł podjąć dalsze decyzje doprowadzające obiekt do zgodności z przepisami prawa. W odwołaniu od powyższej decyzji E. W. i K. W. domagali się jej uchylenia, zarzucając, że decyzja ta jest niezgodna z przepisami prawa budowlanego. Jednocześnie podnieśli, iż ostatni wpis w dzienniku budowy zapisany przez kierownika z dnia 2.09.2001 r. jest niewiarygodny. Kwestionowali także decyzję Starosty P. z dnia [...].12.1999r. znak: [...] dotyczącą pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego i sklepu, na podstawie której L. G. i H. G. prowadzili prace budowlane, a także zarzucili, że po wydaniu postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych nie przeprowadzono w terminie postępowania wyjaśniającego. Decyzja z dnia 5 kwietnia 2002 r. znak [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca I960r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (j .t. Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm. ), po rozpatrzeniu wskazanego wyżej odwołania utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W jej uzasadnieniu wskazał, że po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji. Wskazał także, iż zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1994r. przed upływem terminu, o którym mowa w art. 50 ust. 4, (tzn. 2 miesięcy od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych) właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie oraz określającą termin tych czynności i w przedmiotowym przypadku postanowienie o wstrzymaniu rozbudowy budynku mieszkalnego doręczono stronom w dniu 5.12.2001 r., a decyzję nakazującą wykonanie inwentaryzacji z oceną techniczną wszystkich robót wykonanych przy w/w rozbudowie wydano w dniu 31.01.2002r, a więc w terminie ustalonym przepisem art. 50 ust. 4. Podkreślił także, iż z uwagi na to, że inwestor dokonał istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego bez nadzoru kierownika budowy, organ I instancji zasadnie nałożył powyższy obowiązek, bowiem konieczne jest przedłożenie inwentaryzacji wraz z oceną techniczną wszystkich robót wykonanych przy przedmiotowej rozbudowie, w której zostanie określony zakres ewentualnych zmian i przeróbek celem doprowadzenia tego budynku do zgodności z prawem, a także projekt dokończenia budowy. Odpowiadając natomiast na pozostałe zarzuty odwołania organ II instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 36a ust. 2 Prawa budowlanego w przypadku realizacji budowy niezgodnie z zatwierdzonym projektem lub innymi warunkami pozwolenia na budowę, właściwy organ architektoniczno-budowlany uchyla decyzję o pozwoleniu na budowę, a z wnioskiem o uchylenie decyzji występuje Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, co powoduje wyeliminowanie z obiegu prawnego takiej decyzji. Wyjaśnił również, że rozpatrywana sprawa dotyczy rozbudowy budynku mieszkalnego, natomiast sklep jako obiekt odrębny nie jest przedmiotem tego postępowania. Odnośnie zarzutu dotyczącego naruszenia obowiązków przez kierownika budowy poinformował, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego może wystąpić w tej sprawie ze stosownym wnioskiem do Wojewody zgodnie z przepisami art. 97 i 98 ustawy Prawo budowlane z 1994r. Podkreślił także, iż wyżej wskazane kwestie nie mają jednak wpływu na sposób rozpatrzenia sprawy w niniejszym postępowaniu odwoławczym. W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego-Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie E. W. i K. W. domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji, podkreślając, że jakkolwiek decyzja z dnia [...] grudnia 1999 r. znak [...] dotyczy pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego i sklepu to istniejący sklep stanowi niezalegalizowaną samowolę budowlaną, gdyż właściciel nie uzyskał pozwolenia na użytkowanie takiego obiektu, a zatem wydanie decyzji zezwalającej na jego rozbudowę stanowi naruszenie przepisów prawa budowlanego. Skarżący podkreślili także, iż realizowane przez L. G. i H. G. w odniesieniu do budynku mieszkalnego i sklepu roboty budowlane są kolejnymi na ich posesji robotami "dotkniętymi wadami prawnymi", tak jak wcześniej realizowana stacja gazu. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wskazując dodatkowo, że zgodnie z art. 36a ust.2 Prawa budowlanego decyzją Starosty P. z dnia [...] maja 2002 r. znak [...] uchylono pozwolenie na budowę z dnia [...] grudnia 1999 r. w części dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę istniejącego budynku mieszkalnego o ganek i decyzja ta po rozpatrzeniu odwołania skarżących została utrzymana w mocy decyzją Wojewody z dnia [...] lipca 2002 r. znak [...] oraz podkreślając, że rozpatrywana sprawa dotyczy rozbudowy budynku mieszkalnego, natomiast sklep jako obiekt odrębny, nie objęty postanowieniem o wstrzymaniu robót i decyzją z dnia [...] maja 2002 r. oraz z dnia [...] lipca 2002 r., jak również budowa stacji gazu nie są przedmiotem nin. postępowania. Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.-Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi /art. 134 ustawy/. Skarga jest zasadna ,ale z innych przyczyn niż zostały w niej wskazane. Zgodnie z brzmieniem -obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji- art. 51 ust. l pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. -Prawo budowlane li.], z 2000 r. Dz. U. Nr 106 póz.1126 ze zm./ przed upływem terminu, o którym mowa w art. 50 ust. 4 właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie oraz określającą termin wykonania tych czynności. Zd. Sądu w składzie rozpoznającym nin. skargę nie może to oznaczać obowiązku dostarczenia dokumentów, ekspertyz i ocen, ponieważ przez nałożenie obowiązku dostarczenia dokumentów, ekspertyz i ocen nie można doprowadzić do stanu zgodnego z prawem. Dokumenty takie oraz oceny stanowią element postępowania dowodowego i dopiero zależnie od ich treści mogą stanowić podstawę do podjęcia decyzji na podstawie cyt. wyżej przepisu. Możliwość żądania przez organy nadzoru budowlanego dokumentów, ekspertyz i ocen uregulowana została w art. 86c Prawa budowlanego i na jego podstawie organ administracji budowlanej w drodze postanowienia może nałożyć obowiązek dostarczenia dokumentów wskazanych w treści tego przepisu ; cyt. w decyzjach objętych nin. postępowaniem art. 51 Prawa budowlanego nie stanowi takiej podstawy. Ponadto należy zwrócić uwagę, że nie została wyjaśniona w nin. postępowaniu kwestia czy inwestorzy wykonali roboty budowlane w sposób istotnie odbiegający od ustaleń warunków określonych w pozwoleniu z dnia [...] grudnia 1999 r. nr [...] czy też wykonali prace budowlane w ogóle nie objęte tym pozwoleniem. Treść protokołu oględzin, a za nią treść uzasadnień organu I i II instancji w tej materii powołuje się jedynie na datę i oznaczenie decyzji o pozwoleniu na budowę, nie określając nawet w przybliżeniu jaki zakres prac budowlanych był objęty tym zezwoleniem, co w konsekwencji uniemożliwia właściwą ocenę pozwalająca jednoznacznie stwierdzić czy w nin. stanie faktycznym doszło do istotnych odstępstw, a zatem właściwym jest stosowanie reguły z cyt. na wstępie art. 51 ust. 1 pkt 2 czy też, jakkolwiek inwestorzy dysponowali pozwoleniem na budowę to zakres wykonanych prac jest taki, że wskazuje na samowolę budowlaną. Mając na uwadze przytoczone okoliczności Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na zasadzie art. 145 § 1 pkt Ic ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 253 pozw.1270 ze zm./, a o kosztach postępowania na zasadzie art. 200 tej ustawy.