II SA/Kr 1240/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie : WSA Mirosław Bator WSA Małgorzata Łoboz (spr.) Protokolant : starszy sekretarz sądowy Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi J.Z. na decyzję Wojewody z dnia 31 lipca 2015 r., znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala Decyzją z dnia 9 czerwca 2015r. nr [....] znak [....] - Prezydent Miasta T. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na wykonanie robót budowlanych polegających na wykonaniu wewnętrznej instalacji gazowej i instalacji centralnego ogrzewania w lokalu handlowym usytuowanym na parterze, w budynku mieszkalno - usługowym przy ul. [....] w T. , na terenie obejmującym działkę nr [....] obręb [....] – inwestorowi, a to Miejskiemu Zarządowi Budynków Spółka z o.o. w T. ([....] Sp. z o.o). W decyzji wskazano szczegółowe warunki prowadzenia robót zgodnie z treścią art. 36 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane (Dz.U.2016.290 [....] dalej p.b.). W uzasadnieniu wskazano, że w sprawie zapadła już wcześniej decyzja . Prezydenta Miasta T. Nr 04/2015 z dnia 9 stycznia 2015r. znak: [....] , którą zatwierdzono projekt budowlany i wydano pozwolenie na roboty budowlane. W wyniku odwołania, Wojewoda [....] decyzją z dnia 16.03.2015 r. znak: [....] , uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Jako powód uchylenia decyzji podał, między innymi, niezgodność projektu budowlanego z warunkami technicznymi. Z uwagi na powyższe, w toku postępowania nałożono na inwestora obowiązek usunięcia nieprawidłowości w projekcie budowlanym w zakresie: 1. opracowania kompleksowo projektu budowlanego w/w inwestycji zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, póz. 690 z późn. zm.) ze szczególnym uwzględnieniem wytycznych zawartych w decyzji Wojewody [....] z dnia 16.03.2015r. znak: [....] w zakresie: opracowania planu sytuacyjnego budynku, ustalenia w projekcie obszaru oddziaływania obiektu (należało rozważyć konieczność zweryfikowania obszaru oddziaływania obiektu, biorąc pod uwagę zaprojektowany poziomy przewód odprowadzenia spalin do komina w przeciwległej ścianie budynku graniczącej z działką nr [....] położonej przy ul. [....] , a także istniejącą bramę przechodnio - przejazdową, do przestrzeni której zaprojektowano doprowadzenie przewodu powietrznego zakończonego kratką, jako nawiew tlenu do spalania planowanego kotła gazowego kondensacyjnego), uzupełnienia projektu budowlanego o rysunek przekroju przez bramę przechodnio - przejazdową z podaniem wymiarów koniecznych do przeprowadzenia oceny, czy światło bramy przejazdowej nie zostanie ograniczone, a zwłaszcza, czy nie zostanie pomniejszona szerokość i wysokość przejazdu, uzupełnienia projektu budowlanego, w tym rzutu lokalu handlowego, będącego przedmiotem postępowania, o przewody wentylacyjne znajdujące się w budynku mieszkalno - usługowym, a zwłaszcza przewodu wentylacji grawitacyjnej 14x14 cm w pomieszczeniu, w którym zostanie zamontowany kocioł, opracowania charakterystyki energetycznej budynku, opracowanej zgodnie z przepisami dot. metodologii obliczania charakterystyki energetycznej budynku i lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno - użytkową oraz sposobu sporządzania i wzorów świadectw ich charakterystyki energetycznej określającą w zależności od potrzeb: - bilans mocy urządzeń elektrycznych oraz urządzeń zużywających inne rodzaje energii w przypadku budynku wyposażonego w instalacje grzewcze, wentylacyjne, klimatyzacyjne lub chłodnicze - właściwości cieplne przegród zewnętrznych, w tym ścian pełnych oraz drzwi, wrót, a także przegród przeźroczystych i innych, -parametry sprawności energetycznej instalacji grzewczych, wentylacyjnych, klimatyzacyjnych lub chłodniczych oraz innych urządzeń mających wpływ na gospodarkę energetyczną budynku, dane wykazujące, że przyjęte w projekcie arch. - budowlanym rozwiązania budowlane i instalacyjne spełniają wymagania dot. oszczędności energii zawartej w przepisach techniczno - budowlanych, 2. udokumentowania dowodu dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w tym wykazania, że zarządca budynku posiada zgodę na wszystkie roboty budowlane w budynku przy ul. [....] , uwzględnione w projekcie budowlanym przedłożonym do zatwierdzenia, będącym przedmiotem postępowania. W dniu 30.04.2015r. [....] Sp. z o.o przedłożyła poprawione i uzupełnione projekty budowlane, w związku z czym po ich analizie, na zasadzie art. 10 k.p.a. powiadomiono strony o możliwości zapoznania się i zgłoszenia uwag i zastrzeżeń, czego żadna z nich nie uczyniła. Wypełniając dyspozycje zawarte w art. 35 p.b. sprawdzono, że projekt budowlany jest kompletny, posiada informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia ze względu na specyfikę projektowanego zamierzenia inwestycyjnego; został wykonany przez projektantów posiadających stosowne uprawnienia budowlane i należących do właściwej izby samorządu zawodowego, zawiera oświadczenie projektantów o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Organ wskazał również, że obszar oddziaływania obiektu obejmuje wyłącznie działkę nr [....] obr. [....] w T. , gdyż budynek przy ul. [....] nr [....] znajduje się wyłącznie na tej działce. Działka nr [....] ma odrębną księgę wieczystą i znajduje się na niej zabudowa gospodarcza. Prezydent Miasta T. stwierdził również, że roboty budowlane zaplanowane wewnątrz budynku nie wymagają wydania pozwolenia konserwatorskiego, przytaczając decyzję [....] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. z dnia 2 października 2014 r., znak [....] , w przedmiocie pozwolenia ze stanowiska konserwatorskiego na remont kominów ponad połaciami dachowymi w budynku przy ul. [....] w T. i umorzeniu postępowania w sprawie pozwolenia na remont klatki schodowej w tym budynku mieszkalno-usługowym. Decyzją z dnia 31 lipca 2015r., znak [....] Wojewoda [....] , po rozpoznaniu odwołania J.Z. , utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Wojewoda przytoczył w uzasadnieniu stanowisko organu I instancji zajęte przy przedstawieniu odwołania, że projekt budowlany został uzupełniony zgodnie z określonym zakresem, przy uwzględnieniu wytycznych zawartych w decyzji Wojewody [....] z dnia 16 marca 2015 r. i w całości odzwierciedla sposób wykonania robót budowlanych wraz ze sposobem poprowadzenia przewodu powietrzno-spalinowego od kotła z wyprowadzeniem pod strop bramy przechodnio-przejazdowej, a jej wysokość w świetle, zgodnie z rysunkiem przekroju, nie zostanie zaniżona powodując jakiekolwiek uciążliwości. W oparciu o inwentaryzację przewodów kominowych w budynku, wykonaną w 2006 r., organ I instancji informował, że przewody kominowe w lokalu handlowym będącym przedmiotem postępowania posiadają numery: K12, K14 i K13 i są to przewody różne od tych, które dotyczą lokalu J.Z. W ocenie Wojewody organ I instancji prawidłowo zgromadził wyczerpujący materiał dowodowy, umożliwiając stronom w wyznaczonym terminie, przed podjęciem rozstrzygnięcia, przedstawienie i uzasadnienie swojego stanowiska oraz ewentualne złożenie nowych środków dowodowych. J.Z. nie skorzystała z przysługującego jej prawa i nie zweryfikowała zasadności podnoszonych już wcześniej zarzutów, w sytuacji skompletowania projektu budowlanego w konsekwencji nałożenia na inwestora obowiązku usunięcia wskazanych nieprawidłowości. Stwierdzono, że jak wynika z akt sprawy, w wyniku przeprowadzenia głosowania w drodze indywidualnego zbierania głosów w dniu 6 października 2014 r. podjęto uchwałę nr 10/2014 Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości położonej w T. przy ul. [....] w sprawie wyrażenia zgody na dobudowę przewodów kominowych wentylacyjnych a w szczególności na zmianę systemu ogrzewania lokalu użytkowego i wykonanie prac remontowych związanych z przystosowaniem przewodów kominowych w zakresie niezbędnym do zainstalowania użytkowania pieca c.o. wraz z wewnętrzną instalacją c.o., a J.Z. w dniu 29 września 2014 r. odmówiła udziału w głosowaniu właścicieli lokali. Z uwagi na spełnienie wymagań określonych w art. 35 ust. 4 oraz w art. 32 ust. 4 p.b. nie było podstaw do wydania decyzji o odmowie udzielenia pozwolenia na wykonanie robót budowlanych. J.Z. wniosła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Podniosła, że skoro lokal handlowy na parterze budynku przy ul. [....] nr [....] w T. jest zlokalizowany wyłącznie na działce nr [....] , to dlaczego lokale mieszkalne położone bezpośrednio powyżej zostały sprzedane przez Prezydenta Miasta T. jako lokale, z własnością których związany jest udział w wieczystym użytkowaniu działek m [....] i [....]. Przygotowany projekt nie określa w sposób jednoznaczny lokali, z których przewodów kominowych i dymnych skorzysta lokal handlowy położony na parterze. Skarżąca jest poważnie zaniepokojona faktem, że uprzednio niejako przygotowano jeden z przewodów przysługujących kancelarii notarialnej do pełnienia funkcji przewodu przeznaczonego dla projektowanego centralnego ogrzewania. Nadto skarżąca obawiała się, że lokal [....] stanowiący jej współwłasność, w chwili obecnej nie korzystający z kuchenki gazowej, nie będzie mógł uzyskać powyższego podłączenia, bowiem jej przewód wentylacyjny znajdujący się w pomieszczeniu służbowym stanowiącym kuchnię poprzednich współwłaścicieli zostanie zagospodarowany dla potrzeby lokalu handlowego. Wskazała, że nie jest prawdą, że nie chciała się zapoznać z projektem; tylko, że jej go nie udostępniono twierdząc, że czytanie dokumentów w jej przypadku może rodzić jedynie konflikty. Nie odmówiła także udziału w głosowaniu nad uchwałą w przedmiocie zmiany ogrzewania lokalu użytkowego i wykonania prac remontowych związanych z przystosowaniem przewodów kominowych, a jedynie chciała uzyskać dostęp do dokumentów będących przedmiotem rozstrzygnięcia. Podniosła, że nie wszystkie strony zostały prawidłowo powiadomione o postępowaniu. Końcowo podniosła, że umieszczenie przewodu powietrzno- spalinowego od kotła z wyprowadzeniem pod strop bramy przechodniej przejazdowej spowoduje, że praktycznie nie będzie czym oddychać, bo brama jest zamykana z dwóch stron. Skraplająca się wilgoć stanowi gwarancję zagrzybienia budynku. Sytuacja wyglądałaby zupełnie inaczej, gdyby zamiast szczelnych drzwi od ulicy [....] była zamontowania jedynie ażurowa krata zapewniająca swobodną wentylację. Nadto skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z akt I C 50/11 SR w D. oraz z akt postępowania L.G. przeciwko Urzędowi Miasta T. o przywrócenie do pracy na okoliczność procedur i nieprawidłowości związanych z wydawaniem zezwoleń. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [....] wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Rozpoczynając, wyjaśnić należy, że istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; zwana dalej p.p.s.a.), stanowiąc, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Z punktu widzenia powyższego stwierdzić należy, że skarga okazała się być bezzasadna. W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że organy obu instancji dokonały w sposób poprawny kontroli ponownie przedstawionego, poprawionego i uzupełnionego projektu budowlanego dotyczącego wykonania wewnętrznej instalacji gazowej i instalacji centralnego ogrzewania w lokalu handlowym usytuowanym na parterze, w budynku mieszkalno - usługowym przy ul. [....] w T. , na terenie obejmującym działkę nr [....] obręb [....] . Inwestor bowiem dostosował się do poleceń organu I instancji ponownie rozpoznającego sprawę zatwierdzenia tegoż projektu i udzielenia pozwolenia na wykonanie robót budowlanych, w zakresie jego poprawienia i uzupełnienia. W efekcie projekt zawierał wszystkie elementy wskazane w decyzji Wojewody [....] z dnia 16.03.2015 r. znak: [....] . Podobnie inwestor na żądanie organu uzupełnił dokumentację o brakujące elementy, jak w kwestii dołączenia uchwały nr 10/2104 Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości położonej w T. przy ul. [....] z dnia 6 października 2014r. Oceniając ten uzupełniony materiał, organy obu instancji prawidłowo uznały, że projekt odpowiada wszystkim wymogom z art. 34 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (DZ.U. 2016.290.T.J., dalej p.b.), zaś spełnienie wymagań w świetle art. 35 p.b. upoważnia do jego zatwierdzenia i wydania pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie ocenę tę w pełni podziela, podobnie jak dokonane ustalenia faktyczne. Przechodząc natomiast do konkretnych zarzutów skarżącej, na wstępie podnieść trzeba, że brak podstaw do stwierdzenia, że w sprawie nie biorą udziału wszystkie strony postępowania. Zgodnie z art. 28. ust. 2 p.b. stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Ponieważ roboty będą wykonywane wewnątrz budynku przy ul. [....] w T. , obszar oddziaływania dotyczy jedynie działki, na której posadowiony jest budynek. Z planu sytuacyjnego zamieszczonego w uzupełnionym projekcie budowlanym wynika zaś, że budynek jest posadowiony na działce nr [....] obr. [....] . Jak wynika z tej mapy i z ustaleń organu I instancji, działka, o której wspomina skarżąca, a to nr [....] - ma odrębną księgę wieczystą i znajduje się na niej zabudowa gospodarcza. Na marginesie jedynie wspomnieć należy, że jak wynika z rejestru gruntów /k.16 akt adm./, jako użytkownicy wieczyści tejże działki wskazane są osoby, które brały i biorą udział w postępowaniu. Niezależnie od wyjaśnienia jak wyżej, stwierdzić trzeba, że tego rodzaju zarzut nie odniósłby i tak żadnego skutku. Zgodnie bowiem z ustaloną linią orzecznictwa sądów administracyjnych, której przykładem jest Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2009 r. II OSK 51/08 (pobl. Lex/el.): "Tylko podmiot, który uznaje, że bez swej winy nie brał udziału w postępowaniu, co powoduje zaistnienie przesłanki wznowieniowej określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., jest uprawniony do podnoszenia tego zarzutu. Inne podmioty nie mogą się skutecznie na tę okoliczność powoływać. Dotyczy to również Sądu rozstrzygającego sprawę ze skargi podmiotów biorących udział w postępowaniu, który niejako z urzędu nie ma podstaw do podnoszenia, że podmiot nie wnoszący skargi został pominięty w postępowaniu administracyjnym i z tej przyczyny stosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a." Co do zarzutu skarżącej, że nie udostępniono jej projektu zmiany instalacji gazowej, to pomijając, że nie wyjaśniła, kto i kiedy jej go nie udostępnił i zakładając, że zarzut dotyczy postępowania administracyjnego - stwierdzić trzeba, że na istotnym jego etapie, a więc po zgromadzeniu całości materiału dowodowego, informowano strony, w tym skarżącą, w trybie art. 10 k.p.a. o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym obejmującym również projekt instalacji /k.23 akt adm./ oraz zgłoszenia zarzutów, z której to możliwości skarżąca nie skorzystała. Jak chodzi o problem uchwały nr 10/2014 Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości położonej w T. przy ul. [....] z dnia 6 października 2014r., skarżąca twierdzi, że nie odmówiła udziału w głosowaniu, a jedynie chciała uzyskać dostęp do dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny natomiast zbadał treść uchwały pod kątem zakresu udzielonego przez Wspólnotę inwestorowi upoważnienia do wykonania prac, w celu ustalenia prawidłowości złożonego oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Z treści uchwały wynika, że dotyczy ona kwestii wyrażenia zgody na zmianę systemu ogrzewania lokalu użytkowego na parterze budynku oraz na wykonanie prac remontowych związanych z przystosowaniem przewodów kominowych w zakresie niezbędnym do zainstalowania i użytkowania pieca c.o. dwuobiegowego z zamkniętą komorą spalania wraz z wewnętrzną instalacją c.o., przy czym zakres prac obejmował także prace przy przewodach w lokalach nr [....] (I p.) i nr 12 (II p.). Dostrzec należy, że lokale te są położone nad lokalem handlowym i mają wspólną ścianę, która jest na poziomie parteru ścianą w przejściu, w której znajduje się przewód obejmujący projektowany przewód spalinowy, do którego ma być poprowadzony przewód spalinowy w stropie bramy od kotła gazowego /rysunek S1 projektu budowlanego/. Fakt zaś położenia lokali nr [....] i nr [....] nad lokalem handlowym wynika z inwentaryzacji kominowej przedstawionej przez inwestora, a w szczególności z rysunków zawierających rzuty poszczególnych kondygnacji. Powracając zatem do uchwały: została ona podjęta w drodze indywidualnego zbierania głosów (przy czym J.Z. odmówiła udziału w głosowaniu –k.16 akt adm. ) i obowiązuje do czasu jej zmiany bądź uchylenia. Skarżąca zresztą przyznała na rozprawie, że nie zaskarżała tej uchwały. W konsekwencji stwierdzić trzeba, że jak z niej wynika, Wspólnota wyraziła zgodę na przeprowadzenie prac budowlanych, które są przedmiotem postępowania, oraz że uchwała wiąże także skarżącą. W tym kontekście prawidłowe jest oświadczenie inwestora o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Jak chodzi o zarzuty wyrażające obawę skarżącej, że w wyniku przeprowadzenia robót, lokal nr [....] będący jej współwłasnością zostanie pozbawiony możliwości podłączenia do instalacji, stwierdzić należy, że organ I instancji wskazał w uzasadnieniu decyzji, po zbadaniu wymogów technicznych określonych w obowiązujących przepisach, że roboty nie pozbawią właścicieli (użytkowników) działek sąsiednich możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej i nie spowodują innych niedogodności. Uznać należy, że zasadniczo stwierdzenie to dotyczy właścicieli lokali w przedmiotowej nieruchomości (działka nr [....] ), skoro do niej jest ograniczony obszar oddziaływania obiektu. Należy nadto w tym miejscu podkreślić ( powtarzając w tym zakresie argumentację, która już była prezentowana w uzasadnieniu decyzji organu II instancji), że jak wynika z załączonej inwentaryzacji kominowej, przewody kominowe w lokalu J.Z. mają oznaczenia K6, K9, K7, K8, K26, K28 . O ile rzeczywiście są to przewody wspólne z przewodami kancelarii notarialnej oznaczonymi K6, K7, K9, K26 (co wynika z tekstowej części inwentaryzacji przewodów kominowych), o tyle w żadnym punkcie nie pokrywają się z przewodami w lokalu handlowym, będącymi przedmiotem postępowania, oznaczonymi jako K12, K13, K14 ( vide rys. nr 5 załączonej do akt administracyjnych inwentaryzacji kominowej). Oznacza to, że lokal skarżącej nie ma wspólnej instalacji kominowej z instalacją w lokalu handlowym, będącą przedmiotem postępowania. Co do ostatniego zarzutu, a to wytknięcia, że z powodu umieszczenia przewodu powietrzno – spalinowego od kotła z wyprowadzeniem pod strop bramy przejazdowej nie będzie czym oddychać - jest on niezrozumiały. Jak bowiem wynika z projektu budowlanego (str. 10 projektu oraz rysunek S1), istotnie do bramy wyprowadzony ma być przewód powietrzno – spalinowy, ale tylko przewód powietrzny ma być zakończony kratką do poboru powietrza w bramie. Przewód spalinowy ma być wprowadzony do istniejącego przewodu 14x14 cm i wyprowadzony ponad dach – na wysokość istniejącego komina. W efekcie nie może być mowy o takim zagrożeniu, o jakim prawdopodobnie wspomina skarżąca (ujście spalin do bramy). Końcowo należy wskazać, że zostały oddalone wnioski dowodowe skarżącej, albowiem nie podała ona, na jakie okoliczności dowody mają być prowadzone, a w ocenie sądu z samych wniosków nie wynikało, aby były one niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości (art. 106 § 3 p.p.s.a.). Z wymienionych przyczyn, na zas. art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.