II SA/Kr 1261/16
WyrokWSA w Krakowie2017-05-24
Skład orzekający: Jacek Bursa, Krystyna Daniel, Paweł Darmoń
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, wydana z naruszeniem ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, może zostać uznana za nieważną na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 KPA, nawet jeśli przepis szczególny (art. 46a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym) przewidujący nieważność z mocy prawa za takie naruszenie utracił moc obowiązującą?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, wydana z naruszeniem ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 KPA, co uzasadnia stwierdzenie jej nieważności. Nawet jeśli przepis szczególny (art. 46a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym) przewidujący nieważność z mocy prawa za takie naruszenie utracił moc obowiązującą, nie wyklucza to możliwości stwierdzenia nieważności na podstawie ogólnej przesłanki rażącego naruszenia prawa. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.Stan faktyczny
Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu warunków zabudowy z 2003 r. z uwagi na rażące naruszenie przepisów prawa, w tym niezgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz naruszenie przepisów Prawa ochrony środowiska. Samorządowe Kolegium Odwoławcze dwukrotnie odmówiło stwierdzenia nieważności, uznając, że decyzja nie jest obarczona wadami o szczególnie ciężkim charakterze. Po kolejnym uchyleniu decyzji przez WSA, Kolegium w decyzji z 6 września 2016 r. utrzymało w mocy swoje wcześniejsze stanowisko, mimo dostrzeżenia częściowej sprzeczności decyzji z planem miejscowym, argumentując utratą mocy obowiązującej przepisu art. 46a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Kolegium oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 6 września 2016 r. oraz poprzedzającą ją decyzję tego organu z dnia 23 czerwca 2016 r. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącego S. P. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie : WSA Krystyna Daniel (spr.) WSA Paweł Darmoń Protokolant : Maksymilian Krzanowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2017 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 6 września 2016 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego S. P. kwotę 200 zł ( słownie: dwieście złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z 23 czerwca 2016 r., na podstawie art. 157 § 1 i 2 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 23) oraz art. 46 a w zw. z art. 42 i art. 43 ustawy z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tj. z 1999 r, nr 15, poz. 139 ze zm.) odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy K. nr [....] z 21 maja 2003 r. o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na "budowie kompleksu (8 szt.) chłodni segmentowych, hali magazynowej, przebudowie sieci gazowej, utwardzeniu placów manewrowych, muru oporowego - rampy wyładowczej na działkach nr nr [....] [....] [....] [....] położonych w miejscowości P. Gm. K".
W uzasadnieniu organ podał, że decyzją z 21 maja 2003 r. Nr [....] Wójt Gminy K. na wniosek PPHU [....] orzekł o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla opisanego wyżej zamierzenia inwestycyjnego. Postanowieniem z 15 lipca 2003 r. nr [....] organ I instancji sprostował powyższą decyzję w zakresie zapotrzebowania na energię elektryczną.
W dniu 26 marca 2008 r. (data wpływu) do SKO w K. złożony został przez S.P. wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, z powodu rozstrzygnięcia sprawy z rażącym naruszeniem przepisów prawa, w szczególności art. 1 ust. 1 pkt a i b, ust. 2, 3 i 4, art. 6, 11, 19, 31, 32, działu VI oraz art. 112 i 113 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U.. 2001 r. Nr 62, poz. 627 ze zm.), art. 5, 28, 30, 33, 50 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89, poz.414 ze zm.), art. 107 k.p.a. poprzez błędne powołanie podstawy prawnej, brak prawidłowego rozstrzygnięcia i uzasadnienia faktycznego oraz prawnego decyzji. Wnioskodawca podniósł także zarzuty w odniesieniu do działań pracowników Urzędu Gminy w K. oraz w odniesieniu do działań spółki będącej inwestorem. Jednocześnie podniósł zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Prawa budowlanego w postępowaniu o pozwoleniu na budowę.
Wydane w tej sprawie przez kolegium decyzje dwukrotnie zostały uchylone wyrokami WSA w Krakowie (wyrok z 25 lutego 2010 r. sygn. akt II SA/Kr 1038/09 i wyrok z 2 października 2015 r. sygn. akt II SA/Kr 573/15). W ostatnim orzeczeniu sąd przesądził, że zakres oddziaływania planowanej inwestycji obejmuje także nieruchomość należącą do S.P. , a zatem ma on - w sprawie, w której nie brał udziału - legitymację do wszczęcia postępowania nieważnościowego.
Zdaniem kolegium, badana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie jest obarczona wadami o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, takimi które mają charakter rażący i nie pozostaje - w rozumieniu art. 46a obowiązującej w dacie jej wydania ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1994 r., nr 89, poz. 415 ze zm.) - w sprzeczności z ustaleniami Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Gminy K. zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy K. nr XV/86/93 z 28 grudnia 1993 r.
Przy wydaniu decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej inwestycji organ był obowiązany dochować warunków, o których mowa w art. 39, 40, 42 i 46 ustawy z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 1 ust. 2 pkt 1 w/w ustawy. Dokonując analizy skarżonej decyzji z punktu widzenia powyższych przepisów kolegium stwierdziło, że przedmiotowa decyzja nie jest sprzeczna z przepisami prawa materialnego obowiązującymi w dacie jej wydania a także z przepisami obowiązującego wówczas Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Gminy K.
Organ nadmienił, że nie neguje, że realizacja planowanej inwestycji, na podstawie skarżonej decyzji wzizt i pozwolenia na budowę mogła mieć wpływ na poziom hałasu na terenie odziaływania inwestycji, a zatem i na działce należącej do wnioskodawcy i że w tym zakresie (poziomu hałasu) brak jest w decyzji wzizt jakichkolwiek warunków dotyczących ochrony interesów osób trzecich. Ponadto, w badanej decyzji przyjęto, iż inwestycja nie wymagała sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko przewidzianego w rozporządzeniu Rady Ministrów z 24 września 2002 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. z 2002 r., nr 179, poz. 1490), tymczasem z akt sprawy wynika, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w P. w postanowieniu z 10 czerwca 2003 r. (po wydaniu decyzji wzizt) stwierdził, że budowa zbiornika na olej napędowy o poj. 5000 l wymaga opracowania raportu, a w piśmie opatrzonym tą samą datą Powiatowy Inspektor wskazał, że pozostałe wymienione we wniosku inwestora przedsięwzięcia nie wymagają sporządzenia takiego raportu. Natomiast Starosta P. w postanowieniu z 4 czerwca 2003 r. (także późniejszym niż skarżona decyzja) uznał za zasadne sporządzenie raportu oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na budowie kompleksu chłodni segmentowych, hali magazynowej, przebudowie sieci gazowej, utwardzeniu placów manewrowych, budowie pawilonów handlowych oraz budowie zbiornika na olej napędowy. Niemniej jednak wydanie skarżonej decyzji z pominięciem tych raportów, nie ma, zdaniem kolegium, istotnego znaczenia dla oceny ważności decyzji, gdyż w dniu 20 maja 2003 r. inwestor wniósł o wyłączenie z wniosku punktu 6 dotyczącego budowy zbiornika na olej napędowy o poj. 5000 l i w zaskarżonej decyzji z 21 maja 2003 r. już zostało to uwzględnione tj. decyzja wzizt nie obejmuje wymagającej raportu budowy tego rodzaju zbiornika.
Nie mają również znaczenia zarzuty dotyczące działań pracowników Urzędu Gminy w K. , czy legalności działania spółki, albo naruszenia przepisów Prawa budowlanego. Są to bowiem zarzuty, które nie podlegały badaniu na etapie wydawania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu i podobnie jak kwestie związane z przekroczeniem poziomu hałasu, wykraczają poza zakres niniejszego postępowania.
Organ konkludował, że skoro nie zachodzi oczywista sprzeczność treści badanej decyzji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to nie ma podstaw do stwierdzenia nieważności powyższej decyzji na zasadzie art. 46a ust. 1 pkt 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. Skoro miejscowy plan nie wprowadził zakazu lokalizacji obiektów, tego rodzaju jak planowane, to organ nie mógł odmówić ustalenia dla nich warunków zabudowy, natomiast kwestia ich uciążliwości powinna podlegać ocenie na etapie pozwolenia na budowę.
Jednocześnie kolegium stwierdziło, że nie zachodzą także inne wadliwości przewidziane w art. 156 § 1 k.p.a.
S.P. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie przedmiotowej sprawy, kwestionując stanowisko kolegium, zgodnie z którym wykazane wady przedmiotowej decyzji Wójta Gminy K. nie stanowią rażącego naruszenia prawa. W ocenie wnioskodawcy, wady te taki charakter posiadają, a poza tym kolegium nie uzasadniło, dlaczego decyzja nie narusza prawa w sposób rażący i jakimi wadami winna być ona dotknięta, aby uznać, że istnieją przesłanki do stwierdzenia jej nieważności. W ocenie wnioskodawcy, pominięcie kwestii oddziaływania na sąsiednie nieruchomości w zakresie poziomu emitowanego hałasu samo w sobie stanowi wadę decyzji o charakterze rażącym. Kolegium oparło się jedynie na dowodzie z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy nie przesłuchując świadków czy też stron postępowania, co pozwoliłoby na pełną i dokładną ocenę stanu faktycznego oraz interesu prawnego wnioskodawcy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z 6 września 2016 r., znak [....] , na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 1 i 2, art. 158 § 1 oraz art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., w związku z art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. (Dz. U. z 1994 r. nr 89 poz. 415 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z 23 czerwca 2016 r.
W uzasadnieniu organ podkreślił, że przeprowadzając postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności, organ musi mieć na uwadze, że jego przedmiotem jest akt, który zyskał już walor ostateczności. Stąd też akt ten badać należy mając na względzie wyłącznie literalnie rozumiane przesłanki stwierdzenia nieważności skatalogowane w przepisie art. 156 § 1 k.p.a.
Kolegium nie dostrzegło w przedmiotowej decyzji o warunkach zabudowy takich wad, które wyczerpywałyby definicję rażącego naruszenia prawa.
Nie budzi wątpliwości, że na gruncie przepisów obowiązujących w dacie orzekania, istniał ustawowy obowiązek badania, czy przedsięwzięcie objęte wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wymaga sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Stwierdzenie takiego obowiązku przez organ prowadzący postępowanie następować miało po zasięgnięciu opinii organu ochrony środowiska oraz Powiatowego Inspektora Sanitarnego.
W aktach sprawy znajdują się opinie właściwych organów, wydane jednak już po wydaniu kwestionowanej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w ramach postępowania o wydanie pozwolenia na budowę. Postanowienia uzgadniające zostały wydane 10 czerwca 2003 r. (postanowienie Powiatowego Inspektora Sanitarnego) oraz 16 czerwca 2016 r. (postanowienie Starosty P.). Nie budzi zatem wątpliwości, że Wójt Gminy K. orzekający w sprawie naruszył przepis art. 51 ust. 3 ówcześnie obowiązującej ustawy Prawo ochrony środowiska, nie zasięgnął bowiem przed wydaniem decyzji opinii wskazanych wyżej organów, samodzielnie uznając, że sporządzenie raportu oddziaływania na środowisko w rozpatrywanej sprawie nie jest wymagane (pkt 7 decyzji wzizt).
Wyżej wskazane uchybienie nie może jednak stanowić podstawy stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji. Sprowadza się ono bowiem do wydania decyzji bez wymaganego prawem stanowiska innych organów, co wyczerpuje przesłankę jest wznowienia postępowania (art. 145 §1 pkt 6 k.p.a.). Tymczasem system weryfikacji decyzji na drodze administracyjnej oparty jest na zasadzie niekonkurencyjności, a to oznacza, że poszczególne tryby nadzwyczajne mają na celu usunięcie tylko określonego rodzaju wadliwości decyzji i nie mogą być stosowane zamiennie.
Zdaniem kolegium, ustalone warunki zabudowy i zagospodarowania terenu są częściowo sprzeczne z ustaleniami obowiązującego w dacie jej wydania Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Gminy K. Zgodnie z tym planem teren inwestycji, obejmujący działki ewidencyjne nr nr [....] [....] [....] w miejscowości P. , gm. K. , znajdował się częściowo (działki nr nr [....] [....] o łącznej powierzchni 0,4 ha) w obszarem oznaczonym symbolem RU - tereny rolniczych ośrodków produkcyjno - usługowych wsi P. , gm. K. , częściowo natomiast (działka nr [....] o pow. 3,59 ha) na terenie oznaczonym symbolem KK - tereny kolei wąskotorowych wsi P. gm. K. Powyższe ustalono na podstawie zaświadczenia Wójta Gminy K. z 26 maja 2003 r. Działki nr nr [....] [....] [....] nie zostały objęte wyżej powołaną informacją, jednak z rysunku planu (t. III akt sprawy) oraz załącznika graficznego do kwestionowanej decyzji wynika, że znajdowały się one również w obszarze oznaczonym symbolem RU. Zgodnie z cz. IV pkt 5 części tekstowej planu przeznaczenie terenów oznaczonych symbolem RU obejmowało budowę obiektów i urządzeń produkcji roślinnej i zwierzęcej oraz obiektów usług i handlu związanych z produkcją rolną. Z kolei pkt 21 stanowił, że tereny oznaczone symbolem KK przeznaczone są pod istniejącą linię kolei wąskotorowej. Wprawdzie w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji stwierdzono, że "projektowana inwestycja będzie miała miejsce w terenach oznaczonych symbolem RU - tereny rolniczych ośrodków produkcyjno -usługowych zgodnie z Miejscowym Planem Ogólnym Zagospodarowania Przestrzennego Gminy K. ", niemniej jednak zarówno treść sentencji decyzji, jak i treść załącznika graficznego częściowo przeczy temu twierdzeniu. W sentencji bowiem wprost wskazano, że inwestycja planowana jest również na terenie działki nr [....] (położonej w terenie oznaczonym symbolem KK), a z załącznika graficznego w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że na terenie tej działki przewidywana była budowa nowego budynku magazynowego (obiekt oznaczony na złączniku graficznym do decyzji zakreskowanym polem podpisanym "Przewidywany budynek magazynowy 3").
Z powyższego jednoznacznie wynika, że w części dotyczącej warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla działki nr [....] przedmiotowa decyzja była sprzeczna z ustaleniami ówcześnie obowiązującego Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Gminy K. Na terenach oznaczonych symbolem KK nie przewidziano bowiem możliwości sytuowania jakichkolwiek obiektów budowlanych przeznaczając te tereny wyłącznie pod istniejącą linię kolei wąskotorowej. Stanowi to podstawę stwierdzenia nieważności dotkniętej takim uchybieniem decyzji z mocy art. 46 a ust. 1 pkt 1 u.z.p. Jednak zgodnie z ugruntowanym poglądem prezentowanym w doktrynie i orzecznictwie nie można treści skutków decyzji o stwierdzeniu nieważności (skutki wsteczne) odnosić do podstawy stwierdzenia nieważności decyzji z mocy prawa. Należy wnosić, że z określonych, racjonalnych przyczyn ustawodawca eliminuje z porządku prawnego określenie takiej wady decyzji, która wywołuje jej nieważność z mocy prawa. Istnienie tej wadliwości nie powinno być przedłużane przez organ wbrew ustawie jedynie dlatego, że nadal istnieje ogólna (art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a.) podstawa do orzekania o takim skutku danej wady Tylko jednak wtedy, kiedy przepis przewidujący "nieważność z mocy prawa" (jeszcze) obowiązuje w momencie rozstrzygania sprawy o stwierdzenie nieważności, możliwe jest wyeliminowanie wadliwej decyzji z obrotu prawnego. Stąd też, ponieważ powołany przepis art. 46a k.p.a. utracił już swoją moc obowiązującą, nie obowiązuje bowiem ustawa z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, należy stwierdzić, że nie ma już obecnie podstaw do uznania, że kwestionowana decyzja zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Należy bowiem uznać, że ustawodawca usunął szczególną podstawę nieważności decyzji określoną w dawnym art. 46a u.z.p. z racjonalnych przyczyn, chcąc zlikwidować możliwość stwierdzania nieważności ostatecznych decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z powodu ich niezgodności z miejscowym planem obowiązującym w dacie ich wydawania.
Odnosząc się do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, kolegium wyjaśniło, że w toku postępowania nieważnościowego organ orzekający nie ma możliwości dopuszczania nowych dowodów w sprawie. Ocenie w ramach tej procedury podlega wyłącznie kwestionowana decyzja ostateczna, wyłącznie pod kątem przesłanek ujętych w art. 156 § 1 k.p.a. i wyłącznie w oparciu o obwiązujący w dacie jej wydawania stan prawny.
Kolegium podzieliło wcześniejsze ustalenia organu, że kwestionowana decyzja nie jest dotknięta innymi wymienionymi w art. 156 § 1 k.p.a. wadami, co mogłoby skutkować koniecznością stwierdzenia jej nieważności.
S.P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. domagając się jej uchylenia, jak i uchylenia poprzedzającej ją decyzji kolegium oraz zasądzenia kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
- art. 7, art. 8, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie,
- art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię,
- art. 1 ust. 1 pkt a i b, ust. 2, 3 i 4, art. 6, 11, 19, 31, 33 art. Działu VI oraz art. 112 i 113 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U.2001.62.627 j.t.ze zm.) poprzez ich niezastosowanie,
- art. 51 ust. 2 i 3 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez jego niezastosowanie,
- art. 46a ust. 1 pkt 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U.1999.15.139 z późn. zm.) w związku z uchwałą Rady Gminy K. nr XV/86/93 z 1993r. poprzez jego niezastosowanie.
W uzasadnieniu skarżący podał, że treść art. 51 ust. 2 i 3 ustawy z 27 kwietnia
2001 r. Prawo ochrony środowiska obliguje organ administracyjny do sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Pominięcie przedmiotowego etapu postępowania jest przekroczeniem prawa. Ponadto do dnia dzisiejszego Wójt Gminy K. nie wznowił postępowania o wydanie decyzji w tym zakresie i nie uzupełnił braków formalnych postępowania administracyjnego. Wobec stanowczego brzmienia treści przepisu art. 46a ust. 1 pkt 1 u.z.p. decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jest nieważna, jeżeli jest sprzeczna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przepis ten w sposób niedwuznaczny wskazywał na skutek prawny wydania decyzji niezgodnej z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Również w tym przypadku SKO stara się legalizować bezprawne działanie Wójta Gminy K. , wywodząc, że przepis ten utracił moc prawną, zatem bez znaczenia jest fakt czy obowiązywał on w dacie wydania decyzji organu l instancji. Wreszcie, SKO w wydanej decyzji pominęło kwestię oddziaływania na sąsiednie nieruchomości w zakresie hałasu, która to kwestia również powinna być przedmiotem rozstrzygnięcia.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) oraz art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego wydania. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia może mieć miejsce w sytuacji, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Chodzi tu o naruszenie, które skutkuje przyjęciem, że bez jego popełnienia nie doszłoby do wydania rozstrzygnięcia określonej treści. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowania wykładni tych przepisów.
Skarga jest zasadna, jakkolwiek nie wszystkie jej argumenty zasługują na uwzględnienie.
Sąd w składzie orzekającym, nie podziela stanowiska Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. o braku podstaw do stwierdzenia - przynajmniej w części - nieważności weryfikowanej dwukrotnie przez Kolegium decyzji Wójta Gminy K. nr [....] z 21 maja 2003 r. o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na "budowie kompleksu (8 szt.) chłodni segmentowych, hali magazynowej, przebudowie sieci gazowej, utwardzeniu placów manewrowych, muru oporowego - rampy wyładowczej na działkach nr nr [....][....][....] położonych w miejscowości P. Gm. K.".
Na wstępie należy wskazać, że ww. decyzja Wójta Gm. K. z 21 maja 2003 r. .. została wydana w oparciu o przepisy ustawy z 7.07. 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. nr 15, poz. 139 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 43 ww ustawy nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Oznacza to, że o ile dla terenu inwestycji obowiązuje plan miejscowy jego ustalenia muszą być zachowane w decyzji wzizt. Potwierdza to dyspozycja z art. 40 ust. 1, zgodnie z którą w sprawach ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, orzeka się w drodze decyzji, na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku planu, z zastrzeżeniem art. 13, na podstawie przepisów szczególnych.
Jak wynika z przedłożonych do akt administracyjnych dokumentów dla terenu inwestycji w dacie wydania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji obowiązywał Miejscowy Plan Ogólny Zagospodarowania Przestrzennego Miasta K. zatwierdzony Uchwałą nr VII/58/94 Rady Miasta K. z 16 listopada 1994r. zmieniającą Uchwałę w sprawie Miejscowego Planu Ogólnego .
W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że część terenu objętego ustaleniami przedmiotowej decyzji o ustaleniu wzizt objęta była w dacie jej wydania ustaleniami Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Gminy K. , zatwierdzonym uchwałą nr XV/86//93 Rady Gminy K. z 28. 12. 1993 r. i zgodnie z ustaleniami planu znajduje się w terenie, który został przeznaczony na cele kolei wąskotorowej o symbolu planu miejscowego KK. Zarówno we wniosku inwestora jak i w decyzji Wójta Gminy K. z 21 maja. 2003 r. o ustaleniu wzizt zostały m. in. wskazane działki nr nr [....] . Powyższe potwierdza także załącznik nr 1 do decyzji zawierający wyrys linii rozgraniczających wnioskowaną inwestycję (s. 177 akt administracyjnych organu I instancji). Kwestia przeznaczenia terenu działki nr [....] i dz. nr [....] w planie ogólnym obowiązującym w dacie wydania kwestionowanej decyzji nie jest sporna miedzy stronami, takie przeznaczenie ww. działek potwierdza także wójt Gminy K. w piśmie skierowanym do SKO w dnia 21 kwietnia 2016 r. w którym wskazuje, że ww. działki znajdują się w terenie oznaczonym symbolem KK – przeznaczeniem podstawowym jest "istniejąca linia kolei wąskotorowej ( część IV pkt. 21 ustaleń MPOZP).
Co do pozostałych działek objętych liniami rozgraniczającymi przedmiotowej decyzji – za wyjątkiem działki nr [....] przeznaczonej pod drogi publiczne i gminne - zgodnie z ustaleniami poczynionymi przez Kolegium znajdują się one w terenie symbolem planu RU o przeznaczeniu podstawowym terenu: obiekty i urządzenia produkcji roślinnej i zwierzęcej oraz obiekty usług i handlu związanych z produkcja rolną. (część IV pkt. 5 MPOZP). Kwestia czy przedmiotowa inwestycja jest zgodna, a zatem dopuszczalna w tym zakresie z planem ogólnym nie została w ocenie Sądu dokładnie wyjaśniona. Mając jednak na uwadze, że poddana sądowej kontroli sprawa toczy się w trybie nieważnościowym, a nie odwoławczym ewentualne wątpliwości dotyczące dopuszczalności lokowania w terenie o przeznaczeniu RU obiektów magazynowych, w tym chłodni, nie ma istotnego znaczenia. Trudno bowiem jednoznacznie stwierdzić, że przeznaczenie tych terenów przewidziane w planie ogólnym jest oczywiście sprzeczne z ustaleniami kwestionowanej decyzji o wzizt. Istotne znaczenie dla rozpoznawanej sprawy ma natomiast to, czy w świetle ustaleń ww. planu ogólnego dopuszczalne było pogodzenie przeznaczenia ww. terenu dla kolei wąskotorowej z przeznaczeniem ustalonym w decyzji z 21 maja 2003 r. W ocenie Sądu nie da się bowiem pogodzić przeznaczenia terenu dla kolei wąskotorowej z wnioskowaną inwestycją, gdyż już samo proste zestawienie treści planu wskazującego na przeznaczenie terenu oznaczonego symbolem KK z wnioskowaną inwestycją obejmującą budowę kompleksu chłodni segmentowych oraz hali magazynowej i prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności. W tej sytuacji zgodzić należy się ze skarżącym, że w omawianym przypadku weryfikowana w trybie nieważnościowym decyzja Wójta Gminy K. 21 maja 2003 r. w odniesieniu do terenu działek, których przeznaczenie w planie zostało oznaczone symbolem KK wydana została z rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Trzeba przy ty zaznaczyć, że o zastosowaniu tej normy nie decyduje stan prawny obowiązujący w dacie orzekania przez organ w postępowaniu nadzwyczajnym, ale stan prawny obowiązujący w dniu wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu.
W tym miejscu trzeba wskazać, że o ile Kolegium rozpoznające po raz pierwszy sprawę o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gm. K. z 21 maja 2003 r. w ogóle nie dostrzegło w ww. decyzji wad związanych z naruszeniem prawa materialnego, w tym prawa miejscowego tj. planu ogólnego, o tyle po ponownym rozpoznaniu sprawy Kolegium zwróciło uwagę na zasadniczą sprzeczność między ustaleniami planu ogólnego dotyczącego terenu o symbolu KK a ustaleniami decyzji z 21 maja 2003 r. o charakterze przesłanki nieważnonościowej z przepisu art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a, skutkującą stwierdzeniem nieważności z mocy prawa w związku z treścią ówcześnie obowiązującego przepisu z art. 46 a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.). Przepis art. 46a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym przestał obowiązywać z dniem 11 lipca 2003 .r . Przepis art. 46a obowiązujący w dacie wydania weryfikowanej decyzji, stanowił, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jest nieważna, jeżeli jest sprzeczna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie natomiast z treścią art. 40 ust. 1 tej ustawy w sprawach ustalania warunków zabudowy i zagospodarowania terenu orzeka się, w drodze decyzji, na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Cytowane przepisy wprowadzały wymóg bezwzględnego respektowania ustaleń planu miejscowego i zgodności z nimi ustaleń konkretyzowanych dla inwestycji w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zważyć należy, że w okresie obowiązywania przepisu art. 46 a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wydanie decyzji wzizt niezgodnie z ustaleniami planu ogólnego powodowało nieważność decyzji o warunkach zabudowy z mocy prawa, co odpowiada dyspozycji art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. Taką możliwość zasygnalizowało SKO w skarżonej decyzji, równocześnie wskazując że nie ma jednak możliwości jego zastosowania w aktualnym stanie prawnym, gdyż przepis art. 46a już nie obowiązuje, a zatem brak możliwości stwierdzenia nieważności decyzji z 21 maja 2003 r. W tym miejscu trzeba jednak podkreślić, że brak możliwości stwierdzenia nieważności ww. decyzji ze względu na nieobowiązywanie normy z art. 46a bynajmniej nie wyklucza możliwości stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji w części w jakiej pozostaje w wyraźnej, i jednoznacznej sprzeczności z ustaleniami prawa miejscowego tj. obowiązującego w dacie jej wydania planu ogólnego, gdyż widoczna sprzeczność miedzy ustaleniami planu i decyzji o wzizt stanowi to o rażącym naruszeniu prawa, o jakim mowa w treści art. 156 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. Należy podkreślić, że w tym względzie Sąd rozstrzygający niniejszą sprawę w pełni podziela wypracowane w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowisko, zgodnie z którym zaistnienie przesłanki negatywnej z art. 156 § 2 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a., nie wyklucza zastosowania art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
W wyroku z dnia 5 października 2011 r., sygn. akt II OSK 1281/10 (publ. na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że wady decyzji wyliczone wyczerpująco w art. 156 § 1 pkt 1- 6 oraz wada nieważności ustanowiona w przepisach odrębnych (pkt 7) są to wady, które się wzajemnie nie wykluczają, a przepis art. 156 § 2 k.p.a. wskazuje przesłankę negatywną ograniczającą zakres stosowania instytucji stwierdzenia nieważności jedynie w odniesieniu do pkt 1, 3, 4 i 7 art. 156 § 1 k.p.a. To, iż działania związane z wydaniem decyzji wyczerpywało znamiona dwóch podstaw do stwierdzenia nieważności, z których jedna z powodu przedawnienia nie mogła doprowadzić do wydania decyzji orzekającej w tym zakresie, nie przesądza o braku podstaw zastosowania tej drugiej podstawy, z którą nie wiążą się ograniczenia czasowe w ich stosowaniu.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi trzeba wskazać, że w części zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia przepisów postępowania, a to art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. w zakresie w jakim organ jest zobowiązany do jednoznacznego ustalenia jakie dokładnie działki lub ich części stanowiące teren inwestycji znajdują się obszarze oznaczonym symbole KK w planie ogólnym przyjętym uchwałą Rady Gminy K. w dniu 28. 12. 1993 r. gdyż tylko w tym terenie można przyjąć, iż doszło do rażącego naruszenia prawa, a więc wyraźnie sprzecznego ustalenia wzizt. z obowiązującym w dacie jej wydania planie ogólnym. Pozostałe zarzuty, w tym dotyczące wydania decyzji z 21 maja 2003 r. bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu jako przesłanka wznowieniowa z art. 145 §1 pkt 6 k.p.a. nie podlegają uwzględnieniu w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji uwzględni treść art. 153 p.p.s.a., będąc związanym dokonaną przez Sąd wykładnią powołanych przepisów.
Z tych też względów, mając również na uwadze ogólna zasadę dwuinstacyjności postepowania administracyjnego z art. 15 k.p.a , skargę jako uzasadnioną należało uwzględnić i orzec jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło