II SA/Kr 1275/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) Sędziowie: WSA Krystyna Daniel WSA Mirosław Bator Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2009 r. sprawy ze skargi T. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 28 kwietnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżoną decyzję. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu N. decyzją z dnia 12 maja 2008 r. nakazał T.M. wykonania określonych robót budowlanych celem doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Decyzję tą odebrała córka T.M. K.M. w dniu 21 maja 2008 r. (akta administracyjne sprawy, karta nr 148). Dnia 3 czerwca 2008 r. T.M. nadała w [....] urzędzie pocztowym (w miejscowości .... ) przesyłkę zawierająca odwołanie od ww. decyzji. Przesyłka ta wraz z odwołaniem została doręczona Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w dniu 12 czerwca 2008 r. W tym stanie sprawy [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 134 K.p.a. decyzją z dnia 28 kwietnia 2009 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że zachowanie terminu do wniesienia odwołania byłoby skuteczne wówczas, gdyby w okresie 14 dni od daty otrzymania danej decyzji strona wniosła odwołanie do polskiego urzędu pocztowego (do polskiej placówki pocztowej operatora publicznego). Tymczasem w tej sprawie odwołująca w dniu 3 czerwca 2008 r. nadała odwołanie w [....] . W takiej sytuacji termin byłby zachowany, gdyby przed upływem 14 dni odwołanie dotarło do organu I instancji. W tej jednak sprawie odwołanie dotarło do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dopiero w dniu 12 czerwca 2008 r. Od tej decyzji w ustawowym terminie skargę wniosła T.M. , domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżąca zarzuciła organowi administracji naruszenie art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., art. 35 K.p.a. oraz art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W ocenie skarżącej urzędy pocztowe w [....] pracują przez 24 godziny na dobę i w ciągu doby listy są dostarczane do kraju przeznaczenia. Tym samym najprawdopodobniej już następnego dnia (4 czerwca 2008 r.) przesyłka skarżącej zawierająca odwołanie dotarła do polskiego urzędu pocztowego. Do skargi skarżąca dołączyła wydruk z [....] urzędu pocztowego z treści którego wynika, że 4 czerwca 2008 r. rano przesyłka opuściła terytorium [....] . O zachowaniu zaś terminu rozstrzyga w takim przypadku doręczenie przesyłki do polskiego operatora publicznego. W odpowiedzi na skargę [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja podlega uchyleniu. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Zaznaczyć przy tym należy, że w myśl art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 P.p.s.a. stanowi podstawę do jej uchylenia. W szczególności doszło w tej sprawie do naruszenia przez organy administracji przepisów art. 7, 8, 77 § 1 K.p.a. Zgodnie z ww. przepisami w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis ten zobowiązuje organy administracji podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia rzeczywistego stanu faktycznego sprawy. W tej sprawie [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wyjaśnił w należyty sposób wszystkich okoliczności potrzebnych do prawidłowego rozstrzygnięcia. Nie ustalił, kiedy odwołanie nadane przez skarżącą listem poleconym w fińskiej placówce pocztowej przekazane zostało polskiemu urzędowi pocztowemu. Zgodnie z art. 57 § 5 pkt 2 i 3 K.p.a. termin do wniesienia odwołania uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego lub ostało złożone w polskim urzędzie konsularnym. Z brzmienia cytowanego wyżej przepisu należy wnosić, że data nadania pisma w zagranicznym urzędzie pocztowym nie ma żadnego znaczenia dla oceny, czy zachowany został termin do złożenia tego pisma. Pogląd taki wyraził m.in. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 listopada 1997 roku (sygn. akt I SA/Po 1273/96), w którym stwierdzono, że do zachowania terminu do wniesienia odwołania niezbędne jest nadanie odwołania wyłącznie w polskim urzędzie pocztowym lub polskiej placówce konsularnej. Natomiast nadanie odwołania w terminie w jakimkolwiek urzędzie pocztowym za granicą nie ma wpływu na zachowanie terminu do wniesienia odwołania. Powyższe nie oznacza jednak, że pismo nie może być nadane przez stronę w zagranicznym urzędzie pocztowym. W orzecznictwie i doktrynie w podobnych sytuacjach, za datę wniesienia pisma nadanego w zagranicznym urzędzie pocztowym uważa się datę przekazania przesyłki przez ten urząd - polskiemu urzędowi pocztowemu. Takie stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 września 2008 r., sygn. akt II OSK 1101/07, opub. w ONSAiWSA 2009/3/54, z tezą: "jeśli pismo zostało nadane w zagranicznym urzędzie pocztowym, termin jego wniesienia należy uznać za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo to zostało przekazane polskiej placówce pocztowej operatora publicznego (art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a.)". Zgodnie z postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 12 maja 1978 roku, sygn. akt IV CR 130/78 datą wniesienia rewizji, nadanej w zagranicznym urzędzie pocztowym na adres właściwego sądu polskiego jest data przekazania przez ten urząd przesyłki listowej polskiemu urzędowi pocztowemu. Sąd Apelacyjny w Białymstoku w orzeczeniu z dnia 23 listopada 1999 r., sygn. akt I ACa 247/99 wskazał, że oddanie pisma procesowego w polskim urzędzie pocztowym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Jeżeli zaś przesyłka nadesłana została z zagranicy, to dla zachowania terminu wystarcza, by wpłynęła ona w terminie do polskiego urzędu pocztowego i była adresowana na właściwy sąd. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, również na gruncie art. 57 § 5 K.p.a. należy za datę wniesienia pisma nadanego w zagranicznym urzędzie pocztowym uznać datę przekazania tej przesyłki polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. W tym miejscu zaznaczyć należy, że w art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe (Dz. U. Nr 130, poz. 1188 z późn. zm.) obowiązek wykonywania zadań operatora publicznego, w tym m.in. doręczania przesyłek w obrocie zagranicznym, powierzony został Poczcie Polskiej. W świetle powyższego organ administracji nie mógł poprzestać tylko na ustaleniu daty wpłynięcia odwołania do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w N. i wskazał, że była to data 12 czerwca 2008 r. Powinien określić datę wpłynięcia przesyłki do polskiego urzędu pocztowego. Nie jest bowiem wykluczone, że odwołanie skarżącej przekazane zostało do polskiego urzędu pocztowego przez upływem terminu do jego wniesienia, określonym w art. 129 § 2 K.p.a. Pośrednio na to może wskazywać informacja o wysłaniu przesyłki z terytorium [....] w dniu 4 czerwca 2008 r. "[....] (w tłumaczeniu - listem poleconym kraju z pochodzenia (wychodzące)....). Koperta zawierająca odwołanie, nadana w [....] urzędzie pocztowym, nosi datę 3 czerwca 2008 r. Koperta ta wprawdzie nie zawiera odcisku datownika polskiego urzędu pocztowego, ale nie zwalniało to organu z obowiązku ustalenia kiedy polska placówka pocztowa otrzymała tę przesyłkę. Tym samym organ odwoławczy w niniejszej sprawie z naruszeniem art. 7, 8 i art. 77 K.p.a. nie wyjaśnił jednak okoliczności. Informację taką można było uzyskać w jednostce organizacyjnej Poczty Polskiej - Centrum Ekspedycyjno - Rozdzielczym w W. , które zajmuje się obsługą przesyłek zagranicznych. Tym samym stosownie do art.141 § 4 P.p.s.a. rozpoznając ponownie sprawę organ powinien wyjaśnić, w którym dniu odwołanie nadane przez skarżącą wpłynęło do polskiego urzędu pocztowego, gdyż jest to istotne do ustalenia czy odwołanie wniesiono we właściwym terminie. Stosownie do tego winien podjąć dalsze czynności. Uchybieniem było również zakończenie postępowania przez organ odwoławczy w trybie wydania decyzji. Zgodnie z art. 134 K.p.a. stwierdzenie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania następuje w drodze postanowienia, a nie decyzji. Jest to jednak uchybienie, które nie miało wpływu na sposób rozstrzygnięcia sprawy. Sąd nie zasądził kosztów postępowania na rzecz skarżącej, ponieważ do chwili zamknięcia rozprawy skarżąca, będąc pouczona o treści art. 210 P.p.s.a, nie złożyła wniosku o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.