II SA/Kr 1311/18
WyrokWSA w Krakowie2018-12-21
Skład orzekający: Iwona Niżnik-Dobosz, Magda Froncisz, Tadeusz Kiełkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia drogą, która może znacząco oddziaływać na środowisko, została wydana prawidłowo, z uwzględnieniem wszystkich wymogów prawnych dotyczących oceny oddziaływania na środowisko, analizy wariantów, udziału społeczeństwa oraz zarzutów dotyczących dokładności raportu środowiskowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach została wydana prawidłowo. Raport o oddziaływaniu na środowisko spełniał wymogi ustawowe, uwzględniono analizę wariantów, a zarzuty skarżącego dotyczące dokładności raportu i jego wpływu na nieruchomość nie były zasadne. Decyzja środowiskowa jest etapem wstępnym i nie przesądza o wykupie nieruchomości czy wyburzeniu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy W. ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla budowy połączenia węzła autostrady A-4 z Strefą Aktywności Gospodarczej w T. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące m.in. niedokładności raportu środowiskowego, błędnych obliczeń hałasu i zanieczyszczeń, a także domagał się przeznaczenia jego nieruchomości pod inwestycję. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Niżnik-Dobosz Sędziowie: WSA Magda Froncisz WSA Tadeusz Kiełkowski (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi R. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2018 r., znak: [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla realizacji przedsięwzięcia skargę oddala.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia 11 stycznia 2018 r., znak [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. 2017 r. poz. 1254), art. 71 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r., poz. 1405), art. 6 i 8 ustawy z dnia 9 października 2015 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r. poz. 1936), § 3 ust. 1 pkt 60 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r. Nr 216, poz. 71) oraz art. 2 i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1659) i § 1 pkt 6 lit c rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz. U. z 2003 r. Nr 198, poz. 1925), po rozpatrzeniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 stycznia 2018 r. odwołania M. M., odwołania R. D. i odwołania W. N. z dnia 7 grudnia 2017 r. od decyzji Wójta Gminy W z dnia 24 listopada 2017 r., znak: [...], ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla realizacji przedsięwzięcia pn. "Budowa połączenia węzła autostrady A-4 w W. ze Strefą Aktywności Gospodarczej w T." – utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Powyższa decyzja, która jest przedmiotem skargi, zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Wnioskiem z dnia 7 grudnia 2016 r. Zarząd Województwa [...], reprezentowany przez Zarząd Dróg Wojewódzkich w K., zwrócił się do Wójta Gminy W o wydanie decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pod nazwą: "Budowa połączenia węzła autostrady A-4 w W. ze Strefą Aktywności Gospodarczej w T.". Do wniosku załączono m.in. kartę informacyjną przedsięwzięcia oraz mapę z zaznaczonym terenem, na którym realizowane będzie przedsięwzięcie wraz z obszarem oddziaływania inwestycji. W dniu 8 grudnia 2016 r. zawiadomiono o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wydania ww. decyzji. Jednocześnie organ zwrócił się do Prezydenta Miasta T. o porozumienie w sprawie realizacji inwestycji, z uwagi na to, że jej część przebiegać będzie przez działki leżące na terenie Gminy Miasta T.. Porozumienie takie zostało osiągnięte, na co wskazuje pismo Prezydenta Miasta T. z dnia 3 marca 2017 r. Opinią z dnia 20 grudnia 2016 r. Nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. stwierdził, że w niniejszej sprawie jest wymagane przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko. Z kolei Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K. opinią z dnia 28 grudnia 2016 r., znak [...], wyraził stanowisko, iż przedmiotowa inwestycja wymaga przeprowadzenia oceny odziaływania inwestycji na środowisko. W oparciu o powyższe postanowieniem z dnia 30 grudnia 2016 r. Wójt Gminy W. stwierdził obowiązek przeprowadzanie oceny odziaływania na środowisko i określił zakres raportu o odziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Następnie opinią sanitarną z dnia 29 września 2017 r. Nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. zaopiniował pozytywnie pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych środowiskowe uwarunkowania dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Podobnie uczynił Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K., który w postanowieniu z dnia 25 października 2017 r., znak [...], uzgodnił pozytywnie w zakresie ochrony środowiska realizację ww. inwestycji.
Wójt Gminy W., decyzją z dnia 24 listopada 2017 r., działając na podstawie art. 71 ust. 1, ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 75 ust. 4, art. 80 ust. 1, art. 82 ust. 1 i 3 i art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r. poz. 1405), a także § 3 ust. 1 pkt 60 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 71), w związku z art. 104 § 1 oraz 108 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) – ustalił środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia pn.: "Budowa połączenia węzła autostrady A4 w W. ze Strefą Aktywności Gospodarczej w T.". W pkt I.1-3 decyzji organ określił szczegółowe warunki, jakie inwestor winien spełnić w trakcie realizacji i eksploatacji. W pkt IV decyzji nałożono obowiązek przeprowadzenia ponownej analizy oddziaływania inwestycji na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Z kolei w pkt III decyzji nałożono obowiązek monitorowania jakości wód w obrębie strefy pośredniej ujęcia wód w [...] na etapie realizacji inwestycji i przedłożenia informacji Regionalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska w K. oraz Wójtowi Gminy W. Do decyzji załączona została charakterystyka przedsięwzięcia.
Odwołania od powyższej decyzji wnieśli M. M., W. N. i R. D.. M. M. zarzucił organowi, iż nie uwzględniono budowy ekranów akustycznych po południowej stronie zjazdu na odcinku mostu na rzece D. do ronda w K. B.. Zdaniem odwołującego się zminimalizowanie hałasu na tym odcinku jest niezbędne, a budowa tzw. cichej nawierzchni nie zminimalizuje, według strony, hałasu. W. N. i R. D. wskazali, że: 1) ustalenia realizacji przedsięwzięcia są sprzeczne z przyjętymi założeniami w raporcie pkt. 7.4; strony zauważyły, iż z uwagi na fakt, że prędkość projektowa ma decydujące znaczenie przy określaniu mocy źródła hałasu powyższe rozbieżności znacząco wpływają na zaniżenie mocy źródła hałasu, konsekwencją czego są zaniżone wartości emisji hałasu na terenach mieszkaniowych bezpośrednio sąsiadujących z projektowaną drogą; wobec powyższego zobrazowane zasięgi oddziaływania akustycznego przedstawione na mapach oddziaływań akustycznych w postaci izolinii równoważnego poziomu dźwięku przedstawiają zaniżone wartości emisji hałasu; przyjęte założenia obliczeniowe są również niezgodne z ograniczeniami prędkości wynikającymi z przepisów ruchu drogowego, z których wynika, iż dopuszczalna prędkość pojazdów na terenie zabudowanym w porze nocnej wynosi 60 km/h; 2) zastosowana w raporcie metoda obliczeniowa Guide du Bruit nie jest zgodna z wymogami Dyrektywy 2002/49/WE Parlamentu Europejskiego oraz Rady z dnia 25 czerwca 2002 r., co w konsekwencji skutkuje błędną oceną zasięgów emisji hałasu od projektowanej drogi; powyższe dyskwalifikuje jakakolwiek przydatność wykonanych obliczeń zasięgów oddziaływań akustycznych od projektowanej drogi; 3) na stronie 139 raportu informuje się, że w obliczeniach rozkładu zanieczyszczeń powietrza uwzględniono prognozę ruchu opracowaną przez mgr inż. M. G.-Ż., jednakże trzeba mieć na uwadze, że przyjęte bardzo nieprecyzyjne założenia co do struktury ruchu (podział na pojazdy osobowe i ciężarowe w przedziale od 10 do 15 udziału pojazdów ciężkich (z uwagi na dominujący wpływ pojazdów ciężkich na parametry mocy akustycznej źródła hałasu) znacząco wpływa na uzyskany wynik obliczeń zasięgów oddziaływań akustycznych; 4) w zapisach decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach brak jest jednoznacznej informacji w jakiej siatce zostały wprowadzone do modelu obliczeniowego punkty numerycznego modelu terenu odzwierciedlającego konfiguracje terenu, na którym prowadzone są obliczenia zasięgów oddziaływań akustycznych; z punktu widzenia jakości uzyskanych wyników obliczeniowych precyzyjne zamodelowanie konfiguracji terenu jest kluczowym elementem tworzenia modelu obliczeniowego; nieprecyzyjne modelowanie konfiguracji terenu skutkuje uzyskaniem błędnych wyników oddziaływań akustycznych od nowoprojektowanej inwestycji; 5) w odniesieniu do przyjętych założeń nawierzchni drogi redukującej hałas o minimum 4 dB w stosunku do nawierzchni standardowej (cicha nawierzchnia np. SMA 11) stwierdzono znaczące naruszenie zasad modelowania hałasu generowanego przez nowoprojektowaną drogę skutkujące zaniżeniem uzyskanych wyników obliczeń równoważnego poziomu dźwięku przedstawionego na mapach oddziaływań akustycznych w postaci izolinii równoważnego poziomu dźwięku (nazwanych w raporcie "izofon"); w zastosowanym modelu obliczeniowym przyjęto nawierzchnię redukującą emisję hałasu do 4dB w stosunku do nawierzchni standardowej dla założonej prędkości 50 km/h.
Działając na skutek odwołań, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało opisaną na wstępie decyzję z dnia 11 stycznia 2018 r., którą utrzymało zaskarżoną decyzję Wójta Gminy W. w mocy. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy zreferował przebieg postępowania oraz zarzuty sformułowane przez odwołujących; przytoczył i wyjaśnił podstawę prawną rozstrzygnięcia, w szczególności art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (§ 3 ust. 1 pkt 60). Dalej organ odwoławczy wskazał, że przedsięwzięcie zlokalizowane będzie na terenie Gmina W. i Miasta T.. W Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia, załączonej do wniosku wskazano, że inwestycja dotyczy budowy drogi klasy G, która połączy węzeł autostrady A4 w W. ze Strefą Aktywności Gospodarczej w T.. W ramach tego zadania przewiduje się: budowę nowej drogi o nawierzchni twardej, przebudowę i budowę skrzyżowań z drogami i ulicami przecinającymi trasę nowej drogi, budowę nowego obiektu mostowego na rzece D., budowę i przebudowę obiektów inżynierskich w ciągu nowej drogi, budowę odwodnienia drogi oraz urządzeń ochrony środowiska, remont istniejącego mostu na rzece D.. Realizacja inwersji złagodzi istniejące, niekorzystne uwarunkowania związane z funkcjonowaniem obecnego układu drogowego. Nowa droga będzie miała za zadanie przejęcie ruchu z pominięciem przebiegu drogi przez W. i centrum wsi O.. Ruch tranzytowy związany jest ze Strefą Aktywności Gospodarczej w T. charakteryzuje się występowaniem znacznego udziału pojazdów ciężkich z przyczepami, co w konsekwencji "prowadzi do przyspieszenia degradacji warstw konstrukcyjnych nawierzchni i pogorszenia własności jezdnych, objawiających się przedwczesnym występowaniem spękań zmęczeniowych oraz kolein płytkich i głębokich po śladzie kół pojazdów. Ponadto ruch ciężki stwarza znaczące zagrożenie dla lokalnego ruchu pieszego oraz przyspiesza degradację istniejącego mostu na rzece D.".
Następnie organ odwoławczy wyjaśnił, że z punktu widzenia każdej inwestycji mogącej pogorszyć stan środowiska istotnym jest analiza wariantów przedsięwzięcia, zgodnie bowiem z art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać informacje umożliwiające analizę kryteriów wymienionych w art. 62 ust. 1 oraz zawierać opis wariantów uwzględniający szczególne cechy przedsięwzięcia lub jego oddziaływania, w tym: a) wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego, b) racjonalnego wariantu najkorzystniejszego dla środowiska – wraz z uzasadnieniem ich wyboru. Opisując parametry techniczne przedsięwzięcia wskazano, iż do analizy możliwości połączenia węzła autostradowego z drogą wojewódzką wzięto pod uwagę trzy warianty inwestycyjne przebiegu owego łącznika. Wariant 1 (W1) z wykorzystaniem śladu istniejącego obiektu mostowego, kolejny wariant (W4) przewiduje budowę nowego obiektu mostowego pomiędzy istniejącym już mostem drogowym i istniejącym mostem kolejowym. Z kolei wariant W3 zakłada budowę nowego obiektu mostowego w pobliżu mostu kolejowego. Dla projektowanej drogi we wszystkich wariantach przyjęto takie same parametry techniczne. W Rozdziale 9 Raportu (tom I) scharakteryzowano w/w warianty. I tak wariant 0 (stan istniejący) spowoduje, że układ komunikacyjny pozostanie bez zmian, a to oznacza, że będzie brak połącznia autostrady A-4 i Stery Aktywności gospodarczej w T.. W rezultacie lokalne połącznia będą obciążone, co w konsekwencji spowoduje wzrost kolizji, a obecny układ jezdny wraz z istniejącym obiektem mostowym nie pozwoli na płynny ruch pojazdów w tym rejonie. Pozostawienie tego stanu spowoduje wysoką uciążliwość i stworzy stopień zagrożenia dla środowiska, zdrowia okolicznych mieszkańców i bezpieczeństwa użytkowników dróg. Wariant W1 (wariant alternatywny) zakłada wykorzystanie istniejącego obiektu mostowego na rzece D.. Wariant ten zakłada maksymalne wykorzystanie istniejącego korytarza drogowego oraz budowę możliwe najkrótszego obiektu mostowego. Wariant W3 jest wariantem najdłuższym, wymusza konieczność budowy najdłuższego obiektu mostowego oraz zajęcia dużej liczby nowych terenów na terenie K. B.. Wariant W4 (proponowany przez wnioskodawcę) przewiduje budowę nowego obiektu mostowego oraz remont mostu już istniejącego. Wariant ten jest wariantem najkrótszym. Autorzy raportu dokonali porównań wszystkich wariantów inwestycyjnych w zakresie oddziaływania infrastruktury drogowej (do której należy zajętość terenu, efekt bariery, produkcja odpadów i materiałochłonność) oraz oddziaływania ruchu drogowego (do którego zaliczono klimat akustyczny i wibracje, emisję zanieczyszczeń, wypadki drogowe). Analiza powyższych odziaływań w stosunku do każdego z wariantów wskazuje, iż oddziaływania te nie różnią się między sobą. Jak podano w Raporcie (str. 129 tom I), wszystkie warianty w niewielkim stopniu będą szkodzić środowisku naturalnemu. Jednocześnie wskazano, że wariant W4 jest w największym stopniu uzasadniony ekonomicznie (najkrótszy i najmniejszy koszt budowy), a także jest korzystny z punktu widzenia interesu społecznego (stosunkowo mało wyburzeń budynków i najmniejsza zajętość terenów prywatnych). Projektowana droga przekracza rzekę D., która jest objęta ochroną w ramach programu Natura 2000 – obszar Dolny Dunajec PLH12085. W raporcie wskazano na gatunki zwierząt oraz roślin, które w tym obszarze podlegają ochronie. Stwierdzono, że prace podczas realizacji obiektu inżynierskiego nie będą prowadzone w międzywalu rzekli D. i dlatego też ograniczenia wynikające z zakwalifikowania rzeki D. do obszarów Natura 2000 nie odnoszą się do projektowanej inwestycji. W postanowieniu Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. z dnia 25 października 2017 r. dodano, iż podpory mostu będą usytuowane poza korytem rzeki D. wobec tego prace budowlane nie naruszą znajdujących się w korycie rzeki płatów siedliska roślinności. W konkluzji organ ochrony środowiska stwierdził, że realizacja inwestycji nie pogorszy integralności obszaru Natura 2000 i nie wpłynie negatywnie na jego powiązania z innymi obszarami sieci Natura 2000. Inne obszary chronione na podstawie odrębnych przepisów, w tym głównie ustawy o ochronie przyrody, są oddalone i nie będą narażone na odziaływanie inwestycji. Najbliższy chroniony obszar to [...] Obszar Chronionego Krajobrazu, którego granice znajdują się w odległości ok. 500 m na zachód od buforu badań przyrodniczych. Sporządzony w niniejszej sprawie raport o odziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko został uzgodniony z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w K..
Organ odwoławczy, powołując się na art. 66 w zw. z art. 6 i 8 odnośnej ustawy, wskazał elementy, które powinien zawierać raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko – i zauważył, że w raporcie określono przewidywanie oddziaływania inwestycji (w fazie budowy i eksploatacji) w zakresie oddziaływania na klimat, stan powietrza, klimat akustyczny i wibracje drogowe, oddziaływanie na faunę i florę, wody powierzchniowe i podziemne, zabytki kultury i krajobraz. Nie stwierdzono też oddziaływania transgranicznego, a to z uwagi na to, że granica kraju znajduje się w odległości 90 km od lokalizacji planowanej drogi. Dokonano także analizy w zakresie gospodarki odpadami. Dokonując opisu skutków w przypadku niepodejmowania przedsięwzięcia stwierdzono, że realizacji nowej drogi spowoduje istotne złagodzenie istniejących niekorzystnych uwarunkowań związanych z funkcjonowaniem obecnego układu drogowego. Jak dodano, budowa połączenia spowoduje wyprowadzenie ruchu tranzytowego (związanego głównie ze Strefą Aktywności Gospodarczej w T.) poza obszar intensywnej zabudowy w miejscowości O. i tym samym zmniejszy natężenie ruchu kołowego. Zwrócono uwagę, że przy obecnym stanie faktycznym, ruch pojazdów ciężkich stwarza znaczące zagrożenie dla lokalnego ruchu pieszego, przyspiesza też degradację istniejącego mostu na rzece D., który obecnie nie jest w dobrym stanie technicznym. W przypadku niepodejmowania inwestycji, wyłączenie obecnego mostu z ruchu, w celu jego remontu, spowoduje drastyczne utrudnienia w komunikacji samochodowej i pieszej pomiędzy T., a wieloma miejscowościami położonymi po zachodniej stronie D.. Dalsza eksploatacja istniejącego układu komunikacyjnego może stać się realnym zagrożeniem dla zlokalizowanych w obszarze ujęć podziemnych. W ocenie organu odwoławczego, postępowanie przeprowadzone zostało prawidłowo, a raport zawiera wszystkie niezbędne elementy, jakie nakazują przepisy prawa.
Mając na względnie treść odwołań, organ odwoławczy rozważył problem hałasu spowodowanego ruchem kołowym i wskazał, że podczas budowy drogi można spodziewać się emisji ponadnormatywnego poziomu hałasu. Emisja hałasu powstałego w trakcie realizacji inwestycji zostanie ograniczona m.in. przez zastosowanie sprawnych technicznie pojazdów i maszyn oraz stosowanie możliwie najcichszych procesów technologicznych. Oddziaływanie to będzie miało charakter czasowy i lokalny. Najbardziej uciążliwa pod względem akustycznym będzie praca ciężkiego sprzętu budowlanego. Do szczególnie hałaśliwych prac budowlanych należy zaliczyć roboty związane z wykonywaniem ścianek szczelnych czy pali wierconych, które mogą być źródłem emisji hałasu o poziomie maksymalnym przekraczającym 85-110 dB. Źródłem maksymalnego poziom dźwięku, przekraczającego stosunkowo często poziom 80 dB(A), mogą być również samochody ciężarowe transportujące materiały, surowce, maszyny i urządzenia pracujące przy realizacji inwestycji. Do bardzo hałaśliwych urządzeń należy zaliczyć także wszelkiego rodzaju młoty, zagęszczarki oraz piły do wykonywania fug w warstwie ścieralnej generujące dźwięki na poziomie 65-85 dB. Oddziaływanie akustyczne występujące na etapie realizacji przedsięwzięcia będzie miało charakter lokalny i przejściowy, ograniczony do miejsca prowadzenia prac i jego bezpośredniego otoczenia. Jeżeli chodzi o fazę eksploatacji drogi, to wartość poziomu hałasu u źródła jest zależna od natężenia ruchu, prędkości średniej potoku ruchu oraz udziału w nim pojazdów ciężkich. Do obliczeń propagacji hałasu przyjęto średnią prędkość pojazdów: Teren zabudowany: V= 50 km/h dla pojazdów osobowych i dostawczych, V= 50 km/h dla pojazdów ciężarowych; Teren niezabudowany: V= 70 km/h dla pojazdów osobowych i dostawczych, V= 70 km/h dla pojazdów ciężarowych. W symulacjach rozprzestrzeniania się ponadnormatywnego hałasu do środowiska uwzględniono również przewidzianą redukcję prędkości do 50 km/h w obszarze strefy pośredniej ujęć wód powierzchniowych K. B. oraz Z. G.. Na podstawie obliczonych poziomów hałasu przy zabudowie oraz izofon określono miejsca, w których mogą wystąpić zagrożenia ponadnormatywnym hałasem komunikacyjnym dla istniejącej zabudowy mieszkaniowej. W związku z tym, że w obszarze ponadnormatywnego oddziaływania hałasu, jaki będzie powstawać w wyniku eksploatacji planowanej inwestycji, znajdują się tereny objęte ochroną akustyczną, wymagane będzie ograniczenie jego rozprzestrzeniania się na obszary przydrożne. W celu złagodzenia negatywnego oddziaływania hałasu emitowanego przez pojazdy samochodowe, poruszające się po projektowanym odcinku drogowym, zaprojektowano redukcję ponadnormatywnego hałasu w postaci cichej nawierzchni (redukcja na poziomie 4dB w stosunku do nawierzchni standardowej – SMA11), odcinkowo uzupełnioną ekranami akustycznymi. W pkt II.11 postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. z dnia 25 października 2017 r. zobowiązano do zaprojektowania ekranów akustycznych w kilometrażu oraz o parametrach podanych w tabeli. Warunek ten powtórzono w decyzji Wójta Gminy W z dnia 24 listopada 2017 r. (pkt 3.11).
Następnie organ odwoławczy szczegółowo ustosunkował się do zarzutów sformułowanych przez R. D. i W. N.. W tym kontekście organ zwrócił uwagę na pismo inwestora z dnia 23 października 2017 r., w którym ustosunkował się on do przedmiotowych zarzutów. Stwierdzono w szczególności, że projektowana prędkość wynosząca 60 km/h przyjęta została umownie na etapie projektowania drogi. Prędkość projektowa nie jest jednak tożsama z prędkością dopuszczalną, która zostanie ustalona na kolejnym etapie realizacji inwestycji, tj. projektu budowlanego w oparciu o opracowany i zatwierdzony projekt docelowy organizacji ruchu, zaopiniowany pozytywnie m. in. przez Policję, a zatwierdzony decyzją zarządzającego ruchem, tj. Marszałka Województwa M.. Przedstawiona struktura rodzajowa pojazdów, zawarta w tabeli 23 Raportu (str. 81 – tom I) pokazuje udział pojazdów w porze dnia i nocy w oparciu o ruch dobowy, odniesione do pojedynczej godziny, dokładnie w taki sposób, jaki wykorzystywany jest do przeprowadzonych w raporcie analiz. Metodykę modelowania poziomów substancji w powietrzu określa rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz.U. z 2010 r. Nr 16 poz. 87). Jak wskazano w raporcie, co zaaprobowane zostało w uzgodnieniach organów ochrony środowiska i inspekcji sanitarnej, do modelowania poziomów substancji przyjęto program komputerowy [...]", który spełnia wymagania postawione przez w/w rozporządzenie. Zasadniczym kryterium oceny odziaływania przedsięwzięcia na powietrze jest dotrzymanie warunków stężeń dopuszczalnych w powietrzu. Obliczenia zaś zostały wykonane dla prognozy na rok oddania inwestycji do użytkowania, tj. 2020 r., a także dla 10-letniego horyzontu czasowego od dodania do użytkowania, czyli dla roku 2030.
W ocenie organu odwoławczego, niezasadny jest zarzut, że w zapisach decyzji organu I instancji brak jest jednoznacznej informacji, w jakiej siatce dane zostały wprowadzone do modelu terenu odzwierciedlającego konfiguracje terenu, na którym prowadzone są obliczenia zasięgów oddziaływań akustycznych, a nieprecyzyjne modelowanie konfiguracji terenu skutkuje wadliwością wykonanych pomiarów. Zdaniem organu odwoławczego, skarżący nie wskazali na czym owa nieprecyzyjność pomiarów polega. W decyzji wskazano, powołując się przy tym na oświadczenie autorów Raportu, iż wykorzystane bazy danych wejściowych w zakresie danych o terenie, które posłużyły do budowy numerycznego modelu terenu (NMT), udostępnione zostały przez Centralny Ośrodek Geodezji i Kartografii. Punkty numerycznego modelu terenu, przekazane przez ośrodek zostały uzupełnione o własne pomiary geodezyjne. Następnie w oparciu o NMT, zadany przebieg drogi wraz z niezbędnymi parametrami oraz istniejącą zabudową program wyznacza rozkład fal bezpośrednich i odbitych na wysokości 4 m nad terenem, a przeprowadzone obliczenia opierają się na metodzie trójkątów w oparciu o zadaną siatkę pomiarową, która wynosi dla przedmiotowego przedsięwzięcia 10 metrów. Następnie w wyniku wizualizacji otrzymanych wyników w postaci zasięgów poszczególnych wartości hałasu, program wyznacza, wskazane na załącznikach graficznych, izofony. Lokalizacja punktów receptorowych na kondygnacjach budynków, pozwala na otrzymanie dokładnej wartości poziomu hałasu.
Odnośnie zarzutu co do przyjętych założeń nawierzchni drogi redukującej hałas, w Raporcie (str. 133 tom I) wskazano, iż do obliczeń przyjęto nawierzchnię redukującą hałas do 4 dB w stosunku do nawierzchni standardowej. W Raporcie przyznano, iż nawierzchnie redukujące hałas mają swoją ograniczoną skuteczność, tzn. własności redukujące są tym większe, im wyższa jest prędkość poruszających się po niej pojazdów (dolna granica skuteczności to 50 km/h), tego typu nawierzchnię zastosowano na całym przebiegu inwestycji. Rozwiązanie takie podyktowane zostało względami technologicznymi podczas realizacji. Dopuszczono także zastosowanie nawierzchni standardowej w rejonie skrzyżowań oraz w obszarze planowanego obiektu mostowego. Tereny bowiem w granicach oddziaływania inwestycji, w obszarze obiektu, nie wymagają ochrony akustycznej, a prace utrzymaniowe, ze względu na większą ilość wolnych przestrzeni (oraz ze względu strefę ochronną ujęcia wody) mogą być problematyczne. Zdaniem organu odwoławczego, odwołujący się nie podważyli skutecznie wartości obliczeniowych zawartych w Raporcie. Kolegium podkreśliło też, że w zaskarżonej decyzji nałożono obowiązek przeprowadzenia ponownej oceny odziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. A zatem w tym szeroko zakrojonym procesie inwestycyjnym ponownie sporządzona zostanie ocena odziaływania inwestycji na środowisko, co ma niebagatelne znacznie, także z punktu widzenia ochrony środowiska i zdrowia ludzi.
Ustosunkowując się do twierdzeń odwołujących się o konieczności przeznaczenia ich nieruchomości do wyburzenia tudzież do wykupienia lub wypłacenia odszkodowania, organ odwoławczy wskazał, że w decyzji środowiskowej nie orzeka się o obowiązku wykupienia nieruchomości bądź wypłaty odszkodowania. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest pierwszą decyzją w procesie inwestycyjnym; nie upoważnia ona jeszcze do rozpoczęcia jakichkolwiek robót budowlanych, czy planowanej działalności, zaś określone w jej treści uwarunkowania będą przedmiotem dalszej oceny organu udzielającego pozwolenia na budowę, gdyż to dopiero decyzja o pozwoleniu na budowę może stanowić podstawę rozpoczęcia realizacji planowanej inwestycji. Dodatkowo to w decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zatwierdza się podział nieruchomości zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg (Dz. U. z 2017 r. poz. 1496). Z kolei decyzję ustalającą wysokość odszkodowania za nieruchomości, wydaje organ, który wydał decyzję o zezwoleniu na realizacje inwestycji drogowej. Innymi słowy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie wyraża zgody na realizację przedsięwzięcia, jak również nie przesądza o tym jakie nieruchomości, w jakiej części, zostaną podzielone, a następnie wywłaszczone. Decyzja środowiskowa stanowi jedynie etap wstępny realizacji inwestycji.
Pismem z dnia 9 lutego 2018 r. R. D. wniósł skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 11 stycznia 2018 r. Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji nierozpoznanie istoty sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze polegające na powtórzeniu argumentacji organu pierwszej instancji w zakresie wniesionych uwag w prowadzonym postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji środowiskowej Skarżący wniósł o zmianę decyzji środowiskowej poprzez uwzględnienie uwag i przychylenie się do wniosków o przeznaczenie nieruchomości do wyburzenia i zajęcia całości działki pod inwestycję; na rozprawie pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi skarżący opisał przebieg postępowania i zreferował swoje uwagi składne w toku postępowania w szczególności w piśmie z dnia 4 stycznia 2017 r., w którym kwestionował obszar oddziaływania przedsięwzięcia. Zdaniem skarżącego, obszar ten powinien obejmować całość jego działki; na etapie koncepcji jest możliwe przeznaczenie działki pod inwestycję i przeznaczenie domu do wyburzenia podobnie jak domu sąsiada znajdującego się naprzeciwko. Uwagi o potrzebie przeznaczenia do wyburzenia nieruchomości skarżącego na tym etapie mogą zostać uwzględnione. Skarżący zwrócił uwagę na to, że na części, która ma zostać zabrana pod drogę, znajduje się szambo; dom nie jest podpięty do kanalizacji i do tego faktu nikt się nie ustosunkował. Skarżący podkreślił, że nie zgadza się z twierdzeniami co do jego działki zawartymi na stronie 168 Raportu. W ocenie skarżącego, przyjęto zaniżone wartości hałasu, występuje niezgodność przyjętych założeń obliczeniowych z ograniczeniami prędkości wynikającymi z przepisów ruchu drogowego, z których wynika, że dopuszczalna prędkość w terenie zabudowanym w porze nocnej wynosi 60 km/h. Błędnie obliczono rozkład zanieczyszczeń powietrza, brak jednoznacznej informacji, w jakiej siatce dane zostały wprowadzone do modelu terenu odzwierciedlającego konfiguracje terenu, na którym prowadzone są obliczenia zasięgów oddziaływań akustycznych, naruszono zasady modelownia hałasu skutkujące zaniżeniem uzyskanych wyników.
Następnie skarżący wskazał: "W odniesieniu do zawartej w raporcie pkt. 7.4 Oddziaływanie na klimat akustyczny i wibracje drogowe B. Faza użytkowania stwierdza się szereg niezgodności modelu akustycznego: 1. zgodnie z ustaleniami raportu pkt. 1.5.1. Parametry techniczne planowanego przedsięwzięcia stwierdza się iż zgodnie z tabelą 1 parametry techniczne drogi prędkość projektowa VP = 60 km/h, natomiast w raporcie pkt. 7.4 Oddziaływanie na klimat akustyczny i wibracje drogowe B. Faza użytkowania przyjęta prędkość projektowa to: V= 50 km/h dla pojazdów osobowych dostawczych i ciężarowych na terenie zabudowany i V= 70 km/h dla pojazdów osobowych dostawczych i ciężarowych na terenie niezabudowanym, ponadto w symulacjach rozprzestrzeniania się ponadnormatywnego hałasu na środowisko uwzględniono również przewidzianą redukcję prędkości do 50 km/h w obszarze strefy pośredniej ujęcia wód powierzchniowych K. B.. Z uwagi na fakt iż prędkość projektowa ma decydujące znaczenie przy określaniu mocy źródła hałasu powyższe rozbieżności znacząco wpływają na zaniżenie mocy źródła hałasu konsekwencja czego są zaniżone wartości emisji hałasu na terenach mieszkaniowych bezpośrednio sąsiadujących z projektowana drogą. Wobec powyższego zobrazowane zasięgi oddziaływania akustycznego przedstawione na mapach oddziaływań akustycznych w postaci izolinii równoważnego poziomu dźwięku (nazwanych w raporcie "izofon") przedstawiają zaniżone wartości emisji hałasu. Przyjęte założenie obliczeniowe są również niezgodne z ograniczeniami prędkości wynikającymi z przepisów ruchu drogowego z których wynika iż dopuszczalna prędkość pojazdów na terenie zabudowanym w porze nocnej wynosi 60 km/h. Stanowi to poważne przekłamanie wyników oddziaływań akustycznych od projektowanej drogi. 2. Informacje zawarte w pkt. 7.4 Oddziaływanie na klimat akustyczny i wibracje drogowe B. Faza użytkowania nie odnoszą się w żadnym zdaniu do oceny wibracji drogowych".
Dalej skarżący podał: "W odniesieniu do informacji zawartych w raporcie pkt 10.1.1. Hałas komunikacyjny stwierdza się szereg naruszeń projektowych: 1. Zgodnie z zapisami Dyrektywy 2002/49/WE Parlamentu Europejskiego oraz Rady z dnia 25 czerwca 2002 odnoszącej się do oceny i zarządzania poziomem hałasu w środowisku jako metodę obliczeniową rozprzestrzeniania się hałasu w środowisku należy stosować Francuską krajowa metoda obliczania poziomów dźwięku "NBPB-Routes-96 (SETRA-CERTU-LCPC-CSTB), o której mowa w Arrete du 5 mai 1995 relatif au bruit des infrastructures routieres, Journal Officiel du 10 mai 1995, Article 6 oraz francuską normę "XPS 31-133". Zastosowana w raporcie metoda obliczeniowa Guide du Bruit metoda szczegółową (GdB 11) nie jest zgodna z wymogami Dyrektywy 2002/49/WE Parlamentu Europejskiego oraz Rady z dnia 25 czerwca 2002 co w konsekwencji skutkuje błędną oceną zasięgów emisji hałasu od projektowanej drogi. Powyższe dyskwalifikuje jakakolwiek przydatność wykonanych obliczeń zasięgów oddziaływań akustycznych od projektowanej drogi. 2) W odniesieniu do przyjętych założeń natężenia ruchu zakładka "Rodzaje pojazdów" stwierdza się kategoryczne naruszenia zasad modelowania zasięgów oddziaływań akustycznych w środowisku od nowoprojektowanej drogi. Przyjęte bardzo nieprecyzyjne założenia co do struktury ruchu (podział na pojazdy osobowe i ciężarowe w przedziale od 10% do 15% udziału pojazdów ciężkich (z uwagi na dominujący wpływ pojazdów ciężkich na parametry mocy akustycznej źródła hałasu) znacząco wpływa na uzyskany wynik obliczeń zasięgów oddziaływań akustycznych. W opracowaniu nigdzie nie zamieszczono szczegółowych informacji o średniogodzinnym natężeniu ruchu z podziałem na pojazdy lekkie i ciężkie w odniesieniu dla pory dnia (od godz 6.00 - do godz. 22.00) i nocy (od godz 22.00 - do godz. 6.00). Informacje o natężeniu ruchu zawarte w tabeli 23 Struktura rodzajowa pojazdów w rejonie inwestycji są bardzo nieprecyzyjne z których w żaden sposób nie wynika czy przedstawione w tabeli natężenia ruchu obrazują średniogodzinne natężenie ruchu dla pory dnia (od godz 6.00 - do godz. 22.00) i nocy (od godz 22.00 - do godz. 6.00). Ponadto brak jest jakiejkolwiek informacji kto i w jaki sposób opracował prognozę ruchu. Zaczerpnięte dane prognozy ruchu z rozdziału poświęconemu oddziaływaniu na stan powietrza stanowi znaczące naruszenie zasad modelowania hałasu generowanego przez nowoprojektowana drogę. Powyższe dyskwalifikuje jakakolwiek przydatność wykonanych obliczeń zasięgów oddziaływań akustycznych od projektowanej drogi. 3. W odniesieniu do przyjętych założeń nawierzchni drogi zakładka "Nawierzchnia drogi" stwierdza się znaczące naruszenie zasad modelowania hałasu generowanego przez nowoprojektowana drogę skutkujące zaniżeniem uzyskanych wyników obliczeń równoważnego poziomu dźwięku przedstawionego na mapach oddziaływań akustycznych w postaci izolinii równoważnego poziomu dźwięku (nazwanych w raporcie "izofon"). W zastosowanym modelu obliczeniowym przyjęto nawierzchnię redukującą emisję hałasu do 4dB w stosunku do nawierzchni standardowej dla założonej prędkości 50 km/h. Przyjęte założenia nie są poparte informacjami zamieszczonymi w punkcie 1.5.1. Parametry techniczne planowanego przedsięwzięcia i najprawdopodobniej stanowią "wartość dodaną" przez osobę opracowującą model akustyczny projektowanej drogi. Stwierdza się jednoznacznie iż na dzień dzisiejszy nie istnieją nawierzchnie redukujące hałas o 4 dB w stosunku do nawierzchni standardowej dla założonej prędkości 50 km/h. W raporcie nie podano rodzaju zastosowanej "cichej nawierzchni" o tak dużej skuteczności redukcji hałasu, nie podano również szczegółowych wyników badań potwierdzających taką redukcje hałasu. Powyższe dyskwalifikuje jakakolwiek przydatność wykonanych obliczeń zasięgów oddziaływań akustycznych od projektowanej drogi. 4) W raporcie brak jest jakiejkolwiek informacji w jaki sposób dokonano modelowania terenu tzw. DGM odzwierciedlającego konfiguracje terenu na którym prowadzone są obliczenia zasięgów oddziaływań akustycznych. Z punktu widzenia jakości uzyskanych wyników obliczeniowych precyzyjne zamodelowanie konfiguracji terenu jest kluczowym elementem tworzenia modelu obliczeniowego. Analizując treść raportu stwierdza się iż najprawdopodobniej autor raportu zupełnie pominął modelowanie konfiguracji terenu co skutkuje uzyskaniem błędnych wyników oddziaływań akustycznych od nowoprojektowanej inwestycji. Powyższe dyskwalifikuje jakąkolwiek przydatność wykonanych obliczeń zasięgów oddziaływań akustycznych od projektowanej drogi".
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, w całości podtrzymując swoje stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2107) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia jego nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie rozstrzyga sprawy administracyjnej merytorycznie, lecz ocenia zgodność aktu z przepisami prawa.
Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami, należało uznać, że odpowiada ona prawu i nie ma podstaw do pozbawienia jej mocy wiążącej. Zarzuty skargi okazały się niezasadne.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2081, dalej u.u.o.s. lub ustawa środowiskowa). W niniejszej sprawie organy słusznie zakwalifikowały przedsięwzięcie jako mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a to na podstawie § 3 ust. 1 pkt 60 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71). Zgodnie z tym przepisem, do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się drogi o nawierzchni twardej o całkowitej długości przedsięwzięcia powyżej 1 km inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 31 i 32 oraz obiekty mostowe w ciągu drogi o nawierzchni twardej, z wyłączeniem przebudowy dróg oraz obiektów mostowych, służących do obsługi stacji elektroenergetycznych i zlokalizowanych poza obszarami objętymi formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1–5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody.
Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2016 r., znak [...], Wójt Gminy W. stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia i określił zakres raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W takim wypadku konieczne było przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko i sporządzenie raportu, jak również zapewnienie społeczeństwu możliwości udziału w tym postępowaniu. Raport taki został przedłożony w dnia 17 sierpnia 2017 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K. postanowieniem z dnia 25 października 2017 r. uzgodnił pozytywnie realizację przedsięwzięcia i określił warunki jej prowadzenia. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. opinią sanitarną z dnia 29 września 2017 r., znak [...], zaopiniował pozytywnie pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych środowiskowe uwarunkowania dla przedmiotowego przedsięwzięcia.
Jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę: wyniki uzgodnień i opinii; ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko; wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa; wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone (art. 80 ust. 1 ustawy środowiskowej). W zaskarżonej decyzji organy uwzględniły wszystkie opisane wyżej okoliczności.
Sąd podziela stanowisko organów obu instancji, że przedstawiony przez inwestora raport spełnia wszystkie wymagania określone w art. 66 ustawy środowiskowej, jest kompletny i spójny; w szczególności raport ten zawiera informacje umożliwiające analizę kryteriów wymienionych w art. 62 ust. 1 ustawy, a nadto opis wariantów uwzględniający szczególne cechy przedsięwzięcia lub jego oddziaływania, w tym: wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego i racjonalnego wariantu najkorzystniejszego dla środowiska – wraz z uzasadnieniem ich wyboru. Ze zreferowanego wyżej uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze dokonało wnikliwej oceny całego raportu, w tym odnośnych wariantów. Zdaniem Sądu, nie ma podstaw do kwestionowania tej oceny tudzież pozostałych konkluzji organu odwoławczego.
W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja została wydana bez naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć wpływ na wynik sprawy; również sama treść decyzji nie budzi zastrzeżeń co do zgodności z prawem. Wypada przy tym podkreślić, że w świetle przepisów ustawy środowiskowej zasadą jest wydanie decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia, natomiast wyjątkiem odmowa wydania takiej decyzji – może ona nastąpić tylko w razie wystąpienia enumeratywnie określonych przyczyn. "Enumeratywne wyliczenie przyczyn odmowy wydania decyzji środowiskowej, traktowane jako wyjątek od zasady pozytywnego określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, wynika z charakteru decyzji środowiskowej, która służy jedynie ocenie następstw dla środowiska, związanych z realizacją danego przedsięwzięcia. Decyzja środowiskowa nie przesądza o przystąpieniu do realizacji przedsięwzięcia, ale otwiera inwestorowi drogę do ubiegania się o pozwolenie na budowę. Postępowanie środowiskowe służy zidentyfikowaniu negatywnych skutków wykonania i późniejszej eksploatacji przedsięwzięcia oraz określeniu działań, które mają zapobiec lub zminimalizować do poziomu zgodnego z prawem, owe skutki. Wszechstronności i wieloaspektowości oceny organu oddziaływania na środowisko konkretnej inwestycji, służy wymóg sporządzenia raportu o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko, spełniającego ustawowe warunki (art. 66 ustawy), uzgodnieniowe postępowanie wpadkowe, służące pozyskaniu stanowisk organów wyspecjalizowanych w ocenach oddziaływania na środowisko różnych przedsięwzięć, wypracowanych po analizie przedłożonego przez inwestora raportu, zapewnienie udziału społeczeństwa na etapie przygotowania i wydawania decyzji środowiskowej, możliwość nałożenia obowiązku przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko oraz wykonania analizy porealizacyjnej w przypadku, gdy na wcześniejszym etapie nie jest możliwe zidentyfikowanie wszystkich zagrożeń dla środowiska, jakie niesie realizacja przedsięwzięcia" (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 6 marca 2018 r., II SA/Bk 916/17, CBOSA). Warto w tym kontekście podkreślić, że w zaskarżonej decyzji nałożony został obowiązek przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej.
Zarzuty skargi Sąd uznał za niezasadne. Jako że nawiązują one do kwestii podnoszonych przez skarżącego w toku postępowania, organ odwoławczy ustosunkował się do nich już w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a nadto także w odpowiedzi na skargę – Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego w tej mierze. Skarżący uważa, że cała jego nieruchomość powinna być zajęta pod inwestycję, a budynek wyburzony. Ponadto skarżący formułuje szczegółowe zarzuty co do sporządzonego na użytek niniejszej sprawy raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Gdy idzie o pierwszą kwestię, należy podzielić argumentację organu odwoławczego, że o ewentualnym przeznaczeniu nieruchomości do wykupienia tudzież o konieczności wyburzenia budynków zaskarżona decyzja nie rozstrzyga; istota decyzji środowiskowej jest – jak już wyżej wskazano – inna. O podziale i "wywłaszczeniu" nieruchomości orzeka się w decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1474), w szczególności z przepisami zamieszczonymi w jej rozdziale 3 (nabywanie nieruchomości pod drogi). Zawarte w raporcie twierdzenia co do przeznaczenia takiej czy innej działki pod inwestycję nie mają – ani w sensie pozytywnym, ani w sensie negatywnym – rozstrzygającego znaczenia. Ewentualna deklaracja inwestora co do wykupienia działki skarżącego w związku z inwestycją – złożona na tym etapie – nie byłaby wiążąca na dalszych etapach procesu inwestycyjnego i odwrotnie: jej brak nie przesądza jeszcze, że tak się nie stanie. W tym kontekście znowuż warto podkreślić, że w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej ma być przeprowadzona ponowna ocena oddziaływania na środowisko.
Gdy idzie o szczegółowe zarzuty skarżącego co do sporządzonego na użytek niniejszej sprawy raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (zostały one zreferowane w pierwszej części niniejszego uzasadnienia), należy pierwszej kolejności podkreślić, że były one przedmiotem obszernych wyjaśnień inwestora (pismo z dnia 23 października 2017 r., załącznik nr 5), a następnie organu I instancji (s. 15 – 18 uzasadnienia decyzji Wójta Gminy W.) i organu odwoławczego (s. 10 – 13 uzasadnienia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego). Zarzuty te zostały uznane za niezasadne. Zdaniem Sądu, nie ma podstaw do kwestionowania tej oceny. Sąd podziela prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, że "raportowi o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przysługuje szczególna wartość dowodowa, wynikająca z kompleksowego charakteru analizy przedsięwzięcia i jego wpływu na środowisko. Podważenie jego ustaleń może nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie równie kompletnej analizy uwarunkowań przyrodniczych (tzw. kontrraportu), sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą jak autorzy raportu, której wnioski pozostawałyby w rażącej sprzeczności do tych zawartych w raporcie przedłożonym przez inwestora" (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 6 marca 2018 r., II SA/Bk 916/17, CBOSA). Uwagi skarżącego do raportu – choć są szczegółowe i zdają się być sformułowane przy użyciu profesjonalnego języka – nie stanowią kontrraportu o wskazanych wyżej walorach. Organom nie można zatem zarzucić dowolności w ocenie dowodów – tym bardziej, że uwagi, o których mowa, nie zostały pominięte ani zlekceważone, przeciwnie, były, jak już wyżej zaznaczono, przedmiotem obszernych wyjaśnień.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło