II SA/Kr 1323/10

PostanowienieWSA w Krakowie2011-01-21

Skład orzekający: Renata Ranicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stowarzyszenie zwykłe może uzyskać ustanowienie pełnomocnika z urzędu na podstawie art. 246 § 2 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?
Ratio decidendi
Stowarzyszenie zwykłe nie wykazało, że nie posiada środków na poniesienie kosztów postępowania, co jest warunkiem przyznania prawa pomocy w formie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Finansowanie działalności stowarzyszenia ze składek członkowskich, nawet niskich, oznacza, że nie spełnia ono przesłanek do przyznania pomocy sądowej z urzędu.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie działające na rzecz ochrony środowiska złożyło wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 2 września 2010 r. Stowarzyszenie wskazało, że jego działalność finansowana jest ze składek członkowskich w wysokości 1 zł kwartalnie, a obecnie dysponuje kwotą 116 zł.
Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek Stowarzyszenia o ustanowienie adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: RWSA Renata Ranicka po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Stowarzyszenia [....] w K. o ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. dnia 2 września 2010 r. Nr [....] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania p o s t a n a w i a oddalić wniosek Stowarzyszenia [....] o ustanowienie adwokata W dniu [....] stycznia 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek Stowarzyszenia [....] o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 2 września 2010 r. We wniosku wskazano, iż Stowarzyszenie działa na rzecz ochrony największego zwartego kompleksu łąkowego w K. , jego cennej flory i fauny, terenów zielonych prawo i lewobrzeżnych rzeki [....] , a także działania na rzecz ochrony klimatu miasta. Zgodnie z regulaminem Stowarzyszenie uzyskuje środki na swoją działalność ze składek członkowskich ( pkt 8). Jak wynika z treści uchwały nr 5 wysokość składki członkowskiej wynosi 1zł na kwartał. W chwili obecnej Stowarzyszenie dysponuje kwotą 116 zł. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje : Przyznanie osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej prawa pomocy, w zakresie całkowitym lub częściowym zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ), następuje w określonych przypadkach. W zakresie całkowitym, gdy podmiot wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. W zakresie częściowym natomiast, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W ocenie orzekającego Stowarzyszenie [....] nie wykazało, iż spełnia przesłanki określone w art. 246 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, od których zależy przyznanie podmiotowi prawa pomocy. Stowarzyszenia [....] , jak wynika z akt sprawy, jest organizacją wpisaną do ewidencji stowarzyszeń zwykłych. Zgodnie z treścią art. 42 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach, stowarzyszenie zwykłe uzyskuje środki pieniężne na swoja działalność ze składek członkowskich. Z treści tego przepisu wynika, że składki członkowskie są wyłącznym źródłem dochodów stowarzyszenia zwykłego. Osoby zakładające takie stowarzyszenie, winny mieć na uwadze taką okoliczność, i wziąć pod uwagę własną sytuację finansową, i podjąć decyzję czy ta sytuację pozwala na prowadzenie tego rodzaju działalności. Stowarzyszenie będąc świadome, że jego działalność opiera się na pracy społecznej członków oraz na fakcie, że utrzymuje się wyłącznie ze składek członkowskich powinno zadbać, aby ich wpłaty odbywały się regularnie, oraz w takiej wysokości, która zapewni prawidłowe jego funkcjonowanie, umożliwiające podejmowanie działań zgodnych z regulaminem. Przerzucenie ciężaru funkcjonowania Stowarzyszenia na Państwo, np. zwolnienie od kosztów sądowych czy ustanowienie pełnomocnika z urzędu, rodzi bowiem ten skutek, że faktycznie działalność Stowarzyszenia staje się finansowania ze środków publicznych, a to prowadzi do zaprzeczenia zasady, że Stowarzyszenie prowadzi działalność w oparciu o własny majątek. Konstytucja RP przewiduje prawo obywateli do zrzeszania się m in. w Stowarzyszenia, jednakże nie gwarantuje wszystkim stowarzyszeniom prawa do finansowania ich działalności przez Państwo ( postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2006 r. sygn. akt II OZ 1433/06 niepubl.). Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245 § 1 i 3, art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło