II SA/Kr 1350/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. P. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 6 lipca 2012 r. Nr: [...] w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej p o s t a n a w i a wniosek skarżącego oddalić Wyrokiem z dnia 15 marca 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 6 lipca 2012 r. w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej. W dniu 14 maja 2013 roku do tut. sądu wpłynął wniosek skarżącego o zwolnienie go z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w całości ze względu na trudną sytuację materialną. Kolejnym wnioskiem, złożonym osobiście w dniu 7 czerwca 2013 roku, skarżący rozszerzył zakres żądania domagając się obok zwolnienia od kosztów sądowych także ustanowienia na jego rzecz radcy prawnego lub adwokata z urzędu. Z oświadczenia zawartego w formularzach "PPF" wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz córkami: I. ur. [...] października 2001 roku i A. ur. [...] grudnia 2006 roku. W rubryce 8 formularza, w której należało podać stan majątkowy osób pozostających z wnioskodawcą we wspólnym gospodarstwie domowym skarżący wpisał "żona rozdzielność majątkowa". Jako źródło dochodów W. P. wskazał umowę o pracę na 1/8 etatu z wynagrodzeniem miesięcznym 162,22 zł. Wnioskodawca nie dysponuje żadnym majątkiem nieruchomym, nie posiada też zasobów pieniężnych, ani przedmiotów wartościowych. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł, iż nie stać go na poniesienie kosztów sądowych oraz adwokackich bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Nie posiada on żadnych środków, aby pokryć te koszty we własnym zakresie. Pracuje na 1/8 etatu. Pozostaje na utrzymaniu rodziny. Dane zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazały się niewystarczające do oceny stanu majątkowego i zdolności płatniczych W. P., dlatego został on wezwany do uzupełnienia wniosku poprzez: wskazanie w jaki sposób zmieniła się jego sytuacja materialna w stosunku do stanu jaki istniał w momencie rozpoznania poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy (styczeń 2013 r.) oraz do nadesłania dokumentów potwierdzających tę zmianę, wykazanie stanu majątkowego oraz źródła i wysokości miesięcznych dochodów małżonki wnioskodawcy, kserokopii zeznania podatkowego skarżącego i jego żony za rok 2012, przedłożenie wykazów wszystkich posiadanych przez skarżącego i jego żonę rachunków bankowych i wyciągów obrazujących ich historię z okresu ostatnich 3 miesięcy wraz z aktualnym saldem, a także udokumentowanie aktualnymi rachunkami wysokości wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem rodziny (opłaty za prąd, gaz, wodę, ścieki, itp.) oraz określenie wysokości wydatków ponoszonych na wyżywienie, ubranie, ewentualne leczenie, telefon, edukację dzieci, itp. W odpowiedzi na wezwanie skarżący poinformował, iż jego sytuacja finansowa się nie zmieniła, a z uwagi na kolejne pożyczki u ludzi na utrzymanie – pogorszyła się. Z żoną skarżący posiada rozdzielność majątkową, nie ma dostępu, ani wglądu w stan jej rachunków bankowych, dochodów i zeznań podatkowych, jak również rachunków potwierdzających wysokość ponoszonych kosztów na bieżące utrzymanie. Na dzień dzisiejszy żona skarżącego pokrywa koszty utrzymania, wynajmu i opłaca bieżące rachunki za media. Jak podał wnioskodawca, żona oświadczyła, że nie interesują ją żadne zobowiązania finansowe dotyczące osoby skarżącego i nie będzie ona spłacała żadnych jego długów i opłat, pod rygorem rozwodu i wyrzucenia go z wynajmowanego lokalu. Dochody skarżącego nie wystarczają nawet na śniadania. Nadal poszukuje pracy, która pozwoliłaby na pewną niezależność finansową. Dlatego nie stać go na ponoszenie opłat sądowych z obecnego dochodu. Do pisma strony załączone zostały kopie zeznań podatkowych PIT-37 za rok 2012 i za rok 2011 oraz zaświadczenie z dnia 24 czerwca 2013 roku o wysokości dochodów skarżącego. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Na wstępie należy podnieść, że aktualnie rozpoznawany wniosek W. P. nie jest pierwszym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie. Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2013 roku Referendarz sądowy WSA w Krakowie oddalił wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych ze względu na niewykazanie przez wnioskodawcę jego sytuacji majątkowej, rodzinnej i finansowej. Rozpoznanie kolejnego wniosku skarżącego winno zatem nastąpić w kontekście art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dającym prawo uchylenia lub zmiany prawomocnego postanowienia wskutek zmiany okoliczności sprawy, z uwzględnieniem materialnych przepisów stanowiących podstawę przyznania prawa pomocy zawartych w art. 243 i następnych powołanej ustawy. Należy przy tym zauważyć, iż odstąpienie od oceny wyrażonej we wcześniejszym postanowieniu może wchodzić w grę jedynie wtedy, gdy okoliczności stanowiące przesłankę danego rozstrzygnięcia uległy zmianie. W kolejnym wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący nie powołał nowych okoliczności, które wpłynęłyby na odmienną ocenę jego sytuacji materialnej. Argument o coraz większym zadłużeniu nie został poparty żadnymi dowodami. Ponadto skarżący konsekwentnie uchyla się od podania dokładnych danych umożliwiających dokonanie pełnej oceny jego sytuacji majątkowej oraz możliwości płatniczych. Z danych zawartych w formularzu "PPF" wynika, że sytuacja osobista, rodzinna i majątkowa skarżącego nie uległy zmianie. T. S. nadal dysponuje stałym miesięcznym dochodem w postaci wynagrodzenia za pracę na 1/8 etatu w wysokości 162,22 zł. Nie wykazuje nadzwyczajnych wydatków, które obciążałyby jego domowy budżet. Skarżący, pomimo skierowanego do niego wezwania, konsekwentnie odmawia podania jakichkolwiek informacji dotyczących stanu majątkowego i wysokości dochodów uzyskiwanych przez żonę, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, powołując się na ustrój rozdzielności majątkowej. Orzekający pragnie zaakcentować, iż okoliczność, że skarżący zawarł umowę wyłączającą wspólność majątkową w jego małżeństwie nie ma znaczenia z punktu widzenia przesłanek przyznania prawa pomocy. W postanowieniu z dnia 6 października 2004 roku sygn. akt [...] Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż przy badaniu przesłanek z art. 246 par. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należy wziąć pod uwagę, że zgodnie z art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego małżonkowie są zobowiązani do wzajemnej pomocy i z tego obowiązku nie zwalnia pozostawanie w rozdzielności majątkowej. Rozdzielność majątkowa, odnosi się przecież do majątków małżonków, regulując kwestie zobowiązań każdego z małżonków wobec osób trzecich oraz rozporządzania i zarządzania tymi majątkami, nie zaś do ich wzajemnych obowiązków, w tym polegających na udzielaniu współmałżonkowi pomocy finansowej w zakresie prowadzonego postępowania sądowego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 czerwca 2009 r., sygn. akt I FZ 230/09). Zatem informacje o dochodach i stanie majątkowym żony, do których udzielenia zobowiązano skarżącego, a które pozostały niewyjaśnione, miały istotny wpływ na merytoryczne rozpoznanie złożonego przez niego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Na marginesie należy także dodać, że pomimo wyraźnego wezwania skarżący nie przedłożył dokumentów potwierdzających wysokość wydatków ponoszonych przez rodzinę na konieczne utrzymanie, ani wyciągów z rachunku bankowego. Twierdzenie skarżącego, że to żona opłaca rachunki i skarżący nie ma do nich wglądu są niewiarygodne. W tej sytuacji należy więc stwierdzić, że złożone przez W. P. oświadczenia są wybiórcze i wymijające. Z tego też względu nie sposób przyjąć, że skarżący wykazał, że spełnia przesłanki przyznania mu prawa pomocy. Z związku z powyższym orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 mając na uwadze dyspozycję płynącą z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270).