II SA/Kr 1378/04

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 grudnia 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariusz Kotulski (spr.) Sędziowie: WSA Krystyna Daniel AWSA Wojciech Jakimowicz Protokolant: Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2005r. sprawy ze skargi D.S. na uchwałę Rady Miasta w G. z dnia [...] września 2004r., Nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Miasto G. - Plan Nr 3" stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały II SA/Kr 1378/04 UZASADNIENIE Na podstawie uchwały Rady Miasta w G. z dnia [...] czerwca 2000r. nr [...] (zmienionej uchwałą Rady Miasta w G. z dnia [...].09.2004r., nr [...]) przystąpiono do sporządzenia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dla Miasta G. Projekt planu zagospodarowania przestrzennego Miasta G. - Plan nr 3 - III etap został wyłożony do publicznego wglądu w dniach od 28 kwietnia 2003r. do 28 maja 2003r. W dniu 21 maja 2003r. (pismem z daty 20.05.2003r.) zarzut do powyższego projektu wniosła D.S. Napisała ona, że odnośnie działki nr "1" położonej przy ul. B. kategorycznie nie wyraża zgody na urządzenie tam "parkingu samochodowego ani żadnej innej inwestycji." Rada Miasta w G. uchwałą z dnia [...] września 2004r. Nr [...] odrzuciła powyższy zarzut. W § 2 uchwały stwierdzono, że "ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Miasto G. - Plan nr 3" dotyczące działki nr ewid. "1", będącej własnością Pani D.S. nie stanowią o naruszeniu prawa, gdyż są one oparte na obowiązujących przepisach." W uzasadnieniu zaś tej uchwały napisano, że "kwestionowana w treści zarzutu droga oznaczona w projekcie planu "Miasto G. - Plan nr 3" symbolem 4.KUd i przebiega w większości po istniejącej ulicy B. stanowiącej własność gminy - miasto G. Z działki będącej własnością Pani D.S. pod kwestionowana drogę zajęty jest jedynie pas terenu szerokości 3 metrów i powierzchni 57 m2 przylegający bezpośrednio do ulicy B. Zgodnie bowiem z obowiązującymi przepisami ulica B. jako droga publiczna ulica gminna winna posiadać klasę drogi dojazdowej o szerokości w liniach rozgraniczających 10 metrów." Sama droga stanowi dojazd do terenów przeznaczonych do zainwestowania, które to tereny muszą posiadać dostęp do drogi publicznej. W dniu 27 października 2004r. D.S. skierowała na powyższą uchwałę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnosząc ojej uchylenie. W uzasadnieniu skargi skarżąca ponownie nie wyraziła zgody na "odstąpienie części działki nr "1" pod budowę drogi ponieważ działka jest mała" i posiada zamiar jej zabudowania. Uważa nadto, że poszerzenie drogi jest nieuzasadnione, gdyż prowadzi ona do terenów niezagospodarowanych i zalewowych. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Gminy Miejskiej G. wniósł o jej oddalenie, powtarzając w znaczącej części i uszczegóławiając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały oraz odnosząc się do zarzutów skargi. Wskazał również, iż Burmistrz Miasta bierze na siebie obowiązki wynikające z art.36 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Analizując uchwałę o odrzuceniu zarzutu wniesionego do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należy najpierw zwrócić uwagę na pewne cechy charakterystyczne tego rodzaju uchwał i na specyfikę ich kontroli przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Po pierwsze proces planistyczny składa się z kilku etapów i na każdym z nich zainteresowanemu służą odmienne środki obrony przed tymi regulacjami planu, które godzą w jego uprawnienia lub w jego interesy prawne. W szczególności w pierwszym etapie przygotowania planu dochodzi do wyłożenia jego projektu do publicznego wglądu i do zgłaszania wobec tego projektu zarzutów i protestów. Organu gminy mają prawo ich przyjęcia lub odrzucenia, przy czym uchwała rady gminy w sprawie odrzucenia zarzutu powinna zawierać faktyczne i prawne uzasadnienie. Rada winna w tym uzasadnieniu przedstawić wyniki wniesionego zarzutu i wytłumaczyć przyjęte rozstrzygnięcie przedstawiając sytuację faktyczną wnoszącego zarzut (sytuacje jego nieruchomości), a także wyjaśniając przepisy prawne mające zastosowanie w sprawie, sposób ich interpretacji i ich związek z sytuacją adresata uchwały. Uchwała ta stanowi wyraz stanowiska organów Gminy, które wybrały je w ramach przysługującego im władztwa planistycznego i nie wywiera ona skutków prawnych w obrębie samego planu. Taka uchwała podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego w specjalnym trybie (art. 24 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym). Skarga ta nie może jeszcze dotyczyć samych rozwiązań planistycznych (mamy tu jeszcze do czynienia z projektem planu, a nie z gotowym planem), ale jej przedmiotem może być ewentualne naruszenie prawa dotyczące odpowiedzi udzielonej na wniesiony wcześniej zarzut. Następnie dopiero dochodzi do sporządzenia planu i uchwała o planie podlega osobnej skardze do sądu administracyjnego, wnoszonej w trybie przepisów art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym. Po drugie Wojewódzki Sąd Administracyjny jest upoważniony do kontroli zgodności z prawem zaskarżonych do niego aktów (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.; Dz.U. nr 153, poz. 1269) i dlatego nie może kontrolować poglądów organów planistycznych, wyrażanych w odpowiedziach na zgłaszane zarzuty. Zgodnie z założeniami opisanymi wyżej Sąd nie może również na tym etapie badać legalności samego planu. Analizując uchwałę o odrzuceniu zarzutów Sąd bada natomiast, czy zawiera ona prawidłowe - faktyczne i prawne uzasadnienie, rozpatrujące sytuację faktyczną i prawną podmiotu wnoszącego zarzut i wskazujące na to, że organy planistyczne nie działają dowolnie. Sąd bada również, czy uzasadnienie to operuje prawdziwymi faktami i czy prawidłowo łączy te fakty z obowiązującymi przepisami prawa, a wreszcie kontroluje sam sposób podjęcia uchwały i zachowanie przepisów określających tryb jej podejmowania. W analizowanej tu sprawie, biorąc pod uwagę powyższe założenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona uchwała nie odpowiada wyżej wskazanym wymogom. Art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym nakłada na radę gminy rozpatrującą zarzut obowiązek ustosunkowania się do treści zarzutu oraz wskazania przyczyn odrzucenia zarzutu. Winno być ono nie tylko merytorycznie trafne, lecz również winno korespondować z postawionymi zarzutami. Z powyższych względów uzasadnione jest sięganie do wymogów zawartych w art. 107 § 3 k.p.a. dla określenia wymaganych elementów uzasadnienia faktycznego i prawnego, o którym mowa w cyt. wyżej przepisie. Wymóg zamieszczenia uzasadnienia jest konsekwencją faktu, że zaskarżona uchwała odnosi się do indywidualnej sprawy z zakresu administracji publicznej. W szczególności uchwała taka winna zawierać obszerne i wyczerpujące uzasadnienie, z którego wynika, że organy planistyczne wzięły pod uwagę okoliczności podniesione w zarzucie i zbadały indywidualną sytuację wnoszącego zarzut. Wytłumaczyć także należy od strony faktycznej i prawnej powody takiego a nie innego, projektowanego rozwiązania planistycznego, posługując się rzeczowymi argumentami. Uzasadnienie faktyczne powinno więc wystarczająco wyjaśniać motywy odrzucenia zarzutów, wskazać konkretne dowody (np. ekspertyzy, opinie, uzgodnienia itp.) zgromadzone w toku prac nad projektem. Tylko w ten sposób może być spełniona funkcja zaskarżonej uchwały w zakresie przekonywania skarżących i Sądu, że zarzut został wnikliwie rozpatrzony i przeanalizowany - również pod kątem możliwości uwzględnienia wniesionego zarzutu. W przedmiotowej sprawie uzasadnienie nie spełnia tych wymogów - w swej formie i treści jest ono ogólne i lakoniczne. W tym kontekście stwierdzić należy, iż w większym stopniu tym wymaganiom czyni zadość odpowiedź na skargę D.S. udzielona przez Burmistrza Gminy Miejskiej G., niż uzasadnienie zaskarżonej uchwały. Niestety w żaden sposób nie konwaliduje to słabości uzasadnienia zaskarżonej uchwały. Uzasadnienie prawne uchwały o odrzuceniu zarzutów powinno zawierać (1) przytoczenie przepisu prawa wskazanego w rozstrzygnięciu jako jego podstawa prawna oraz (2) umotywowaną ocenę prawną ustalonego stanu faktycznego, a wreszcie (3) wskazywać, jaki jest związek między tą oceną a sposobem rozstrzygnięcia. Rada Gminy winna wykazać zatem na podstawie powołanych przepisów, iż uchwała o odrzuceniu zarzutów jest częścią procedury planistycznej, a takie lub inne propozycje zawarte w projekcie planu zagospodarowania przestrzennego wiążą się z obowiązującymi rozwiązaniami normatywnymi narzucającymi konkretne rozwiązania techniczne, jak również powodują brak możliwości uwzględnienia (w całości lub w części) wniesionego zarzutu. Niestety również w tym zakresie zaskarżona uchwała nie spełnia podniesionych wyżej wymogów, gdyż w zasadzie takiego uzasadnienia nie zawiera ona w ogóle. W opisanej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona uchwała narusza art.24 ust.3 ustawy z dnia 7.07.1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. z 1999r. Dz.U. nr 15, poz. 139 z późn. zm.), a zatem powoduje konieczność uwzględnienia skargi i orzeczenia jak w sentencji na podstawie art.147 § l ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270).