II SA/Kr 1383/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Izabela Dobosz po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W. G. na decyzję Samorządowego kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 27 lipca 2009 r., sygn. [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić wniosek. Skarżąca W. G. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 27 lipca 2009 r. sygn. [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. Do skargi dołączyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że przedmiotem skargi jest decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym Województwa z dnia [...] września 1993 r., uchylającej w trybie art. 138 § 2 k.p.a. decyzję Naczelnika Dzielnicy K. z dnia [...] czerwca 1983 r. w przedmiocie przejęcia na własność Skarbu Państwa nieruchomości położonej w K. i zabudowanej budynkiem mieszkalnym przy ul. [...] (obecnie ul. [...]). Zdaniem skarżącej zaskarżona decyzja jest błędna i nie powinna stanowić podstawy dla jakichkolwiek działań Skarbu Państwa przypisującego sobie rzekome prawo do opisanej wyżej nieruchomości, mających na celu podważenie prawa skarżącej do władania tą nieruchomością. We wniosku powołano się także na postępowania toczące się przed sądem powszechnym: postępowanie wieczystoksięgowe, w którym sąd I instancji ujawnił skarżącą jako właścicielkę nieruchomości, a Skarb Państwa wniósł apelację oraz postępowanie o wydanie nieruchomości. Oba te postępowania są obecnie zawieszone do czasu prawomocnego rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji [...] września 1993 r. Zdaniem skarżącej istnieje realna obawa, że Skarb Państwa może wykorzystać zaskarżoną decyzję - jako dokument urzędowy, z którego ma wynikać, iż przysługuje mu prawo własności przedmiotowej nieruchomości - i podjąć tego rodzaju działania w opisanych wyżej postępowaniach sądowych, który narażą na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody czy też spowodują trudne do odwrócenia skutki w sferze praw do przedmiotowej nieruchomości. W dalszej kolejności Skarb Państwa mógłby podjąć próby przeniesienia prawa własności nieruchomości. Wniosek ten nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie wykonania może jednak dotyczyć wyłącznie tych zaskarżonych do sądu aktów administracyjnych, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy akt administracyjny nadaje się do tak rozumianego wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania te spośród aktów prawnych, które dla sprowadzenia stanu prawnego lub faktycznego w nim określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. W rzeczywistości więc problem wykonania aktu administracji dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki (por. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - komentarz, LexisNexis. W-wa 2005, str. 295). Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że orzeczenia organów administracji o skutkach wyłącznie procesowych, które nie przyznają stronom praw ani nie nakładają na nie obowiązków, ze swej istoty nie podlegają wykonaniu, a co za tym idzie nie można wstrzymać ich wykonania na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taki właśnie charakter ma zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja, wydana w postępowaniu nadzwyczajnym w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. Tego rodzaju rozstrzygnięcie nie nadaje się do wykonania, bowiem nie uprawnia ani nie zobowiązuje do podjęcia jakichkolwiek czynności przez którąkolwiek ze stron postępowania. Warto w tym miejscu przywołać postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 26 lipca 2005 r. sygn. II SA/Gd 396/05 (LEX nr 220325), w którym stwierdzono, że nie nadaje się do wykonania postanowienie organu administracji o przekazaniu wniosku innemu organowi według właściwości oraz postanowienie NSA z dnia 17 lipca 2006 r., sygn. I FZ 281/06 (OSP 2007/6/76), gdzie w ten sam sposób oceniono postanowienie organu egzekucyjnego o podjęciu z urzędu zawieszonego postępowania. Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 9 maja 2008 r. sygn. II OZ 418/08 oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w którym z tych samych powodów odmówiono wstrzymania wykonania decyzji o stwierdzeniu wydania decyzji z naruszeniem prawa, wydanej na skutek wznowienia postępowania. Objęta rozpatrywanym wnioskiem decyzja, podobnie jak wymienione wyżej rozstrzygnięcia, ma skutek wyłącznie procesowy i nie podlega wykonaniu, a w konsekwencji wykonanie to nie może zostać wstrzymane. Nie ma racji skarżąca twierdząc, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji może zapobiec podjęciu przez Skarb Państwa czynności zmierzających do podważenia jej prawa do władania tą nieruchomością. Zarówno postępowanie wieczystoksięgowe, jak i postępowanie o wydanie nieruchomości w chwili obecnej są zawieszone do czasu prawomocnego zakończenia sprawy nieważności. Samo wydanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze ostatecznej decyzji w tej kwestii nie stanowi prawomocnego zakończenia postępowania i nie daje podstawy do podjęcia zawieszonych postępowań, toczących się przed sądem powszechnym. Również zagrożenie zbycia przedmiotowej nieruchomości przez Skarb Państwa nie jest realne w sytuacji, gdy w księdze wieczystej jako właściciel wpisana jest nieprawomocnie skarżąca, a postępowanie apelacyjne w tym przedmiocie jest zawieszone. Skoro zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, argumenty wskazane przez skarżącą nie mogą zostać uwzględnione i dlatego podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji postanowienia.