II SA/Kr 1500/16
WyrokWSA w Krakowie2017-01-23
Skład orzekający: WSA Paweł Darmoń, WSA Jacek Bursa, WSA Krystyna Daniel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest nieważna z powodu istotnego naruszenia trybu jej sporządzania, w szczególności braku ponowienia wymaganych uzgodnień i zmian w projekcie planu?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest nieważna w całości, jeśli doszło do istotnego naruszenia trybu jej sporządzania. W przypadku znaczących zmian w projekcie planu po jego uzgodnieniu, w tym zmian dotyczących obszarów szczególnego zagrożenia powodzią, a także rozbieżności między projektem planu a uchwałą o przystąpieniu do sporządzania planu, konieczne jest ponowne uzgodnienie z właściwymi organami. Niezachowanie tej procedury, a także inne istotne wady, takie jak niezgodność definicji z przepisami prawa czy nadmierne wymogi dotyczące uzgodnień z konserwatorem zabytków, prowadzą do stwierdzenia nieważności uchwały.Stan faktyczny
Wojewoda Małopolski zaskarżył uchwałę Rady Gminy Jordanów w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając jej istotne naruszenie prawa, w tym trybu sporządzania planu. Wskazano na liczne zmiany w projekcie planu po jego wyłożeniu do publicznego wglądu i uzgodnieniach, brak ponownych uzgodnień z kluczowymi organami (m.in. RZGW, RDOŚ), rozbieżności między projektem planu a uchwałą o przystąpieniu do sporządzania planu, a także niezgodność niektórych zapisów planu z przepisami prawa. Organ gminy wniósł o oddalenie skargi, twierdząc, że procedura została przeprowadzona prawidłowo.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędziowie: WSA Jacek Bursa WSA Krystyna Daniel (spr.) Protokolant: specjalista Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi Wojewody Małopolskiego na uchwałę Nr VI/47/2015 Rady Gminy Jordanów z dnia 28 kwietnia 2015 r. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Jordanów dla sołectwa Łętownia stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości.
Wojewoda Małopolski wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na uchwałę Nr VI/47/2015 Rady Gminy Jordanów z 28.04.2015 r. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Jordanów dla Sołectwa Łętownia, domagając się stwierdzenia jej nieważności w całości. Wskazanej uchwale zarzucił istotne naruszenie prawa, w tym w szczególności przepisów art. 17 pkt 13 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 39 ust. 3 ustawy Prawo budowlane.
W uzasadnieniu skarżący w pierwszej kolejności wskazał, że został naruszony tryb sporządzania projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Po uzyskanych uzgodnieniach projekt planu miejscowego był dwukrotnie wykładany do publicznego wglądu (w okresach: kwiecień - maj 2013 r. oraz listopad 2014 r.). Po pierwszym wyłożeniu projektu planu do publicznego wglądu dokonano zmian w niemal wszystkich terenach. Z tym, że przez okres kilku lat dla terenu sołectwa Łętownia był prowadzony proces scalania gruntów. Jednocześnie sporządzano dla tego terenu plan miejscowy. W rezultacie, w wyniku scalenia gruntów zmianie uległy nie tylko granice działek, ale również użytki, przebieg cieków wodnych, itp. Projekt planu miejscowego z pierwszego wyłożenia był sporządzony na mapach przed scaleniem gruntów, natomiast na drugim wyłożeniu projekt był sporządzony na mapach po scaleniu. W związku z powyższym, w projekcie planu miejscowego nastąpiły tak liczne zmiany, że można stwierdzić, iż powstał nowy projekt planu. Pomimo licznych zmian wprowadzonych do projektu planu nie dokonano powtórnych uzgodnień, lecz jedynie "nowy" projekt planu wyłożono do publicznego wglądu (drugie wyłożenie). Po drugim wyłożeniu projektu planu do publicznego wglądu również dokonano licznych zmian w projekcie. Z wykazu uwag, znajdującego się w dokumentacji planistycznej wynika, że spośród 106 złożonych uwag do projektu planu wyłożonego po raz drugi do publicznego wglądu Wójt Gminy uwzględnił 26 uwag w całości oraz 23 uwagi w części. Pomimo licznych zmian dokonanych w projekcie planu miejscowego, projekt został ponownie uzgodniony jedynie ze Starostą Suskim (geologiem powiatowym) w zakresie osuwania się mas ziemnych. Nie przedłożono projektu planu do uzgodnień pozostałym organom. Tymczasem, zdaniem skarżącego, projekt planu powinien być ponownie uzgodniony z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska, ze względu na położenie znacznego obszaru objętego planem w obszarze chronionego krajobrazu oraz Dyrektorem Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej, ze względu na występujące w granicach planu obszary szczególnego zagrożenia powodzią. Wojewoda podał, że Dyrektor RZGW, postanowieniem z 21.08.2012 r., znak: ZU-440-8-41-4511/12, pozytywnie uzgodnił projekt miejscowego planu dla sołectwa Łętownia, wyjaśniając w uzasadnieniu, że na terenie objętym projektem zmiany planu dla sołectwa Łętownia występują obszary szczególnego zagrożenia powodzią dla rzeki Raby, wyznaczone w opracowaniu pn.: " Wyznaczenie obszarów bezpośredniego zagrożenia powodzią w zlewni Raby, jako integralny element studium ochrony przeciwpowodziowej". Obszary szczególnego zagrożenia powodzią zdefiniowano w art. 9 pkt 6c ustawy Prawo wodne. Wątpliwości budzi jednak wyznaczony na rysunku planu zasięg ww. obszarów. Po porównaniu projektu rysunku planu uzgodnionego z Dyrektorem RZGW z rysunkiem uchwalonego planu miejscowego, wojewoda stwierdził, że granice cieków wodnych, jak również granice obszaru szczególnego zagrożenia powodzią znacznie się różnią np.: w terenach 170.ZL i 1.ZN wyznaczona jest granica obszaru szczególnego zagrożenia powodzią, a brak cieku wodnego, natomiast w projekcie planu w granicach ww. obszaru wyznaczony był ciek wodny WS; granica obszaru przebiega poza granicami cieku wodnego w uchwalonym planie, granice obszaru są znacznie węższe niż granica cieku wodnego, np. w terenach 8.WS, 9.WS. W piśmie z 25.06.2015 r. Wójt Gminy wyjaśnił, że projekt planu miejscowego był uzgodniony z RZGW i w żaden sposób nie odniósł się do ww. rozbieżności.
Po analizie projektów planów okazało się, że projekt planu miejscowego przedłożony do uzgodnienia z Dyrektorem RZGW był sporządzony na mapach przed scaleniem gruntów. Natomiast uchwalony plan sporządzony jest na mapach po scaleniu, a jak wyjaśniono powyżej, w wyniku dokonania scalenia gruntów zaszło wiele zmian, w tym dotyczących przebiegu granic działek wodnych. W rezultacie organ planistyczny uwzględnił na rysunku planu obszary szczególnego zagrożenia powodzią w wersji, która była uzgodniona z Dyrektorem RZGW, jednakże nie wziął pod uwagę, że w wyniku scalenia gruntów geodezyjne granice cieków wodnych się zmieniły.
Zatem organ planistyczny, w związku z zaistniałą sytuacją, powinien ponownie uzgodnić projekt planu miejscowego - stosownie do wymogów art. 17 pkt 13 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który winien odzwierciedlać faktyczny stan zagrożenia powodziowego. Poza powyższym, skarżący zwrócił uwagę, że obszary szczególnego zagrożenia powodzią wrysowane na rysunku planu nie odpowiadają definicji określonej w art. 9 pkt 6c lit. c ustawy Prawo wodne.
Odnośnie zgodności planu miejscowego ze studium, wojewoda stwierdził, że występują różnice w przeznaczeniu terenów, lecz ze względu na skalę mapy, na której sporządzone jest studium gminy Jordanów - organ nadzoru nie jest w stanie jednoznacznie wykazać działek, które mają inne przeznaczenie w studium. Jedynie można potwierdzić inny zasięg terenów na rysunku studium w porównaniu do rysunku planu miejscowego. Ponadto wyrys ze studium, zamieszczony na rysunku miejscowego planu nie jest tożsamy z rysunkiem studium przekazanym przez Urząd Gminy Jordanów.
Wojewoda Małopolski zarzucił również, że granice planu miejscowego są niezgodne z uchwałą w sprawie przystąpienia do sporządzania planu miejscowego. Granice obszaru objętego planem zostały wskazane w Uchwale Nr XXV/2\9/20Q9 z 23.04.2009 r. w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu , zmienionej Uchwałą Nr XXIX/257/2009 z 22.10.2009 r. Zgodnie z ww. uchwałami obszar objęty planem powinien obejmować sołectwo Łętownia z wyłączeniem działki nr 9550. Natomiast uchwalony plan miejscowy obejmuje całe sołectwo Łętownia - łącznie z działką nr 9550. Wyjaśnienia Wójta Gminy, że objęcie przedmiotowej działki stanowi błąd techniczny edycji graficznej planu miejscowego i zostanie zweryfikowany przez Radę Gminy w trakcie sesji, nie mogą być zaakceptowane, bowiem zdaniem skarżącego, nie jest to błąd techniczny, gdyż na każdym etapie sporządzania planu miejscowego, w każdej wersji projektu planu miejscowego, ww. działka była objęta planem miejscowym. Na marginesie skarżący podniósł, że działka nr 9550 była objęta miejscowym planem, przyjętym Uchwałą Nr XXII/169/2008 Rady Gminy w Jordanowie z 6.11.2008 r. w sprawie: "Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części sołectwa Łętownia" (opublikowaną w Dz. Urz. Woj. Małopolskiego z 2008 r. Nr 746 poz. 5263).
Wreszcie, w ocenie skarżącego, w tekście planu miejscowego zapisano ustalenia, które są niezgodne z przepisami prawa lub budzą wątpliwości organu nadzoru. I tak: w § 4 pkt 9 tekstu zdefiniowano w słowniczku pojęcie: usług nie dookreślając jakie są cele konsumpcji indywidualnej, zbiorowej i ogólnospołecznej; w § 4 pkt 9 tekstu zdefiniowano w słowniczku pojęcie: usługi publiczne, zaliczając do nich również działalność usługową służącą realizacji celu publicznego w rozumieniu przepisów odrębnych w tym kultu religijnego mimo, że zgodnie z art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami cele publiczne nie obejmują działalności kultu religijnego; wprowadzenia w § 9 pkt 4 tekstu planu wymogu uzyskania stosownych opinii Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, jako wykraczających poza wymogi przepisów powszechnie obowiązujących, wymóg uzyskania pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków istnieje jedynie w odniesieniu do obiektów ujętych w rejestrze zabytków, o czym mówi art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Ponadto, zgodnie z art. 39 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, w stosunku do obiektów budowlanych oraz obszarów niewpisanych do rejestru zabytków, a ujętych w gminnej ewidencji zabytków, pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego wydaje właściwy organ w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwa-torem zabytków. Zatem przywołane ustalenia planu naruszają ww. przepisy ustawy Prawo budowlane.
Na koniec, Wojewoda Małopolski podał, że w załączniku nr 2 do uchwały: Rozstrzygnięcie o sposobie rozpatrzenia nieuwzględnionych uwag do projektu planu nastąpiła omyłka w zakresie uwagi nr 23 złożonej do wyłożonego po raz drugi projektu planu miejscowego. Z ww. tabeli wynika, że uwaga dotycząca działki nr 652/4 nie została rozpatrzona przez radę gminy (kolumny w tabeli, dotyczące: rozstrzygnięcia Wójta, rozstrzygnięcia Rady Gminy oraz uzasadnienia są puste). Jednakże ww. uwaga została prawidłowo wpisana i rozpatrzona - w tabeli znajduje się pod pozycję 80 (ostatnia uwaga w tabeli).
Opisane uchybienia mają, w ocenie skarżącego, charakter istotnych, co uzasadnia stwierdzenie nieważności uchwały w całości.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Jordanów wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej. W ocenie organu, procedura planistyczna została przeprowadzona zgodnie z regulacjami ustawy z 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a co za tym idzie objęła trzykrotne wyłożenie planu do wglądu publicznego, uzyskanie wszystkich wymaganych uzgodnień i opinii, zaś uchwalony plan miejscowy pozostaje zgodny z postanowieniami Studium uwarunkowań i zagospodarowania przestrzennego Gminy Jordanów przyjętego uchwałą Rady Gminy Jordanów z 26.10.2006 r. nr XXXIX/260/2006.
Zdaniem organu nieuzasadniony jest zarzut naruszenia art. 17 pkt. 13 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w którym ustawodawca przewidział konieczność ponowienia uzgodnień wyłącznie w niezbędnym zakresie. Ponadto, nie każde naruszenie trybu sporządzania planu skutkować będzie stwierdzeniem nieważności uchwały, a jedynie naruszenie istotne. Konieczność ponowienia danej czynności planistycznej winna być oceniania indywidualnie - na gruncie danego przypadku. Podobnie, do oceny organu należy ustalenie czy ponowne uzgodnienie - po zmianie planu dokonanej wskutek uwzględnienia uwag, jest konieczne. W stanie faktycznym sprawy organ, czyniąc zadość przepisom ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wystąpił do właściwych organów o uzgodnienie projektu miejscowego planu. Wystąpienia o uzgodnienie do RDOŚ kierowane były odpowiednio pismem nr B.6722.01.2012 z 16.02.2012 r., pismem nr B.6722.11.2012 z 21.12.2012 r. oraz pismem nr B.6722.12.2012 z 21.12.2012 r. Z kolei do RZGW: pismem nr B.6722.2.2011 z 8.12.2011 r. oraz pismem nr B.6722.08.2012 z
30.07.2012 r. W ocenie organu, kluczowym pozostaje, iż uwzględniono na rysunku planu obszary szczególnego zagrożenia powodzią w wersji uzgodnionej z Dyrektorem RZGW. Geodezyjna zmiana cieków wodnych przeprowadzona w wyniku scalenia gruntów nie stanowiła okoliczności przemawiającej za dokonaniem ponownych uzgodnień. Granice poszczególnych terenów zagospodarowania na planie nie zostały zmienione, nastąpiła wyłącznie zmiana podkładu mapowego, co nie miało żadnego wpływu na poszczególne tereny. Wyjaśnić przy tym należy, iż wbrew twierdzeniom skarżącego granice obszaru szczególnego zagrożenia powodzią umieszczone na części graficznej planu odpowiadają rzeczywistemu stanowi rzeczy i odzwierciedlają faktyczny stan zagrożenia powodziowego. Tereny wokół cieków nie zostały poszerzone, a pasy zieleni wokół cieków pozostawiono. Organ wyjaśnił, iż część cieków została usunięta z planu, ponieważ jak się okazało nie stanowiła cieku tylko rów melioracyjny. Zatem nie polega na prawdzie zarzut naruszenia art. 9 pkt. 6 c ustawy Prawo wodne. Rowy melioracyjne nie wchodzą bowiem w zakres definicji obszarów szczególnego zagrożenia powodzią.
Skoro zapisy planu od czasu uzyskania uzgodnień faktycznie nie uległy zmianie, modyfikacja dotyczyła wyłącznie podkładu mapowego, to nie zachodziła konieczność uzyskania kolejnego uzgodnienia. Podobnie, zmiany wprowadzone na skutek uwzględnionych uwag do projektu w żaden sposób nie kolidowały z uzgodnionym projektem uchwały.
Organ podkreślił, że plan, który był przedmiotem uzgodnień nie odbiegał w sposób istotny od planu uchwalonego, co czyni zarzuty podnoszone w skardze chybionymi. Należy mieć bowiem na względzie stanowisko reprezentowane w orzecznictwie, zgodnie z którym wyłącznie daleko idące zmiany pomiędzy planem uzgodnionym, a uchwalonym uzasadniają stwierdzenie nieważności uchwały. Ewentualne odstępstwa od obowiązku zachowania procedury planistycznej nie mogą zostać uznane za istotne. Wprowadzone modyfikacje nie wprowadzały zmian, które nie byłby do pogodzenia z planem w uzgodnionym kształcie. Zdaniem organu, w przedmiotowej sprawie wszystkie wymagane prawem czynności zostały uprzednio dokonane.
Nie sposób także uznać, iż doszło do naruszeń zasad sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego poprzez brak zachowania zgodności planu z założeniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Rozbieżności istniejące pomiędzy planem, a studium wynikają w przeważającej mierze z faktu, iż studium i plan sporządzane są w odmiennych skalach (studium w skali 1:10 000, plan w skali od 1:1 000). Nadto, studium nie operuje dokładnością jednej działki i jest wyłącznie dokumentem kierunkowym. Natomiast plan sporządzany w skali 1:1 000 uszczegóławia rozwiązania zawarte w studium. Co także istotne przy sporządzaniu planu bierze się pod uwagę sugestie mieszkańców, zgłaszane w formie uwag do planu, a dopiero po rozpatrzeniu uwag projektuje się przestrzeń, co ma miejsce na poziomie działki, a nie jak w przypadku studium większego obszaru. Zapewnienie zgodności planu ze studium na zasadzie mechanicznego przeskalowania rysunku studium do rysunku planu nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa i byłoby niewłaściwe z punktu widzenia zasad planowania przestrzennego i osiągania celów polityki przestrzennej. Skarżący nie wykazał by zaskarżona uchwała pozostawała w jawnej sprzeczności z postanowieniami studium, stwierdził jedynie, iż nie jest w stanie jednoznacznie wskazać działek, które mają inne przeznaczenie w studium niż w planie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej w skrócie p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Sąd dokonuje kontroli legalności aktów prawa miejscowego pod względem ich zgodności z prawem materialnym jak i zachowania przez organy planistyczne przepisów postępowania. W zakresie kontroli uchwał organów gmin kryterium zgodności z prawem zostało sprecyzowane w art. 91 ust. 1 i ust. 4 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym – dalej w skrócie u.s.g. - ( Dz. U. z 2015 poz. 1515). Zgodnie z u.s.g. uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne, a w przypadku nieistotnego naruszenia prawa nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa. Sąd dokonuje zatem kontroli legalności aktów prawa miejscowego pod względem ich zgodności z prawem materialnym, jak i zachowania przez organy planistyczne przepisów postępowania. W zakresie uchwał podejmowanych w sprawach miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego istotna jest również regulacja art. 28 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – dalej: u.p.z.p. – (Dz. U. z 2015 poz. 199 ze zm.). Przepis ten – w brzmieniu obowiązującym w niniejszej sprawie - stanowił, że naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego, istotne naruszenie trybu jego sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub w części.
Zgodnie z przepisem art. 134 p.p.s.a. sąd administracyjny nie jest przy tym związany granicami skargi.
Przedmiotem rozpoznania sądu w niniejszej sprawie jest ocena zgodności z prawem uchwały Nr VI/47/2015 Rady Gminy Jordanów z 28.04.2015 r. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Jordanów dla Sołectwa Łętownia.
Skarga w niniejszej sprawie została złożona przez organ nadzoru w trybie art. 93 ust. 1 u.s.g., w którym nie ma obowiązku wyczerpania przez organ nadzoru środków zaskarżenia w przypadku składania skarg na uchwały lub zarządzenia organu gminy (por. wyrok WSA w Krakowie z 20. 10. 2016 r. , sygn. akt II SA/Kr 1499/15). Złożenie skargi w trybie nadzoru nie jest też ograniczone żadnym terminem (por. wyrok NSA z 15 lipca 2005 r., sygn. II OSK 320/05, wyrok WSA w Krakowie z 20. 01. 2016 sygn. akt II SA/Kr 1499/15). Zgodnie z art. 93 ust. 1 u.s.g. po upływie terminu wskazanego w art. 91 ust. 1 (30 dni) organ nadzoru nie może już we własnym zakresie stwierdzić nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy. Może je tylko zaskarżyć do sądu administracyjnego. W tym przypadku organ nadzoru może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego, jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie.
Już na wstępie należy wskazać, ze skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż doszło do istotnego naruszenia trybu sporządzania planu miejscowego, powodującego nieważność uchwały Rady Gminy W Jordanowie w całości. Zgodnie bowiem zgodnie z przepisem art. 28 ust.1 u.p.z.p. w brzmieniu obowiązującym w dacie uchwalenia skarżonej uchwały naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.
Mając na uwadze, że zarzuty skargi koncentrują się na naruszeniu trybu stanowienia uchwały przyjmującej plan miejscowy zauważyć trzeba, że jedynie istotne naruszenie trybu skutkuje nieważnością aktu planistycznego w całości lub w części. Przepisy u.p.z.p. zawierają szczegółowe unormowania dotyczące procedury stanowienia, a "naruszenie trybu przez zaniechanie którejś z czynności przewidzianych w ramach w ramach procedury studium (planu miejscowego ) stanowić będzie niejednokrotnie istotne naruszenie trybu skutkujące nieważnością uchwały rady gminy w całości lub w części." (Z. Niewiadomski (red.), Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz, C.H. Beck, 2011 r. s. 265 Istotna jest przy tym kolejność podejmowanych czynności natomiast nie każde naruszenie może zostać zakwalifikowane jako naruszenie istotne. "Istotne naruszenie trybu postępowania należy bowiem rozumieć jako takie naruszenie trybu, które prowadzi do sytuacji, w której przyjęte ustalenia planistyczne są odmienne od tych, które zostałyby podjęte gdyby nie naruszono trybu sporządzenia aktu planistycznego (Z. Niewiadomski, ibidem).
Odnosząc powyższe do okoliczności rozpoznawanej sprawy zauważyć trzeba, że organ wskazał, iż przy stanowieniu przedmiotowego planu miejscowego doszło do naruszenia art. 17 pkt 19 u.p.z.p. oraz art. 39 ust. 3 ustawy Prawo budowlane. Z analizy dokumentacji prac planistycznych przedłożonych w aktach administracyjnych wynika, że Wójt Gminy Jordanów po pierwszym wyłożeniu projektu planu miejscowego do publicznego wglądu , które miało miejsce od 11 kwietnia 2013 r. do 6 maja 2013 r. rozpatrzył wnioski złożone do projektu planu zgodnie z zarządzeniem nr 17/2013 Wójta Gminy Jordanów z 7 czerwca 2013 r. przedłożonym do akt administracyjnych sprawy. Z analizy wykazu wniosków wynika, że z pośród 148 złożonych w tym etapie uwzględniono w całości 84 wnioski, , a w części 32. Wójt Gminy Jordanów wystąpił pismem z 24. 10. 2014 r. o zaopiniowanie projektu planu miejscowego po wprowadzeniu do niego zmian w związku z uwzględnionymi wnioskami tylko do Starosty Suskiego w zakresie osuwania mas ziemnych, który postanowieniem z 7 listopada 2014 pozytywnie zaopiniował wprowadzone zmiany, z uwagą, iż rysunek planu powinien być sporządzony na mapach poscaleniowych.
Zgodnie z treścią art. 17 pkt 13 u.p.z.p. wójt, burmistrz albo prezydent miasta wprowadza zmiany do projektu planu miejscowego wynikające z rozpatrzenia uwag, o których mowa w pkt. 11, a następnie w niezbędnym zakresie ponawia uzgodnienia. W przepisie art. 17 pkt 6 lit. "b" wymienione zostały organy uzgadniające w tym organy właściwe do uzgadniania na podstawie przepisów szczególnych. Drugie wyłożenie projektu planu miejscowego uwzględniającego ww. uwagi miało miejsce w dniach od 5 listopada 2014 r. ro do 25 listopada 2014 r.
Kolejne zmiany do projektu miejscowego zostały wprowadzone przez Wójta gminy w Jordanowie w uwzględnieniu uwag zgłoszonych po drugim wyłożeniu projektu planu. Z zarządzenia Wójta Gminy w Jordanowie nr 54/2014 z 29 grudnia 2014 r. zawierającego rozstrzygnięcie Wójta w sprawie rozpatrzenia uwag do projektu wyłożonego do publicznego wglądu w listopadzie 2014 r. wynika, że spośród 106 uwag uwzględniono w całości 26 uwag oraz 23 uwagi - w części. W tym miejscu trzeba również wskazać, że po zmianie projektu planu miejscowego dokonanej w uwzględnieniu ww. 26 uwag nie nastąpiło ponowienie uzgodnień ani kolejne wyłożenie projektu do publicznego wglądu. Co prawda w odpowiedzi na skargę Rada Gminy Jordanów reprezentowana przez pełnomocnika radcę prawnego B. J. wskazała, że "procedura planistyczna została przeprowadzona zgodnie z regulacjami ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a co za tym idzie objęła trzykrotne wyłożenie planu do wzglądu publicznego, uzyskanie wszystkich wymaganych uzgodnień i opinii (...) ", ale nie wynika to z przedłożonych akt planistycznych. Zgodnie z treścią art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy. Podstawą zatem orzekania przez ten sąd jest materiał dowodowy zgromadzony przez organy administracji publicznej w toku całego postępowania toczącego się przed wymienionymi organami, z którego wynika jednak, że skarżona uchwała Rady Gminy Jordanów została przyjęta bez kolejnego wyłożenia projektu planu jakkolwiek po drugim wyłożeniu wprowadzono w nim zmiany (w tym 26 zmian w uwzględnieniu uwag w całości i 23 zmiany w uwzględnieniu uwagi w całości). Nie ponowiono również uzgodnień.
Ustosunkowując się do zarzutów skargi, odnoszących się do naruszenia procedury stanowienia w zakresie unormowanym art. 17 pkt. 13 u.p.z.p. trzeba, je uznać za zasadne mając na uwadze, że wprowadzone zmiany wymagały ponowienia uzgodnień. W szczególności konieczność ponowienia uzgodnień dotyczy uzgodnienia z Dyrektorem RZGW gdyż porównanie rysunku planu w pierwotnej wersji projektu planu, uzgodnionego przez Dyrektora RZGW postanowieniem z 21 sierpnia 2012 r. odbiega od rysunku planu miejscowego przyjętego uchwałą nr VI/47/p2015 Rady Gm. Jordanów z 28 kwietnia 2015 r. Jak bowiem wynika z przedłożonych akt administracyjnych - wbrew twierdzeniom organu planistycznego - widoczne są istotne różnice pomiędzy rysunkami uchwalonego planu miejscowego i uzgodnionego projektu. Trzeba nadto wskazać, że w pierwotnym projekcie planu, który został pozytywnie uzgodniony z Dyrektorem RZGW zmianie uległy nie tylko tereny zalesień, ale też zasięg granicy obszarów szczególnego zagrożenia powodzią, pominięty został tez obszar oznaczony w "uzgodnionym projekcie" jako pas ochronny wzdłuż cieków wodnych – dotyczy to terenu oznaczonego symbolem 107.R.ZL i 170 ZL w uchwalonym planie miejscowym. Bez uzgodnienia pozostają też granice obszarów szczególnego zagrożenia powodzią, które nie pokrywają się z terenem cieku wodnego - obszar terenu oznaczony symbolem 66 ZN. Wyraźne różnice w tym zakresie dotyczą cieku pomiędzy terenami oznaczonymi w zatwierdzonym planie miejscowym symbolami 61 ZL i 31 MN.U oraz 32 MN.U. W związku z powyższym za prawidłowe trzeba uznać zarzuty braku ponowienia uzgodnień z właściwym dyrektorem regionalnego zarządu gospodarki wodnej. Zgodnie bowiem z art. 4a ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r., poz. 145 z późn. zm.) w celu zapewnienia prawidłowego gospodarowania wodami, w tym w szczególności ochrony zasobów wodnych oraz ochrony ludzi i mienia przed powodzią, uzgodnienia z właściwym dyrektorem regionalnego zarządu gospodarki wodnej wymaga m.in.: miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego w zakresie zagospodarowania stref ochronnych ujęć wody, obszarów ochronnych zbiorników wód śródlądowych i obszarów narażonych na niebezpieczeństwo powodzi. Strona skarżąca prawidłowo zatem podniosła zarzut braku ponowienia uzgodnienia z Dyrektorem RZGW wskazując na istotne zmiany wprowadzone do rysunku planu miejscowego zatwierdzonego uchwałą nr VI/47/2017 Rady Gminy w Jordanowie. Zalegająca w przedłożonych w aktach administracyjnych dokumentacja wskazuje, że postanowienie uzgodnieniowe zostało wydane przez Dyrektora RZGW w dniu 21 sierpnia 2012, warto też zwrócić uwagę, że w piśmie z 2 stycznia 2012 r. skierowanym do Wójta Gminy Jordanów w odpowiedzi na pisma z w sprawie uzgodnienia projektów zmian planów miejscowych m. in. dla sołectwa Łętownia wskazano, odnosząc się do wyznaczania obszarów bezpośredniego zagrożenia powodzią w zlewni rzeki Raby, że "należy wyeliminować sytuacje, gdy wyznaczone obszary przesunięte są w stosunku do rzeki i terenów do niej przyległych". Mając to na uwadze należy uznać, że Wójt Gminy nie występując z wnioskiem o ponowne uzgodnienie projektu planu w zakresie zagospodarowania stref ochronnych ujęć wody, nie wypełnił dyspozycji art. 4a ustawy Prawo wodne, co stanowi istotne naruszenie trybu sporządzania planu ze względu na różnice między ustaleniami w uzgodnionym przez Dyrektora RZGW projekcie planu i planem w wersji zatwierdzonej przez Radę Gminy w Jordanowie. Konkludując, w ocenie Sądu ze względu na wymagania procedury z art. 17 pkt 13 u.p.z.p., a nadto zagrożenie powodzią oraz związane z tym względy bezpieczeństwa ludzi i mienia zachodziła w tym zakresie konieczność ponowienia uzgodnienia w ww. organem. Niezależnie od tego trzeba wskazać, że w zatwierdzonym planie miejscowym zmianie uległy (s. 3 skargi) - granice terenów o różnym przeznaczeniu, w tym poprzez powiększenie terenów oznaczonych symbolem MN (zabudowa jednorodzinna), MN.U (zabudowa jednorodzinna i usługowa) i MN.RM (zabudowa jednorodzinna i zagrodowa) kosztem terenów) o symbolach R (tereny rolnicze), ZN (tereny zieleni urządzonej, ZL (tereny lasów ). Tym samym nie można przyjąć, jak podnosi Rada Gminy, że "zapisy planu od czasu uzyskania uzgodnień faktycznie nie uległy zmianie, modyfikacja dotyczyła wyłącznie podkładu mapowego, a zatem nie istniała konieczność uzyskania kolejnego uzgodnienia". W ocenie Sądu niezależnie od faktu, że pierwotna wersja projektu planu miejscowego została sporządzona na innych podkładach niż rysunek uchwalonego planu miejscowego wprowadzone zmiany należy uznać za istotne i wymagające ponowienia uzgodnień w szczególności także z regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska ze względu na położenie północnej części sołectwa Łętownia objętego planem miejscowym w obszarze zlokalizowanym w granicach Południowo-Małopolskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu wprowadzonego uchwałą Nr XVIII/299/12 Sejmiku Województwa Małopolskiego z 27 litego 2012 r., a także ze względu na korytarz ekologiczny przebiegający przez ten teren.
Należy zgodzić się ze stroną skarżącą, iż nie do zaakceptowania jest sytuacja gdy zachodzą różnice między obszarem objętym uchwałą nr XXV/219/2009 Rady Gminy w Jordanowie z 23 kwietnia 2009 r. w sprawie przystąpienia do sporządzania miejscowego planu zmienionej uchwałą nr XXIX/257/2009z 22 października 2009 , w której działka nr 9550 została wyłączona spod zamierzonej regulacji natomiast została objęta ustaleniami skarżonego planu miejscowego. Trudno się przy tym zgodzić, że uchybienie to było błędem technicznym, gdyż działka ta została objęta ustaleniami obowiązującego planu jakkolwiek – ze względu na treść uchwały w sprawie przystąpienia do sporządzenia planu – nie podlegała wymaganej procedurze składania uwag i wniosków.
Strona skarżąca zasadnie podniosła zarzut niezgodności skarżonego planu miejscowego ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przyjętego uchwałą nr XXXIX/260 Rady Gminy Jordanów z 26 października 2006 r., czego nie kwestionuje organ gminy wskazując jednak, iż w przeważającej mierze wiąże się to z dużą różnicą skali części graficznej studium i planu miejscowego a nadto brakiem konieczności ‘mechanicznego przeskalowania rysunki studium do rysunku planu gdyż jest to niewłaściwe z punktu widzenia zasad planowania przestrzennego i osiągania celów polityki przestrzennej. Z poglądem takim nie sposób się zgodzić w szczególności gdy różnice dotyczą większych obszarów lub wskazują na zasadniczo odmienne przeznaczenie terenu wskazane w planie i w studium. Trzeba mieć na uwadze, że zgodnie z treścią art. 20 ust. 1 ab. initio u.p.z.p. plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu, że nie narusza on ustaleń studium, natomiast zgodnie z treścią art. 28 u.p.z.p. istotne naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.
Strona skarżąca zasadnie podniosła zastrzeżenia dotyczące prawidłowości definicji sformułowanej w § 4 pkt 9 tekstu planu, w którym wskazano, iż pod pojęciem usług publicznych należy rozumieć : działalność usługową służącą realizacji celu publicznego w rozumieniu przepisów odrębnych (obejmującą: adm. publiczną , publiczne usługi oświaty kultury, zdrowia, opieki społecznej, sportu, kultu religijnego, co w odniesieniu do kultu religijnego należy uznać za niezgodne z art. 6 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami , w związku z art. 2 pkt 5) u.p.z.p.. Z przepisów tych wynika, że usługi z zakresu kultu religijnego nie zostały przez ustawodawcę zaliczone do inwestycji celu publicznego. Art. 6 pkt 9) u.g.n. stanowi, że celem publicznym w rozumieniu ustawy jest, m.in., zakładanie i utrzymywanie cmentarzy, nie zaś usługi z zakresu kultu religijnego. Wskazanie w cytowanym zapisie § 4 pkt 9 tekstu planu usług z zakresu kultu religijnego, jako celu publicznego, może skutkować nieprawidłowym stosowaniem przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, w tym dotyczących wywłaszczenia nieruchomości przeznaczonych na cel publiczny w planach miejscowych. Kwestię przeznaczenia gruntów w planach miejscowych na inwestycje sakralne i kościelne oraz cmentarze wyznaniowe oraz skutków takiego przeznaczenia regulują stosowne ustawy, w tym ustawa z 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej. W myśl art. 42 ust. 1 tej ustawy przeznaczenie terenu na cele obejmujące inwestycje sakralne, kościelne oraz katolickie cmentarze wyznaniowe ustala się w planach zagospodarowania przestrzennego na wniosek biskupa diecezjalnego lub wyższego przełożonego zakonnego.
Zasadny jest również zarzut niezgodnego z prawem sformułowania przepisu § 9 pkt 4 tekstu planu dotyczący obiektów wpisanych do gminnej ewidencji zabytków, jako wykraczający poza wymogi przepisów powszechnie obowiązujących. Zgodnie z ww. przepisem dla obiektów określonych w § 9 pkt 4 ustalono nakaz prowadzenia wszelkich prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych oraz prac remontowych i odtworzeniowych zgodnie z obowiązującymi przepisami odrębnymi z zakresu ochrony zabytków i opieki nad zabytkami, w tym w zakresie uzyskania stosownych opinii Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Strona skarżącą trafnie wskazała, że ani w przywołanych w planie miejscowym przepisach dotyczących ochrony zabytków i opieki nad zabytkami, ani w innych przepisach powszechnie obowiązujących nie zawarto wymogu uzyskania opinii Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w odniesieniu do prowadzenia prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych oraz prac remontowych i odtworzeniowych przy obiektach ujętych w ewidencji zabytków. Wymóg uzyskania pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków obejmuje jedynie obiekty ujęte w rejestrze zabytków. Stanowi o tym art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Zgodnie natomiast z art. 39 ust. 3 ustawy z 4 lipca 1994 r. Prawo budowlane w stosunku do obiektów budowlanych oraz obszarów niewpisanych do rejestru zabytków, a ujętych w gminnej ewidencji zabytków, pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego wydaje właściwy organ w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków. Użycie zatem w tekście planu sformułowania opinii nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa.
Mając na uwadze powyższe, w tym rodzaj dostrzeżonych uchybień, ich znaczny zakres, także linię orzecznictwa- zasadne jest przyjęcie, że stwierdzenie, nieważności kontrolowanej uchwały w części prowadziłoby do istotnej dezintegracji całego planu miejscowego, co uzasadnia konieczność stwierdzenia nieważności miejscowego planu w całości.
W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 28 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 147 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło