II SA/Kr 1524/25

WyrokWSA w Krakowie2026-02-06

Skład orzekający: Jacek Bursa, Joanna Człowiekowska, Anna Kopeć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny prawidłowo wezwał do wykonania obowiązku wydania nieruchomości i zastosowania środków egzekucyjnych, jeśli skarżąca nie jest właścicielką jednej z nieruchomości, a stan własności pozostałych nie został jednoznacznie ustalony?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, ponieważ organ egzekucyjny nie wykazał, że skarżąca jest właścicielką wszystkich nieruchomości objętych obowiązkiem wydania. W przypadku jednej z działek stwierdzono, że jest ona własnością Gminy Kraków, co czyni wezwanie do jej wydania przez skarżącą niezrozumiałym. Brak było również wiążących danych o własności pozostałych nieruchomości, co uniemożliwiało prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i prawnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Z. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Krakowa wzywające skarżącą do wykonania obowiązku wydania nieruchomości w związku z realizacją inwestycji drogowej. Skarżąca zarzuciła m.in. wadliwość tytułów wykonawczych, brak wskazania imienia i nazwiska osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela, brak daty złożenia podpisu, a także wezwanie do wydania nieistniejących nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu egzekucyjnego, wskazując na wykonalność decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej z nadanym rygorem natychmiastowej wykonalności.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz skarżącej kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa (spr.) Sędzia WSA Joanna Człowiekowska Asesor WSA Anna Kopeć po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2026 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Z. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 15 września 2025 roku, znak: SKO.EA/418/14/2025 w przedmiocie wezwania do wykonania obowiązku wydania nieruchomości i zastosowaniu środków egzekucyjnych I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz skarżącej Z. R. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Prezydent Miasta Krakowa postanowieniem z dnia 19 grudnia 2024 r. nr EW-01.3160.5.13,16,19,22.2024.PM wezwał skarżącą do wykonania obowiązku wydania nieruchomości i zastosowaniu środków egzekucyjnych, wobec niewykonania określonych w tytułach wykonawczych z dnia 13 listopada 2024 r. nr ZDMK/NIEP-ZRID/6/2024, nr ZDMK/NIEP-ZRID/9/2024, nr ZDMK/NIEP-ZRID/12/2024, nr ZDMK/NIEP-ZRID/15/2024 obowiązków o charakterze niepieniężnym polegających na wydaniu przez Z. R., dalej skarżąca, nieruchomości, tj.: -działki nr [...], obręb [...], jednostka ewidencyjna K. - N. H. (powstałej z podziału działki numer [...], obręb [...], jednostka ewidencyjna K. - N. H.), o powierzchni 0,0012 ha; -działki nr [...], obręb [...], jednostka ewidencyjna K. - N. H. (powstałej z podziału działki numer [...], jednostka ewidencyjna K. - N. H.), o powierzchni 0,0180 ha, co do której Pani Z. R. przysługuje prawo własności w zakresie [...] udziału; -działki nr [...], obręb [...], jednostka ewidencyjna K. - N. H. (powstałej z podziału działki numer [...], obręb [...], jednostka ewidencyjna K. - N. H.), o powierzchni 0,0073 ha; -działki nr [...], obręb [...], jednostka ewidencyjna K. - N. H. (powstałej z podziału działki numer [...], obręb [...], jednostka ewidencyjna K. - N. H.), o powierzchni 0,0026 ha, co do której Z. R. przysługuje prawo własności w zakresie [...] udziału; na terenie realizowanej inwestycji drogowej pod nazwą: "Rozbudowa skrzyżowania ul. C. (droga gminna klasy Z) z ul. N. (droga powiatowa klasy GP) wraz z rozbudową ul. N. od km 0+000,00 do km 0+129,50 oraz rozbudową ul. C. od km 0'+031,50 km do 0'+133,10 w K.", Prezydent Miasta Krakowa, działając jako organ egzekucyjny wezwał Z. R. do niezwłocznego wykonania obowiązku wydania nieruchomości określonych w w/w tytułach wykonawczych (pod groźbą zastosowania środka egzekucyjnego w celu odebrania nieruchomości, w przypadku niewykonania tego obowiązku w terminie do 29 stycznia 2025 r.) i wyznaczył na dzień 30 stycznia 2025 r. termin na zastosowanie środków egzekucyjnych w postaci: odebrania nieruchomości, przymusu bezpośredniego. Prezydent Miasta Krakowa wskazał, że czynności egzekucyjne zostaną przeprowadzone na terenie nieruchomości znajdującej się przy ul. C. w K. [działka nr [...], obręb [...] (powstałej z podziału działki numer [...]) jednostka ewidencyjna K. - N. H., działka nr [...], obręb [...] (powstałej z podziału działki numer [...]) jednostka ewidencyjna K. - N. H., działka nr [...], obręb [...] (powstałej z podziału działki numer [...]) jednostka ewidencyjna K. - N. H., działka nr [...], obręb [...] (powstałej z podziału działki numer [...]) jednostka ewidencyjna K. - N. W uzasadnieniu postanowienia organ egzekucyjny wskazał, że Prezydent Miasta Krakowa wydał w dniu 12 października 2023 r. decyzję nr 34/67404/2023 znak: AU-01-6.6740.4.19.2023.IRE o zezwoleniu na realizację inwestycji pod nazwą: "Rozbudowa skrzyżowania ul. C. (droga gminna klasy Z) z ul. N. (droga powiatowa klasy GP) wraz z rozbudową ul. N. od km 0+000,00 do km 0+129,50 oraz rozbudową ul. C. od km 0'+031,50 km do 0'+133,10 w K.", na mocy której na skarżącą nałożono obowiązek wydania w/w nieruchomości. Następnie, dnia 12 października 2023 r. postanowieniem nr AU-01-6.6740.4.19.2023.IRE Prezydent Miasta Krakowa nadał rygor natychmiastowej wykonalności decyzji o zezwoleniu na realizacje inwestycji drogowej nr [...].4.2023 z dnia 12 października 2023 r. Upomnieniami Prezydenta Miasta Krakowa: z dnia 2 września 2024 r. zobowiązana została wezwana do niezwłocznego wykonania obowiązków o charakterze niepieniężnym tj. wydania Wierzycielowi – Prezydentowi Miasta Krakowa zarządcy dróg publicznych na terenie Gminy Miejskiej K. wyżej wymienionych nieruchomości. Ponieważ Zobowiązana dobrowolnie nie wydała nieruchomości, Prezydent Miasta Krakowa w dniu 13 listopada 2024 r. wystawił w/w tytuły wykonawcze, na podstawie których zostały wszczęte postępowania egzekucyjne. Organ egzekucyjny wskazał na kierowanie się ważnym interesem publicznym, uzasadnionym konieczność szybkiego zakończenia bardzo ważnej inwestycji drogowej dotyczącej rozbudowy skrzyżowania ul. C. z ul. N. , zaś w przypadku dalszego braku wykonania przez Zobowiązaną obowiązków, będzie zachodziła konieczność zastosowania środków egzekucyjnych w postaci odebrania nieruchomości oraz przymusu bezpośredniego. Organ egzekucyjny wraz z niniejszym postanowieniem doręczył Zobowiązanej wyżej wskazane tytuły wykonawcze. Na powyższe postanowienie zażalenie w ustawowym terminie złożyła skarżąca, kwestionując zasadność wszczęcia postępowania egzekucyjnego w przedmiocie wykonania obowiązku wydania nieruchomości i zarzucając organowi egzekucyjnemu naruszenie: 1. art. 29 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: 2025 r. poz. 132 ze zm., dalej jako u.p.e.a.) przez zaniechanie obowiązku zbadania dopuszczalności egzekucji (dopuszczalności stosowania środków egzekucyjnych), tj. prawidłowości wystawionych tytułów wykonawczych, w sytuacji gdy tytuły te – zdaniem Zobowiązanej – nie spełniają obligatoryjnych wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 7a i 7c u.p.e.a., tj. nie wskazują imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do działania w imieniu Wierzyciela (pieczęć zupełnie nieczytelna), ani daty złożenia podpisu, co powinno skutkować zwrotem Wierzycielowi tytułów wykonawczych i umorzeniem postępowania egzekucyjnego, zwłaszcza że podpisanie tytułu wykonawczego przez osobę uprawnioną do działania w imieniu Wierzyciela ma doniosłe znaczenie, gdyż stanowi moment wszczęcia postępowania egzekucyjnego i dlatego konieczna jest identyfikacja tej osoby oraz daty złożenia podpisu (art. 26 § 3a pkt 2 u.p.e.a.), 2. art. 143 § 1 pkt 1 oraz art. 150 § 1 pkt 1 w zw. z art. 32 w zw. z art. 27 u.p.e.a. przez niedoręczenie prawidłowego tytułu wykonawczego, 3. art. 7 u.p.e.a. przez wskazanie środka egzekucyjnego niemożliwego do wykonania, tj. odebranie rzeczy nieistniejącej (nieruchomości wskazane w tytułach wykonawczych oraz w zaskarżonym postanowieniu nie powstały, a zatem nie można dokonać ich odebrania), 4. art. 143 § 1 pkt 2 u.p.e.a. przez wezwanie do wydania nieistniejących nieruchomości; 5. art. 18 u.p.e.a. przez niezastosowanie się przy wydaniu zaskarżonego postanowienia do zasady aktualności (obowiązku orzekania zgodnie ze stanem faktycznym i prawnym istniejącym w chwili wydania orzeczenia); 6. art. 1 u.p.e.a., z uwagi na brak spełnienia przesłanki uchylania się od wykonania obowiązku, gdyż – zdaniem Zobowiązanej – to Wierzyciel uchyla się od prawidłowego wyznaczenia terenu podlegającego zajęciu pod rozbudowę drogi gminnej i powiatowej, a także od wskazania tego terenu Skarżącej, co uniemożliwia prawidłowe wykonanie decyzji ZRID. 7. art. 35 § 1 u.p.e.a. przez wyznaczenie terminu czynności egzekucyjnych w okresie zawieszenia postępowania egzekucyjnego w związku z wniesieniem zarzutów. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że zaskarżone postanowienie o wezwaniu do wykonania obowiązku wydania nieruchomości i zastosowaniu środków egzekucyjnych (odebranie nieruchomości, przymus bezpośredni) obarczone jest istotnymi wadami, gdyż istnieje przesłanka negatywna do prowadzenia egzekucji. Jak podniosła Żaląca tytuły wykonawcze nie spełniają wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 7a i 7c u.p.e.a. - nie zawierają obligatoryjnych elementów tj. nie wskazują imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do działania w imieniu Wierzyciela (pieczęć nieczytelna), ani daty złożenia podpisu tej osoby. Żaląca podniosła, że konieczność wskazania imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do działania w imieniu Wierzyciela, która składa podpis na tytule wykonawczym, jest obligatoryjnym elementem tytułu wykonawczego. Jak podniosła Żaląca bez wskazania tych danych nie jest możliwa identyfikacja takiej osoby, a zatem sprawdzenie, czy osoba ta faktycznie posiada wymagane umocowanie. Z kolei obowiązek zamieszczenia w tytule wykonawczym daty złożenia podpisu jest konieczny z tej przyczyny, że postępowanie egzekucyjne wszczyna się z chwila złożenia tego podpisu. Bez zamieszczenia daty złożenia podpisu nie jest możliwe określenie daty wszczęcia postępowania egzekucyjnego (art. 26 § 3a pkt 2 u.p.e.a). Dalej w zażaleniu podniesiono, że wymóg obligatoryjnego zamieszczenia w tytule wykonawczym w/w informacji wynika ze zmian wprowadzonych do postępowania egzekucyjnego w administracji polegających na rezygnacji z nadawania klauzuli organu egzekucyjnego o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji administracyjnej (uchylenie pkt 10 w § 1, § 1b oraz pkt 5 w § 2b). Ponadto wskazano, że ustawodawca przesądził, iż braki w zakresie obligatoryjnych elementów tytułu wykonawczego określonych w art. 27 § 1 i 2 u.p.e.a. stanowią przeszkodę do prowadzenia egzekucji i stosowania środków egzekucyjnych. Żaląca zwróciła uwagę na treść art. 29 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej. Żaląca odwołała się do stanowiska judykatury, w którym wskazano, że badanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej obejmuje m.in. ustalenie, czy tytuł wykonawczy jest prawidłowo wystawiony. W orzecznictwie wskazuje się, że takie braki jak brak wskazania imienia i nazwiska osoby upoważnionej do działania, czy brak wymaganej w tytule wykonawczym daty stanowi przeszkodę do prowadzenia egzekucji i musi skutkować jej umorzeniem. Z tych przyczyn – zdaniem Żalącej – doręczenie Skarżącej tytułów wykonawczych, które nie spełniają wymogów określonych w art. 27 § 1 i 2 u.p.e.a. nie może zostać uznany za wypełnienie dyspozycji art. 143 § 1 pkt 1 oraz art. 150 § 1 pkt 1 u.p.e.a. warunkujących przystąpienie do czynności egzekucyjnych. Ponadto w zażaleniu podniesiono, że Zobowiązana została wezwana pod groźbą zastosowania środka egzekucyjnego do wydania nieistniejących jeszcze nieruchomości wskazanych w tytułach wykonawczych, tj. działki nr [...], obręb [...], jednostka ewidencyjna K. - N. H. (powstałej z podziału działki numer [...], obręb [...], jednostka ewidencyjna K. - N. H.); działki nr [...], obręb [...] (powstałej z podziału działki nr [...]); działki nr [...], obręb [...] (powstałej z podziału działki nr [...]); działki nr [...], obręb [...] (powstałej z podziału działki [...]), co potwierdza mapa ewidencyjna oraz mapa zasadnicza, a także oświadczenie geodety, wg którego na dzień 7 stycznia 2025 r. takie działki nie figurują w miejskiej ewidencji gruntów i budynków, a działki nr [...], [...], [...] i [...], obręb [...] do chwili obecnej nie uległy podziałowi. Zdaniem Żalącej rygor natychmiastowej wykonalności nadany decyzji ZRID z dnia 12 października 2023 r. nr 34/6740.4/2023, znak: AU-01-6.6740.4.19.2023.IRE, na który powołuje się Wierzyciel, nie ma zastosowania do decyzji ZRID w zakresie zatwierdzenia podziału nieruchomości. Jak podniosła Żaląca rygor natychmiastowej wykonalności wywołuje wyłącznie skutki przewidziane w art. 17 ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Do skutków tych nie należy zatwierdzenie podziału nieruchomości (art. 12 ust. 1 ustawy o ZRID), co oznacza, że działki nr [...], [...], [...] i [...] powstaną dopiero z chwilą, gdy decyzja ZRID stanie się ostateczna. Żaląca wskazała także, że zarówno dobrowolne wydanie jak i przymusowe odebranie na drodze egzekucyjnej działek nr [...], [...], [...] i [...] obręb [...] nie jest możliwe, gdyż po pierwsze - działki te do chwili obecnej nie powstały, a po drugie – fakt, iż w terenie nie wytyczono geodezyjnie, gdzie mają przebiegać ich granice, ani jakie jest ich położenie, powoduje niewykonalność wydanego postanowienia (brak możliwości identyfikacji przedmiotu wydania). Żaląca wskazała na obowiązek geodezyjnego wytyczenia pasa drogowego w ramach robót przygotowawczych, co wynika z art. 41 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 43 Prawa budowlanego w zw. z art. 11i ust. 1 ustawy o ZRID i ciąży na inwestorze (Wierzycielu). Z kolei granice pasa drogowego stanowią granice podziału nieruchomości (art. 12 ustawy o ZRID). Skarżąca wskazała także, że złożyła zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, co skutkuje zawieszeniem postępowania egzekucyjnego po myśli art. 35 § 1 u.p.e.a. i wyznaczenie terminu czynności egzekucyjnych w okresie zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Ponadto pismem z dnia 28 stycznia 2025 r. Zobowiązana wskazała na obligatoryjne elementy tytułu wykonawczego określone w art. 27, w tym w szczególności na regulacje zawarte w art. 27 § 1 pkt 7c u.p.e.a. i konsekwencje braku któregoś z elementów obligatoryjnych tytułu wykonawczego. Jak podkreśliła Żaląca wskazanie daty podpisania tytułu wykonawczego jest obligatoryjnym elementem składowym tytułu wykonawczego od dnia 25 marca 2024 r. niezależnie od tego czy Wierzyciel stosuje aktualny czy uprzednio obowiązujący wzór tytułu wykonawczego, a zatem jego brak stanowi z woli ustawodawcy przesłankę negatywną prowadzenia egzekucji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie postanowieniem z dnia 15 września 2025 r. nr SKO.EA/418/14/2025, na podstawie art. 17, art. 18, art. 141, art. 143, art. 148, art. 150, art. 151, art. 152 u.p.e.a. oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa, utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wskazano, iż zgodnie z art. 17 ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. 2024 r. poz. 311, dalej jako u.z.r.i.d.) decyzja, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności zobowiązuje do niezwłocznego wydania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń; uprawnia do faktycznego objęcia nieruchomości w posiadanie przez właściwego zarządcę drogi; uprawnia do rozpoczęcia robót budowlanych; uprawnia do wydania przez właściwy organ dziennika budowy. Z powyższego wynika, że skutkiem decyzji o nadanym rygorze natychmiastowej wykonalności jest bezzwłoczna jej wykonalność w zakresie wydania posiadania nieruchomości (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4 kwietnia 2024 r., sygn. akt II SA/Gd 928/23 i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 2196/11). Nieostateczna decyzja administracyjna, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, stanowi tytuł egzekucyjny. Ponadto zgodnie z art. 17 ust. 5 u.z.r.i.d. do egzekucji obowiązków wynikających z decyzji, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Egzekucję obowiązku wynikającego z tej decyzji przeprowadza się w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku właściwego zarządcy drogi. Przepisy powyższe korespondują z art. 2 § 1 pkt 10 oraz art. 3 § 1 u.p.e.a., które przewidują, że obowiązki o charakterze niepieniężnym pozostające we właściwości organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie przepisu szczególnego podlegają egzekucji administracyjnej, gdy wynikają z decyzji lub postanowień właściwych organów. Z akt sprawy wynika również, że upomnieniami: - z dnia 2 września 2024 r. znak: UP/51/NIEP/2024 - doręczonym Pani M. M. (dorosłemu domownikowi) w dniu 23 września 2024 r.; - z dnia 2 września 2024 r. znak: UP/54/NIEP/2024 - doręczonym Pani M. M. (dorosłemu domownikowi) w dniu 23 września 2024 r.; - z dnia 2 września 2024 r. znak: UP/57/NIEP/2024 - doręczonym Pani M. M. (dorosłemu domownikowi) w dniu 23 września 2024 r.; - z dnia 2 września 2024 r. znak: UP/61/NIEP/2024 - doręczonym Pani M. M. (dorosłemu domownikowi) w dniu 19 września 2024 r.; Zobowiązana została wezwana do niezwłocznego (w terminie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia) wykonania obowiązków o charakterze niepieniężnym tj. wydania Wierzycielowi – Prezydentowi Miasta Krakowa zarządcy dróg publicznych na terenie Gminy Miejskiej K. wyżej opisanych nieruchomości (tj. działki nr [...], [...], [...], [...], obręb 54, jednostka ewidencyjna K. - N. H.), z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Z uwagi na brak dobrowolnego wykonania obowiązku Prezydent Miasta Krakowa wystawił dnia 13 listopada 2024 r. tytuły wykonawcze nr ZDMK/NIEP-ZRID/6/2024, nr ZDMK/NIEP-ZRID/9/2024, nr ZDMK/NIEP-ZRID/12/2024, nr ZDMK/NIEP-ZRID/15/2024 w celu wyegzekwowania obowiązku wydania w/w nieruchomości, na podstawie których zostały wszczęte postępowania egzekucyjne. Z przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wynika, że warunkiem przystąpienia do egzekucji jest wszczęcie egzekucji na podstawie wystawionego tytułu wykonawczego oraz wezwanie Zobowiązanej, w formie postanowienia, do wykonania obowiązku. W niniejszej sprawie zostały spełnione wszystkie formalne warunki wydania postanowienia wzywającego do wydania nieruchomości, o jakich mowa w art. 143 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Postanowienie to zawiera stosowne pouczenie o zastosowaniu środka egzekucyjnego w przypadku niezastosowania się do wezwania, a Zobowiązana otrzymała tytuły wykonawcze wraz z zaskarżonym postanowieniem. W związku z powyższym stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z obowiązującymi w tej materii przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zaskarżone postanowienie zawiera elementy wymagane przepisem art. 143 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy tj. wezwanie do wykonania obowiązku wydania nieruchomości oraz wskazanie zagrożenia, że w razie niewykonania obowiązku zostanie zastosowany środek egzekucyjny w celu odebrania nieruchomości, włączając w to zastosowanie środka egzekucyjnego, o którym mowa w art. 148 u.p.e.a. (przymus bezpośredni). Wskazane w postanowieniu środki egzekucyjne: odebranie nieruchomości i przymus bezpośredni zostały przewidziane w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym w art. 1a pkt 12 triet 4 i 5 u.p.e.a. Tym samym stwierdzić należy, że organ egzekucyjny zastosował środki egzekucyjne przewidziane w ustawie. Ponadto, zgodnie z art. 7 § 2 u.p.e.a. organ egzekucyjny winien zastosować środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, co w niniejszej sprawie uczyniono. Wobec braku wykonania obowiązku, zasadnie Prezydent Miasta Krakowa działając jako organ egzekucyjny zastosował środki egzekucyjne w postaci odebrania nieruchomości oraz przymusu bezpośredniego. Z akt sprawy wynika również, że obowiązki o charakterze niepieniężnym określone w tytułach wykonawczych z dnia 13 listopada 2024 r.: nr ZDMK/NIEP-ZRID/6/2024, nr ZDMK/NIEP-ZRID/9/2024, nr ZDMK/NIEP-ZRID/12/2024, nr ZDMK/NIEP-ZRID/15/2024 zostały wyegzekwowane w trybie administracyjnej egzekucji niepieniężnej w dniu 4 sierpnia 2025 r., a postępowania egzekucyjne prowadzone na podstawie przedmiotowych tytułów wykonawczych zostały zakończone. W tak ustalonym stanie faktycznym i prawnym stwierdzić należy, iż zaskarżone postanowienie Prezydenta Miasta Krakowa jest prawidłowe. W tym miejscu – mając na uwadze podniesione w zażaleniu zarzuty odnośnie niespełnienia przez wyżej wskazane tytuły wykonawcze warunków formalnych – wskazać należy, że w aktualnie obowiązującym stanie prawnym niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. stanowi przesłankę umorzenia postępowania (zgodnie z art. 59 u.p.e.a.) i kwestia ta jest przedmiotem rozpatrywania w odrębnym postępowaniu zainicjowanym wnioskiem Zobowiązanej o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Ponadto w odniesieniu do podniesionego w zażaleniu zarzutu nieistnienia obowiązku objętego tytułami wykonawczymi z dnia 13 listopada 2024 r. poprzez wskazanie nieistniejących jeszcze nieruchomości i skutków, jakie wynikają z nadania decyzji ZRID rygoru natychmiastowej wykonalności (w zakresie zatwierdzenia podziału nieruchomości), Kolegium wskazało, iż kwestie te były przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu zainicjowanym wniesieniem przez Zobowiązaną zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. Wyjaśnić należy, że środki zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym nie są względem siebie konkurencyjne. Zasada niekonkurencyjności środków zaskarżenia sprowadza się do ukształtowania środków ochrony prawnej w taki sposób, by ich podstawy nie mogły być powielane, tzn. by nie zaistniała sytuacja, w ramach których dany zarzut byłby rozpatrywany w ramach kilku środków ochrony prawnej. Nie można ich stosować zamiennie. Każdy z przysługujących w postępowaniu egzekucyjnym środków zaskarżenia dotyczy konkretnych uchybień, jest wnoszony w różnym terminie i rozpoznawany z zastosowaniem innych przesłanek. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję zobowiązana zarzuciła naruszenie: 1. art. 1 u.p.e.a. przez wszczęcie postępowania egzekucyjnego i zastosowanie wobec skarżącej środków egzekucyjnych do egzekucji nieruchomości, które zgodnie z wyrokiem WSA w Krakowie z 16.10.2025 r., sygn. akt II SA/Kr 1063/25 nie powinny być egzekwowane od skarżącej: 2. art. 7 u.p.e.a. przez zastosowanie wobec skarżącej zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego w postaci przymusu bezpośredniego, w sytuacji gdy skarżąca nigdy nie stawiała żadnego oporu fizycznego (pomimo licznych wizyt wierzyciela na terenie nieruchomości), a głównym powodem niewydania nieruchomości było to, że teren, którego wydania domagał się wierzyciel nie został geodezyjnie wytyczony przez wierzyciela, a skarżącej nie okazano jego granic: 3. art. 7 u.p.e.a. przez wskazanie środka egzekucyjnego niemożliwego do wykonania, tj. odebranie rzeczy nieistniejącej (nieruchomości wskazane w tytułach wykonawczych oraz w zaskarżonym postanowieniu do chwili obecnej nie powstały, a zatem ich odebrania obarczone jest istotną wadą). 4. art. 143 § 1 pkt 2 u.p.e.a. przez wezwanie do wydania nieistniejących nieruchomości. W uzasadnieniu skargi podkreślono, iż z mapy ewidencyjnej oraz mapy zasadniczej, a także oświadczenia geodety i pisma UMK Wydziału Geodezji wynika, że działki objęte zaskarżonym postanowieniem nie figurują w miejskiej ewidencji gruntów i budynków, a działki nr [...], [...], [...] i [...] obręb [...] do chwili obecnej nie uległy podziałowi. Skarżąca wielokrotnie wskazywała w pismach kierowanych do wierzyciela, a także w zażaleniu na zastosowanie środka egzekucyjnego, że jeśli tylko zostaną ostatecznie rozpoznane zarzuty do postępowania egzekucyjnego, a teren podlegający wydaniu zgodnie z decyzją ZRID zostanie prawidłowo wytyczony geodezyjnie oraz zostanie okazane jego położenie i granice w sposób umożliwiający jego wydanie - zostanie wydany dobrowolnie bez potrzeby stosowania jakichkolwiek środków egzekucyjnych, w tym egzekucyjnego odebrania, a tym bardziej przymusu bezpośredniego, gdyż skarżąca nie uchyla się od wykonania obowiązku, lecz nie może go wykonać z przyczyn leżących po stronie wierzyciela. Wniesiono o uchylenie postanowień obu instancji i zasadzenie kosztów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych. Skarga prowadzi do uchylenia zaskarżonego postanowienia. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż w świetle brzmienia art. 141 § 1 i 2 u.p.e.a., jeżeli egzekwowany jest obowiązek wydania nieruchomości, stosuje się środek egzekucyjny prowadzący do odebrania zobowiązanemu nieruchomości, w celu wydania tej nieruchomości wierzycielowi. Dotyczy to również obowiązku wydania nieruchomości na oznaczony okres czasu. Egzekucję prowadzi się przeciw zobowiązanemu, członkom jego rodziny i domownikom oraz innym osobom zajmującym nieruchomość, która ma być wydana. Zatem wezwanie o wydanie nieruchomości może dotyczyć jedynie nieruchomości, która jest własnością zobowiązanego do jej wydania (którą włada). Tymczasem z akt administracyjnych prowadzonego postępowania wynika, że działka nr [...], z której powstała egzekwowana do wydania działka nr [...] jest własnością Gminy K. (por. wypis z rejestru gruntów k. 14). W tych okolicznościach niezrozumiałym jest i nie wiadomo dlaczego skarżąca została zobowiązana do wydania działki (nieruchomości) skoro nie jest jej właścicielem i nią w związku z tym nie może dysponować. Co do pozostałych działek ujętych w zaskarżonym postanowieniu, tj. nr [...], nr [...] i nr [...], w kontrolowanych aktach administracyjnych brak jest natomiast wiążących danych i informacji o aktualnym stanie ich własności. Zatem również nie wiadomo skąd organ odwoławczy powziął informację, że działki te znajdują się we władaniu (są własnością) skarżącej. Powyższe ustalenie nie znajdują potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. W tej sytuacji organ ponownie rozpoznając sprawę w pierwszej kolejności obowiązany będzie uzupełnić materiał dowodowy i wyjaśnić czyją własnością są pozostałe działki, i wydać rozstrzygnięcie stosownie do takich ustaleń, kierując się wyżej wskazaną zasadą wynikającą z art. 141 § 1 i 2 u.p.e.a. Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie, orzekając jak w pkt I sentencji wyroku. O kosztach orzeczono w pkt II sentencji wyroku na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącej kwotę 100 zł, tytułem zwrotu wpisu od skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło