II SA/Kr 1532/15
WyrokWSA w Krakowie2016-11-29
Skład orzekający: Anna Szkodzińska, Agnieszka Nawara-Dubiel, Jacek Bursa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania była prawidłowa, biorąc pod uwagę zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym niewłaściwego ustalenia kręgu stron?Ratio decidendi
Decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpoznania była prawidłowa. Organ odwoławczy zasadnie stwierdził naruszenie przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji, w szczególności poprzez niewłaściwe ustalenie kręgu stron postępowania (pominięcie A.Z.) oraz skierowanie nakazu rozbiórki do osoby niebędącej stroną (R.P.). Uchybienia te, mające istotny wpływ na wynik sprawy, uniemożliwiały organowi odwoławczemu merytoryczne rozpoznanie sprawy bez naruszenia zasady dwuinstancyjności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki wiaty śmietnikowej wydanego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Organ pierwszej instancji uznał, że wiata została wybudowana niezgodnie z przepisami technicznymi dotyczącymi usytuowania. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na naruszenie przepisów postępowania, w tym niewłaściwe ustalenie stron. Skarżący kwestionowali zasadność decyzji organu odwoławczego, zarzucając jej brak wskazania koniecznego do wyjaśnienia zakresu sprawy oraz nierozpatrzenie materiału dowodowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie: WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) WSA Jacek Bursa Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2016 r. sprawy ze skargi A.J. , L.J. , C.J. H.J. , P.J i P.F. na decyzję nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 29 września 2015 r., znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. Powiat Grodzki w dniu 25 maja 2015 r., działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 z późn. zm., dalej u.p.b.) wydał decyzję znak: [....] , którą na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 u.p.b. nakazano inwestorom tj. współwłaścicielom nieruchomości położonej przy ul. [....] ul. [....] w K. na dz. Nr [....] obr. [....] : 1. R.P. , 2. A.J. , 3. L.J. , 4. C.J. , 5. H.J. , 6. P.J. , 7. P.F.
rozbiórkę wiaty śmietnikowej o wymiarach 3,07x 4,07x2,65m o konstrukcji drewnianej usytuowanej na dz. nr [....] obr. [....] przy ul. [....] ul. św. [....] w K.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że przedmiotowa wiata stanowi obiekt małej architektury w rozumieniu art. 3 pkt 4 lit. c u.p.b., a jej budowa zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 u.p.b. nie wymagała pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. Obiekt ten ze względu na jego usytuowanie został jednak wybudowany niezgodnie z przepisami techniczno - budowlanymi, co stanowi o zaistnieniu przesłanki z art. 50 ust. 1 pkt 4 u.p.b. Ponieważ nie istnieje możliwość doprowadzenia wiaty do stanu zgodnego z prawem w inny sposób niż poprzez nakaz jej rozbiórki, orzeczono o takim właśnie nakazie.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyli R.P. i inni ....
. Decyzji organu I instancji zarzucili:
1. naruszenie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. przez skierowanie decyzji do osoby nie będącej stroną w sprawie, to jest do R.P.
2. naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności poprzez nieuwzględnienie faktu, że w sprawie nie miało miejsca wybudowanie nowej wiaty śmietnikowej, a jedynie przesunięcie istniejącej wiaty w taki sposób, że znalazła się ona w całości na działce nr [....] obr. [....] , podczas gdy poprzednio znajdowała się ona w 1/3 cz. na działce sąsiedniej ([....] ), a w 2/3 cz. na działce [....] - mimo informacji w tym przedmiocie zawartej w protokole kontroli z [....] 2015 r.
3. naruszenie § 23 ust 1 w zw. z § 2 ust 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (dalej: "rozporządzenie") poprzez jego zastosowanie, w sytuacji, gdy zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia, nie ma ono zastosowania do obiektów małej architektury, lecz stosuje się je jedynie do urządzeń budowlanych związanych z projektowanymi, budowanymi lub przebudowywanymi budynkami i budowlami.
Ewentualnie, w przypadku nieuwzględnienia zarzutu w pkt 3 i przyjęciu, że rozporządzenie ma zastosowanie w tej sprawie:
4. naruszenie § 2 ust 2 rozporządzenia oraz naruszenie art. 51 ust. 1 pkt. 1 Ustawy prawo budowlane (dalej "pr.bud.") w zw. z art. 9 pr.bud. poprzez błędne przyjęcie, że nie ma możliwości doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem ani uzyskania zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, w sytuacji, gdy § 2 ust. 2 rozporządzenia przewiduje możliwość odstępstwa na podstawie ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej, jak również istnieje możliwość uzyskania zgody na odstępstwo w trybie art. 9 pr. Bud. także w ramach postępowania legalizacyjnego.
5. naruszenie art. 51 ust. 1 pkt. 1 pr.bud. w zw. z § 22 i § 23 rozporządzenia poprzez jego niezasadne zastosowanie w sytuacji, gdy nakazanie rozbiórki nie może doprowadzić do stanu zgodnego z prawem, ponieważ na działce nr [....] nie istnieje inne miejsce składowania odpadów, które mogłoby spełniać wymogi rozporządzenia.
Na podstawie tych zarzutów wnieśli o uchylenie decyzji z dnia 25 maja 2015 r. i umorzenie postępowania, względnie, o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Po rozpatrzeniu odwołania [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 29 września 2015 r., znak: [....] na podstawie art. 138 § 2 i art. 104 k.p.a. oraz art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że kwalifikacja przedmiotowej altany śmietnikowej jako obiektu małej architektury jest prawidłowa. Definicję obiektu małej architektury zawiera art. 3 pkt 4 lit. c ustawy Prawo budowlane, są to niewielkie obiekty, a w szczególności użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak: piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki.
Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 u.p.b. budowa takiego obiektu nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, a zgodnie z art. 30 u.p.b. nie wymaga dokonania zgłoszenia, ze względu na fakt, iż obiekt ten nie jest usytuowany w miejscu publicznym.
Jednak pomiar dokonany podczas przeprowadzonych w dniu [....] 2015r. czynności kontrolnych wykazał zbyt małą odległość altany śmietnikowej od okien budynku przy ul. [....] w K. oraz od granicy z sąsiednią działką w porównaniu do wymaganej normami zawartymi w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002r. nr 75 poz. 690 z późn. zm., dalej: Rozporządzenie). Paragraf 23 rozporządzenia wymaga bowiem, aby odległość miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe wynosiła min, 10 m od okien i drzwi do budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz co najmniej 3m od granicy z sąsiednią działką. Tymczasem z protokołu oględzin wynika, iż "(...) odległość od ściany budynku [....] /ściana z otworami okiennymi/ wynosi 34 cm. Odległość od ściany szczytowej budynku przy ul. [....] w K. /ściana bez otworów/ - 135 cm. Odległość od wyznaczonej w terenie granicy z posesja przy ul. [....] w K. ok. 27 cm (...)".
Dalej wskazano, że odstępstwo od w/w odległości określono w § 23 ust. 2 rozporządzenia: "W przypadku przebudowy istniejącej zabudowy, odległości, o których mowa w ust. 1, mogą być pomniejszone, jednak nie więcej niż o połowę, po uzyskaniu opinii państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego". Materiał dowodowy zebrany w sprawie wskazuje, iż do w/w przebudowy nie doszło, a altana śmietnikowa została wykonana jesienią 2014 r. Uprzednim miejscem gromadzenia odpadów była również drewniana wiata, usytuowana w ok. 2/3 miejsca, w którym obecnie stoi przedmiotowa wiata i w 1/3 na działce sąsiedniej, czyli w rzeczywistości został wykonany nowy obiekt w innym miejscu niż obiekt wcześniej istniejący.
W ocenie organu odwoławczego, mimo poprawnej kwalifikacji prawnej przedmiotowej altany śmietnikowej, skarżona decyzja nie zasługuje na uwzględnienie.
Wedle art. 52 u.p.b. obowiązki nałożone na podstawie m.in. art. 51 u.p.b. winni na swój koszt wykonać: inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Wybór adresata obowiązku nie jest dokonywany wobec powyższego dowolnie; winien w każdej sprawie być dokonywany w świetle możliwości jego legalnego wykonania. Podkreślono, że R.P. nie jest współwłaścicielem w/w nieruchomości (por. treść księgi wieczystej nr [....] dostępna na publ. stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości).
Z treści protokołu z czynności kontrolnych z dnia [....] .2015r. wynika, iż inwestorem w/w obiektu są współwłaściciele nieruchomości przy ul. [....] , a więc R.P. nie jest także inwestorem altany śmietnikowej. W przedmiotowej sprawie zobowiązanymi do wykonania nakazu rozbiórki winni być wyłącznie współwłaściciele nieruchomości przy ul. [....] w K. , a więc nie R.P. Ponadto, zgodnie z art. 28 k.p.a., który stanowi "stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek" w ocenie MWINB nie ma podstaw do uznania R.P. za stronę niniejszego postępowania.
Ponadto, z okoliczności sprawy wynika, iż organ I instancji nie ustalił prawidłowo stron przedmiotowego postępowania. Jak wynika z rozdzielnika skarżonej decyzji PINB, została ona skierowana do A.Z. , która decyzji tej, podobnie jak poprzedzającej ją korespondencji- nie odebrała. MWINB zauważa wprawdzie, iż A.Z. figuruje jako właścicielka nieruchomości położonej przy ul. [....] w K. w wypisie z rejestru gruntów z dnia 30.01.2015 r. Jednakże z treści księgi wieczystej nr [....] (publ. strona internetowa Ministerstwa Sprawiedliwości), stan z dnia 04.09.2015r. wynika, że właścicielami działki nr [....] zabudowanej budynkiem mieszkalnym przy ul. [....] są: A.Z. , M.C. , T.C. , A.S. i inni ....,. Równocześnie w rozmowie telefonicznej z zarządcą powyższej nieruchomości tj. "[....] " MWINB ustalił, iż A.Z. nazywa się obecnie [....] i nie mieszka pod wskazanym przez PINB adresem tj. ul. [....] w K. Zatem organ I instancji pominął przy wydawaniu decyzji A.Z.
Dodatkowo MWINB stwierdził, iż organ I instancji nie udowodnił, dlaczego uznał za stronę w postępowaniu J.W. Wprawdzie figuruje on w wypisie z rejestru gruntów z dnia 30.01.2015r. jako właściciel nieruchomości położonej przy ul. [....] w K. , jednakże z treści księgi wieczystej nr [....] (publ. strona internetowa Ministerstwa Sprawiedliwości), stan dnia 04.09.2015r. wynika, iż nie jest on właścicielem działki nr [....] zabudowanej budynkiem mieszkalnym przy ul. [....] . Z treści księgi wieczystej nr [....] (publ. strona internetowa Ministerstwa Sprawiedliwości), stan z dnia 04.09.2015r. wynika, iż jest on właścicielem działki nr [....] .
Z związku z powyższym MWINB stwierdza, iż ponowne postępowanie winno być przeprowadzone z właściwym kręgiem stron, tj. z udziałem wszystkich właścicieli nieruchomości położonej przy ul. [....] , w tym z A.Z. , ze względu na ich niewątpliwy interes prawny, o którym mowa w art. 28 k.p.a. Uchybienie powyższe nie może zostać konwalidowane na etapie postępowania odwoławczego, gdyż pozbawiłoby strony pominięte przez PINB prawa do dwuinstancyjności postępowania, a zatem ograniczyłoby podstawową zasadę postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 15 k.p.a.
Powyższą decyzję zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie A.J. i inni ....., , zarzucając jej naruszenie innych przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na przebieg sprawy, tj.:
1) art. 138 § 2 ustawy z dnia z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.) poprzez uchylenie decyzji organu I instancji, bez właściwego wskazania jaki jest konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy oraz jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy,
2) art. 107 § 3 k.p.a. (także w zw. z art. 138 § 2 k.p.a.) poprzez niezawarcie w uzasadnieniu zaskarżonej (decyzji wymaganych elementów, tj. w szczególności wskazania dowodów, na podstawie których organ instancji ustalił, że przedmiotowa wiata stanowi nowy obiekt oraz pełnego wskazania okoliczności, należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpoznaniu sprawy,
3) art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu sprawy, niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, w tym na okoliczność czy organ I instancji prawidłowo uznał J.W. za stronę postępowania oraz na okoliczność, czy przedmiotowa wiata stanowi obiekt przeniesiony i przebudowany, czy wykonany nowy obiekt.
W oparciu o powyższe zarzuty, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a., skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a na podstawie art. 200 p.p.s.a. o zasądzenie kosztów postępowania administracyjnego, w tym zastępstwa prawnego wg norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W dniu 21 października 2016 r. do akt sądowych (k. 138) złożone zostało pismo [....] sp. z o.o. Sp. Komandytowa z siedzibą w K. , podpisane przez A.P. oraz F.W. , w którym spółka oświadcza, że "jako nowi właściciele ww. nieruchomości nabytej na mocy aktu notarialnego rep. [....] w którym spółka [....] sp. z o.o. sp. komandytowa zobowiązała się w pkt. XIV umowy do wstąpienia do przedmiotowego postępowania, prosimy o udzielenie możliwości wglądu do dokumentacji sprawy oraz wskazanie, jakie dokumenty są wymagane do przedłożenia z naszej strony, aby móc skutecznie uczestniczyć w przedmiotowym procesie". Z nagłówka pisma wynika, że spółka reprezentowana jest przez Komplementariusza [....] sp. z o.o. w imieniu której działają F.W. oraz A.P.
W dniu 25 października 2016 r., zarządzeniem sędziego sprawozdawcy, spółka [....] spółka z o.o. została wezwana o przedłożenie aktu notarialnego nabycia nieruchomości, odpisu z księgi wieczystej dla tej nieruchomości oraz odpisu KRS dla spółki - w terminie 7 dni. Równocześnie zarządzono o zawiadomieniu spółki [....] spółka z o.o. w K. o terminie wyznaczonej już uprzednio na dzień 29 listopada 2016 r. rozprawy. Zawiadomienie nastąpiło na adres wskazany w piśmie z dnia 21 października 2016 r. Zawiadomienie i wezwanie odebrane zostało w dniu 15.11.2016 r., jednak żądane przez Sąd dokumenty nie zostały przedłożone.
W dniu 23 listopada 2016 r. do Sądu wpłynęło pismo M.T. , który w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej [....] , [....] w K. poinformował, że "wspólnota powstała w dniu [....] 2016 r." do pisma dołączył między innymi kserokopię protokołu aktu notarialnego z [....] 2016 r. zawierającego protokół zebrania właścicieli lokali w budynku przy ul. [....] i [....] w K. Zgodnie z uchwałą nr 3 wybrany został zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej budynku przy ul. [....] i [....] w K. , w osobach F.W. i inni.....,.
Jak wynika z Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego dla spółki [....] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa,(KRS nr [....] ), spółkę te reprezentuje komplementariusz samodzielnie bez ograniczeń; komplementariusza reprezentuje dwóch członków zarządu lub jeden członek zarządu z prokurentem. W skład zarządu Komplementariusza wchodzi F.W. , P.S. i inni ....,.
Oznacza to, że skład osobowy zarządu wspólnoty mieszkaniowej budynku przy ul. [....] i [....] w K. jest identyczny ze składem zarządu komplementariusza uprawnionego do reprezentacji [....] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa.
Na rozprawie pełnomocnik skarżących złożył także do akt sprawy potwierdzony za zgodność z oryginałem kopię aktu notarialnego z [....] 2016 r. na podstawie którego skarżący zbyli spółce [....] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa zabudowaną nieruchomość położoną w K. na działce nr [....] .
Wobec powyższego Sad uznał, że zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej został skutecznie zawiadomiony o rozprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej jest kasacyjna decyzja [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, wydana na podstawie art. 138 § 2 Kpa, zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Zadaniem Sądu było zatem w pierwszej kolejności dokonanie oceny zasadności podjęcia przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej, tj. decyzji o uchyleniu decyzji organu I instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Określona w powołanym przepisie konstrukcja prawna decyzji kasacyjnej opiera się na dwóch kumulatywnych przesłankach, którymi są: 1) stwierdzenie przez organ odwoławczy, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania oraz 2) uznanie przez organ odwoławczy, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie mu sprawy do ponownego rozpoznania jest wyjątkiem od zasady, wedle której organ odwoławczy ma obowiązek rozpoznania sprawy co do meritum. Powody więc, dla których organ odwoławczy tego rodzaju postanowienie podejmuje, muszą ściśle odpowiadać przesłankom z art. 138 § 2 k.p.a. Nie wystarczy przy tym ogólne wymienienie dostrzeżonych czy domniemanych uchybień. Konieczne jest, aby wynikiem stwierdzonych i realnie istniejących wad postępowania przed organem I instancji, konieczne było ponowne przeprowadzenie postępowania.
Kontrola zaskarżonej decyzji [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w kontekście ww. rozważań wykazała, że jest ona prawidłowa.
Pierwszym uchybieniem na które wskazał organ II Instancji jest naruszenie art. 52 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 290 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem, inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48, art. 49b, art. 50a oraz art. 51. Materialnoprawna podstawą decyzji organu I Instancji był art. 51 ust. 1 pkt. 1 ustawy prawo budowlane. Jednak organ I Instancji skierował nakaz rozbiórki nie tylko do współwłaścicieli nieruchomości będących równocześnie inwestorami, ale również do R.P. , który był tylko i wyłącznie pełnomocnikiem współwłaścicieli. Gdyby był to jedyny wytknięty błąd organu I Instancji, to wówczas rzeczywiście nie byłoby przeszkód, aby organ II Instancji orzekał reformatoryjnie, pomijając jako adresata decyzji R.P. Na marginesie tylko wskazać należy, że księga wieczysta nr [....] wskazana w uzasadnieniu decyzji prowadzona jest dla zupełnie innej nieruchomości położnej w [....] , a właściwy numer księgi wieczystej dla działki nr [....] to [....] , jednak same ustalenia co do jej treści pozostają prawidłowe.
W zaskarżonej decyzji organ wskazał jednak także na inne naruszenie prawa procesowego, tj. art. 28 Kpa poprzez niewłaściwie ustalony krąg stron postępowania tj. pominięcie A.Z. , będącej współwłaścicielka działki nr [....] zabudowanej budynkiem mieszkalnym przy ul. [....] , czyli bezpośrednio sąsiadującej z działka nr [....] , przy czym pod uwagę wziąć też należy, że postępowanie w sprawie kontrolowanej zostało wszczęte przez PINB na skutek pisma z dnia 28 listopada 2014r. złożonego do organu I instancji przez współwłaścicieli nieruchomości przy ul. [....] .
W myśl art. 28 k.p.a. stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie sądów administracyjnych zwraca się uwagę, że prawo czynnego udziału strony w postępowaniu, jako korelat obowiązku organu, obejmuje prawo do podejmowania czynności procesowych mających wpływ na ustalenie stanu faktycznego i prawnego sprawy administracyjnej. W zakresie prawa do czynnego udziału w postępowaniu strona może realizować wiele uprawnień procesowych określonych wyraźnie przepisami k.p.a. (np. art. 78 § 1, art. 79), natomiast w zakresie prawa do obrony ma uprawnienie do wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 listopada 2013 r., sygn. akt II SA/Kr 1155/13, Lex Omega nr 1405139). Wady postępowania, polegające na naruszeniu art. 10 i art. 28 k.p.a., mogą mieć dwojaki skutek prawny. Jeżeli organ nie poczynił odpowiednich kroków w celu ustalenia prawidłowego kręgu stron postępowania, ma miejsce naruszenie przepisów proceduralnych, które może mieć wpływ na wynik sprawy. Natomiast jeżeli zgromadzony w sprawie materiał pozwala stwierdzić, że osoba (osoby), którym przysługiwał przymiot strony postępowania, została bez własnej winy w nim pominięta i nie wzięła w nim udziału, uchybienie takie daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Naruszenie prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu ma również znaczenie dla czynności dowodowych. Stosownie bowiem do art. 81 k.p.a., okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2.
Tym samym prawidłowo wskazał organ w zaskarżonej decyzji, że nie jest możliwe, aby błąd polegający na pominięciu strony postępowania przez organ I instancji został naprawiony przez organ II Instancji, bez naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania.
Wskazane wyżej uchybienie przepisom postępowania stwarzało dla organu II Instancji podstawę do zastosowania art. 138 § 2 Kpa tj. podstawę do uchylenia decyzji organu I instancji.
Jednocześnie wskazać należy, że dalej idąca kontrola prawidłowości zastosowania w niniejszej sprawie prawa materialnego i procesowego może mieć miejsce dopiero po ustaleniu stanu faktycznego sprawy przy uczestnictwie właściwego kręgu stron postępowania, w odniesieniu do którego mają znaleźć zastosowanie normy prawa materialnego, w niewadliwie przeprowadzonym postępowaniu ( por. wyrok NSA z 10.02.1981r. , SA 910/80, ONSA 1981, nr 1 , poz. 7 oraz Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz pod red. T. Wosia , WP LexisNexis W-wa 2005 str. 145 t. 14 ).
Niemniej jednak należy wskazać, że brak jest podstaw do kwestionowania oceny organów, że sporny obiekt (jako obiekt małej architektury), choć nie wymagał pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, to jednakże podlega rygorom Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 1422). Zgodnie z par. 1 tego rozporządzenia, ustala ono warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i związane z nimi urządzenia, ich usytuowanie na działce budowlanej oraz zagospodarowanie działek przeznaczonych pod zabudowę, zapewniające spełnienie wymagań art. 5 i 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Zatem rozporządzenie dotyczy każdej nieruchomości, na której zgodnie z prawem mogą być prowadzone roboty budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 7 ustawy prawo budowlane (tak NSA w Warszawie w wyroku z dnia 11 stycznia 2010 r. sygn. II OSK 877/09), zwłaszcza w kontekście treści § 23, który szczegółowo reguluje kwestie posadowienia pojemników i miejsc na nieczystości stałe, zarówno reguły obowiązujące co do zasady jak i wyjątki od tych reguł.
W ponownie prowadzonym postępowaniu organ I Instancji w pierwszej kolejności obowiązany będzie ustalić prawidłowy krąg stron postępowania, przy uwzględnieniu w szczególności zmian własnościowych, które zaszły dla działki nr [....].
Wobec powyższego skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu na zasadzie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło