II SA/Kr 1607/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Niecikowski (spr) Sędziowie WSA Barbara Pasternak WSA Mirosław Bator Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi D.K. i L.K. na decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 14 sierpnia 2009r., nr [....] w przedmiocie nakazania usunięcia nieprawidłowości obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji , II. orzeka , że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana , III. zasądza od [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżących D.K. i L.K. kwotę 557 zł ( pięćset pięćdziesiąt siedem złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania . Decyzją nr [...] z dnia [...].12.2008 r., (znak: [...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] w K. , działając na podstawie art. 80 ust. 2 pkt. 1 w związku z art. 83 ust. 1 oraz art. 81 ust. 1, 4 i art. 66 ust. 1 pkt. 3 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo Budowlane (tj. Dz.U. z 2006 r. nr. 156 poz. 1118 z późn.zm.- zwanej dalej Prawem Budowlanym z 1994 r.) po rozpatrzeniu sprawy nieprawidłowego odprowadzenia wód opadowych z posesji nr [...] przy ul. [...] w M. , w kierunku działki sąsiada nr 1 , stanowiącej współwłasność B. i M.P. nakazał D.K. , oraz L.K. usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości odprowadzania wód opadowych z posesji nr [...] przy ul. [...], w miejscowości M. , z działek nr 2 i nr 3 , powodujących spływ wód opadowych na działkę sąsiednią nr 1 poprzez: - likwidację rurek odpływowych usytuowanych w murze ogrodzeniowym kamiennym od strony działki nr 1 , - zamurowanie otworów pozostawionych w murze ogrodzeniowym od strony działki nr 1 , - skuteczne rozprowadzanie wód opadowych po terenie własnych działek nr 2 i nr 3 w M. , nie powodując spływu wód opadowych na działkę sąsiednią. Termin wykonania decyzji ustalono na dzień 28 lutego 2009r. W uzasadnieniu podniesiono, iż po dokonaniu kontroli obiektu w dniu 26.11.2008 r., stwierdzono, że w murze ogrodzeniowym kamiennym od strony działki nr 1 w M. , są założone trzy rurki odpływowe i pozostawiony jest jeden otwór o szerokości kamienia ok.15 cm. Przez pozostawione otwory nadmiar wód powierzchniowych i opadowych może powodować zalewanie działki sąsiedniej nr 1 w M. usytuowanej poniżej działek nr 2 i nr 3 . Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w § 28 ust.2 stanowi, że "W razie braku możliwości przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, dopuszcza się odprowadzenie wód opadowych na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub zbiorników retencyjnych". Z uwagi na zalewanie wodami opadowymi działki sąsiedniej nr 1 oraz konieczność wykonania prawidłowego i skutecznego odprowadzenia wód opadowych po terenie działek nr 2 i nr 3 należało orzec jak w sentencji niniejszej decyzji. Na skutek odwołania D. i L.K. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...].08.2009 r. ( znak: [...] ) uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł o nakazaniu D.K. , i L.K. usunięcie nieodpowiedniego stanu technicznego muru ogrodzeniowego posesji nr [...] przy ul. [...], w miejscowości M. , poprzez: - likwidację rurek odpływowych usytuowanych w murze ogrodzeniowym kamiennym od strony działki nr 1 - zamurowanie otworów pozostawionych w murze ogrodzeniowym od strony działki nr 1 - skuteczne rozprowadzenie wód opadowych po terenie własnych działek nr 2 i nr 3 w M. , nie powodując spływu wód opadowych na działkę sąsiednią. Termin wykonania ustalając na 15 października 2009 r. W uzasadnieniu, podniesiono, że w trakcie postępowania odwoławczego na podstawie art. 136 Kpa uzupełniono materiał dowodowego, przez przeprowadzenie przez organ l instancji oględzin, w czasie których ustalono, że od zewnętrznej strony ogrodzenia widać w rurkach PCV niewielki prześwit. M.P. oświadczył, że podczas dużych deszczów przez otwory w ogrodzeniu z PCV przelewa się woda opadowa i spływa na jego działkę nr 1. Ponadto przy ogrodzeniu i wewnątrz działki w murze istnieje otwór. Pozostałych otworów od strony działki nr 2 nie widać bo są przysłonięte gliną stanowiącą teren działki nr 2 i 3 . Organ nadzoru budowlanego może uznać stan techniczny za nieodpowiedni wówczas, gdy ujawniony stan obiektu narusza wymagania wynikające z obowiązujących przepisów i tylko w takim przypadku może nałożyć obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Z materiału dowodowego sprawy, w tym z przeprowadzonych w dniu 2.06.2009 r., oględzin wynika, że przez otwory wykonane w murze ogrodzeniowym działek 2 i 3 przedostaje się woda opadowa na teren działki 1 , która usytuowana jest poniżej. Przedmiotowe otwory znajdują się w poziomie terenu lub poniżej. Również z materiału zdjęciowego dołączonego do protokołu oględzin wynika, iż w przedmiotowych otworach wykonanych z rur PCV znajdują się prześwity, ca świadczy o ich drożności, a zatem możliwości przedostawania się wody na teren działki sąsiedniej. Zgodnie z § 28 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, działka budowlana, na której usytuowane są budynki, powinna być wyposażona w kanalizację umożliwiającą odprowadzenie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, zaś w razie braku możliwości przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, dopuszcza się odprowadzanie wód opadowych na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub do zbiorników retencyjnych. Z kolei stosownie do treści § 29 rozporządzenia dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości jest zabronione. Zatem wykonanie otworów w ogrodzeniu powoduje zalewanie terenów sąsiednich co stanowi naruszenie wskazanych przepisów. Woda bowiem jest kierowana nie na własny teren utwardzony, ani do dołów chłonnych albo zbiorników retencyjnych, lecz na teren sąsiedniej nieruchomości. Wobec naruszenia wymogów warunków technicznych dotyczących kanalizacji deszczowej organ nadzoru budowlanego uprawniony jest zatem na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa Budowlanego z 1994 r., do nakazania inwestorowi w określonym terminie usunięcie nieodpowiedniego stanu technicznego poprzez doprowadzenie go do stanu zgodnego z w/w przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Mając na uwadze termin nałożonego obowiązku w skarżonej decyzji, na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 2 Kpa, w ramach przysługujących kompetencji reformatoryjnych, uchylono zaskarżoną decyzję w całości i orzeczono jak w wyżej opisanej sentencji. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożyli D.K. i L.K. , zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 kp.a., które to naruszenie, miało w ocenie skarżących istotny wpływ na wynik sprawy i w oparciu o te zarzuty wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Ponadto wnieśli wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ale wniosek ten został cofnięty na rozprawie w dniu 13.01.2010 r. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że według ich opinii treść skarżonej decyzji nie koresponduje z poczynionymi w trakcie postępowania ustaleniami faktycznymi, głównie z faktami ustalonymi na podstawie oględzin dokonanych w dniu 2.06. 2009 r. , bowiem, nie zachodzą żadne nieprawidłowości w odprowadzaniu wód opadowych z działek 2 i 3 , w szczególności nie zachodzą zaś nieprawidłowości, które mogłyby powodować spływ wód na działkę nr 1 . Z protokołu-oględzin wynika w sposób jednoznaczny, iż w trakcie oględzin nie stwierdzono na przedmiotowym murze (który istnieje od 16 lat) żadnych zacieków, zarówno na powierzchni samego muru jak i w okolicach wykonanych otworów. Fakt zalewania działki poniżej położonej został stwierdzony wyłącznie na podstawie oświadczenia złożonego przez M.P. i w żaden sposób nie znajduje odzwierciedlenia w ustaleniach poczynionych w trakcie oględzin. Organ administracji w żaden sposób nie wskazał w uzasadnieniu decyzji, dlaczego dał wiarę oświadczeniu M.P. wbrew twierdzeniom skarżących oraz wbrew obiektywnym faktom ujawnionym w trakcie oględzin. O żadnym kierowaniu wód opadowych nie może być mowy. Skarżący nie zmieniają bowiem w żaden sposób kierunku naturalnego spływu wody opadowej, wręcz przeciwnie ograniczyli ten spływ poprzez zastosowanie murowanego z kamienia wapiennego ogrodzenia, co w sposób istotny ogranicza przepływ wody w porównaniu z możliwą do zastosowania siatką ogrodzeniową typu oczka. Również te twierdzenia wskazane w uzasadnieniu skarżonej decyzji nie znajdują żadnego odzwierciedlenia we wnioskach organu zawartych w protokole oględzin z dnia 2.06.2009 r. W protokole tym nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości co do spływu wód opadowych, a tym bardziej nie stwierdzono kierowania tych wód przez skarżących na teren działki 1. Organ w protokole jednoznacznie stwierdza, iż kierunek spływu wód gruntowych jest zgodny z ukształtowaniem terenu czyli północ - południe. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione z w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269 z póź.zm.) Sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przedmiotem więc dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. W myśl zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 póz. 1270 z późn.zm. zwaną dalej w skrócie p.o.p.s.a ) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na wstępie należy poczynić ogólną uwagę, że zgodnie z art. 7 kpa w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Art. 77 §1 kpa nakłada na organ administracji publicznej obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Rezultatem prawidłowo zebranego materiału dowodowego i jego oceny jest decyzja administracyjna, której jednym z elementów jest uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie powinno zawierać wskazanie okoliczności faktycznych i prawnych, którymi organ kierował się przy podejmowaniu decyzji. W szczególności winno ono zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja reformatoryjna nakazująca na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa Budowlanego z 1994 r., D.K. i L.K. usunięcie nieodpowiedniego stanu technicznego muru ogrodzeniowego posesji nr [...] przy ul. [...], w miejscowości M. , poprzez: likwidację rurek odpływowych usytuowanych w murze ogrodzeniowym kamiennym od strony działki nr 1 zamurowanie otworów pozostawionych w murze ogrodzeniowym od strony działki nr 1 , skuteczne rozprowadzenie wód opadowych po terenie własnych działek nr 2 i nr 3 w M. , nie powodując spływu wód opadowych na działkę sąsiednią. Sąd podziela pogląd organów, że podstawą takiej decyzji może być art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa Budowlanego z 1994 r. Jednakże aby przepis ten mógł znaleźć zastosowanie niezbędne jest ustalenie, po pierwsze - czy mamy do czynienia z obiektem budowlanym, a jeżeli tak - to czy jest to obiekt wybudowany na podstawie zatwierdzonego projektu budowlanego i pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Ustalenie tej okoliczności jest niezbędne bowiem wtedy będzie można dać odpowiedź na pytanie jak się ma stan techniczny do stanu zatwierdzonego projektem i objętego pozwoleniem na budowę. Zupełnie inna będzie sytuacja gdyby się okazało, że przedmiotowy obiekt, mimo obowiązku posiadania zatwierdzonego projektu budowlanego i pozwolenia na budowę, wybudowany został bez pozwolenia na budowę. W takiej sytuacji niezbędne będzie wszczęcie stosownego postępowania naprawczego. Okoliczność ta była sporna między skarżącymi a B.P. i M.P. -co zostało uwidocznione w protokole rozprawy z dnia 13.01.2010 r. A oba orzekające w sprawie organy przeszły nad tą okolicznością do porządku dziennego. Skoro więc, kontrola sądowa wykazała, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu l instancji, naruszają prawo na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 lit. "c" oraz art.135 oraz 152 i art. 200 p.o.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.