II SA/Kr 1663/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie WSA Iwona Niżnik- Dobosz / spr./ Jacek Bursa Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2014 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 28 października 2013 r., znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala Decyzją nr [...] z dnia 28 października 2013 r., znak [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t jedn. Dz U z 2013 r, póz 267) oraz art. 48 ust 1 w związku z ust 4, art. 80 ust 2 pkt 2 i art. 83 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r Prawo budowlane (t jedn. Dz. U z 2010 r., Nr 243, póz 1623 ze zm., dalej w skrócie u p b), uchylił decyzję nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia 24 czerwca 2013 r znak [...], którą nakazano K. M. i J. M. dokonanie rozbiórki na własny koszt samowolnie wykonanej rozbudowy, nadbudowy budynku zaadaptowanego na budynek mieszkalny jednorodzinny nr [...] przy ulicy J. na działce nr [...] w R. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. pismem z dnia 12 listopada 2012 r., znak [...], zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie "samowolnej rozbudowy, nadbudowy wraz ze zmianą sposobu użytkowania budynku na budynek mieszkalny jednorodzinny nr [...] przy ul J. na działce nr [...] położonej w R.. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego ustalono, ze na działce nr [...] w R. przy ul J. nr [...] zlokalizowany jest budynek mieszkalny, parterowy z poddaszem użytkowym, niepodpiwniczony, fundamenty betonowe, ściany murowane z cegły, dach dwuspadowy o konstrukcji drewnianej i pokryciu z ondulmy Od strony północno-zachodniej do przedmiotowego budynku został dobudowany komin murowany z cegły pełnej o wymiarach 35 x 78 cm i wysokości 5 m ponad poziom terenu oraz ok 1 - 1,5 m od poziomu połaci dachowej. Inwestor J. M. oświadczył, ze przedmiotowy komin wybudował w 2009 r, na jego realizację nie posiadał pozwolenia na budowę. Z uwagi na powyższe Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. decyzją z 14 lipca 2011r, znak [...], nakazał K. M. i J. M. rozbiórkę przedmiotowego przewodu kominowego. Po rozpatrzeniu odwołania strony, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego w K. decyzją z dnia 28 października 2011 r znak [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji wskazując, iż koniecznym jest przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego mającego na celu wyjaśnienie wątpliwości co do legalności obiektu oraz jego użytkowania W toku ponownie prowadzonego postępowania uzyskano wyjaśnienia strony J. K., według której "w latach 90-tych budynek został nadbudowany i wykonany nowy dach Po zakończeniu robót w budynku zamieszkali państwo M." Natomiast przesłuchana w charakterze strony J. P. zeznała, ze "budynek na działce nr [...] pełnił rolę budynku letniskowego, sezonowego ( ) Prawdopodobnie budynek został nadbudowany w II połowie lat 90-tych Później stopniowo państwo M. przeprowadzali się do tego budynku" Postanowieniem z dnia 12 listopada 2012 r znak [...] w W. wstrzymał inwestorom prowadzenie robót budowlanych związanych z "rozbudową, nadbudową wraz ze zmianą sposobu użytkowania budynku na budynek mieszkalny jednorodzinny oznaczony numerem porządkowym przy ul J., zlokalizowanym na działce nr [...] położonej w miejscowości R." oraz nałożono obowiązek przedłożenia w terminie do 30 kwietnia 2013 r - zaświadczenia Wójta Gminy [...] o zgodności rozbudowy, nadbudowy wraz ze zmianą sposobu użytkowania na budynek mieszkalny jednorodzinny na działce nr [...] w R., z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, * oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, * czterech egzemplarzy projektu budowlanego uwzględniającego wykonane dotychczas roboty budowlane związane z rozbudową, nadbudową wraz ze zmianą sposobu użytkowania budynku na budynek mieszkalny jednorodzinny oznaczony numerem porządkowym [...] przy ul J. w R., wraz z opiniami uzgodnieniami i pozwoleniami wymaganymi przepisami szczególnymi, opracowane i sprawdzane przez osoby posiadające stosowne uprawnienia budowlane wraz z przynależnością do właściwej izby samorządu zawodowego Za pismem z 13 grudnia 2012 r znak [...] z Urzędu Gminy w S. wpłynął wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z którego wynika, ze przedmiotowy budynek zlokalizowany jest na terenie oznaczonym symbolem identyfikacyjnym MM - tereny zabudowy mieszkaniowej z usługami oraz KZ - drogi klasy Z (zbiorcze) Decyzją z 24 czerwca 2013 r znak [...] nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W., działając na podstawie art 48 ust 1 w związku z art 48 ust 4 u p b nakazał K. i J. M. dokonać rozbiórki samowolnie wykonanej rozbudowy, nadbudowy budynku zaadaptowanego na budynek mieszkalny jednorodzinny oznaczony numerem porządkowym, przy ul J., zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w miejscowości R., poprzez: - rozbiórkę murowanego z cegły pełnej przewodu kominowego o wymiarach w rzucie 35 x 80 cm i wysokości ok 5 m ponad poziom terenu wybudowanego przy strony północno-zachodniej ścianie budynku mieszkalnego, rozbiórką ścian poddasza budynku wykonanych z pustaków zuzlobetonowych na wysokości ok 1,50 m, które stanowią nadbudowę obiektu, - doprowadzenie dachu budynku do stanu pierwotnego pod względem nachylenia połaci oraz wysokości od poziomu terenu do kalenicy Odwołanie od w/w decyzji w ustawowym terminie złożyli K. M. i J. M. Skarżący podnieśli ze postępowanie zostało przeprowadzone z naruszeniem przepisów a uzasadnienie decyzji opiera się na ustaleniach niezgodnych ze stanem faktycznym Zaskarżoną w sprawie decyzją nr [...] z dnia 28 października 2013 r znak [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uchylił rozstrzygnięcie organu l instancji, wskazując, ze została ona wydana przedwcześnie, gdyż organ l instancji nie podjął wszelkich działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności nie zebrał w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, czym naruszył przepis art. 7 177 § 1 k p a. W uzasadnieniu organ wskazał, ze powziął wątpliwość co do prawidłowości ustalenia kręgu stron postępowania Z informacji z rejestru gruntów wynika, ze właścicielami działki nr [...] są J. K. i J. K. Z akt sprawy wynika, ze J. K. nie brał udziału w postępowaniu przed organem l instancji Ponadto organ II instancji zweryfikował w oparciu o zapisy w księdze wieczystej (nr [...]) stan prawny nieruchomości zlokalizowanej na działce nr [...] w R. i ustalił, ze właścicielem nieruchomości nie jest J. P., lecz K. Z. W ocenie WINB, przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ l instancji winien podjąć kroki w celu ustalenia prawidłowego kręgu stron postępowania. Organ odwoławczy powziął także wątpliwość co do ustalonego przedmiotu postępowania, bowiem ze szkiców i fotografii zgromadzonych w aktach administracyjnych wynika, ze od strony południowo-zachodniej, przed wejściem do budynku wykonane jest zadaszenie, również od strony południowej połać dachu jest przedłużona względem ścian budynku i wsparta na słupach Organ l instancji nie wyjaśnił, kiedy zostały wykonane zadaszenia, czy zadaszenie od strony wejścia do budynku jest z nim trwale powiązane, czy na w/w roboty inwestorzy posiadają pozwolenie na budowę. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie J. M. podniósł, ze organ II instancji dopuścił się naruszenia przepisu art. 138 § 2 kpa poprzez jej rozszerzającą wykładnię, bowiem niedopuszczalne jest, aby organ odwoławczy przyjmował, ze przedmiot postępowania został określony przez organ l instancji zbyt wąsko. W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje W pierwszej kolejności wskazać trzeba, ze stosownie do treści art 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, póz 1269 ze zm), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem Ponadto, zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, póz 1270 ze zm ), zwanej dalej p p s a , sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną Oznacza to, ze sąd administracyjny winien dokonać kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego w całokształcie rozpoznawanej sprawy, zatem może uwzględnić w sprawie okoliczności, których skarżący nie podnosił, i tak właśnie się stało w kontrolowanej sprawie. Skarga została oddalona, co nie oznacza, ze Sąd uważa, ze decyzja organu II instancji uwzględnia w całości wszystkie aspekty stanu prawnego i faktycznego sprawy. Oceniając prawidłowość zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej wydanie decyzji organu pierwszej instancji według powyższych kryteriów, Sąd doszedł do przekonania, ze zastosowanie przez WINB w kontrolowanej sprawie treści art 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego jest prawidłowe, przy czym obok okoliczności (zakresu sprawy), które wskazał w/w organ odwoławczy jako powinnych do szczegółowego ustalenia w ponownie przeprowadzanym postępowaniu wyjaśniającym przez organ l instancji - w przekonaniu Sądu należy zarazem dodać ponowne rozważenie przez organ l instancji odpowiedniego ewentualnego zastosowania w sprawie treści art 103 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r Prawo budowlane. W związku z tym ponowne postępowanie wyjaśniające, które jest możliwe dzięki zastosowaniu w sprawie przez WINB art 138 §par 2 k p a powinno także posłużyć dokładniejszym niż dotąd ustaleniom także pod kątem ewentualnego zaistnienia w sprawie przesłanek, o których stanowi art 103 ust 2 Prawa budowlanego. W kontrolowanej przez Sąd sprawie podstawowym zagadnieniem spornym była zgodność z prawem kasatoryjnej decyzji WINB z dnia 28 października 2013 r, wydanej na podstawie art. 138 § 2 k p a Zgodnie z treścią przywołanego przepisu art 138 § 2 k p a "Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy" Skład rozpoznający sprawę podziela stanowisko WSA w Krakowie wyrażone w wyroku z dnia 26 lipca 2013 r , sygn akt III SA/Kr 665/13, zgodnie z którym użycie w art 138 § 2 k p a spójnika "a" oznacza, ze samo stwierdzenie naruszenia przepisów postępowania, chociaż jest konieczną przesłanką uchylenia zaskarżonej decyzji, nie jest przesłanką wystarczającą, konieczne jest dodatkowo wykazanie, ze "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie". Należy przyjąć, ze stwierdzenie "koniecznego do wyjaśnienia zakresu sprawy" jest równoznaczne z nieprzeprowadzeniem przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części, co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania admmistracyjnego(LEX nr f 343468) W sprawie bezsprzecznie zaistniał koniczny do wyjaśnienia zakres sprawy. Zdaniem WSA w Krakowie wątpliwości organ odwoławczego powzięte co do ustalonego przedmiotu postępowania są uzasadnione, gdyż organ ten na podstawie akt sprawy wstępnie ustalił, ze ze szkiców i fotografii zgromadzonych w aktach administracyjnych wynika, iż od strony południowo-zachodniej, przed wejściem do budynku wykonane jest zadaszenie, również od strony południowej połać dachu jest przedłużona względem ścian budynku i wsparta na słupach Organ II instancji zatem prawidłowo skonkludował, ze organ l instancji nie wyjaśnił, kiedy zostały wykonane przedmiotowe zadaszenia czy zadaszenie od strony wejścia do budynku jest z nim trwale powiązane, czy na w/w roboty inwestorzy posiadają pozwolenie na budowę. Nie można także podzielić zarzutu skarżącego, ze przez wydaną decyzję organ odwoławczy w sposób nieuprawniony i niezgodny z prawem poszerza przedmiot sprawy administracyjnej, gdyż z administracyjnych akt sprawy wynika bezsprzecznie, ze Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. pismem z dnia12 listopada 2012 r, znak [...], zawiadomił o wszczęciu postępowania w sprawie "samowolnej rozbudowy, nadbudowy wraz ze zmianą sposobu użytkowania budynku na budynek mieszkalny jednorodzinny nr [...] przy ul J. na działce nr [...] położonej w R. Podniesiona zatem przez organ odwoławczy kwestia ustalenia przez organ l instancji w ponownym postępowaniu wyjaśniającym zakresu sprawy w w/w przedmiocie rozbudowy mieści się zatem w przedmiocie sprawy administracyjnej określonej w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania w tej sprawie Za prawidłowym skorzystaniem z treści art138§2 kpa w kontrolowanej sprawie przemawiają zdaniem Sądu także ustalenia organu odwoławczego w przedmiocie stron postępowania administracyjnego, które do tej pory nie brały udziału w postępowaniu administracyjnym i zaadresowany do organu l instancji nakaz zweryfikowania stron przedmiotowego postępowania administracyjnego - gdyż zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 kpa) i zasadą czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym (art. 10 kpa), strona postępowania ma prawo do udziału w postępowaniu prowadzonym przez organ pierwsze] a następnie przez organ drugiej instancji Odnosząc się w tym miejscu do zagadnienia stron postępowania, Sąd zwraca uwagę, ze J. M. jest traktowany w charakterze strony postępowania administracyjnego jedynie z uwagi na status inwestora, gdyż tytuł prawny do nieruchomości zabudowanej przedmiotowym budynkiem, w tym i przewodem kominowym posiada K. M. Zatem J. M. jest stroną postępowania tylko w przypadku do tych robót budowlanych, co do których jest inwestorem Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji został uznany za inwestora przewodu kominowego dobudowanego do przedmiotowego budynku. Jednocześnie Sąd zwraca uwagę, ze prowadząc postępowanie wyjaśniające w przedmiotowej sprawie, właściwe w niej organy administracyjne pominęły dokonanie szczegółowych i wszechstronnych ustaleń pod kątem ewentualnego zastosowania w sprawie art. 103 ust 2 Prawa budowlanego, czyli przepisów mtertemporalnych zamieszczonych w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r Prawo budowlane W przekonaniu Sądu zarówno data aktu notarialnego z dnia 19 listopada 1997 r jak tez data nadania budynkowi numeru porządkowego (20 kwiecień 1999 r) nie dowodzą bezsprzecznie, ze roboty budowlane związane z nadbudową, rozbudową i zmiana sposobu użytkowania przedmiotowego budynku na budynek mieszkalny jednorodzinny odbywały się oraz zakończyły w okresie obowiązywania ustawy z dnia 7 lipca 1994 r - Prawo budowlane W kontrolowanej sprawie wymaga jednoznacznego wyjaśnienia, kto konkretnie i kiedy dokonał nadbudowy i rozbudowy przedmiotowego budynku i kiedy nadbudowę można było uznać skończoną. Sąd wyjaśnia w tym miejscu, ze przepis art. 103 ust 2 tej ustawy ma zastosowanie wyłącznie do sytuacji, gdy obiekt budowlany został zbudowany przed 1 stycznia 1995 r bez wymaganego pozwolenia na budowę Nie obejmuje pozostałych rodzajów samowoli budowlanej polegających na budowie (przed 1 stycznia 1995 r) bez wymaganego prawem zgłoszenia lub na podstawie pozwolenia, od którego warunków w sposób istotny odstąpiono. Podkreślić trzeba, ze omawiany przepis jest przepisem mtertemporalnym i odnosi się do stanów zastanych w dacie wejścia w życie ustawy, które wypełniły hipotezę art. 48 prawa budowlanego czyli budowy bez wymaganego pozwolenia Zatem nie można stosować wykładni rozszerzającej i obejmować treścią tej wyjątkowej regulacji innych sytuacji niż przewidział to ustawodawca (por wyroki VIII SA/Wa 175/09 z 16 października 2009 r, II SO/OI 913/10 z 9 grudnia 2010 r., II SA/Lu 467/10 z 18 listopada 2010 r., CBOSA). W art. 103 ust 1 Prawa budowlanego ustawodawca wprowadził zasadę bezpośredniego stosowania prawa nowego Zgodnie z tym przepisem do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się jej przepisy Wyjątek w tej mierze ustawodawca przewidział w jedynie w ust 2 tego artykułu, w którym wyłączył z zasady bezpośredniego stosowania nowego prawa możliwość zastosowanie przepisu art. 48 ustawy do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie tej ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne Do takich obiektów nakazał on stosowanie przepisów dotychczasowych. Konstrukcja przepisu art. 103 ust 2 Prawa budowlanego z 1994 r nakazuje zatem orzekającym na jego podstawie organom w pierwszym rzędzie ocenić, czy zrealizowany obiekt budowlany został w myśl obowiązujących w chwili orzekania przepisów (art. 103 ust 1 p b z 1994 r) objęty hipotezą art. 48 tej ustawy Art 48 Prawa budowlanego z 1994 r. stanowi zaś, ze "właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę" Oznacza to, ze w wypadku ustalenia na gruncie obowiązujących przepisów zaistnienia samowoli budowlanej właściwy organ jest obowiązany nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, kierując się wyłącznie przesłanką formalną, jaką stanowi brak wymaganego pozwolenia na budowę, bez względu na to, wskutek jakich przyczyn brak ten zaistniał, w jakim stanie zaawansowania znajduje się budowa i czy zostały dochowane materialne przesłanki pozwolenia na budowę. Dodać należy, ze przepis ten w wersji pierwotnej (Dz. U z 1994 r Nr 89, póz 414) miał znacznie szerszy zakres zastosowania bowiem obejmował również sytuacje wybudowania bądź budowania obiektu bez zgłoszenia bądź tez pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ Ten stan prawny uległ zmianie z datą wejścia w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz U z 2003 r Nr 80, póz 718) Mocą tej ustawy zmieniającej art. 48 ust 1 uzyskał przytoczone wyżej brzmienie, a jednocześnie do tekstu p b z 1994 r wprowadzony został przepis art. 49b Stosownie do ust 1 tego artykułu "właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ" Dokonując wspomnianej nowelizacji ustawodawca nie zmienił jednak unormowania zawartego w art. 103 ust, 2 nowelizowanej ustawy Powyższe zaś powoduje, ze w przypadku obiektów wybudowanych przed wejściem w życie ustawy, które wymagają w myśl obowiązujących przepisów zgłoszenia nie znajdzie zastosowania przepis art. 103 ust 2 tej ustawy Dodatkowo wskazać należy, ze w orzecznictwie sądowoadmmistracyjnym jednolicie wskazuje się, ze skoro przepis art 103 ust 2 p b z 1994 r., odnosi się do stanów zastanych w dniu wejścia w życie ustawy, które wypełniły hipotezę art. 48 tej ustawy, to nie można stosować wykładni rozszerzającej i obejmować treścią tego przepisu innych sytuacji wskazanych w przepisach Prawa budowlanego z 1994 r (por m in wyrok NSA z 8 lipca 2008 r, II OSK 792/07 (w) LEX nr 486052 oraz z dnia 21 września 2006 r II OSK 1098/05 (w) ONSAiWSA 2007/7/95). W tym miejscu odnieść należy się do pojęcia zakończenia budowy, którego ustawodawca nie zdefiniował, a zatem zasadne w tym zakresie jest odwołanie się do orzecznictwa sądowoadministracyjnego i poglądów doktryny Na tle interpretacji przepisu art. 103 ust 2 Prawa budowlanego, w wyroku z dnia 21 sierpnia 1997 r, sygn. akt II SA/Kr 998/96, Naczelny Sąd Administracyjny słusznie stwierdził, ze za zakończenie budowy obiektu budowlanego przyjmuje się już doprowadzenie budowy do stanu, w którym - chociażby nawet częściowo - jest możliwe przystąpienie do użytkowania takiego obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem Natomiast w uznaniu budowy za zakończoną nie powinien przeszkadzać częściowy brak wykonanych robót wykończeniowych, wyposażeniowych lub innych o podobnych charakterze, które mogą być wykonywane w użytkowanym obiekcie nawet po 1 stycznia 1995 r (teza wyroku zamieszczona na stronie mternetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http //orzeczenia nsa gov pl) Podobne stanowisko zajął NSA w wyroku z dnia 7 maja 1997 r, sygn. akt SA/Rz 583/95 oraz w wyroku z dnia 20 marca 1997 r, sygn. akt SA/Ka 2178/95 (tezy obu wyroków zamieszczone na stronie mternetowej - http //orzeczenia nsa gov pl) Z kolei, wyroku z dnia 5 lipca 1999 r, sygn akt V SA 1632/96, NSA trafnie wywodził, ze za zakończenie budowy obiektu w sensie techniczno-budowlanym może być uznany taki stan obiektu, który pozwala na jego przekazanie do normalnej, przynajmniej w części, eksploatacji i użytkowania Powyższe poglądy zostały zaakceptowane również w aktualnym orzecznictwie NSA oraz doktrynie (por wyrok NSA z dnia 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt II OSK 205/10 oraz z dnia 30 stycznia 2009 r, II OSK 1338/07, oba dostępne na stronie mternetowej - http //orzeczenia nsa gov pl, patrz także Prawo budowlane Komentarz, pod red Z Niewiadomskiego, Wydawnictwo C H Beck, Warszawa 2009 r, str 858 - 859) Reasumując, o uznaniu budowy za zakończoną, w rozumieniu art 103 ust 2 Prawa budowlanego, nie przeszkadza częściowy brak wykonania robót wykończeniowych, które mogą być przeprowadzone w terminie późniejszym, w już użytkowanym obiekcie budowlanym. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę zwraca zarazem uwagę na podzielany i aprobowany w pełni pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 18 maja 2007 r sygn akt II OSK 782/06, w myśl którego jeżeli obiekt budowlany wzniesiony bez wymaganego pozwolenia na budowę przed datą 1 stycznia 1995 r, zostanie następnie przebudowany (rozbudowany, nadbudowany) po tej dacie, także bez wymaganego pozwolenia, to nie ma do niego zastosowania przepis art 103 ust 2 u p b z 1994 r, nawet gdyby postępowanie administracyjne (w sprawie tej pierwszej samowoli) zostało wszczęte przed datą wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r - Prawo budowlane W takiej sytuacji wymagane jest zastosowanie przepisu art 48 upb z 1994 r, gdyż nie ma tu tożsamości obiektów budowlanych, bowiem ten pierwszy obiekt nielegalnie zbudowany przed 1 stycznia 1995 r został przebudowany, bez wymaganego pozwolenia, po tej dacie przez samego inwestora. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ l instancji obowiązany jest przeprowadzić postępowanie administracyjne z poszanowaniem jego zasad, w szczególności zadbać o jednoznaczne ustalenie stron prowadzonego postępowania administracyjnego, a także należyte wyjaśnienie sprawy, tak aby poczynione ustalenia w oparciu o prawidłowo zgromadzony materiał dowodowy sprawy, pozwoliły na prawidłową subsumcję, czyli właściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego Powinien zatem jednoznacznie ustalić datę, przedmiot, i zakres prowadzonych po roku 1 stycznia 1995 r. prac budowalnych dotyczących spornego obiektu budowlanego Prawidłowe wyjaśnienie stanu faktycznego, co do zakresu samowoli budowlanej i terminu jej dokonania, pozwoli na zastosowanie właściwego prawa materialnego, w tym także zgodnie z postanowieniami zawartymi w przepisie mtertemporalnym, jakim jest art 103 ust 1 i ust 2 u p b z 1994 r.