II SA/Kr 1742/09
WyrokWSA w Krakowie2010-03-30
Skład orzekający: Wojciech Jakimowicz, Anna Szkodzińska, Małgorzata Brachel-Ziaja
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy, którzy nie są właścicielami działek bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji, ale których działki mogą być negatywnie dotknięte przez warunek przebudowy skrzyżowania zawarty w decyzji o warunkach zabudowy, posiadają legitymację do żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze błędnie odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy. Warunek zawarty w punkcie 6 decyzji, dotyczący przebudowy skrzyżowania, bezpośrednio dotyka interesu prawnego skarżących jako właścicieli nieruchomości sąsiadujących z tym skrzyżowaniem, co nadaje im legitymację do żądania stwierdzenia nieważności decyzji, nawet jeśli nie są stronami postępowania zwykłego.Stan faktyczny
Wnioskodawcy złożyli wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji budowy budynku usługowo-biurowego z parkingiem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wszczęcia postępowania, uznając, że wnioskodawcy nie są stronami postępowania, ponieważ ich działki nie graniczą bezpośrednio z terenem inwestycji i nie są negatywnie dotknięte jej oddziaływaniem. Wnioskodawcy odwołali się do sądu, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne uznanie ich za nie-strony postępowania. Kluczowym elementem sporu stał się punkt 6 decyzji o warunkach zabudowy, który nakazywał przebudowę skrzyżowania ulic, co zdaniem skarżących narusza ich prawa własności.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 października 2009 r. oraz poprzedzającą ją decyzję tego samego organu z dnia 25 sierpnia 2009 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz (spr.) Sędziowie: NSA Anna Szkodzińska WSA Małgorzata Brachel-Ziaja Protokolant: Maciej Żelazny po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2010 r. sprawy ze skargi K.O. i A.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia 7 października 2009 r. nr [ ] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję tego samego organu;
W dniu 16 czerwca 2009 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wpłynął wniosek K. O. i A. C. z dnia 15 czerwca 2009 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku usługowo-biurowego z lokalami na prowadzenie handlu detalicznego, działalności gastronomicznej, drobnej wytwórczości i rzemiosła, usług bankowych, ubezpieczeniowych, turystycznych oraz działalności wystawienniczej wraz z parkingiem wielopoziomowym, infrastrukturą techniczną, drogami wewnętrznymi, miejscami parkingowymi oraz ze zjazdem z ul. [...] i ul. [...] w B. na działkach nr: "1", "2", "3", "4", "5", "6", "7", "8", "9", "10", "11", "12", "13", "14", w B. przy ul. [...] i ul. [...]. W uzasadnieniu wniosku stwierdzono, iż zaskarżona decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa, a dodatkowo zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa (art. 156 § 1 pkt 2 i 7 k.p.a.).
W wyniku rozpatrzenia wniosku K. O. i A. C. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 25 sierpnia 2009 r., znak: [...] odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy.
Zdaniem Kolegium skarżący nie są stronami postępowania o ustalenie warunków zabudowy dla w/w inwestycji i wobec tego w oparciu o art. 157 § 3 k.p.a. stwierdzono, iż wniosek skarżących jest niedopuszczalny. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało między innymi, iż jak wynika z akt sprawy przedmiotowa inwestycja zlokalizowana ma być na działkach nr: "1", "2", "3", "4", "5", "6", "7", "8", "9", "10", "11", "12", "13", "14". K. O. i A. C. są natomiast właścicielami działek nr "15’, "16". Pomiędzy działkami należącymi do skarżących, a działkami obejmującymi teren inwestycji znajduje się działka nr "17" (droga publiczna) oraz działka nr "18". Jako, że działki wnioskodawców nie sąsiadują bezpośrednio z terenem objętym inwestycją koniecznym jest, dla zbadania legitymacji wnioskodawców do złożenia skutecznego wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, ustalenie czy zamierzona inwestycja będzie miała jakikolwiek negatywny wpływ na działki K. O. i A. C..
Organ wskazał, iż do wniosku z dnia 22 sierpnia 2007 r. o ustalenie warunków zabudowy inwestor załączył mapę, w której określono te nieruchomości, które znajdować się będą w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia. Po wtóre z mapy przedstawiającej obszar analizowany oraz zabudowę znajdującą się w bliższym i dalszym sąsiedztwie terenu objętego inwestycją wynika, iż na działkach należących do wnioskodawców nie występuje zabudowa mieszkaniowa. Jako dowód Kolegium dopuściło także raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko sporządzony w marcu 2008 r. i uzupełniony w maju 2008 r. w związku z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach dla tego przedsięwzięcia. Raport ten zawiera istotne ustalenia, pozwalające na stwierdzenie, iż działki należące do K. O. i A. C. nie znajdują się pod wpływem negatywnego oddziaływania planowanej inwestycji. Organ przypomniał, iż przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w [...] toczy się postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji środowiskowej wydanej na wniosek "A" Sp. z o.o.
Organ podniósł, iż w przedmiotowym raporcie wskazano, iż lokalizacja inwestycji planowana jest w północnej części miasta w dzielnicy o charakterze przemysłowo-składowym, pomiędzy linią kolejową (po stronie południowej), ul. [...] (po stronie wschodniej), ul. [...] (po stronie Północnej) i przecznicą ul. [...] po stronie zachodniej. Teren przewidziany pod zabudowę bezpośrednio graniczy z działkami o charakterze usługowym, na których zlokalizowane są sklepy, hurtownie i magazyny. Ponadto po stronie zachodniej znajduje się budynek usługowo wytwórczy firmy "B", a w odległości ok. 300 m zlokalizowany jest dworzec PKP. Najbliższa zabudowa mieszkaniowa zlokalizowana jest przy ul. [...] oraz przy ul. [...], w minimalnej odległości ok. 50 m od północnej granicy planowanego centrum. Teren przeznaczony pod inwestycję obecnie jest zaniedbany i nieuporządkowany. Znajdują się tam budynki magazynowe, drogi i infrastruktura należące wcześniej do PKS i przeznaczone do rozbiórki. W opisie analizowanych wariantów przedsięwzięcia autorzy raportu wskazali, iż niepodjęcie żadnych działań w celu zagospodarowania tego terenu (tzw. wariant zerowy) spowoduje dalszą dewastację tego terenu, a ponadto może spowodować pojawienie się dzikich wysypisk i składowania odpadów różnego pochodzenia, co wiąże się z zagrożeniem zanieczyszczenia gruntu.
Dalej Kolegium wywodziło, że autorzy raportu stwierdzili, że zasięg oddziaływania przedsięwzięcia w fazie jego eksploatacji zamyka się na terenie działek objętych inwestycją, zaś jedynie w fazie realizacji tego przedsięwzięcia może być źródłem emisji substancji zanieczyszczających do powietrza, spowodowanych ruchem samochodów i innych urządzeń wykorzystywanych przy pracach budowlanych. Jednak podkreślić należy, iż emisja substancji zanieczyszczających do powietrza będzie miała charakter okresowy, a uciążliwości z nią związane ustaną wraz z zakończeniem prac i dotyczyć będzie działek położonych w najbliższym sąsiedztwie terenu objętego inwestycją. W fazie eksploatacji zaś łączne oddziaływanie wszystkich źródeł emisji (tj. kotłownia, gazowa, nagrzewnice gazowe, ruch pojazdów po drogach dojazdowych i na terenie parkingu wielopoziomowego), jak wykazały przeprowadzone obliczenia, nie spowodują przekroczenia dopuszczalnych wartości i poziomów substancji.
W zakresie odprowadzania i oczyszczania ścieków bytowych oraz przemysłowych, w raporcie wskazano, iż odprowadzane one będą do kanalizacji sanitarnej biegnącej w ul. [...]. W raporcie znajduje się (załącznik nr 4) pismo Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji w B. Sp. z o. o. z [...] sierpnia 2007 r. informujące o zapewnieniu dostawy wody i odbiór ścieków bytowo- gospodarczych. Po wtóre ścieki przemysłowe, jak wskazują autorzy raportu, przed odprowadzeniem do kanalizacji podczyszczane będą w tzw. łapaczach tłuszczu, co pozwoli na osiągnięcie wymaganych warunków wprowadzania ścieków do urządzeń kanalizacyjnych. Co do wód opadowych, jako że nie są to wody wymagające oczyszczenia, będą one bezpośrednio odprowadzane do miejskiej kanalizacji deszczowej.
W stosunku do zagadnienia gospodarki odpadami, wskazano, iż w fazie eksploatacji będą powstawały odpady niebezpieczne oraz inne niż niebezpieczne. Głównie będą to opakowania z papieru i tektury, z tworzyw sztucznych, opakowania z drewna, tłuszcze i mieszaniny olejów zawierające wyłącznie oleje jadalne i tłuszcze, sorbenty, materiały filtracyjne, materiały do wycierania, zużyte urządzenia oraz odpady stałe z płaskowników i z odwadniania olejów w separatorach. Odpady magazynowane będą selektywnie, a następnie przekazywane posiadaczom odpadów posiadającym stosowne zezwolenie na gromadzenie i transport odpadów.
Kolegium stwierdziło, iż istotnym z punktu widzenia ustalenia interesu prawnego skarżących jest wpływ inwestycji na klimat akustyczny. Poziom hałasu reguluje rozporządzenie Ministra Środowiska z 14 z czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. Nr 120 poz. 826). Dla terenu objętego inwestycją nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, dlatego też kwalifikacji terenu dokonano na podstawie jego rzeczywistego przeznaczenia. Projektowane przedsięwzięcie zlokalizowane będzie na terenach usługowo-składowych, które w myśl w/w rozporządzenia, nie podlegają ochronie akustycznej. Źródłami hałasu będą urządzenia wentylacyjne i grzewcze oraz ruch samochodowy. Autorzy raportu dokonali obliczeń poziomu hałasu w 15 punktach obliczeniowych. Obrazują to mapy przedstawiające rozmieszczenie punktów obliczeniowych wraz z obliczonymi poziomami hałasu w dB oraz przebieg izofon dla pory dziennej i nocnej. Z pomiarów tych wynika, iż w rejonie działek nr "15" i "16" nie zostaną przekroczone wartości dopuszczalne, a przeznaczone dla terenów mieszkaniowych, tj. 50 dB w porze dziennej i 40 dB w porze nocnej. Największe natężenie hałasu będzie się kumulować po południowej stronie terenu inwestycji w okolicach planowanego parkingu.
W końcowych wnioskach raportu stwierdzono, iż przy zastosowaniu opisanych w raporcie rozwiązań, eksploatacja obiektów, których decyzja dotyczy nie wpłynie na pogorszenie stanu środowiska naturalnego, a jego oddziaływanie będzie miało charakter lokalny i ograniczy się do terenu, do którego inwestor posiada tytuł prawny.
Biorąc powyższe pod uwagę, zdaniem Kolegium, dowody znajdujące się w aktach sprawy potwierdzają, iż skarżący nie są stronami postępowania o ustalenie warunków zabudowy dla w/w inwestycji. Sam fakt, iż ich działki znajdują się w okolicy planowanej inwestycji jeszcze nie posądza o tym, że planowane przedsięwzięcie będzie na nie oddziaływało. W wyroku z dnia 11 sierpnia 2000 r., IV SA 1355/98 (nie publ.) Naczelny Sąd Administracyjny przesądził, iż w sprawie inwestycji stwarzającej uciążliwości dla otoczenia interes prawny ma osoba posiadająca działkę w strefie ich oddziaływania, a nie tylko posiadająca działkę bezpośrednio graniczącą z działką ,na której ma być powyższa inwestycja. Z tych też przyczyn właściciele nieruchomości położonych w pobliżu planowanego przedsięwzięcia nie posiadają interesu prawnego w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy, jeżeli na daną nieruchomość nie rozciąga się oddziaływanie tego przedsięwzięcia. Innymi słowy, nawet stosunkowo bliska odległość danej nieruchomości od terenu inwestycji nie przesądza, iż jej właściciele bądź użytkownicy wieczysty będą stronami postępowania, w sytuacji kiedy przeprowadzone w sprawie postępowanie dowiedzie, iż zasięg planowanego przedsięwzięcia nie rozciąga się na tą nieruchomość.
Z pism procesowych składanych w toku tego postępowania, jak i w toku postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, wynika, iż wnioskodawcy głównie obawiają się, iż planowana inwestycja będzie powiązana z budową ronda na skrzyżowaniu ulic [...] i [...], a to z kolei spowoduje, iż zostaną oni wywłaszczeni. W aktach sprawy znajdują się dokumenty potwierdzające, iż inwestor przedstawił Burmistrzowi koncepcję układu komunikacyjnego w rejonie projektowanej galerii handlowej u zbiegu ulic [...] i [...] w B.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] nie kwestionuje tego, iż budowa ronda będzie miała negatywny wpływ na działki skarżących, jednak wskazać należy, że przedmiotem decyzji o warunkach zabudowy nie jest budowa ronda i na jej podstawie inwestor nie będzie mógł wystąpić do organu administracji architektoniczno-budowlanej o wydanie pozwolenia na jego budowę. W żadnym też wypadku decyzja organu l instancji o warunkach zabudowy nie stanowi podstawy, jak uważają skarżący, dla wszczęcia postępowania o wywłaszczenie nieruchomości w trybie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 z póz. zm.). Postępowanie wywłaszczeniowe, jako że dotyczy prawa własności, jest postępowaniem wysoce sformalizowanym, a zgodnie z treścią art. 112 ust. 1 w/w ustawy, decyzje o warunkach zabudowy nie mogą stanowić podstawy do wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego. Podstawę taką dałaby decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego, z którą w tym postępowaniu nie mamy do czynienia. Zdaniem organu obawy K. O. i A. C., są nieuzasadnione i przedwczesne.
Z powyższą decyzją Kolegium nie zgodzili się K. O. oraz A. C. wnosząc o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skarżący podobnie jak we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji wskazują, iż zasięg inwestycji przemawia za tym, iż są stronami postępowania, a swojego interesu prawnego upatrują w art. 140 Kodeksu cywilnego.
Ponownie rozpatrując sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 7 października 2009 r., znak: [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję własną z dnia 25 sierpnia 2009 r., znak: [...].
Kolegium podtrzymało argumentację podnoszoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Kolegium wskazało, iż w orzecznictwie przyjęty jest pogląd, że stronami postępowania o ustalenie warunków zabudowy są właściciele terenu, na którym ma być realizowana inwestycja oraz właściciele działek bezpośrednio sąsiadujących z tym terenem. Właściciele gruntów dalej położonych są stronami tylko wówczas gdy zamierzona inwestycja dotyczy ich bezpośrednio wywołując dla nich uciążliwe skutki. Nie jest zatem tak, jak chcą tego skarżący, iż interes prawny w tym postępowaniu ma każda osoba, której nieruchomość wprawdzie nie sąsiaduje bezpośrednio z terenem inwestycji, ale jej właściciele uważają, że może ona negatywnie wpłynąć na ich nieruchomość. Aby ocenić czy planowana inwestycja ma wpływ na działki "dalszych sąsiadów" koniecznym jest dokonanie ustaleń, które w sposób obiektywny przesądzą o tym wpływie.
Kolegium wskazało, iż K. O. i A. C. są właścicielami działek nr "15" i "16". Pomiędzy działkami należącymi do skarżących, a działkami obejmującymi teren inwestycji znajduje się działka nr "17" (droga publiczna) oraz działka nr "18". Działki wnioskodawców nie sąsiadują bezpośrednio z terenem objętym inwestycją, wobec tego Kolegium zobowiązane było do ustalenia czy zamierzona inwestycja będzie miała jakikolwiek negatywny wpływ na działki K. O. i A. C..
Kolegium podniosło, iż stosownie do art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Interes prawny winien więc być oparty na przepisach prawa materialnego. Tym samym w postępowaniu nie uwzględnia się osób na prawach strony, które co prawda twierdzą że postępowanie dotyczy ich interesu prawnego, pomimo tego że faktycznie postępowanie to nie wpływa na ich prawa ani obowiązki wypływające z norm prawa materialnego. Z taką okolicznością mamy do czynienia w niniejszej sprawie. W toku postępowania Kolegium jako dowód przyjęło raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko sporządzony w marcu 2008 r., i uzupełniony w maju 2008 r. w związku z prowadzonym przez organ l instancji postępowaniem w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Raport ten zawiera ustalenia w zakresie oddziaływania inwestycji w stosunku do takich zagadnień jak odprowadzanie i oczyszczanie ścieków bytowych, gospodarka odpadami, klimat akustyczny oraz emisja substancji zanieczyszczających do powietrza. Na podstawie sporządzonego raportu ustalono, że przy zastosowaniu określonych w nim rozwiązań, eksploatacja obiektu usługowo-handlowego nie wpłynie na pogorszenie stanu środowiska i zdrowia ludzi, a jego oddziaływanie będzie miało charakter lokalny i ograniczy się do terenu, do którego inwestor posiada tytuł prawny.
Kolegium podkreśliło, że parking dla samochodów (który niesie za sobą najbardziej realne zagrożenie pod względem uciążliwości, ze względu na hałas) mieścić się będzie po południowej stronie i tam mogą zostać
przekroczone dopuszczalne wskaźniki dla hałasu. Natomiast działki skarżących znajdują się po północnej stronie budynku usługowo-handlowego. A zatem nie można stwierdzić, aby planowana inwestycja negatywnie wpłynęła na działki należące do skarżących. Nie ma więc podstaw do uznania K. O. i A. C. za strony niniejszego postępowania.
We wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji oraz o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący wskazują iż w decyzji o warunkach zabudowy organ zawarł sugestię, iż w pełni prawidłowa obsługa w zakresie dojazdu do planowanej inwestycji będzie możliwa po przebudowie skrzyżowania ul. [...] i [...] w B.. Skarżący uważają że ten zapis stanowi element inwestycji wnioskowanej przez inwestora. Tymczasem jak wynika z wniosku o ustalenie warunków zabudowy z dnia 22 sierpnia 2007 r. planowana inwestycja dotyczy budowy budynku usługowo-handlowego bez przebudowy skrzyżowania i budowy ronda.
Wreszcie zawarcie w decyzji organu l instancji sugestii w jaki sposób winno być przebudowane w/w skrzyżowanie nie jest też, jak uważają skarżący, warunkiem realizacji decyzji organu l instancji z dnia [...] stycznia 2008 r. Zgodnie z art. 54 pkt 1 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym decyzja o warunkach zabudowy określa rodzaj inwestycji. Stosownie zaś do § pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie oznaczeń i nazewnictwa stosowanych w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz w decyzji o warunkach zabudowy (Dz.U. z 2003 nr 164, poz. 1589), ustalenia dotyczące rodzaju zabudowy zapisuje się, stosując w szczególności podane w przepisie nazewnictwo. Decyzja z dnia 10 stycznia 2008 r. jako rodzaj zabudowy wskazuje na zabudowę usługową. Nie ma tu mowy o drogach publicznych. Określając zaś zakres inwestycji, który będzie zobowiązywał organy administracji architektoniczno-budowlanej w kolejnym etapie postępowania (art. 55 w związku a t. 64 ust. 1 w/w ustawy), organ nie ustalił warunków zabudowy dla przebudowy skrzyżowania. Tym samym argumenty wyrażone przez odwołujących są nieuzasadnione i przedwczesne.
Kolegium wyjaśniło, iż przebudowa drogi publicznej stanowi inwestycję celu publicznego na podstawie art. 2 pkt 5 z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 z póz. zm.). Tym samym dla tej inwestycji koniecznym będzie uzyskanie decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego zgodnie z art. 50 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a nie decyzji o warunkach zabudowy.
Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 7 października 2009 r., znak: [...] złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie K. O. i A. C..
Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisów postępowania: art. 7, 8, 10, 11, 12, 15, 76, 77 § 1, 78, 80, 107 § 3, 157 § 3 w związku z art. 28 k.p.a., art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz naruszenie prawa materialnego, tj. art. 54 pkt 2 lit. c w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przez błędne uznanie, że skarżący nie są stronami postępowania oraz nierozpatrzenie całości materiału dowodowego.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 25 sierpnia 2009 r. oraz o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] stycznia 2008 r. znak: [...]. jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa.
W uzasadnieniu skargi skarżący streścili uzasadnienie zaskarżonej decyzji Kolegium, z którą się nie zgadzają.
Skarżący podnieśli, iż ustalenia raportu oddziaływania na środowisko planowanej inwestycji są nieprawidłowe, niezgodne ze stanem faktycznym. Skarżący wskazali, iż w zaskarżonej decyzji Kolegium napisało że "najbliższa zabudowa mieszkaniowa zlokalizowana jest przy ul. [...] oraz przy ul. [...] w minimalnej odległości ok. 50 m od północnej granicy planowanego centrum." Cytowana treść raportu w tym uzasadnieniu jest sprzeczna z dokumentacją graficzną (mapami) akt sprawy, gdzie wyraźnie widać, iż odległość "od północnej granicy planowanego centrum" do działki o nr "18", na której stoi pierwszy dom mieszkalny ul. [...] wynosi ok. 10 m i jest ona równa szerokości ul. [...], a która to dzieli obie działki. Sprzeczność tę potwierdza Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], które na stronie 6 decyzji stwierdza, iż "w toku postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji organu l instancji ustalono, iż K. O. i A. C. są właścicielami działek "15" i "16". Pomiędzy działkami należącymi do skarżących, a działkami obejmującymi teren inwestycji znajduje się działka nr "17" (droga publiczna) oraz działka "18"." Skarżący wyjaśnili, iż na działkach o numerach: "18", "15" i "16" stoją budynki mieszkalne stanowiące jedną zabudowę. Ponadto raport nic nie wspomina o budynkach mieszkalnych po drugiej stronie skrzyżowania ulic: [...] i [...] (od granicy północno-wschodniej planowanej inwestycji), gdzie znajdują się kolejne zabudowania mieszkalne w odległości ok. 25m przy ul. [...]. Organ w tym samym akapicie twierdzi, iż "aby ocenić czy planowana inwestycja ma wpływ na działki "dalszych sąsiadów" koniecznym jest dokonanie ustaleń, które w sposób obiektywny przesądzą o tym wpływie". Zdaniem skarżących z powyższego wynika, że w tej części zarówno raport jak i uzasadnienie decyzji zawierają niewłaściwe ustalenia faktyczne, co sprzeczne jest z tezami zawartymi w samym uzasadnieniu.
Dalej skarżący wywodzili, iż ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie zawiera szczególnych przepisów dotyczących strony w tym postępowaniu, tak więc należy stosować przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, a art. 28 k.p.a. zawiera najszerszą z możliwych definicję strony, podczas, gdy interpretacja Kolegium zawęża krąg uczestników postępowania, wyłącznie do osób, których działki znajdują się w zasięgu oddziaływania inwestycji. Zasięg oddziaływania inwestycji Kolegium ustaliło na podstawie raportu o oddziaływaniu na środowisko. Zdaniem skarżących taki sposób ustalenia stron postępowania może być akceptowany w przypadku postępowania z zakresu prawa budowlanego, które zawiera przepisy szczególne wyłączające stosowanie przepisów k.p.a., ale nie w postępowaniach prowadzonych w oparciu o przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W ocenie skarżących Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] poprzez błędne zastosowanie przepisów, całkowicie bezpodstawnie uniemożliwiło udział w postępowaniu osobom, które posiadają interes prawny.
Skarżący wywodzą swój interes prawny z norm prawa cywilnego, w szczególności z art. 144 k.c. Skarżący są współwłaścicielami działki położonej przy skrzyżowaniu ulicy [...] i [...], przez które będzie przebiegał główny ruch do projektowanego centrum handlowego. Interes prawny jaki występuje po stronie skarżących jest między innymi związany z problemem immisji, w przypadku centrum handlowego o powierzchni 12.600 m2, będą to większy hałas, zwiększone natężenie ruchu, większa emisja spalin.
Skarżący wskazali, iż w zaskarżonej decyzji skład orzekający podtrzymał stanowisko Kolegium wyrażone w decyzji z dnia 25 sierpnia 2009, w której uzasadnieniu stwierdzono, że jedynie w fazie realizacji tego przedsięwzięcia może być ono źródłem emisji substancji zanieczyszczających do powietrza, spowodowanych ruchem samochodów i innych urządzeń wykorzystywanych przy pracach budowlanych. Nie sposób zrozumieć, dlaczego organ zawęża zastosowanie przepisów postępowania administracyjnego, uzasadniając to ograniczonym czasem, w którym będą występowały określone uciążliwości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze niesłusznie zawęziło pojęcie interesu prawnego do sytuacji permanentnego występowania określonych immisji, gdyż sam ustawodawca nie wprowadza takiego rozróżnienia, w związku z czym trzeba przyjąć, że nawet krótkotrwałe występowanie takich czynników jak hałas, zwiększony ruch pojazdów może uzasadniać wystąpienie interesu prawnego. Zdaniem skarżących wielkość inwestycji i natężenie różnego rodzaju niepożądanych czynników oraz długi czas trwania budowy uzasadnia występowanie po stronie skarżących interesu prawnego.
Wielopoziomowy parking, który ma powstać w ramach inwestycji jest określany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jako niosący za sobą realne zagrożenie pod względem uciążliwości ze względu na hałas. Skarżący podkreślili, że obok ich działki przebiega główna droga dojazdowa, na której będzie się koncentrował ruch samochodów zmierzających do centrum handlowego. Jeżeli ruch na parkingu może prowadzić do przekroczenia dopuszczalnych norm hałasu, a będzie on odzwierciedleniem ilości samochodów, zmierzających w kierunku parkingu.
Skarżący podali, iż przebudowa skrzyżowania pozornie nie jest przedmiotem niniejszego postępowania, gdyż dokumenty, które zostały zgromadzone w aktach sprawy dowodzą, że w przedmiotowym postępowaniu powinni uczestniczyć nie tylko właściciele działek sąsiadujących bezpośrednio z inwestycją budowy centrum handlowego, ale również ci, których działki sąsiadują ze skrzyżowaniem, ponieważ te dwie inwestycje są ze sobą ściśle powiązane, do tego stopnia, że warunkiem powstania centrum handlowego jest przebudowa skrzyżowania. Rozdzielając te dwie kwestie inwestor sprawił, że w postępowaniu dotyczącym obiektu handlowego, na którego powstaniu mu zależy, bierze udział mniejsza ilość stron, w związku z czym liczba potencjalnych protestujących jest mniejsza. Ulica [...] jest drogą wojewódzką, o bardzo dużym natężeniu ruchu, na danym odcinku nie występują wydzielone pasy do skrętu, powstanie obiektu handlowego przy obecnym układzie komunikacyjnym będzie prowadziło do tworzenia się zatorów, takie są też wnioski zarządcy drogi. W załączniku nr 2 do decyzji o warunkach zabudowy, jak i w samej decyzji Burmistrz jako konieczne wskazał przebudowanie skrzyżowania ulicy [...] i [...], poprzez budowę ronda.
W ocenie skarżących nie jest prawidłowym ustalenie organu, że prawa skarżącego mieszczą się w kategorii obaw o prawo własności swojej nieruchomości oraz że obawy te są chybione i przedwczesne. Naruszenie praw skarżącego wynika z punktu 6 decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] stycznia 2008r. znak: [...], bez którego to uzgodnienia tego punktu, powyższa decyzja nie mogłaby być w ogóle wydana. Zapis punktu 6 decyzji o warunkach zabudowy godzi w prawa skarżącego, gdyż stanowi nieodłączny element budowy planowanej inwestycji i wkracza w istotę praw własności skarżącego. Faktu tego nie kwestionuje również sam organ twierdząc, że "budowa ronda będzie miała niekorzystny wpływ na działki skarżących".
Skarżący podnieśli również, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze pomimo dwukrotnego zajmowania się tą sprawą nie zebrało całości materiału dowodowego, co pozwalałoby na trafne rozstrzygnięcie sprawy. Z kolei dowody, którymi dysponowało Kolegium zostały nieprawidłowo przeanalizowane. Konsekwencją powyższego jest naruszenie zasad postępowania administracyjnego oraz norm odnoszących się do uzasadnienia decyzji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie w całości podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zakwestionowanej decyzji. Kolegium ponownie przytoczyło obszerną argumentację, będącą powtórzeniem argumentacji zawartej w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz.1269), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, iż sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Z istoty kontroli wynika, że zasadność zaskarżonej decyzji podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Ze względu na powyższą zasadę oraz treść art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, konieczne jest podkreślenie, że przedmiotem kontroli Sądu w przedmiotowej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 7 października 2009 r., znak: [...] o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku usługowo- biurowego z lokalami na prowadzenie handlu detalicznego, działalności gastronomicznej, drobnej wytwórczości i rzemiosła, usług bankowych, ubezpieczeniowych, turystycznych oraz działalności wystawienniczej wraz z parkingiem wielopoziomowym, infrastrukturą techniczną, drogami wewnętrznymi, miejscami parkingowymi oraz ze zjazdem z ul. [...] i ul. [...] w B. na działkach nr: "1", "2", "3", "4", "5", "6", "7", "8", "9", "10", "11", "12", "13", "14" w B. przy ul. [...] i ul. [...].
Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu była wyłącznie zasadność i zgodność z prawem odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy, a nie prawidłowość wydania decyzji Burmistrza z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. Z tego powodu wnioski skarżących dotyczące decyzji o warunkach zabudowy nie mogą wywołać skutku w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej. Podkreślić w tym kontekście należy, że w świetle art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd nie ma obowiązku, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04). Ponieważ kwestionowana decyzja, wydana w oparciu o art. 157 § 3 k.p.a. stanowiła jedynie orzeczenie formalne, odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy w pierwszej kolejności należało zbadać, czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] zasadnie uznało, iż wnioskodawcom nie przysługiwał przymiot stron postępowania. Przesądzenie tej kwestii było jednocześnie wystarczające dla wydania orzeczenia przez Sąd, ponieważ - w wypadku przyjęcia, iż skarżący winni być stronami postępowania administracyjnego, decyzja winna zostać uchylona w celu zapewnienia im pełnego toku instancji postępowania administracyjnego, zaś w wypadku przeciwnym - podniesione przez nich zarzuty odnośnie do istoty sprawy nie mogłyby zostać uwzględnione, a zatem ich rozpatrywanie byłoby bezprzedmiotowe.
Zgodnie z treścią art. 157 § 2 i 3 k.p.a. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu, a odmowa wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji następuje w drodze decyzji. Jak zasadnie podkreśla się w orzecznictwie, stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest nie tylko strona postępowania zwykłego zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, lecz również każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji (wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 czerwca 2008 r., VII SA/Wa 1474/07, LEX nr 499913). Postępowanie wyjaśniające, jakie organ przeprowadza w pierwszej fazie, nie może dotyczyć kwestii czy przyczyny nieważności rzeczywiście miały miejsce, gdyż kwestie zaistnienia przyczyn nieważności winny być wyjaśnione w dalszym postępowaniu. Ta dalsza (nowa) faza postępowania, której celem jest wydanie decyzji o stwierdzeniu względnie odmowie stwierdzenia nieważności, rozpoczyna się z chwilą doręczenia stronie postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności. Pierwsza faza, tj. postępowanie w sprawie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności, kończy się wydaniem postanowienia o wszczęciu postępowania, gdy spełnione są warunki formalnoprawne, bądź decyzją o odmowie wszczęcia gdy warunki te nie są spełnione. Odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje wówczas, gdy żądanie zostało wniesione przez podmiot nie będący stroną w sprawie, albo gdy wniosła je strona nie mająca zdolności do czynności prawnych bądź też nie istnieje decyzja, której ważność należy poddać ocenie (por. wyrok NSA z dnia 13 marca 2008 r., I OSK 449/07, LEX nr 505393). Na organie administracji ciąży zatem w pierwszej kolejności obowiązek ustalenia, czy podanie o wszczęcie postępowania złożone zostało przez stronę postępowania. W sytuacji stwierdzenia, że podmiot składający wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną nie jest stroną tego postępowania obliguje właściwy organ administracji do wydania decyzji o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 157 § 3 k.p.a.
Jak wyżej sygnalizowano, stroną w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej może być osoba, która brała udział w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną lub która wprawdzie w postępowaniu zwykłym nie uczestniczyła, lecz legitymuje się interesem prawnym lub obowiązkiem w rozumieniu art. 28 k.p.a., tj. interesem prawnym lub obowiązkiem, którego dotyczy postępowanie. Katalog stron postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności określonej decyzji ostatecznej nie musi być zatem tożsamy z katalogiem stron postępowania, zakończonego ostateczną decyzją, której stwierdzenie nieważności jest przedmiotem wniosku. Okoliczność ta ma istotne znaczenie w niniejszej sprawie.
Nie budzi wątpliwości, że decyzja Burmistrza z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...] ustalała warunki zabudowy dla przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku usługowo-biurowego z lokalami na prowadzenie handlu detalicznego, działalności gastronomicznej, drobnej wytwórczości i rzemiosła, usług bankowych, ubezpieczeniowych, turystycznych oraz działalności wystawienniczej wraz z parkingiem wielopoziomowym, infrastrukturą techniczną, drogami wewnętrznymi, miejscami parkingowymi oraz ze zjazdem z ul. [...] i ul. [...] w B. na działkach nr: "1", "2", "3", "4", "5", "6", "7", "8", "9", "10", "11", "12", "13", "14" w B. przy ul. [...] i ul. [...]. Nie ulega również wątpliwości, że przedmiotem tej decyzji – w związku z zakresem wniosku inwestora – nie była przebudowa skrzyżowania ul. [...] z ul. [...] w B.. Decyzja Burmistrza z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...] stała się decyzją ostateczną, a w konsekwencji zaczęła korzystać z domniemania prawidłowości, przy czym domniemanie to rozciąga się na całą treść decyzji, w tym zwłaszcza w zakresie jej istoty, tj. na ustalone w decyzji warunki zabudowy. Zgodnie z art. 54 pkt 2 lit. c w związku z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003 r., nr 80, poz. 717) decyzja o warunkach zabudowy określa m.in. warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów odrębnych, a w szczególności w zakresie obsługi w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji. Przy tym decyzja o warunkach zabudowy wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę (art. 55 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). Ugruntowany jest już w piśmiennictwie pogląd, że związanie organu wydającego pozwolenie na budowę decyzją o warunkach zabudowy oznacza, iż organ ten nie może kształtować warunków zabudowy odmiennie od ustalonych w powyższej decyzji. Organ ten jest także związany przedmiotowym zakresem rozstrzygnięcia (por. T. Bąkowski, Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, Warszawa 2001, s. 160 i n., oraz powoływaną tam literaturę), a decyzja o warunkach zabudowy gwarantuje uzyskanie pozwolenia na budowę obiektu o parametrach lokalizacyjnych określonych w tej decyzji, jeżeli jej adresat spełni warunki przewidziane przepisami Prawa budowlanego (zob. T. Bąkowski: Komentarz do art. 55 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U.03.80.717), [w:] T. Bąkowski, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, Zakamycze, 2004). W orzecznictwie z kolei wskazuje się, że "związanie wynikające z art. 55 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oznacza nie tylko obowiązek organu budowlanego wynikający z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, tj. sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, ale także zakaz postępowania wbrew wszystkim wymogom określonym w decyzji ustalającej warunki zabudowy. Ustalenie tych warunków w decyzji o warunkach zabudowy polega nie tylko na określeniu parametrów samego obiektu kubaturowego, ale na ustaleniu innych warunków i zasad, które powinna spełniać planowana inwestycja. Wynika to z funkcji decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, która polega na określeniu dopuszczalności danego zamierzenia inwestycyjnego z punktu widzenia przepisów prawa, oraz na wskazaniu warunków i zasad, którym inwestycja powinna odpowiadać. Organ wydający pozwolenie na budowę nie może dokonać weryfikacji treści decyzji ustalającej warunki zabudowy i nie wolno mu postąpić wbrew ustaleniom tej decyzji" (wyrok WSA w Krakowie z dnia 16 lipca 2008 r., II SA/Kr 484/07, LEX nr 510202).
W tym kontekście należy przeanalizować zasadniczy dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy zarzut dotyczący brzmienia punktu 6 decyzji Burmistrza z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...]. Skarżący w brzmieniu tego zapisu upatrują bowiem zagrożenia w wykonywaniu prawa własności należących do nich nieruchomości. W treści punktu 6 decyzji określono warunki obsługi w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji w następujący sposób: "dostęp do drogi publicznej: od ulicy [...] (drogi wojewódzkiej – dz. nr "19") poprzez projektowany bezkolizyjny zjazd w ul. [...] (drogę powiatową – dz. nr "17") oraz wjazd publiczny i drogę wewnętrzną na dz. nr "12" stanowiącą drogę zaopatrzeniową i dojazd (wyjazd) do parkingu wielopoziomowego; przebudowę skrzyżowania ul. [...] z ul. [...] należy rozwiązać jako skrzyżowanie typu rondo wraz z uwzględnieniem dostępności komunikacyjnej istniejących komercyjnych obiektów, a projekt układu komunikacyjnego przedłożyć do Zarządu Dróg Wojewódzkich celem uzgodnienia". Taki warunek obsługi w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji inwestycji określony w ostatecznej decyzji Burmistrza z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...] w bezpośredni sposób dotyka prawa własności skarżących, gdy się uwzględni okoliczność, że działki skarżących graniczą z ul. [...] w B. i znajdują się w odległości kilkunastu metrów od skrzyżowania ul. [...] z ul. [...] w B.. Warunek powyższy jest wiążący, a jego kwestionowanie na etapie pozwolenia na budowę – dopóki decyzja o warunkach zabudowy pozostanie w obrocie korzystając z domniemania zgodności z prawem – będzie bezskuteczne. Zagrożenie ingerencji w prawo własności skarżących dostrzegło również SKO w [...] przyjmując jednakże, że decyzja o warunkach zabudowy, która nie dotyczy przebudowy skrzyżowania nie może naruszać interesu prawnego skarżących, a przytoczone wyżej sformułowanie punktu 6 decyzji ma charakter wyłącznie sugestii. W świetle istoty i charakteru warunków zabudowy określonych w decyzji administracyjnej o warunkach zabudowy poglądu o niewiążącym charakterze powyższego zapisu nie można podzielić. Jest rzeczą oczywistą, że Burmistrz B. nie ustalił warunków zabudowy dla przebudowy skrzyżowania, określił jednakże przebudowę skrzyżowania jako jeden z warunków realizacji inwestycji polegającej na budowie przedmiotowego budynku usługowo-biurowego. Podkreślić należy, że art. 28 k.p.a. nie uzależnia legitymacji procesowej w postępowaniu administracyjnym od tego, by doszło do naruszenia interesu prawnego, lecz wystarczające jest aby interesu tego postępowanie w konkretnej sprawie dotyczyło, co oczywiście w żaden sposób nie przesądza wyniku postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
W konsekwencji należy przyjąć, że o ile status skarżących jako stron w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy zakończonym decyzją Burmistrza z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...] może budzić wątpliwości (ich rozstrzygnięcie nie ma jednak znaczenia dla oceny zaskarżonej decyzji), o tyle niewątpliwie wobec treści tej decyzji zawartej w jej punkcie 6 skarżący uzyskali legitymację do żądania stwierdzenia nieważności tej decyzji. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...] dotyczy interesu prawnego skarżących jako współwłaścicieli działek nr "15" i "16" w B., skoro decyzja ta wiążąco kształtuje zakres orzekania organu wydającego pozwolenie na budowę w sposób bezpośrednio dotyczący nieruchomości skarżących. Nie ma przy tym w ocenie Sądu znaczenia dla oceny legitymacji procesowej stron w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym okoliczność, że mogliby być oni stronami również postępowań w sprawie przebudowy skrzyżowania ul. [...] z ul. [...] w B..
Skargę należało zatem z powyższego powodu uwzględnić niezależnie od zasadności bądź niezasadności pozostałych zarzutów skargi. W świetle art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd nie ma obowiązku, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04).
W kontekście powyższych uwag należy stwierdzić, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] niezasadnie zakwestionowało legitymację procesową K. O. i A. C. do żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Burmistrza z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku usługowo- biurowego z lokalami na prowadzenie handlu detalicznego, działalności gastronomicznej, drobnej wytwórczości i rzemiosła, usług bankowych, ubezpieczeniowych, turystycznych oraz działalności wystawienniczej wraz z parkingiem wielopoziomowym, infrastrukturą techniczną, drogami wewnętrznymi, miejscami parkingowymi oraz ze zjazdem z ul. [...] i ul. [...] w B. na działkach nr: "1", "2", "3", "4", "5", "6", "7", "8", "9", "10", "11", "12", "13", "14" w B. przy ul. [...] i ul. [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] nie dostrzegając związku pomiędzy interesem prawnym skarżących a postępowaniem w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...] wadliwie zastosowało normę art. 157 § 2 k.p.a. w związku z art. 28 k.p.a., czym dopuściło się naruszenia prawa materialnego. Kwestia legitymacji procesowej oparta na kategorii interesu prawnego ma bowiem charakter materialno-prawny. Naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy, gdyż bezpośrednio zdeterminowało w sposób niezgodny z prawem treść zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji. Z tych powodów zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] z dnia 25 sierpnia 2009 r., znak: [...] podlegają uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Uchylenie obydwu decyzji nastąpiło w związku z art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Wyeliminowanie obydwu decyzji jest konieczne dla podjęcia prawidłowych działań w niniejszej sprawie, tj. przeprowadzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...] – odpowiadającego zasadzie dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, o ile w chwili orzekania przez organ decyzja ta będzie nadal pozostawać w obrocie prawnym.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło