II SA/Kr 1940/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek (spr.) Sędziowie NSA Grażyna Danielec NSA Piotr Lechowski Protokolant Dorota Hąjto po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2005r sprawy ze skargi G. W. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 1 lipca 2002r. Nr [...] w przedmiocie nie wypłacenia diet w pełnej wysokości uchyla zaskarżoną decyzję wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji- Decyzją z dnia [...] 2002r. L.dz. CA-F-55/02 Komendant Powiatowy - odmówił G. W. wypłacenia diet w pełnej wysokości z tytułu podróży Szczytnie. Na uzasadnienie podano, że czas podróży licząc od czasu wyjazdu do czasu przyjazdu do miejscowości [...] wynosił ponad 8 godzin, ale nie przekraczał 12 godzin, co powoduje, że przysługuje 1/2 diety i takie zostały temu policjantowi wypłacone. Zaznaczono, że nie było obowiązku przybycia do szkoły w dniu wcześniejszym, ale była możliwość zakwaterowania dzień wcześniej od godziny 18.00 bez prawa do posiłku w tym dniu. Skoro obowiązkiem było stawić się na godz. 6.00 rano, a policjant korzystał z bezpłatnego zakwaterowania dzień wcześniej, to nie oznacza, że miał obowiązek stawić się dzień wcześniej i okres ten należy do podróży służbowej. Orzeczenie oparto o art. 6f ustawy o Policji i § 6 ust. 3 pkt 1 b Zarządzenia nr 46 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 10 maja 1991 r. w sprawie należności policjantów i funkcjonariuszy UOP z tytułu podróży służbowych oraz w oparciu o treść § 4 ust. 2 pkt 1 b Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 lipca 2000r. w sprawie wysokości i warunków przyznawania policjantom należności za podróże służbowe i przeniesienia (Dz.U. nr 62, póz. 733). Od tej decyzji organu I instancji złożył odwołanie G. W., który zarzucił, że podejmując decyzję o przebiegu podróży służbowej oraz czasie stawienia się do miejsca zakwaterowania miał na uwadze jego prawo do wypoczynku po dniu służby, jakim według niego był dzień podróży służbowej, a Komendant Powiatowy Policji nie określał czasu wyjazdu do wymienionej uczelni z uwagi na dużą odległość. Decyzją z dnia [...] 2002 do l.dz.- [...] Komendant Wojewódzki Policji po rozpatrzeniu tego odwołania utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Na uzasadnienie decyzji Komendant Wojewódzki zaznaczył, że podzielił argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji organu I instancji i podał, że w okresie od [...]1998r. do [...] .2001 r. G. W.odbywał tzw. studia przemienne w Wyższej Szkole Policji w Szczytnie i okresowo dojeżdżał na zajęcia do tej szkoły. Każdorazowo przed rozpoczęciem następnego modułu studiów otrzymywał zgodnie z przepisami delegacje służbową. Miał stawić się w szkole do godz. 6.00 w dniu rozpoczęcia zajęć i od tej godziny przysługiwało mu wyżywienie. Miał możliwość zakwaterowania się w dniu wcześniejszym od godz. 18.00, jednak bez wyżywienia. Policjant G.W..korzystał z tej możliwości. Skoro czas jego podróży mieścił się w przedziale 8-12 godzin, to z tego względu wypłacano mu 1/2 diety. Organ ten nie podzielił stanowiska odwołującego się, jakoby był on w delegacji od chwili wyjazdu z [...] do godziny 6.00 następnego dnia 19 godzin i z tego względu przysługiwałaby mu pełna dieta. Z decyzją organu II instancji nie zgodził się G. W, który w skardze zarzucił, że, że w decyzji organy nie wyjaśniły, czy jego podróż służbowa kończyła się wraz z dojazdem do [...] czy też miał prawo do wypoczynku. Podał, że przepis § 4 ust. 2 pkt 3 cyt. Rozporządzenia z 6 lipca 2000r. wyraźnie podaje, w jakich okolicznościach dieta nie przysługuje, tj. wówczas, gdy policjant otrzymuje wyżywienie w naturze lub równoważnik pieniężny w zamian za wyżywienie. Zarzucił, że z uwagi na znaczną odległość szkoły od miejsca zamieszkania stawienie się przez niego o godz. 6.00 nie było możliwe, a prawidłowość rozliczenia przez niego delegacji - kosztów podróży była sprawdzana pod względem merytorycznym i zatwierdzana przez odpowiednie służby podległe Komendantowi Powiatowemu Policji. Podał, że organ powołał się na nieobowiązujące już przepisy - cytowane Zarządzenie nr 46 Ministra Spraw Wewnętrznych i to stanowi rażące naruszenie prawa procesowego. Zarzucił także, że wniósł o wyłączenie od prowadzenia postępowania administracyjnego w tej sprawie Komendanta Powiatowego Policji M. M., albowiem był on świadkiem w postępowaniu karnym prowadzonym przeciwko skarżącemu i z tego względu Komendant powinien być wyłączony w sprawie, a tym samym decyzja wydana przez niego rażąco narusza prawo - art. 24 § 3 kpa. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki wniósł o jej oddalenie uzasadniając jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i zaznaczył, że skarżący mógł i powinien wybrać takie połączenie, które pozwoliłoby mu stawić się w szkole przed godz. 6.00 w dniu zajęć. Jeśli chciał być w szkole wcześniej, to stanowiło to jego prywatną sprawę i kosztami z tego tytułu nie można obciążać pracodawcy. Nie można też obronić tezy, że odpoczynek jest częścią podróży służbowej. Podano, że słusznie podano jako podstawę prawną cyt. zarządzenie nr 46 Ministra Spraw Wewnętrznych z 1999r., gdyż sporne kwoty diet wynikały z delegacji wystawianych od dnia [...].1999r, a więc także przed wejściem w życie cyt. Rozporządzenia z 2000r. W toku postępowania skarżący nadesłał dwa pisma: W piśmie z dnia [...] .2004r. zakwestionował uprawnienie I zastępcy Komendanta Policji do -jak pisze - samodzielnego podejmowania decyzji administracyjnych podając jako podstawę prawną wyrok z uzasadnieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego -Ośrodek Zamiejscowy z dnia 6.02.2001Ir. sygn. akt II SA/Lu 1266/00. Zdaniem skarżącego decyzja takiego organu jest nieważna. W piśmie z dnia [...] .2004r. skarżący zarzucił, że postępowanie prowadzone przez organ I instancji - Komendanta Powiatowego Policji jest dotknięte wadą kwalifikowaną, określoną w art. 145 § 1 pkt 3 kpa, bowiem Komendant Powiatowy Policji w dniu [...] 2002r. był przesłuchany jako świadek w jego sprawie prowadzonej przez Prokuratora Okręgowego, a tym samym winien wyłączyć się od prowadzenia w niniejszej sprawie postępowania administracyjnego w I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. nr 153, poz.1270) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art 3 § 1 p.p.s.a. sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi - zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Stosownie do treści art. 7 i 77 § 1kpa organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązany jest do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jak też obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Z akt wynika, że Komendant Powiatowy Policji - M M był przesłuchiwany w charakterze świadka w sprawie karnej G W, a więc nie nastąpiło to w niniejszej sprawie. Z tego względu brak podstaw prawnych do wyłączenia Komendanta od prowadzenia niniejszego postępowania. Nieuzasadniony jest także zarzut skarżącego o braku uprawnień I zastępcy Komendanta do podejmowania decyzji administracyjnych, albowiem w chwili wydawania zaskarżonej decyzji obowiązywały przepisy ustawy o Policji w brzmieniu - art. 6b. ust. S: "W razie czasowej niemożności sprawowania funkcji przez komendanta wojewódzkiego Policji, zakres jego zadań i kompetencji rozciąga się na I zastępcę komendanta wojewódzkiego Policji", a art. 6c.ust. 5: " W razie czasowej niemożności sprawowania funkcji przez komendanta powiatowego (miejskiego) Policji, zakres jego zadań i kompetencji rozciąga się na I zastępcę komendanta powiatowego (miejskiego) Policji". Zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (tekst jednolity: Dz.U. z 2002r., nr 7, poz. 58) " W razie przeniesienia policjanta dopełnienia służby w innej miejscowości albo delegowania go do czasowego pełnienia służby, policjantowi przysługują należności za podróże służbowe i przeniesienia ". W oparciu o art. 113 ust. 2 tej ustawy zostało wydane, obowiązujące w chwili wydawania przez organy administracyjne zaskarżonych decyzji Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 lipca 2000r. w sprawie wysokości i warunków przyznawania policjantom należności za podróże służbowe i przeniesienia (Dz.U nr 62, poz. 733). Z § 5 tego Rozporządzenia wynika, że: "Przełożony określa środek transportu odpowiedni do odbycia podróży służbowej w poleceniu wyjazdu służbowego, uwzględniając posiadane przez policjanta uprawnienie do przejazdów bezpłatnych lub ulgowych, dogodność połączeń na danej trasie oraz termin i pilność załatwienia czynności służbowej ". Z powyższego wynika, że skoro przełożony skarżącego określił, czy zatwierdził w poleceniu wyjazdu konkretne połączenie na trasie [...] - [...] (godziny wyjazdu z [...] i przyjazdu do [...]), to tym samym określił czas trwania podróży służbowej policjanta od godziny jego wyjazdu z [...] do godziny jego rozpoczęcia zajęć w szkole, a więc do godziny 6.00 dnia następnego. Okoliczność, że skarżący miał możliwość bezpłatnego noclegu w tym czasie powoduje jedynie, że brak jest podstaw do zwrotu kosztów noclegu, jednakże wobec braku bezpłatnego wyżywienia w tym czasie - policjantowi przysługuje dieta stanowiąca ekwiwalent pieniężny na pokrycie zwiększonych kosztów wyżywienia w czasie całej podróży służbowej tak określonej. Należy zauważyć, że § 4 ust. 1 cyt. wyżej Rozporządzenia z dnia 6 lipca 2000r. odsyła do kodeksu pracy w ten sposób, że: " Kwotę diety ustala się w wysokości określonej w przepisach w sprawie zasad ustalania i wysokości należności przysługujących pracownikom z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju, wydanych na podstawie Kodeksu pracy". Zarówno przepisy wydanego na podstawie art. 77 pkt 2 Kodeksu pracy - Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 1 czerwca 1998r. w sprawie zasad ustalania oraz wysokości należności przysługujących pracownikom z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju (Dz.U. nr 69, poz. 454) jak i przepisy powołanego wyżej Rozporządzenia z dnia 6 lipca 2000r. uzależniaj ą określenie czasu trwania podróży służbowej od decyzji pracodawcy. Mając powyższe na względzie należy - zdaniem Sądu - przyjąć, że to przełożony policjanta określił czas trwania jego podróży służbowej przez ustalenie terminu i godziny wyjazdu z [...] Organy administracyjne nie ustaliły, czy istniała możliwość innego, dogodnego połączenia, które pozwoliłoby na przyjazd policjanta bezpośrednio przed godziną 6.00 jako godziną rozpoczęcia zajęć i umożliwiłoby czynne uczestniczenie policjanta w tych zajęciach. W przypadku braku innego połączenia, czy określenia lub zatwierdzenia przez przełożonego takich godzin wyjazdu z [...] , które powodują, że czas trwania podróży służbowej do chwili rozpoczęcia zajęć w dniu następnym o 6.00 przekraczałby 12 godzin, ale nie dłużej niż dobę - policjantowi przysługiwałaby dieta w wysokości określonej przez § 4 ust. 2 pkt 1 c, a więc w pełnej wysokości. Mając powyższe na względzie - Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę jako w pełni uzasadnioną i uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i na mocy powołanych przepisów oraz art. 145 § 1 pkt 1 a i c p.p.s.a. -orzekł jak w wyroku.