II SA/Kr 263/21

WyrokWSA w Krakowie2021-06-08

Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Joanna Człowiekowska, Agnieszka Nawara-Dubiel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku magazynowego i inwentarskiego, płyty obornikowej oraz zbiornika na gnojówkę, może zostać wydana bez przeprowadzenia analizy środowiskowej i dokładnego ustalenia stanu faktycznego dotyczącego istniejącej zabudowy i hodowli zwierząt?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy nie przeprowadziły wyczerpującego postępowania wyjaśniającego. W szczególności nie ustalono stanu faktycznego dotyczącego istniejącej zabudowy i hodowli zwierząt, co jest kluczowe dla oceny, czy wymagana jest decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. Ponadto, analiza urbanistyczna była wadliwa, nie uwzględniała wszystkich elementów inwestycji (zbiornik na gnojówkę) i nie wykazała zgodności z przepisami odrębnymi, w tym uchwałą Sejmiku Województwa Małopolskiego dotyczącą Obszaru Chronionego Krajobrazu Wyżyny Miechowskiej.
Stan faktyczny
Skarżący P. S. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta Miechowa o ustaleniu warunków zabudowy dla budowy budynku magazynowego i inwentarskiego (obora na 39 DJP), płyty obornikowej i zbiornika na gnojówkę. Skarżący zarzucił m.in. naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak ustaleń faktycznych, pominięcie wpływu inwestycji na środowisko i zdrowie, brak określenia parametrów dla zbiornika na gnojówkę oraz niezgodność z przepisami odrębnymi. Organy administracji utrzymały decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że wszystkie przesłanki zostały spełnione, a inwestycja nie narusza przepisów.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy i Miasta Miechowa. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz P. S. kwotę 500 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: SNSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: WSA Joanna Człowiekowska (spr.) WSA Agnieszka Nawara-Dubiel po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2020 r., znak [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz P. S. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. P. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 30 grudnia 2020 r., znak: [...]. Decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym: Wnioskiem z 20 lipca 2020 r. A. Z. wniosła o ustalenie warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego - budowa budynku magazynowego wraz z instalacjami i przyłączami, budowa budynku inwentarskiego - obora na 39 DJP wraz z instalacjami i przyłączami, budowa płyty obornikowej, budowa zbiornika na gnojówkę zlokalizowanych na działce o numerze ewidencyjnym [...], gmina Miechów, obręb K. M.. Burmistrz Gminy i Miasta Miechowa decyzją z 6 października 2020 r. znak: [...] ustalił warunki zabudowy dla tego zamierzenia. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że spełnione zostały łącznie przesłanki wydania decyzji o warunkach zabudowy, o których mowa w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a także spełnione zostały wymagania rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Odwołanie od powyższej decyzji w ustawowym terminie złożył P. S.. W odwołaniu zarzucił, że organ I instancji zaniechał ustalenia parametrów dla zbiornika na gnojówkę. Z uwagi na ukształtowanie terenu, w ocenie P. S., istnieje wątpliwość, co do właściwego zagospodarowania wód opadowych na gruncie. Szczególną uwagę zwrócił na wody deszczowe pochodzących z istniejącego przepustu pod drogą powiatową [...] z naturalnym ujściem w kierunku działki nr [...], której dotyczy decyzja. W ocenie odwołującego się istnieje wysokie prawdopodobieństwo przedostania tych wód deszczowych do zbiornika na gnojówkę lub płyty obornikowej, a konsekwencją będzie przedostanie się ich już, jako skażonych do cieków wodnych. Nadto decyzja nie uwzględnia istniejącej zabudowy gospodarczej na działce [...], w której obecnie prowadzony jest chów bydła. Biorąc pod uwagę określony w decyzji wskaźnik 39 DJP dla obory istnieje prawdopodobieństwo próby ominięcia przepisów rozporządzenia z dnia 10 wrzesień 2019 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco wpływać na środowisko. Wskazują na to również wymiary budynku inwentarskiego oraz płyty obornikowej. Odwołujący się podkreślił również, że nie zostały uwzględnione zarówno ważne interesy sąsiedzkie jak i samorządowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z 6 października 2020 r., działając na podstawie art. 59, art. 61, art. 64 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, § 1-9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. nr 164, poz. 1588) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy zaskrzoną decyzję organu I instancji. Podkreślono, że działka, na której planowana jest inwestycja położona jest w terenie o małej intensywności zabudowy oraz małym stopniu wykorzystania terenu pod zabudowę - do zabudowy zagrodowej wykorzystane jest ok. 15% obszaru analizowanego. Wnioskowana działka posiada bezpośredni dostęp do drogi publicznej powiatowej poprzez istniejący zjazd, a uzbrojenie terenu jest wystarczające dla przedmiotowego zamierzenia budowlanego. Teren objęty wnioskiem zlokalizowany jest na działce o nr ew. 174 na terenach rolnych RlIIa oraz rolnych zabudowanych Br-R llla (pow. ok. 1,4928 ha). Organ II instancji wskazał, że teren inwestycji nie wymaga zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne gdyż stanowi grunty wchodzące w skład gospodarstwa rolnego projektowanymi obiektami i urządzeniami służącymi wyłącznie produkcji rolniczej. Nieruchomość, na której planowana jest zmiana zagospodarowania terenu jest niezabudowana i wchodzi w skład gospodarstwa rolnego o pow. 5,4620 ha, co przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w gminie, która wynosi 5,1 ha. Z uwagi zatem na charakter inwestycji prowadzenie inwestycji budowlanych z gospodarstwem nie wymaga sąsiedztwa zabudowanej działki, ani dostosowania do istniejącej zabudowy. Kolegium Odwoławcze podzieliło stanowisko organu I instancji, że zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi tj.: teren nie podlega ochronie prawnej w aspekcie dziedzictwa kulturowego i ochrony zabytków, nie znajduje się na terenach górniczych, nie leży na terenie zagrożonym osuwaniem się mas ziemnych, nie występują na nim urządzenia melioracji wodnych i grunty zmeliorowane, wobec których powinny być zastrzeżone dodatkowe warunki, brak urządzeń melioracji szczegółowych, inwestycja nie została zaliczona do przedsięwzięć mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko, teren inwestycji - znajduje się na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu Wyżyny Miechowskiej, nie znajduje się w obszarze Natura 2000, a wielkość przedmiotowej działki zapewnia możliwość, na warunkach określonych w decyzji, realizacji przedmiotowego zamierzenia. Przechodząc do oceny parametrów urbanistycznych, Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że określając warunki i wymagania ochrony i kształtowania ładu przestrzennego ustalono, że: a) linia zabudowy: określona została jako nieprzekraczalna min. 15 m od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi, b) wskaźnik powierzchni nowej zabudowy do powierzchni działek objętych wnioskiem ma wynosić od 0,01 do 0,10, c) powierzchnia biologicznie czynna ma być zachowana w min. 70% co do powierzchni działki objętej wnioskiem. Odnośnie parametrów dla budynku magazynowego to: szerokość elewacji frontowej -12,0 m + /- tolerancja do 20% dla parametru, wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej mierzona od średniego poziomu terenu do okapu dachu lub jej gzymsu lub attyki - od 5,0 m do 7,5 m, wysokość głównej kalenicy - wypadkowa wynikająca z przyjętego kąta nachylenia połaci dachowych i rozstawu ścian zewnętrznych projektowanego budynku mierzona od średniego poziomu terenu do najwyższej części dachu utworzonej na przecięciu połaci dachowej - od 9,0 m do 11,0 m, dach głównej bryły budynku /nie dotyczy ganków, wiat/ o tym samym kącie nachylenia - dwuspadowy o kącie nachylenia od 15° do 35°. Główna kalenica ma być zbliżona do równoległej lub prostopadłej w stosunku do frontu działki. Co do parametrów dla budynku inwentarskiego to: szerokość elewacji frontowej - 20,0 m + /- tolerancja do 20% dla parametru, wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej mierzona od średniego poziomu terenu do okapu dachu lub jej gzymsu lub attyki - od 4,0 m do 6,0 m, wysokość głównej kalenicy to wypadkowa wynikająca z przyjętego kąta nachylenia połaci dachowych i rozstawu ścian zewnętrznych projektowanego budynku mierzona od średniego poziomu terenu do najwyższej części dachu utworzonej na przecięciu połaci dachowej - od 6,0 m do 8,0 m, dach głównej bryły budynku /nie dotyczy ganków, wiat/ o tym samym kącie nachylenia - dwuspadowy lub wielospadowy o kącie nachylenia od 15° do 30°, główna kalenica zbliżona do równoległej lub prostopadłej w stosunku do frontu działki. Z kolei parametry dla płyty obornikowej to wymiary: 10 m x 14 m. Kolegium Odwoławcze pokreśliło, że powierzchnia terenu objęta wnioskiem to ok. 1,4928 ha, gdzie przy zachowaniu min 70 % pow. biologicznie czynnej ogranicza przekształconą powierzchnię terenu do wskazanych możliwości inwestycyjnych na poziomie 1,4928 ha – 1,0450 ha = 0,4478 ha. Taka powierzchnia jest mniejsza od 0,5 ha powierzchni, która podlega przekształceniu. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławcze zaskarżona decyzja o ustaleniu warunków zabudowy nie narusza przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz rozporządzenia wykonawczego do tej ustawy, a postępowanie przeprowadzono z zachowaniem wymaganych przepisów procedury określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. P. S. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarzucił: 1. naruszenie przepisów postępowania tj.: art. 6 - 8, art. 75, art. 77 i art. 107 k.p.a.; poprzez brak dokonania ustaleń faktycznych zgodnych za stanem rzeczywistym, poprzez określenie iż przedmiotowa działka nr [...] jest niezabudowana, albowiem istnieją na niej 3 budynki – w jednym od paru lat jest prowadzony chów bydła, 2. naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: a) art. 5 ust 1 pkt 9 ustawy prawo budowlane oraz art. 6 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p w zw. z art. 143 – 144 k.c. wobec całkowitego pominięcia dyspozycji tych przepisów i nieuwzględnienia tak oczywistego faktu, że wskutek powiększenia produkcji hodowlanej do tak wielkich rozmiarów, spowoduje to pogorszenie stanu środowiska i zdrowia skarżącego i jego rodziny, ponadto naruszy społeczno – gospodarcze przeznaczenie nieuchronności skarżącego i inwestora oraz stosunków miejscowych wskutek emisji: hałasu (bydło i trzoda), odoru smrodu, oparów z płyty obornikowej, zbiornika na gnojowicę i silosów na kiszonki paszowe ora powstające produkty uboczne b) art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo Wodne albowiem organ I instancji; pomimo wniosku inwestora, nie określił parametrów dla budowy zbiornika na gnojowicę. Z kolei organ II instancji w ogóle nie odniósł się do zarzutu, iż posadowienie na działce budynku inwentarskiego o tak znaczących parametrach musi spowodować przekroczenie wskaźnika 39DJP dla obory c) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w zw. z ustawą z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez pomięcie uzyskania raportu oddziaływania na środowisko d) art. 56 i art. 64 u.p.z.p. albowiem planowane zamierzenie inwestycyjne jest sprzeczne z przepisami odrębnymi a w konsekwencji narusza art. 61 ust. 1 pkt 1 i pkt 5 tej ustawy ponieważ jedna z działek sąsiednich nie jest zabudowana w podobny sposób e) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, albowiem zamierzona inwestycja budowlana nie stanowi kontynuacji funkcji mieszkalnej terenu objętego zakresem oddziaływania nowej inwestycji budowlanej f) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, albowiem nie jest możliwe posadowienie na tej działce oprócz trzech istniejących i to jeszcze w dobrym stanie technicznym jeszcze dwóch wielkogabarytowych budynków użytkowych z zapleczem wymaganych tylko choćby o 39 DJP (wielkość nowej chlewni) gdyż wtedy oddziaływanie będzie łączne i większe. Organ I instancji w ogóle nie zbadał tej kwestii ani nie odebrał oświadczenia o ilości DJP z aktualnie prowadzonej chlewni. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o jej oddalenie, uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Sąd rozpoznał sprawę i wydał wyrok na posiedzeniu niejawnym, w trybie określonym w art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID -19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2020 r. poz. 374 ze zm.). Zgodnie z przywołanym przepisem, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Na tej podstawie Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarządzeniem skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw, podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. W tak zakreślonych ramach skarga zasługiwała na uwzględnienie, chociaż nie wszystkie zarzuty w niej sformułowane okazały się zasadne. Przedmiotem kontroli sądowej była decyzja ustalająca warunki zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego pn. budowa budynku magazynowego wraz z instalacjami i przyłączami, budowa budynku inwentarskiego - obora na 39 DJP wraz z instalacjami i przyłączami, budowa płyty obornikowej, budowa zbiornika na gnojówkę na działce o numerze ewidencyjnym [...] w miejscowości K. M. w gminie Miechów. We wniosku inwestorka A. Z. podała parametry planowanych obiektów. Zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (obecnie Dz. U. 2021 r., poz. 741, dalej: u.p.z.p.), zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Przepis art. 50 ust. 2 stosuje się odpowiednio. Zgodnie z art. 60 ust. 1 u.p.z.p. decyzję o warunkach zabudowy wydaje, z zastrzeżeniem ust. 3, wójt, burmistrz albo prezydent miasta po uzgodnieniu z organami, o których mowa w art. 53 ust. 4, i uzyskaniu uzgodnień lub decyzji wymaganych przepisami odrębnymi, z wyjątkiem terenów zamkniętych, w stosunku do których właściwy jest wojewoda (art. 60 ust 3). Jak stanowi art. 60 ust. 4 ustawy, sporządzenie projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy powierza się osobie, o której mowa w art. 5, albo osobie wpisanej na listę izby samorządu zawodowego architektów posiadającej uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w specjalności architektonicznej albo uprawnienia budowlane do projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności architektonicznej. Przesłanki wydania decyzji o warunkach zabudowy określa art. 61 ust. 1 u.p.z.p., zgodnie z którym wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1; 5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi. Zgodnie z art. 61 ust. 2 u.p.z.p., przepisów ust. 1 pkt 1 nie stosuje się do inwestycji produkcyjnych lokalizowanych na terenach przeznaczonych na ten cel w planach miejscowych, które utraciły moc na podstawie art. 67 ust. 1 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1. Zgodnie z art. 61 ust. 3 u.p.z.p. przepisów ust. 1 pkt 1 i 2 nie stosuje się do linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej, a także instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii. Zgodnie z art. 61 ust. 4 u.p.z.p., przepisów ust. 1 pkt 1 nie stosuje się do zabudowy zagrodowej, w przypadku gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego związanego z tą zabudową przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie. Zgodnie z art. 61 ust. 5 u.p.z.p. warunek, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, uznaje się za spełniony, jeżeli wykonanie uzbrojenia terenu zostanie zagwarantowane w drodze umowy zawartej między właściwą jednostką organizacyjną a inwestorem. Sposób ustalania parametrów zamierzenia inwestycyjnego określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. Nr 164, poz. 1588; dalej: rozporządzenie). Analizę przeprowadza organ, rozpoczynając od wyznaczenia wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszaru analizowanego. Granice obszaru analizowanego wyznacza się w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, nie mniejszej jednak niż 50 metrów (§ 3 ust. 2). Dla tego obszaru przeprowadza się analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (§ 3 ust. 1 rozporządzenia). Stosownie do art. 52 ust. 3 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p., nie można uzależnić wydania decyzji o warunkach zabudowy od zobowiązania się wnioskodawcy do spełnienia nieprzewidzianych odrębnymi przepisami świadczeń lub warunków. Elementy decyzji o warunkach zabudowy określa art. 54 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p., i obejmują one: 1) rodzaj inwestycji; 2) warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikające z przepisów odrębnych, a w szczególności w zakresie: a) warunków i wymagań ochrony i kształtowania ładu przestrzennego, b) ochrony środowiska i zdrowia ludzi oraz dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej, c) obsługi w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji, d) wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich, e) ochrony obiektów budowlanych na terenach górniczych; 3) linie rozgraniczające teren inwestycji, wyznaczone na mapie w odpowiedniej skali, z zastrzeżeniem art. 52 ust. 2 pkt 1. Przyznać należy rację skarżącemu, że w przedmiotowej sprawie organy nie przeprowadziły wyczerpującego postępowania wyjaśniającego w zakresie wszystkich istotnych prawnie okoliczności sprawy, co narusza art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie Dz. U. 2021 r. poz. 735, dalej: k.p.a.) w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie przeprowadził uzupełniającego postępowania wyjaśniającego organ odwoławczy, przyjmując w całości i bezkrytycznie ustalenia organu pierwszej instancji; pominięto zupełnie zarzuty skarżącego zawarte w odwołaniu. To wszystko stanowi o naruszeniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie art. 15 k.p.a. wyrażającego zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, z której wynika obowiązek organu drugiej instancji ponownego rozpoznania sprawy administracyjnej i jej rozstrzygnięcia celem skontrolowania, czy działania organu pierwszej instancji były prawidłowe. Sąd wskazuje, że organy nie poczyniły w sprawie ustaleń co do stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji, czego wymaga art. 53 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p., co rzutowało na dalsze działania organu podejmowane w sprawie. Z ewidencji gruntów i budynków wynika, że działka nr [...] stanowi grunt rolny o wielu rodzajach użytków. Z mapy zasadniczej dołączonej do wniosku wynika, że na terenie tej działki znajduje się budynek mieszkalny i budynki gospodarcze. Co do aktualnego stanu zagospodarowania terenu organ nie poczynił dalszych ustaleń, w szczególności co do tego, czy istniejące zabudowania wchodzą w skład zabudowy zagrodowej, o której będzie jeszcze mowa dalej. Nie ustalono również, czy na działce nr [...] prowadzona jest hodowla lub chów zwierząt, co ma istotne znaczenie dla zweryfikowania wymogu poprzedzenia decyzji o warunkach zabudowy decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach. Zgodnie art. 72 ust. 1 pkt 3 wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - wydawanej na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, tj. decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego albo decyzji o warunkach zabudowy. Sąd zauważa, że w decyzji stwierdzono lakonicznie, że inwestycja nie została zaliczona do przedsięwzięć mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko, jednak ani z decyzji, ani z akt sprawy nie wynika, by w tym zakresie organ w jakikolwiek sposób zweryfikował twierdzenia wnioskodawczyni, która podała, że przedmiotowe zamierzenie polegające na budowie budynku magazynowego wraz z instalacjami i przyłączami, budowa budynku inwentarskiego - obora na 39 DJP wraz z instalacjami i przyłączami, budowa płyty obornikowej, budowa zbiornika na gnojówkę, nie oddziałuje znacząco na środowisko. Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 104 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2019 r. poz. 1839), do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się chów lub hodowla zwierząt, inne niż wymienione w pkt 103 lit. a: w liczbie nie mniejszej niż 40 DJP i mniejszej niż 210 DJP - jeżeli ta działalność będzie prowadzona: – w odległości mniejszej niż 210 m od: – terenów lub gruntów, o których mowa w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, tj. mieszkaniowych, rolnych zabudowanych zajętych pod budynki mieszkalne, innych zabudowanych z wyłączeniem cmentarzy i grzebowisk dla zwierząt, zurbanizowanych niezabudowanych lub w trakcie zabudowy, rekreacyjno-wypoczynkowych z wyłączeniem kurhanów, pomników przyrody oraz terenów zieleni nieurządzonej niezaliczonej do lasów oraz gruntów zadrzewionych i zakrzewionych, nie uwzględniając nieruchomości gospodarstwa, na którego terenie chów lub hodowla będą prowadzone, – zrealizowanego, realizowanego lub planowanego przedsięwzięcia chowu lub hodowli zwierząt innych niż norki, w liczbie nie mniejszej niż 40 DJP, – na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy, b) w liczbie nie mniejszej niż 60 DJP i mniejszej niż 210 DJP - na obszarach innych niż wymienione w lit. a; Stosownie do § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia, do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia nieosiągające progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w ust. 1. Należało więc w przedmiotowej sprawie ustalić, czy na terenie gospodarstwa rolnego inwestorki prowadzona jest działalność stanowiąca chów lub hodowlę zwierząt, a przy ocenie przedsięwzięcia uwzględnić, że teren inwestycji jest objęty formą ochrony przyrody, o której stanowi § 3 ust. 1 pkt 104 rozporządzenia Rady Ministrów, tj. stanowi Obszar Chronionego Krajobrazu Wyżyny Miechowskiej (vide: art. 6 pkt 4 ustawy o ochronie przyrody). Należało też uwzględnić rzeczywistą obsadę zwierząt, jakie mają być - zgodnie z zamierzeniem inwestorki hodowane. Trzeba przyjąć za obecnie ugruntowane w orzecznictwie stanowisko zgodnie z którym przy obliczaniu współczynnika DJP (dużych jednostek przeliczeniowych) dla danej inwestycji, od którego zależy uznanie jej za znacząco lub potencjalnie znacząco oddziałującej na środowisko, nie jest istotna obsada deklarowana przez inwestora, ale konieczne jest obliczenie, w oparciu o wielkość budowanego obiektu, ile maksymalnie zwierząt może ten budynek pomieścić (zob. wyrok WSA w Warszawie z 14 października 2020 r., VII SA/Wa 230/20, wyrok NSA z dnia 4 lipca 2017 r., II OSK 95/17, orzeczenia.nsa.gov.pl). W okolicznościach przedmiotowej sprawy konieczne było również uwzględnienie maksymalnej obsady inwentarza według stanu istniejącego dotychczas, tj. jeśli działalność tego rodzaju rzeczywiście jest prowadzona w gospodarstwie rolnym. Dalej, Sąd wskazuje, że wydana w sprawie decyzja opiera się na założeniu, że planowana inwestycja stanowi zabudowę zagrodową związaną z gospodarstwem rolnym, którego powierzchnia przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie, co uzasadniało niestosowanie art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. wyrażającego zasadę tzw. dobrego sąsiedztwa, zgodnie z art. 61 ust. 4 u.p.z.p. W orzecznictwie sądów administracyjnych (m.in. w wyroku NSA z 17 października 2019 r., sygn. akt II OSK 2951/17) wskazuje się aktualnie, nawiązując do pojęcia zabudowy zagrodowej, o której mowa w art. 61 ust. 4 u.p.z.p., że: "Współczesny charakter gospodarki rolnej powoduje utratę aktualności tradycyjnego rozumienia pojęcia zagrody, rozumianego jako zespół budynków i budowli zlokalizowanych w obrębie «działki siedliskowej», tworzących zagrodę, a więc budynki i budowle skoncentrowane wokół wspólnego obejścia. Obiekty wielkogabarytowe jak np. silosy, czy budynki inwentarskie o dużej obsadzie, znajdują się często w znacznym oddaleniu od budynku mieszkalnego i funkcjonującej przy nim zagrody w tradycyjnym znaczeniu. (...) Istotne jest jednak to, aby były one funkcjonalnie i organizacyjnie powiązane z gospodarstwem rolnym, którego elementem jest zagroda (siedlisko)". W innym wyroku z 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt II OSK 2674/17, NSA stwierdził analogicznie, że: "Wiązanie pojęcia «zabudowy zagrodowej» wyłącznie z siedliskiem, czy działką siedliskową nie znajduje uzasadnienia normatywnego. Należy bowiem zwrócić uwagę na wykładnię celowościową art. 61 ust. 4 u.p.z.p., którego zadaniem jest, w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, umożliwienie rolnikom posiadającym duże gospodarstwa rolne, wydzielenie obszaru przeznaczonego pod budownictwo zagrodowe, czyli wchodzące w skład gospodarstwa, które może mieć charakter rozproszony. Nie sposób bowiem postrzegać współczesnego gospodarstwa rolnego, jako archaicznej zagrody, w której budynek mieszkalny otoczony jest budynkami gospodarczymi zlokalizowanymi na jednej działce czy podwórzu" (ONSAiWSA 2019/5/84). Takie stanowisko prezentują także wyroki NSA z 29 stycznia 2020 r., sygn. akt II OSK 726/18, z 9 października 2019 r., sygn. akt II OSK 2829/17, z 10.3.2021 r., sygn. akt II OSK 2951/19. Sąd takie rozumienie zabudowy zagrodowej przyjmuje jako własne i wskazuje, że planowana zabudowa w takim rozumieniu się mieści. Z informacji o działce sporządzonej na podstawie ewidencji gruntów wynika, że działka nr [...] stanowiąca teren inwestycji, ma powierzchnię 5,4620 ha. W projekcie decyzji o warunkach zabudowy sporządzonym przez mgr inż. arch. B. K. wskazano, że średnia wielkość powierzchni gospodarstw rolnych w gminie wynosi 5,1 ha. Nie wiadomo jednak na jakiej podstawie przyjęto taką wielkość. Przyjmując, że działka nr [...] stanowi gospodarstwo rolne A. Z., którego powierzchnia jest większa niż średnia wielkość w gminie, należało przeprowadzić analizę urbanistyczno-architektoniczną, o której mowa w ww. rozporządzeniu z 26 sierpnia 2003 r. Należało przy tym uwzględnić treść art. 61 ust. 4 u.p.z.p. i przyjąć, że nie jest wymagana analiza w zakresie kontynuacji parametrów zabudowy określonych w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., konieczne jest natomiast jej przeprowadzenie w pozostałym zakresie wymaganym ze względu na treść art. 61 u.p.z.p., co wynika z § 3 ust. 1 rozporządzenia. Analiza sporządzona w przedmiotowej sprawie przez mgr inż. arch. B. K. nie jest prawidłowa. Po pierwsze, nie pozwala ona na weryfikację, czy prawidłowo ustalono granice obszaru analizowanego, tj. czy zachowana została trzykrotna szerokość frontu działki, stosownie do wymogów § 3 ust. 2 rozporządzenia. Jest to spowodowane niewłaściwym przygotowaniem załącznika graficznego do analizy, dzielącego teren inwestycji i teren przyległy na dwie części w załącznikach nr 3.1. i 3.2. W ocenie Sądu nie jest wykluczone sporządzenie załącznika graficznego do analizy składającego się z kilku części, jeśli sporządzenie jednego załącznika jest niemożliwe ze względu na skalę przedsięwzięcia. W takiej sytuacji zastosowane oznaczenia powinny umożliwiać jednoznaczne powiązanie wszystkich części opracowania, w tym terenu inwestycji. W przedmiotowej sprawie jednak zakres inwestycji nie uniemożliwiał sporządzenie jednego czytelnego załącznika graficznego do analizy. Nie wiadomo, na jakiej podstawie w analizie ustalono, że "do zabudowy zagrodowej wykorzystane jest ok. 15% obszaru analizowanego", jak też, jakie to ustalenie ma znaczenie dla przyjętego w sprawie rozstrzygnięcia. W analizie nie wzięto również pod uwagę objętego wnioskiem zbiornika na gnojówkę. Błąd ten został powielony w decyzji, co sprawia, że jest ona niekompletna (vide art. 54 pkt 1 i 2 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p.). Decyzja nie określa bowiem parametrów tego zbiornika. Dalej, nie wynika z analizy, na jakiej podstawie w załączniku graficznym nr 1 do decyzji wrysowano zadrzewienia śródpolne, skoro w sprawie nie przeprowadzano oględzin, a w aktach brak jakichkolwiek innych dokumentów wskazujących na położenie tego zadrzewienia na działce. Zauważyć trzeba przy tym, że obowiązek ochrony zadrzewień śródpolnych wynika z przepisów uchwały Nr XVII/230/20 z dnia 27 stycznia 2020 r. Sejmiku Województwa Małopolskiego w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Wyżyny Miechowskiej (Dz. Urz. Woj. Małop. 2020 r. poz. 1095). Zgodnie z § 3 ust. 1 przywołanej uchwały, na terenie Obszaru zakazuje się: 1) realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; 2) likwidowania i niszczenia zadrzewień śródpolnych, przydrożnych i nadwodnych, jeżeli nie wynikają one z potrzeby ochrony przeciwpowodziowej i zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego lub wodnego lub budowy, odbudowy, utrzymania, remontów lub naprawy urządzeń wodnych; 3) wydobywania do celów gospodarczych skał, w tym torfu oraz skamieniałości, w tym kopalnych szczątków roślin i zwierząt, a także minerałów; 4) wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu, z wyjątkiem prac związanych z zabezpieczeniem przeciwpowodziowym lub przeciwosuwiskowym lub utrzymaniem, budową, odbudową, naprawą lub remontem urządzeń wodnych; 5) dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli służą innym celom niż ochrona przyrody lub zrównoważone wykorzystanie użytków rolnych i leśnych oraz racjonalna gospodarka wodna lub rybacka; 6) likwidowania naturalnych zbiorników wodnych, starorzeczy i obszarów wodno-błotnych; 7) budowania nowych obiektów budowlanych w wyznaczonych strefach, zgodnie z mapą stanowiącą załącznik nr 4 do uchwały, a w stosunku do innych cieków i zbiorników wodnych w pasie szerokości 10 m od: a) linii brzegów rzek i naturalnych zbiorników wodnych, b) zasięgu lustra wody w sztucznych zbiornikach wodnych usytuowanych na wodach płynących przy normalnym poziomie piętrzenia określonym w pozwoleniu wodnoprawnym, o którym mowa w art. 389 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej. Sąd wskazuje, że z analizy nie wynika, by poza kwestią ochrony zadrzewień śródpolnych zbadano, czy w pozostałym zakresie planowana inwestycja zgodna jest z przepisami uchwały, co odnieść należy również do kwestii dopuszczalności lokalizacji na tym obszarze przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Powyższe stanowi już odpowiedź na zarzuty skarżącego, które w zasadniczej części okazały się zasadne. Sąd nie podzielił natomiast zarzutów w zakresie, w jakim skarżący podnosił naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. i art. 143 i 144 Kodeksu cywilnego. Przepisy Prawa budowlanego regulują kolejny etap postępowania inwestycyjnego, tj. etap, na którym ocenie organu architektoniczno-budowlanego poddaje się projekt budowlany. Jako przedwczesny należało uznać również zarzut naruszenia przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Organ ustalający warunki zabudowy nie jest władny ocenić, czy inwestycja będzie mogła być zrealizowana, wziąwszy pod uwagę przepisy tego rozporządzenia. Także na etapie pozwolenia na budowę będą oceniane rozwiązania określające sposób odprowadzania wód opadowych. W ponownie prowadzonym postępowaniu organ wyjaśni okoliczności wskazane powyżej, w tym, czy planowana inwestycja wymaga decyzji środowiskowej, uwzględniając przedstawione stanowisko Sądu. Mając powyższe na względzie Sąd orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a., jak w punkcie I sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono w punkcie II sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło