II SA/Kr 296/13

WyrokWSA w Krakowie2013-05-10

Skład orzekający: Andrzej Irla, Kazimierz Bandarzewski, Krystyna Daniel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie pozwolenia wodnoprawnego z urzędu bez odszkodowania na podstawie art. 136 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego jest uzasadnione, gdy ścieki bytowe odprowadzane do potoku przekraczają dopuszczalne wskaźniki zanieczyszczeń, a pozwolenie zostało wydane na jednego podmiotu, mimo że z wylotu korzystało więcej podmiotów?
Ratio decidendi
Cofnięcie pozwolenia wodnoprawnego bez odszkodowania jest uzasadnione, gdy ścieki odprowadzane do wód przekraczają dopuszczalne wskaźniki zanieczyszczeń, co stanowi naruszenie warunków wykonywania uprawnień wynikających z pozwolenia. Nawet jeśli pierwotna decyzja o pozwoleniu wodnoprawnym była wadliwa w zakresie określenia podmiotów korzystających z wylotu, to jej adresat (Ośrodek Hodowli Zarodowej) był zobowiązany do przestrzegania jej warunków. Sąd nie jest uprawniony do badania ważności tej decyzji w ramach sprawy o cofnięcie pozwolenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie oczyszczonych ścieków bytowych i ścieków opadowych do potoku S. Organ pierwszej instancji cofnął pozwolenie, stwierdzając przekroczenie dopuszczalnych wskaźników zanieczyszczeń. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy. Skarżący, Gmina W. i Ośrodek Hodowli Zarodowej Sp. z o.o., zarzucili naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym niewłaściwe ustalenie kręgu stron oraz brak wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargi Gminy W. i Ośrodka Hodowli Zarodowej Sp. z o.o.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie : WSA Kazimierz Bandarzewski WSA Krystyna Daniel (spr.) Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2013 r. sprawy ze skarg Ośrodka [...] Sp. z o.o. z siedzibą w O. i Gminy [...] na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia 2 stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia z urzędu bez odszkodowania pozwolenia wodnoprawnego skargi oddala Starosta W. decyzją z [...].05.2012 r., na podstawie: art. 136 ust. 1, art. 138 ust. 1 ustawy Prawo wodne (tj. Dz. U. z 2012r póz. 145.), cofnął z urzędu bez odszkodowania pozwolenie wodnoprawne znak [...] z 27.02.2006r udzielone Ośrodkowi Hodowli Zarodowej Sp. z o.o. w O. na odprowadzenie istniejącym kolektorem i wylotem do potoku S. w km 0+040 w miejscowości N. oczyszczonych ścieków bytowych oraz ścieków opadowych. W uzasadnieniu organ podał, że decyzją znak [...] z 27.02.2006r udzielił Ośrodkowi Hodowli [...] Sp. z o.o. w O. , pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzenie istniejącym kolektorem i wylotem do potoku S. w km 0+040 w miejscowości N. w okresie bezdeszczowym oczyszczonych ścieków bytowych z dwóch budynków nr [...] i [...] wspólnot mieszkaniowych w N. własność Gminy W. oraz w dni deszczowe ścieków bytowych z oczyszczalni oraz ścieków opadowych z terenu Ośrodka Hodowli [...] w O. Gospodarstwo w N. . W przedmiotowym pozwoleniu wodnoprawnym został ustalony cel i zakres zamierzonego korzystania z wód. Warunkiem wyszczególnionym w punkcie II 3.2 decyzji było dotrzymywanie wskaźników zanieczyszczeń odprowadzanych ścieków. Najwyższe wskaźniki zanieczyszczeń nie mogły przekraczać: BZT5 - 40 mg O2/l, ChZTcr150mg Oa/l, zawiesina ogólna - 50 mg/ł, substancje ropopochodne -15 mg/l. W roku 2009 Ośrodek Hodowli [...] w O. w piśmie z 12.10.2009r. zasygnalizował, iż ścieki bytowe z oczyszczalni obsługującej budynki mieszkalne w N. nr [...] i [...] nie spełniają norm jakości dla ścieków oczyszczonych oraz w tym samym piśmie zwrócił się o zmianę udzielonego pozwolenia wodnoprawnego. We wszczętym przez organ postępowaniu administracyjnym dotyczącym zmiany pozwolenia, uzyskano zgodę stron, uzupełniono brakującą umowę cywilnoprawną pomiędzy podmiotami korzystającymi z wód w ramach przedmiotowej decyzji oraz ostatecznie wydano decyzję z 01.03.2010 r znak [...] zmieniającą warunki pozwolenia wodnoprawnego z 27.02.2006r. Zmiana warunków dotyczyła m.in. miejsca poboru próbek ścieków, utrzymania urządzeń oczyszczających i wodnych, odpowiedzialności za jakość ścieków. W konsekwencji zmian w/w pozwolenia Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w K. pismem z 23.12.2010 r znak [...] wniósł o rozważenie możliwości wszczęcia postępowania administracyjnego w celu wydania pozwolenia na wspólne korzystanie z wód przez dwa zakłady. W uzasadnieniu podniósł m.in. iż na podstawie aktualnego pozwolenia nie ma możliwości przeprowadzenia kontroli w Gminie W. w zakresie odprowadzania oczyszczonych ścieków bytowych bowiem podmiotem decyzji jest tylko [...] Sp. z o.o. w O. Starosta W. pismem z 17.01.2011 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie zmiany lub uchylenia decyzji znak [...] z 27.02.2006r. W trakcie jego trwania żadna ze stron korzystająca z wód w ramach pozwolenia wodnoprawnego nie wyraziła zgody na uznanie jej za zakład główny. Dodatkowo Gmina W. poniosła iż z wylotu objętego pozwoleniem korzystają nie dwa lecz cztery podmioty. W zaistniałej sytuacji sprawa została więc przekazana do Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. w trybie art.156 ust. 1 pkt 2) ustawy Prawo wodne. W piśmie z 16.05.2011 r znak [...] w K. stwierdził iż przekazany materiał dowodowy wskazuje że sprawa może być rozpatrzona przez starostę w trybie art.136 ust. 1 ustawy Prawo wodne (cofnięcie lub ograniczenie pozwolenia). Stanowisko RZGW w K. było podstawą do umorzenia decyzją z 29.07.2011 znak [...] wszczętego z urzędu postępowania w sprawie uchylenia lub zmiany decyzji z 27.02.2006r. Natomiast zgodnie ze stanowiskiem RZGW w K. pismem z 01.08.2011 r. wszczęto postępowanie w sprawie cofnięcia lub ograniczenia pozwolenia bez odszkodowania. Postępowanie wyjaśniające nie potwierdziło sugestii Gminy W. o czterech podmiotach korzystających z wylotu objętego decyzją z 27.02.2006r. W trakcie postępowania pismem z 17.08.2011 r. zwrócono się do Urzędu Gminy w W. oraz OHZ Sp. zo.o. w O. o przedłożenie wszystkich posiadanych, obowiązkowych wyników pomiarów jakości oczyszczonych ścieków zrzucanych do cieku S. w m.N. - zgodnie z pkt. II 3.7 pozwolenia wodnoprawnego. Spółka [...] Sp. z o.o. w O. pismem z 25.08.2011 r przedłożyła wyniki badań jakości ścieków deszczowych z 20.05.201Or, 02.08.2010 r oraz 25.08.2011 r. Wyniki badań wskazywały na dotrzymywanie warunków określonych w decyzji. Gmina W. pismem z 23.08.2011 r., znak [...] przedłożyła wyniki badań jakości ścieków bytowych od roku 2009. Wyniki badań przedstawione przez Gminę wskazywały na regularne przekraczanie dopuszczalnych wskaźników zanieczyszczeń dla ścieków bytowych w latach 2009-2011. Na tej podstawie ustalono, iż nie są spełnione warunki wykonywania uprawnień wynikających z w/w pozwolenia. Odprowadzanie nieoczyszczonych ścieków do wód płynących stanowi zagrożenie dla jakości środowiska wodnego oraz jest niezgodne z warunkami korzystania z wód regionu (w tym z Rozporządzeniem Ministra Środowiska z 24.07.2006 r. w sprawie warunków jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego). Od decyzji odwołali się: Gmina W. oraz Ośrodek Hodowli Zarodowej w O. Sp. z o.o. Gmina W. zarzuciła skarżonej decyzji naruszenie art. 107 Kpa poprzez niewskazanie i niewyjaśnienie podstawy prawnej w uzasadnieniu decyzji, naruszenie art. 7 i art. 77 Kpa poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz niezebranie i nierozpatrzenie dostępnego w sprawie materiału dowodowego a także naruszenie art. 28 Kpa przez niewłaściwe ustalenie kręgu stron postępowania i bezzasadne pominięcie Wspólnot Mieszkaniowych w N. . Odwołująca się wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia. Ośrodek Hodowli Zarodowej w O. wniósł o uchylenie decyzji w całości i umorzenie postępowania z uwagi na niezaistnienie przesłanek będących podstawą do cofnięcia pozwolenia, zarzucając skarżonej decyzji naruszenie art. 107 § 1 i § 3 Kpa przez jego niezastosowanie, naruszenie art. 136 ust. 1 Prawa wodnego poprzez jego błędne zastosowanie oraz błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydania decyzji. W szczególności zakwestionowano ustalenia o podmiotach korzystających z przedmiotowego wylotu do S. Zdaniem odwołującego się z wylotu korzysta także Zarząd Dróg, gdyż wody z drogi publicznej dostają się do kolektora. Odwołujący nie zgodził się też ze stwierdzeniem Starosty o regularnym przekraczaniu dopuszczalnych zanieczyszczeń w odprowadzanych ściekach bytowych, wskazując, że były to przypadki incydentalne. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. decyzją z [...].01.2013 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 Kpa w związku z art. 136 ust. 1 pkt 1 ustawy z 18.07.2001 r. Prawo wodne (tj. Dz. U. 2012r. póz. 145), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że organ l instancji wszczął z urzędu przedmiotowe postępowanie powołując się w zawiadomieniu o wszczęciu z 1.08.2011 r. na przepis art.136 ust.1 pkt 1 Prawa wodnego. Jednym z warunków udzielonego pozwolenia wodnoprawnego, jaki należało spełnić przy wprowadzaniu oczyszczonych ścieków bytowych i deszczowych wspólnym wylotem do potoku S. w km 0+040, było nieprzekraczanie w odprowadzanych ściekach maksymalnych wskaźników zanieczyszczeń, określonych w punkcie II.3.2. decyzji z dnia 27.02.2006 r, na podstawie przepisów § 4.1. i § 19.1. rozporządzenia Ministra środowiska z 8.07.2004 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi j.w., w szczególności w zakresie wskaźników BZTs - 40 mg/1, ChZTcr - 150 mg/1, zawiesiny ogólne - 50 mg/1, substancje ropopochodne -15 mg/1. Przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, że w okresie od listopada 2009 do czerwca 2011 r. pobrano 7 próbek, z czego sześć pobranych próbek nie spełniło warunków dotyczących najwyższych dopuszczalnych wartości zanieczyszczeń określonych wskaźnikami BZTs, ChZTcr i zawiesin ogólnych, a jedna próbka nie spełniała warunków w zakresie ChZTcr i zawiesin ogólnych. Jednocześnie, zgodnie z przepisem § 8 ust. 4 powyższego rozporządzenia, ścieki bytowe odpowiadają wymaganym warunkom, jeżeli: 1) liczba pobranych w ciągu roku średnich dobowych próbek ścieków, które nie spełniły warunków dotyczących najwyższych dopuszczalnych wartości zanieczyszczeń określonych wskaźnikami BZT5, ChZTcr i zawiesin ogólnych, nie jest większa od liczby tych próbek, która jest określona w załączniku nr 2 do rozporządzenia; 2) próbki niespełniające warunku, o którym mowa w pkt 1, nie wykazują odchyleń od najwyższych dopuszczalnych wartości lub procentu redukcji zanieczyszczeń większych niż o 100 % dla BZTs i ChZT oraz odchyleń od najwyższej dopuszczalnej wartości lub procentu redukcji zawiesin ogólnych większych niż o 150 %. W świetle tych przepisów oraz wyników badań organ odwoławczy stwierdził, że ścieki bytowe odprowadzane z gminnej oczyszczalni obsługującej budynki wspólnot mieszkaniowych w N. nie odpowiadają wymaganym warunkom ustalonym w pozwoleniu wodnoprawnym. Zatem przesłanka do cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie ścieków bytowych z oczyszczalni do wód potoku S. była uzasadniona. W ocenie organu II instancji jakkolwiek w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji nie podano o jaki konkretny punkt przepisu art. 136 ust. 1 Prawa wodnego chodzi, to jednak z treści uzasadnienia tej decyzji wynika w sposób oczywisty, że przyczyną cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego było niedotrzymanie warunków wykonywania uprawnień wynikających z pozwolenia, a więc punkt 1) tego przepisu. Ponadto odwołujący się, będąc stronami postępowania, znali przesłankę z art. 136 ust. 1 pkt 1) Prawa wodnego, gdyż na ten przepis powoływał się organ w zawiadomieniu o wszczęciu z urzędu postępowania (pismo z 1.08.2011 r.), także w zawiadomieniu o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów (pismo z 13.03.2012 r.). Organ odwoławczy nie uznał zarzutu niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, wskazując, że w sprawie o cofnięcie pozwolenia wodnoprawnego z przesłanki art. 136 ust. 1 pkt 1) istotnym było przeprowadzenie wyjaśnienia dotyczącego celu i zakres korzystania z wód oraz spełnienia warunków wykonywania uprawnień ustalonych w pozwoleniu. Organ l instancji przeprowadził obszerne postępowanie wyjaśniające w tym zakresie. Podczas przeprowadzonej w dniu 11.08.2011 r. kontroli z udziałem przedstawicieli stron ustalono (m.in. na podstawie oświadczenia Prezesa OHZ), że wylotem 0 600, użytkowanym tylko przez OHZ w O. w ramach pozwolenia wodnoprawnego, odprowadzane są ścieki opadowe z Gospodarstwa Rolnego w N. oraz z gminnej oczyszczalni ścieków przy Wspólnocie Mieszkaniowej. Wszystkie strony podpisały protokół z powyższymi ustalenia i nikt ich nie zakwestionował. Stanowisko Ośrodka Hodowli Zarodowej w O. zawarte w odwołaniu, jest zupełnie odmienne od ustaleń z 11.08.2011 r. W szczególności odwołujący stwierdził, iż z przedmiotowego wylotu do potoku S. korzystają także inne podmioty, m.in. Zarząd Dróg. Takie stwierdzenie oznacza, że warunki wykonywania uprawnień ustalonych w pozwoleniu zostały zmienione w zakresie ilości ścieków opadowych w związku ze zwiększoną powierzchnią z jakiej ścieki opadowe są odprowadzane (oprócz wód opadowych z powierzchni dachów i nawierzchni utwardzonych terenu Gospodarstwa Rolnego w N. , odprowadzane są ścieki opadowe z nawierzchni drogi publicznej), co wskazuje na dodatkową przesłankę do cofnięciu pozwolenia wodnoprawnego. Organ uznał, że nie doszło do naruszenia art. 28 Kpa. Zgodnie z tym przepisem i przepisem szczególnym art. 127 ust. 7 Prawa wodnego, stronami przedmiotowego postępowania, wszczętego z urzędu, w sprawie cofnięcia lub ograniczenia pozwolenia wodnoprawnego są strony oznaczone decyzją z 27.02.2006 r. Natomiast Wspólnoty Mieszkaniowe w N. , korzystające z przydomowej oczyszczalni ścieków i wylotu ścieków do potoku S. , należących -do Gminy W. , są zainteresowane prawidłowym funkcjonowaniem oczyszczalni oraz wylotu wprowadzającego oczyszczone ścieki do wód potoku S. , czyli posiadają interes faktyczny (a nie interes prawny) w sprawie cofnięcia lub ograniczenia pozwolenia wodnoprawnego. Organ II instancji przychylił się do stanowiska WIOŚ, że ustalenia pozwolenia wodnoprawnego zawarte w decyzji Starosty z 27.02.2006r, zmienionej decyzją Starosty W. z 1.03.2010 r., znak: [...] były nieprawidłowe. Z treści uzasadnienia tej decyzji wynikało bowiem, że na wniosek OHZ w O. o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzenie do potoku S. oczyszczonych ścieków bytowych z dwóch oczyszczalni projektowanych dla obsługi dwóch budynków wspólnot mieszkaniowych w N. , własności Gminy W. cyt. "postanowiono udzielić wspólnego pozwolenia na odprowadzanie ścieków deszczowych oraz bytowych z oczyszczalni wspólnot mieszkaniowych wspólnym kolektorem i istniejącym również wylotem w prawym brzegu potoku", uchylając wcześniejszą decyzję Starosty z 30.07.2004 r., którą udzielone było pozwolenie na odprowadzanie tylko ścieków deszczowych z dachów i terenów utwardzonych Gospodarstwa w N. . Z treści samego orzeczenia Starosty z 27.02.2006 r. wynika, że pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie ścieków deszczowych*! bytowych jednym wylotem do potoku S. , udzielono Ośrodkowi Hodowli Zarodowej w O. i na wniosek Ośrodka Hodowli Zarodowej w O. , zatem jedynym uprawnionym do szczególnego korzystania z wód na podstawie udzielonego pozwolenia był Ośrodek Hodowli Zarodowej w O. Tymczasem kolejne zapisy orzeczenia w zakresie warunków wykonywania pozwolenia (punkty II.3.7.,II.3.8., II.3.9) skierowane były także do Gminy, będącej właścicielem oczyszczalni, a nie będącej uprawnionym do korzystania z pozwolenia, co rzeczywiście uniemożliwiało przeprowadzanie kontroli wykonywania uprawnień objętych pozwoleniem. Powyższe ustalenia wskazują również, że decyzja Starosty z 2006 r. powinna być wycofana z obiegu prawnego. Natomiast podmioty wprowadzające ścieki do wód potoku S. są zobligowane przepisami Prawa wodnego do uzyskania stosownego pozwolenia -albo wszyscy użytkownicy przedmiotowego wylotu (tj. zakłady w rozumieniu art. 9 ust. 1 pkt 25 Prawa wodnego) występują z wnioskiem o pozwolenie, wskazując jeden zakład główny, w oparciu o przepis art. 130 Prawa wodnego, albo wniosek składa tylko właściciel kanalizacji z wylotem, natomiast z pozostałymi podmiotami zawiera stosowne umowy cywilnoprawne. W obu przypadkach pozwolenie wodnoprawne musi obejmować całość ścieków wprowadzanych jednym wylotem do odbiornika, natomiast uprawnienia będą przyznane obowiązki nałożone odpowiednio albo wszystkim podmiotom albo jednemu wnioskodawcy. Skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnieśli Gmina W. oraz Ośrodek Hodowli Zarodowej Sp. z o.o. w O. Gmina W. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu l instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: - art. 7, 77 i 80 Kpa przez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący dostępnego w sprawie materiału dowodowego; - art. 28 Kpa przez niewłaściwe ustalenie kręgu stron w postępowaniu i bezzasadne pominięcie w tym charakterze Wspólnot Mieszkaniowych w N. W uzasadnieniu strona skarżąca podała, że RZGW nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a przynajmniej nie znajduje to odzwierciedlenia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zarzuciła, że organ nie odniósł się do wszystkich podniesionych zarzutów, w szczególności, wątpliwości odnośnie przyczyn i zakresu przekroczeń dopuszczalnych wskaźników dla ścieków bytowych, jak również dotyczących podmiotów odpowiedzialnych za te przekroczenia. Cofnięte pozwolenie, jakkolwiek wydane na jeden podmiot uprawniony - OHZ Sp. z o.o. w O. , materialnie miało charakter pozwolenia na wspólne korzystanie z wód. Skoro z naruszeniem przepisów nie określono tego w cofniętym zaskarżoną decyzją pozwoleniu, trudno, aby stosować następnie sankcję administracyjną w postaci odebrania uprawnień w tym zakresie danemu podmiotowi, co do którego organu administracji publicznej nie wykazały, iż ewentualnie stwierdzone przekroczenia wskaźników pozostają w związku przyczynowo - skutkowym z jego zachowaniem. Organy nie wyjaśniły okoliczności podniesionej w toku postępowania wyjaśniającego przez Gminę W. odnośnie do zakresu osób lub jednostek organizacyjnych korzystających z istniejącej kanalizacji, w szczególności możliwej ingerencji ze strony właściciela stawów rybnych, A.S. . Nadto zdaniem Gminy organy bezzasadnie pominęły Wspólnoty Mieszkaniowe w N. , które obecnie wyłącznie używają (w oparciu o tytuł prawny w postaci prawa własności) urządzeń oczyszczalni ścieków przy blokach mieszkalnych nr [...] i [...] w N. . Gmina W. była stroną postępowań przed organami administracji jako (wówczas) właściciel urządzeń oczyszczalni ścieków i w tym znaczeniu - korzystający z cofniętego pozwolenia wodnoprawnego, a jedna ze Wspólnot Mieszkaniowych w N. przyjęła warunkowo darowiznę tychże urządzeń od Gminy W. (umowa z 17.12.2012r). Ośrodek Hodowli Zarodowej Sp. z o.o. w O. zarzucił naruszenie art. 107 § 1 i 3 Kpa go poprzez jego niezastosowanie. Wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i uchylenie decyzji Starosty W. z 24.05.2012r. oraz umorzenie postępowania, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu strona skarżąca podniosła, że organ odwoławczy skoncentrował się wyłącznie na zarzutach merytorycznych, natomiast w zakresie zarzutów dotyczących uchybień formalnych wydanej decyzji lakonicznie stwierdził, że organ powołał właściwą podstawę prawną zaskarżonej decyzji, przy czym strona znała tę podstawę prawną zarówno z zawiadomienia o wszczęciu z urzędu postępowania jak i z zawiadomienia o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. W ocenie skarżącej spółki przywołana podstawa prawna jest na tyle ogólna, że faktycznie uniemożliwia stronie weryfikację prawidłowości zaskarżonego orzeczenia. W cytowanym przepisie ustawodawca zawarł siedem przypadków, których zaistnienie daje uprawnienie do cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego z urzędu. Brak konkretyzacji, która to z nich zaistniała w opisanej sprawie, uniemożliwiała prawidłowe odniesienie się do zaskarżonego orzeczenia. Także z samej treści uzasadnienia decyzji, wbrew stanowisku Dyrektora RZGW w K. , nie wynika, co faktycznie jest przyczyną cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, póz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012 r., póz. 270 ze zm.). Przeprowadzona kontrola zaskarżonej decyzji z punktu widzenia powyższych zasad, pozwoliła na stwierdzenie, że skargi nie zasługiwały na uwzględnienie. W ocenie Sądu, w toku prowadzonego przed organami obu instancji postępowania administracyjnego nie doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 Kpa. Organy obu instancji wydały prawidłowe orzeczenia, które zostały oparte na wystarczającym dla rozstrzygnięcia materiale dowodowym. Wskazane decyzje zawierały przy tym uzasadnienie odpowiadające wymogom, o których mowa w art. 107 §3 Kpa. Zgodnie z przepisem art. 136 ust. 1 ustawy z 18.07.2001 r. Prawo wodne ( Dz. U. z 2012 r. póz. 145.), pozwolenie wodnoprawne można cofnąć lub ograniczyć bez odszkodowania, jeżeli: 1) zakład zmienia cel i zakres korzystania z wód lub warunki wykonywania uprawnień ustalonych w pozwoleniu; 2) urządzenia wodne wykonane zostały niezgodnie z warunkami ustalonymi w pozwoleniu wodnoprawnym lub nie są należycie utrzymywane; 3) zakład nie realizuje obowiązków wobec innych zakładów posiadających pozwolenie wodnoprawne, uprawnionych do rybactwa oraz osób narażonych na szkody, albo nie realizuje przedsięwzięć ograniczających negatywne oddziaływanie na środowisko, ustalonych w pozwoleniu; 4) zasoby wód podziemnych uległy zmniejszeniu w sposób naturalny; 5) zakład nie rozpoczął w terminie korzystania z uprawnień wynikających z pozwolenia wodnoprawnego, z powodów innych niż określone w art. 135 pkt 3, lub nie korzystał z tych uprawnień przez okres co najmniej 2 lat; 6) nastąpiła zmiana przepisów, o których mowa w art. 45 ust. 1 pkt 3 i ust. 2; 7) wynika to z warunków korzystania z wód regionu wodnego. Przeglądu ustaleń pozwoleń wodnoprawnych na pobór wody lub wprowadzanie ścieków do wód, do ziemi lub urządzeń kanalizacyjnych, a także realizacji tych pozwoleń właściwy organ dokonuje co najmniej raz na 4 lata; w przypadku zaistnienia okoliczności, o których mowa w ust. 1, właściwy organ z urzędu może cofnąć lub ograniczyć pozwolenie wodnoprawne bez odszkodowania (art. 136 ust. 2). Z kolei w art. 137 ust. 1 ww. ustawy, uregulowano przesłanki cofnięcia lub ograniczenia pozwolenia wodnoprawnego za odszkodowaniem, co może nastąpić jeżeli jest to uzasadnione interesem społecznym albo ważnymi względami gospodarczymi. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 136 ust 1 pkt 1 ww. ustawy Prawo wodne. Już w tym miejscu należy wskazać, że zarzut braku wskazania podstawy prawnej decyzji l instancji jest bezpodstawny. Istotnie, Starosta W. nie sprecyzował, że podstawą cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego jest przesłanka określona w punkcie 1 art. 136 ust. 1, jednakże należy podzielić w całości argumentację przedstawioną przez organ II instancji w tym zakresie. Po pierwsze z decyzji organu l instancji jasno wynika przyczyna cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego (zwłaszcza gdy weźmie się pod uwagę pozostałe przesłanki określone w tym przepisie), a zatem, że doszło do zmiany warunków uprawnień ustalonych w pozwoleniu. Po drugie, strony zostały poinformowane o tym co jest przedmiotem postępowania, ze wskazaniem podstawy prawnej w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania. Dodatkowo powiadamiając w piśmie z 13.03.2012r. strony o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, organ wyjaśnił, że przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że odprowadzane ścieki nie spełniają warunków określonych w decyzji w zakresie dopuszczalnych wskaźników zanieczyszczeń odprowadzanych ścieków. Wreszcie, w decyzji II instancji został już wyraźnie powołany art. 136 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo wodne. W tych okolicznościach nie można twierdzić, że pominięcie przez organ l instancji oznaczenia punktu art. 136 ust. 1, który miał zastosowanie w sprawie, skutkowało naruszeniem prawa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Zasadne będzie również zwrócenie uwagi, że strona skarżąca - Ośrodek Hodowli Zarodowej sp. z o.o. w O. podniosła, że brak doprecyzowania w zakresie podstawy prawnej decyzji organu ł instancji uniemożliwił jej prawidłowe odniesienie się do zaskarżonego orzeczenia. Mimo jednak uzupełnienia podstawy prawnej przez organ II instancji w skardze nie zostały podniesione żadne nowe zarzuty i Ośrodek Hodowli Zarodowej sp. z o.o. w O. skupił się wyłącznie na naruszeniu przez organ l instancji art. 107 § 1 i 3 Kpa. W świetle przedstawionych okoliczności Sąd uznał więc powyższy zarzut za bezzasadny. Jak wynika z akt sprawy, decyzją z [...].02.2006 r,, znak [...] Starosta W. udzielił Ośrodkowi Hodowli Zarodowej Sp. z o.o. w O. pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzenie istniejącym kolektorem i wylotem do potoku S. w km 0+040 w miejscowości N. : w okresie bezdeszczowym Qmax =126,9 m3/d oczyszczonych ścieków bytowych z dwóch budynków nr 55A i 55B wspólnot mieszkaniowych w N. , własności Gminy W. , w dni deszczowe ścieków bytowych z oczyszczalni dla wskazanych wyżej budynków oraz ścieków opadowych w ilości Qmax =126,9 m3/d z terenu Ośrodka Hodowli Zarodowej w O. , Gospodarstwo w N. . W punkcie 3.2 decyzji ustalono warunki na jakich zostało udzielone pozwolenie wskazując, że łączna ilość ścieków deszczowych i bytowych inne może przekraczać 146 m3/d, najwyższe wskaźniki zanieczyszczeń odpowiedzialnych ścieków nie mogą przekraczać: BZT5- 40mg O2/l, ChZTcr- 150mg O2/I, zawiesina ogólna - 50 mg/l, substancje ropopochodne 15 mg/l. Okolicznością bezsporną jest, że ścieki bytowe odprowadzane do potoku [...] przekraczają dopuszczalne wskaźniki zanieczyszczeń dla ścieków bytowych. Oznacza to, że nie zostały spełnione warunki dotyczące najwyższych dopuszczalnych wartości zanieczyszczeń określonych wskaźnikami BZTs, ChZTcr i zawiesin ogólnych. Fakt ten nie był przez strony kwestionowany, zwłaszcza, że powyższe ustalenia zostały dokonane na podstawie wyników badań przedłożonych przez strony. Przeprowadzone postępowanie dowodowe nie potwierdziło również zarzutu, że z przedmiotowego wylotu korzystają także inne podmioty. W szczególności w dniu 11.08.2011 r. została przeprowadzona kontrola w czasie której ustalono, że w rejonie lokalizacji wylotu o średnicy 0 600 z którego korzysta Ośrodek Hodowli zarodowej i Gmina W. znajdują się jeszcze trzy inne wyloty będące w użytkowaniu Wiejskiego Domu Kultury i OSP N. Powiatowego Zarządu Dróg w W. , prywatnych domów mieszkalnych. W protokole (podpisanym przez przedstawicieli stron postępowania) jednoznacznie wskazano, że do kanalizacji opadowej objętej pozwoleniem wodnoprawnym podłączone są tylko Gospodarstwo Rolne w N. oraz gminna oczyszczalnia przy wspólnocie mieszkaniowej. Powyższe ustalenia znajdują dodatkowe potwierdzenie w oświadczeniu R.G. z 19.08.2011 r. , co do odprowadzania nadmiaru wody ze stawów innym wylotem (k. [...]) - na okoliczność czego została również przedstawiona decyzja z 30.10.2003 r. (k. [...]), oraz Kierownika Wydziału Dróg Powiatowych Starostwa Powiatowego w W. z 30.08.2011 r. (k. [...]). Sąd podkreśla, że w zawiadomieniu z 13.03.2012 r. o możliwości zapoznania się przez strony z zebranym materiałem dowodowym organ l instancji zawarł informację o dokonanych ustaleniach w zakresie odprowadzania przedmiotowym wylotem betonowym wyłącznie ścieków deszczowych z terenu Ośrodek Hodowli Zarodowej sp. z o.o. w O. oraz ścieków bytowych pochodzących z gminnej oczyszczalni obsługującej budynki wspólnot mieszkaniowych. Żadna ze stron nie skorzystała na tym etapie postępowania z możliwości zapoznania się z aktami, czy też wniesienia dalszych wniosków dowodowych, czy też zastrzeżeń. Dopiero w złożonych odwołaniach argumentowano, że organ l instancji nie ustalił wszystkich podmiotów korzystających z wylotu. Powyższy zarzut nie został jednak w żadnym stopniu uprawdopodobniony. Dokonując analizy przedłożonych wyników badań należy stwierdzić, że określone w decyzji o udzieleniu pozwolenia wodnoprawnego najwyższe wskaźniki zanieczyszczeń odprowadzanych ścieków są regularnie przekraczane. Wobec spełnienia przesłanki określonej w ww. przepisie organ l instancji był więc uprawniony do cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego. Jednocześnie należy wskazać, że mimo, że decyzja z 27.02.2006 r. określała korzystanie z wód przez dwa podmioty tj. Gminę W. i Ośrodek Hodowli Zarodowej w O. (wniosek taki jest uzasadniony w kontekście nałożenia na gminę Wieprz obowiązków w związku z wydanym pozwoleniem wodnoprawnym, jak również uzasadnienia samej decyzji) to jednak jej wyłącznym adresatem był Ośrodek Hodowli Zarodowej w O. Rozstrzygnięcie tej treści pozostaje w sprzeczności z regulacją zawartą w art. 130 ustawy Prawo wodne, który stanowi, że: "Na wspólne korzystanie z wód przez kilka zakładów może być wydane jedno pozwolenie wodno prawne (ust. 1). Zakłady, o których mowa w ust. 1, występują z wnioskiem o pozwolenie wodnoprawne, wskazując jeden z tych zakładów jako zakład główny (ust. 2) Urządzenia wodne służące do wspólnego korzystania z wód utrzymuje zakład główny (ust. 3). Rozliczenie finansowe zakładu głównego z pozostałymi zakładami, posiadającymi wspólne pozwolenie wodnoprawne, w sprawie opłat za korzystanie ze środowiska oraz administracyjnych kar pieniężnych ponoszonych na podstawie ustawy - Prawo ochrony środowiska, następuje na podstawie umowy (ust. 4). Zacytowane przepisy wymagają spełnienia dodatkowych warunków, aby można było uznać, że doszło do wydania pozwolenia wodnoprawnego na wspólne korzystanie z wód. Wobec jednoznacznego określenia, że przedmiotowe pozwolenie wodnoprawne zostało udzielone na rzecz OHZ nie można twierdzić, że decyzja dotyczyła wspólnego korzystania z wód. Brak spójności w decyzji we wskazanym zakresie niewątpliwie musiał skutkować trudnościami w przeprowadzania kontroli realizowania warunków przedmiotowej decyzji, na co zwrócił też uwagę Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w K. w piśmie z 23.12.2010 r. Podkreślenia jednak wymaga, że żaden z zakładów (gmina również była stroną tego postępowania) nie skorzystał z możliwości zaskarżenia decyzji, decyzja ta stała się ostateczna i weszła do obrotu prawnego w takim właśnie kształcie. Sąd nie jest uprawniony do dokonania kontroli decyzji z 27.02.2006 r., gdyż wykracza to poza granice niniejszej sprawy. W tej sytuacji nie ulega wątpliwości, że to na Ośrodku Hodowli Zarodowej w O. jako adresacie decyzji spoczywał obowiązek przestrzegania warunków określonych w orzeczeniu. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organy prawidłowo określiły krąg stron postępowania. Zgodnie z art. 127 ust. 7 ustawy Prawo wodne stroną postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego jest ubiegający się o nie wnioskodawca, właściciel wody, właściciel urządzeń kanalizacyjnych, do których wprowadzane będą ścieki przemysłowe zawierające substancje szczególnie szkodliwe dla środowiska wodnego, a także właściciel urządzenia wodnego, władający powierzchnią ziemi oraz uprawniony do rybactwa znajdujący się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń. Sąd podziel stanowisko prezentowane w orzecznictwie zgodnie z którym brak jest jakichkolwiek podstaw do ograniczenia kręgu stron w postępowaniu dotyczącym wyeliminowania lub wzruszenia tego pozwolenia. Taki sam bowiem interes prawny towarzyszy stronom przy wydawaniu pozwolenia wodnoprawnego, jak i przy jego usuwaniu z obrotu prawnego. Przeciwna interpretacja prowadziłaby do niczym nieuzasadnionego ograniczenia praw podmiotowych w postępowaniu administracyjnym (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 10.12.2008, sygn. akt II SA/GI 801/08). Odnosząc się do zarzutu Gminy W. odnośnie niezasadnego pominięcia Wspólnot Mieszkaniowych w N. jako stron postępowania należy wyjaśnić, że w toku postępowania administracyjnego nie wykazano, aby wspólnoty mieszkaniowej korzystające z gminnej oczyszczalni ścieków miały interes prawny w niniejszej sprawie. Gminę W. i Wspólnoty Mieszkaniowe łączył stosunek obligacyjny wynikający z umów cywilnoprawnych o oczyszczaniu ścieków. W tej sytuacji należy podzielić stanowisko organu II instancji o występowaniu po ich stronie jedynie interesu faktycznego. Odnosząc się natomiast do faktu przedłożenia na etapie postępowania sądowego umowy. darowizny przedmiotowej oczyszczalni ścieków zawartej w dniu 27.12.2012 r. pomiędzy gminą, a wspólnotą mieszkaniową N. [...] i [...] sąd wskazuje, że organ II instancji wydając zaskarżoną decyzję w dniu 2.01.2013 r. nie wiedział, że taka umowa została zawarta. Sąd wskazuje natomiast, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje stanowisko, które przyjmuje, że skutek w postaci uchylenia decyzji z powodu naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, jeżeli może ono być wszczęte wyłącznie na wniosek (na podstawie z art. 145 § 1 pkt 4 kpa) ma miejsce wówczas, gdy zarzut ten zgłosi strona pominięta, a więc nie może tego uczynić skutecznie strona uczestnicząca w postępowaniu, jak też nie uwzględnia go sąd administracyjny z urzędu (por. wyroki NSA z 28.03.2012 r., sygn. akt II OSK 2328/11, z 14.11.2012 r., sygn. akt l OSK 228/12, z 16.05.2012 r., sygn. akt II OSK 371/11, z 9.06.2011 r., sygn. akt II OSK 990/10, z 17.06.2008 r., sygn. akt II OSK 665/07, z 26.01.2009 r, sygn. akt II OSK 51/08). Podzielając powyższy pogląd Sąd stwierdza, że okoliczność przekazania w drodze darowizny oczyszczalni ścieków przed wydaniem decyzji II instancji może stanowić jedynie podstawę do żądania wznowienia postępowania przez pominiętą wspólnotę mieszkaniową w osobnym postępowaniu administracyjnym, w którym badaniu poddana zostałaby również ważność zawartej umowy darowizny. W świetle powyższych rozważań zarzuty podniesione w skargach należy uznać za bezzasadne. Sąd stwierdził, że przy badaniu stanu faktycznego i dokonywaniu ustaleń nie doszło do naruszenia art. 7, 77 § 1 i 80 kpa, a prawo materialne zostało właściwie zastosowane. Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę, na podstawie art. 151 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., póz. 270 ze zm.),

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło