II SA/Kr 302/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Izabela Dobosz (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Brachel - Ziaja WSA Piotr Głowacki Protokolant: Anna Fugiel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2008 r. sprawy ze skargi W. K. i K. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostatecznym postanowieniem Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w K. z dnia [...]r. dotyczącym opinii do decyzji o wzizt dla inwestycji polegającej na wykonaniu zjazdu i wyjazdu do stacji paliw skargę oddala Ostatecznym postanowieniem z dnia [....] Zastępca Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w Krakowie w związku z wystąpieniem Urzędu Miasta w B. w sprawie opinii do decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na wykonaniu zjazdu i wyjazdu do stacji paliw płynnych na działkach nr nr ...........w B. przy ul. ...... (drodze wojewódzkiej nr ........) poinformował, że należy wykonać projekt budowlany włączenia do stacji z uwzględnieniem uwag zawartych w opinii BIR i przedłożyć ponownie do uzgodnienia. Jako podstawę prawną orzeczenia wskazano art. 106 § 5 k.p.a. oraz przepisy ustawy z dnia 21.03.1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 71 póz. 838 ze zmianami). Postanowieniem z dnia [....] Zastępca Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w Krakowie odmówił W.K. i K.K. wznowienia postępowania zakończonego wymienionym wyżej postanowieniem z dnia [....] . Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. po rozpoznaniu zażalenia W.K. i K.K. postanowieniem z dnia [....] utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 5.06.2006 r. sygn. akt III SA/Kr 41/04 uchylił postanowienie SKO w K. z dnia [....] oraz poprzedzające je postanowienie organu l instancji. W dniu [....] W.K. i K.K. złożyli wniosek o wznowienie wszelkich postępowań, których efektem były wydawane przez zarządcę drogi wojewódzkiej od roku 2000 decyzje oraz postanowienia, dotyczące pośrednio lub bezpośrednio kwestii budowy zjazdów i wjazdów do obiektu stacji paliw A.K. i H.K. przy ul. ......w B. Na uzasadnienie wniosku podali, iż w postępowaniach tych zostali bez swej winy pozbawieni praw strony, a tym samym spełnione zostały przesłanki wznowienia postępowania, opisane w art. 145 k.p.a. Postanowieniem z dnia [....] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. odmówiło wznowienia postępowania w sprawie zakończonej wyżej opisanym ostatecznym postanowieniem Zastępcy Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w K. z dnia [....] .Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano przepisy art. 149 § 3 w zw. z art. 126 i art. 141 § 1 k.p.a. W uzasadnieniu tego postanowienia Kolegium wskazało, że nie jest możliwe wznowienie postępowania w sprawie zakończonej rozstrzygnięciem, które zostało wyeliminowane z obrotu prawnego. Na skutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5.06.2006 r. sygn. akt III SA/Kr 41/04 zarówno postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławcze w K. , jak i postanowienie Zastępcy Dyrektora Dróg Wojewódzkich w K., przestały funkcjonować w obrocie prawnym. Nie jest możliwe wznowienie postępowania w tej sprawie, bowiem kończące ją postanowienie już prawnie nie istnieje. W.K. i K.K. złożyli wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy podnosząc, że ZDW dokonał wyselekcjonowania do powtórnej analizy tylko tych postanowień, wobec których postępowanie zostało już zakończone. Skarżący podkreślili, że postępowania związane z budową zjazdów i wjazdów do obiektów przedmiotowej stacji prowadzone były z celowym pominięciem ich jako stron postępowania. Na postanowieniach ZDW w K. bazują kolejne decyzje, które pozostają w obiegu prawnym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia [....] utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie na podstawie art. 138§ 1 pkt 1, art. 149§3wzw. żart. 126 i art. 141 § 1 k.p.a. Uzasadniając postanowienie wskazano, że zgodnie z art. 145 § 1 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. instytucja wznowienia postępowania odnosi się do ostatecznych decyzji administracyjnych oraz do tych postanowień w postępowaniu administracyjnym, na które przysługuje zażalenie. Przede wszystkim jednak musi istnieć przedmiot wznowienia postępowania, czyli decyzja lub postanowienie ostateczne. W niniejszej sprawie takie postanowienia nie istnieją, bowiem zostały wyeliminowane z obrotu prawnego orzeczeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5.06..2006 r. sygn. akt III SA/Kr 41/04. Nie jest możliwe wznowienie postępowania w sprawie zakończonej postanowieniem, którego już nie ma. Postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [....] zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego W.K. i K.K. wskazując, iż wyeliminowanie z obrotu prawnego postanowień SKO i ZDW nie zmienia faktu, że postępowania prowadzone były z celowym pominięciem ich praw jako strony. Skarżący podnieśli również, że w oparciu o postanowienia ZDW wydawane były kolejne decyzje, które do dziś pozostają w obrocie prawnym. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie oraz podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Podkreśliło, że nie jest możliwe wznowienie postępowania w sprawie zakończonej postanowieniem, którego już nie ma i dlatego nie było możliwe uwzględnienie wniosku skarżących. SKO omyłkowo uznało, że W.K. i K.K. zaskarżyli ...... postanowienia tego organu wydane [....] , wskutek czego przesłało do WSA dwie odpowiedzi na skargę. Sąd również omyłkowo zarejestrował skargę W.K. i K.K. jako dwie odrębne sprawy, jednakże na rozprawie w dniu [....] połączył sprawy do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia oraz zarządził zwrot omyłkowo pobranego wpisu w sprawie II SA/Kr 303/08. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 póz. 1270 ze zmianami) sąd administracyjny kontroluje działalność administracji i stosuje środki przewidziane ustawą. Sądowa kontrola nie wykazała naruszenia prawa. Ostateczne rozstrzygnięcia organów administracji podlegają kontroli dwojakiego rodzaju: przed organami administracji w nadzwyczajnych trybach postępowania (stwierdzenie nieważności, wznowienie, uchylenie, zmiana) albo przed sądami administracyjnymi. Jeżeli jeden z tych trybów okaże się skuteczny i doprowadzi do wyeliminowania spornego orzeczenia z obrotu prawnego, strona nie może skutecznie wszcząć kontroli drugiego rodzaju. Przeprowadzenie kontroli aktu administracyjnego jest bowiem możliwe tylko wówczas, gdy akt ten pozostaje w obrocie prawnym. Nie jest możliwe wznowienie postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy ostateczne orzeczenie zapadłe w tym postępowaniu zostało już wcześniej uchylone przez sąd administracyjny. Uwzględnienie skargi przez sąd administracyjny i uchylenie zaskarżonej decyzji (postanowienia) nakłada na organ administracji obowiązek ponownego przeprowadzenia postępowania, zgodnie ze wskazaniami zawartymi w uzasadnieniu wyroku sądu. Taka też sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Jak wynika z akt administracyjnych organ l instancji wznowił postępowanie zgodnie z żądaniem stron, a następnie na wniosek W.K. i K.K. umorzył postępowanie. Ponieważ skarżący odwołali się od decyzji umarzającej postępowanie, organ II instancji uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie dokonując w sprawie III SA/Kr 41/04 kontroli postanowienia Zastępcy Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w K. z dnia [.....] oraz postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [....] przesądził, że oba te postanowienia naruszają prawo w sposób powodujący konieczność ich uchylenia. Wyrok WSA stał się prawomocny i dlatego wskazane postanowienia - definitywnie wyeliminowane z obrotu prawnego - nie mogą już po raz kolejny podlegać kontroli jakiegokolwiek innego organu sądowego lub administracyjnego. Obecnie bezprzedmiotowe jest rozważanie, czy postanowienia te były dotknięte którąkolwiek z wad uzasadniających wznowienie postępowania. Dodatkowo należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 151 k.p.a. po wznowieniu postępowania należy wydać decyzję o uchyleniu, odmowie uchylenia albo o wydaniu decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa. Żadne z tych orzeczeń ze swej istoty nie może odnosić się do aktu administracyjnego, który nie funkcjonuje w obrocie prawnym. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe. Z tego względu skarga W.K. jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 póz. 1270 ze zmianami).