II SA/Kr 3623/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec sprawozdawca Sędziowie : WSA Elżbieta Kremer NSA Piotr Lechowski Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2004 r sprawy ze skargi K. J. na decyzję Wojewody z dnia 26 października 2001 r, Nr : [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji Decyzją z dnia 26 października 2001 r ([...] )Wojewoda utrzymał w mocy orzeczenie Starosty o uznaniu K. J. za osobę bezrobotną i przyznaniu mu prawa do zasiłku dla bezrobotnych od [...] 2001 r. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, iż odwołujący się nie spełnia materialne prawnych przesłanek koniecznych do uzyskania prawa do zasiłku przedemerytalnego określonych przepisem art. 37 j ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001 r Nr 6 poz. 56), gdyż nie udokumentował wymaganego okresu 35 lat zatrudnienia, a jedynie 32 lata 8 miesięcy. Zdaniem organu II instancji nawet przy zaliczeniu do stażu pracy spornego okresu zatrudnienia w oparciu o umowę o naukę zawodu w Zakładzie Optycznym W. S. w okresie od [...] .1963r do [...] .1965r - co dałoby łączny okres 34 lat 8 miesięcy 24 dni, warunek ten nie zostałby spełniony, zatem zasiłek dla bezrobotnych jest jedynym świadczeniem jakie odwołujący będąc osobą bezrobotną może w oparciu o przepisy powołanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, może uzyskać. W skardze K. J. powołując się na przepis art.206 § 1 KP i przepisy 109-205 KP zarzucił, iż odmowa zaliczenia pracy wykonywanej w oparciu o umowę nauki rzemiosła jest nieuzasadniona, albowiem ustawodawca przepisy kodeksu pracy odnoszące się do umowy w celu przygotowania zawodowego młodocianych pracowników nakazuje stosować analogicznie aby przygotowanie zawodowe młodocianych zatrudnionych u pracodawców będących rzemieślnikami nie różniło się w sposób istotny od przygotowania zawodowego młodocianych zatrudnionych u innych pracodawców. Z tego powodu do umowy o naukę rzemiosła należy stosować odpowiednie przepisy działu IX KP i opartych na nim aktów wykonawczych, a tym samym zastosowanie znajduje przepis art. 24 ust. 4 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu zezwalający na zaliczenie do kresu uprawniającego do zasiłku okres zatrudnienia na podstawie umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego młodocianych pracowników. Z tego powodu według Skarżącego, nie jest uzasadniona odmowa zaliczenia do okresu uprawniającego do zasiłku okresu od [...] .1963r do [...] .1965r w jakim wykonywał pracę w Zakładzie Optycznym W. S.. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, gdyż K. J. na dzień rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...], po zaliczeniu okresu zatrudnienia na podstawie umowy o naukę rzemiosła posiada łącznie 34 lata 8 miesięcy i 24 dni okresu uprawniającego do zasiłku , dlatego nie spełnia warunków do przyznania zasiłku przedemerytalnego przewidzianego w art. 37 j ust.1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Rozpatrując skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, której zastosowanie do rozpoznania niniejszej sprawy wynika z treści art. 97 § 1 ustawy z tej samej daty - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawy -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art.134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawę prawną. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego. Mianowicie, jak wynika z przepisu art. 107 kpa decyzja i jej uzasadnienie powinny spełniać określone tym przepisem warunki. W szczególności § 3 tego przepisu stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Organ I instancji nie wskazał jakie okresy zostały uznane jako należycie udokumentowane oraz uprawniające do emerytury stosownie do treści art. 37 j ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, a jakie nie zostały uznane i z jakich przyczyn. Utrzymująca to orzeczenie w mocy decyzja organu II instancji nie sanuje tej sytuacji poprzez powołanie w uzasadnieniu materialne prawnych podstaw, z powodu których, jego zdaniem dochodzone przez skarżącego świadczenie nie może zostać przyznane. Przedłożenie w danej sytuacji przez K. J. dokumentacji dotyczącej przebiegu całego okresu zatrudnienia wynoszącego ponad 30 lat, a zatem w myśl przepisów emerytalne -rentowych uprawniającego do emerytury ( po spełnieniu warunków co do osiągnięcia wieku emerytalnego), jednoznacznie wskazuje na to, iż domaga się zasiłku przedemerytalnego, a tym samym w myśl art. 61 kpa i 63 kpa wszczyna się postępowanie w tej sprawie. W przypadku gdy organ w ramach swych uprawnień oceni, iż stronie przysługuje prawo do świadczenia innego, mniej korzystnego niż dochodzone, nie może poprzestać na odmowie. Z kolei przyznanie jednego z świadczeń przewidzianych ustawą o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wyklucza przyznanie w tym samym okresie - pozostałych. Z tych względów postępowanie w sprawie o przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, na jednolity charakter i inicjuje to postępowanie czynność zarejestrowania się osoby bezrobotnej w powiatowym urzędzie pracy. Wynikiem tego postępowania może być przyznanie tylko jednego ze świadczeń, a zatem decyzja o jego przyznaniu stanowi o odmowie np. korzystniejszego świadczenia, którym w przypadku skarżącego byłby zasiłek przedemerytalny. Decyzja organu I instancji nie zawiera jednakże wyrzeczenia o odmowie przyznania K. J. zasiłku przedemerytalnego skutkiem czego decyzja organu II instancji powołująca podstawę prawną tej odmowy jest niespójna. Z tych powodów Sąd uznał, iż doszło do naruszenia przez organy zasad określonych w art. 107 kpa, co mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania, dlatego na mocy art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji wyroku. Powyższy pogląd o jednolitym charakterze postępowania o świadczenia z ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu prowadzi do przekonania, iż w rozpatrywanym przypadku nie doszło do naruszenia zasady dwuinstancyjności (art. 15 kpa) i przepisów o właściwości co obliguje do stwierdzenia nieważności decyzji (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 2001r III RN 46/00- OSNAP 2001/12/404, wyrok NSA z 08 czerwca 1998r II SA 546/98 Lex nr 41863). Nie orzekając o wstrzymaniu wykonania decyzji ( art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) Sąd miał na uwadze, iż o ile nie upłynął okres pobierania zasiłku, to orzeczenie o wstrzymaniu jego wypłaty stanowiłoby orzeczenie na niekorzyść skarżącego, zakazane przepisem art.134 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a od czego zwalnia jedynie stwierdzeniami nieważności.