II SA/Kr 364/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Brachel-Ziaja Sędziowie : WSA Krystyna Daniel (spr.) WSA Ewa Rynczak Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2010 r. sprawy ze skargi P.F. na decyzje Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 22 grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec przystąpienia do użytkowania budynku; skargę oddala Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. Powiat Grodzki decyzją z 19 października 2009 r. na podstawie art. 54, art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 ustawy z 7. 07. 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, póz. 1118 ze zm.) po rozpatrzeniu zawiadomienia inwestora P.F. z 8. 09. (data wpływu do organu 9. 09. 2009 r.) dotyczącego zgłoszenia zakończenia budowy budynku mieszkalnego wraz z infrastrukturą techniczną, zlokalizowanego w K. przy ul. [....] , działka nr [....] obr. [....] , zgłosił sprzeciw wobec przystąpienia do użytkowania ww. budynku. W uzasadnieniu organ l instancji podał, że zawiadomienie o zakończeniu budowy złożone przez inwestora nie zawierało dokumentów jakie są wymagane na podstawie art. 57 ust. 1-3 ustawy prawo budowlane. Wobec powyższego zgodnie z art. 57 ust. 4 ustawy organ l instancji postanowieniem z 14 września 2009 r. nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia zawiadomienia o następujące dokumenty: prawidłowo wypełnione oświadczenie kierownika budowy na stosownym druku, aktualne protokoły badań i sprawdzeń wewnętrznych instalacji: gazowej, elektrycznej, wodno-kanalizacyjnej, centralnego ogrzewania, kopię rysunków wchodzących w skład zatwierdzonego projektu budowlanego z naniesionymi przez projektanta zmianami i ich kwalifikacją. Termin na dostarczenie ww. dokumentów został wyznaczony do 6. 09. 2009 r. Jednocześnie pouczono inwestora, że w zaistniałej sytuacji jako początkowy bieg terminu 21-dniowego należy przyjąć dzień następny po dniu, w którym nastąpiło uzupełnienie lub - w przypadku nie wykonania przez inwestora obowiązku uzupełnienia zawiadomienia - dzień następny po dniu, w którym upłynął termin do uzupełnienia zawiadomienia. Pismem z [....] 10. 2009 r. inwestor złożył na dzienniku podawczym część wymaganych dokumentów. W ocenie organu l instancji inwestor nie wywiązał się z obowiązku nałożonego postanowieniem PINB w K. Powiat Grodzki z 14. 09. 2009 r. Nie zostało przedłożone przede wszystkim oświadczenie kierownika budowy zawierające wszystkie podstawowe informacje niezbędne do przyjęcia do użytkowania przedmiotowego budowany tj. brak jest szczegółowych informacji dotyczących danych technicznych budynku, w tym w szczególności ilości mieszkań w budynku. Powyższa informacja jest niezbędna w celu ustalenia czy budynek jest budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym czy wielorodzinnym, a co za tym idzie ustalenia trybu przyjęcia do użytkowania przedmiotowego budynku. Odwołanie od wyżej opisanej decyzji złożył P.F. Zakwestionował zasadność żądania uzupełnienia wskazanych w postanowieniu PINB w K. Powiat Grodzki z 14. 09. 2009 r. dokumentów przedłożonych wraz ze zgłoszeniem Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w K. Powiat Grodzki zakończenia budowy budynku mieszkalnego przy ul. [....] na działce nr [....] obr. [....] w K. Odnośnie kopii rysunków z naniesionymi przez projektanta zmianami wskazał, że zmiany te zostały wpisane do dziennika budowy i zatwierdzone przez organ wpisem do dziennika budowy. Podał, że żądanie, aby protokoły badań i sprawdzeń instalacji były aktualne, ze wskazaniem, że okres ich ważności wynosi 1 rok, nie ma podstawy prawnej. Zakwestionował również wymaganie, aby oświadczenie kierownika budowy zostało złożone na druku, ponieważ jak wynika z informacji uzyskanych w Głównym Urzędzie Nadzoru Budowlanego taka forma oświadczenia nie jest wymagana. Podkreślił, że kierownik budowy sporządził dwa oświadczenie przedłożone organowi, w których stwierdził, że budynek jest wykonany zgodnie z projektem i pozwoleniem na budowę. Jeżeli w projekcie nie została podana ilość mieszkań i izb - których to informacji żąda organ -to kierownik budowy nie może ich podać, gdyż w tym wypadku budynek byłby wykonany niezgodnie z projektem i decyzją o pozwoleniu na budowę. [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z 22 grudnia 2009 r., znak: [....] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 54 i art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z 7. 07. 1994 r. - prawo budowlane utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W ocenie organu odwoławczego sprzeciw został wniesiony z zachowaniem 21 - dniowego terminu zakreślonego w ustawie prawo budowlane. Nałożony postanowieniem z 14 września 2009 r. obowiązek uzupełnienia dokumentacji był prawidłowy. Organ odwoławczy wskazał, że uzasadniony był obowiązek przedłożenia aktualnych protokołów badań i sprawdzeń wewnętrznej instalacji elektryczne, gazowej, c. o. i wod.-kan., gdyż inwestor przedłożył jedynie ważne protokoły odbioru przyłączy, a nie instalacji wewnętrznych. Inwestor nie dostarczył również aktualnych protokołów badań i sprawdzeń. Nie można bowiem za ważne uznać dokumentów wytworzonych przez P.F. z datą [....] .09.2009 r. i zatytułowanych "Protokół" jako ważnych protokołów badań i sprawdzeń, gdyż osoba podpisująca się nie posiada stosownych uprawnień budowlanych w branży instalacyjnej wod-kan, c.o., gazowej i elektrycznej. Zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej dla P.F. nie jest równoznaczne z uprawnieniami budowlanymi, gdyż działalność gospodarczą w w/w zakresie można prowadzić za pomocą zatrudnienia osób posiadających stosowne uprawnienia budowlane. Inwestor nie złożył również kompletnie wypełnionego oświadczenia kierownika budowy zawierającego wszystkie podstawowe informacje niezbędne do przyjęcia do użytkowania przedmiotowego budynku tj. brak przede wszystkim danych dotyczących ilości mieszkań, niezbędnych celem ustalenia czy wybudowany obiekt to budynek mieszkalny jednorodzinny, czy też wielorodzinny (ustalenie kategorii obiektu), a co za tym idzie ustalenie trybu przyjęcia do użytkowania przedmiotowego budynku. Zastrzeżenia organu odwoławczego wzbudziły również przedłożone przez inwestora niekompletne kopie rysunków wchodzących w skład zatwierdzonego projektu budowlanego, na podstawie których nie można ustalić, czy wprowadzone przez inwestora zmiany były zmianami nieistotnymi w świetle przepisu 36a ust. 5 prawa budowlanego. Skargę na decyzję [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożył P.F. . Powtórzył argumentację przedstawioną w odwołaniu. Podkreślił, że żądane protokoły badań i sprawdzeń zostały przez niego przedłożone. Każdy dostawca mediów dostał protokół odbioru instalacji wewnętrznej i na tej podstawie zostały założone: licznik prądu, gazomierz i wodomierz. Zaprzeczył, aby z przedłożonych protokołów wynikało, że uważał się za osobę uprawnioną do dokonania sprawdzeń instalacji wewnętrznych. Wykonał jedynie próby szczelności instalacji wodnej, gazowej, c.o. - kanalizacyjnej oraz w instalacji elektrycznej zerowanie działania bezpieczników różnicowo-prądowych tzw. przeciwporażeniowych. Wskazał, że posiada stosowne do tego uprawnienia. Podał też, że zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej jest równoznaczne z posiadaniem odpowiednich uprawnień zawodowych. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, póz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji z art. 134 § 1 p.p.s.a. Skarga jest nieuzasadniona. W sprawie nie budzi wątpliwości, że inwestor pismem z [....] września 2009 r. (data wpływu) zawiadomił Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. Powiat Grodzki o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego przy ul. [....] na działce nr [....] obr. [....] w K. oraz, że sprzeciw organu został wniesiony z zachowaniem 21 - dniowego terminu wskazanego w dyspozycji art. 54 prawa budowlanego. W ocenie Sądu zasługuje bowiem na uznanie ten pogląd prezentowany zarówno w orzecznictwie jak w doktrynie (por. aprobująca glosa J. Borkowskiego do wyroku WSA w Lublinie z 19.10. 2004 r. sygn. akt II SA/Lu 161/04, OSP 2006/2/15; wyrok NSA z 17. 05. 1999 sygn. akt IV SA 747/97, Lex 472850; wyrok NSA z 25.07. 2006, sygn. akt II OSK 956/06) zgodnie, z którym termin na wniesienie sprzeciwu winien być liczony, w przypadku uzupełnienia zgłoszenia, od daty jego uzupełnienia. Związana jest z tym konieczność określenia -przez organ wydający postanowienie o uzupełnieniu zawiadomienia dotyczącego zakończenia budowy - terminu (tj. konkretnego dnia), od którego liczony będzie pierwszy dzień biegu 21-dniowego terminu z art. 54 prawa budowlanego, a to PINB w K. Powiat Grodzki dokładnie określił w postanowieniu z 14 września 2009 r. Zgodnie z treścią art. 57 ust, 1- 3 ustawy z 7,07,1994 r. Prawo budowlane: 1. do zawiadomienia o zakończeniu obiektu budowlanego lub wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie inwestor jest obowiązany dołączyć: 1) oryginał dziennika budowy, 2) oświadczenie kierownika budowy o a) zgodności wykonania obiektu z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę oraz przepisami, b) o doprowadzeniu do należytego stanu i porządku terenu budowy a także -w razie korzystania - drogi, ulicy, sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu, 3) oświadczenie o właściwym zagospodarowaniu terenów przyległych, 4) protokoły badań i sprawdzeń, 5) inwentaryzację geodezyjną powykonawczą, 6) potwierdzenie, zgodnie z odrębnymi przepisami, odbioru wykonanych przyłączy 7) kopię świadectwa charakterystyki energetycznej budynku z zastrzeżeniem art. 5 ust. 7. 2. w razie zmian nieodstępujących w sposób istotny od zatwierdzonego projektu lub warunków pozwolenia na budowę, dokonanych podczas wykonywania robót, do zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1 należy dołączyć kopie rysunków wchodzących w skład zatwierdzonego projektu budowlanego z naniesionymi zmianami, a w razie potrzeby także uzupełniający opis. W takim przypadku oświadczenie, o którym mowa w ust. 1 pkt. 2 lit. a powinno być potwierdzone przez projektanta oraz inspektora nadzoru inwentorskiego, jeżeli został ustanowiony. 3. Inwestor jest zobowiązany dołączyć do wniosku, o którym mowa w ust. 1, oświadczenia o braku sprzeciwu lub uwag ze strony organów wymienionych w art. 56 4. Inwestor jest zobowiązany uzupełnić dokumenty wymienione w ust. 1-3, jeżeli w wyniku ich sprawdzenia przez właściwy organ okaże się, że są one niekompletne lub posiadają braki i nieścisłości. Zważywszy na powyższe już na wstępie konieczne jest podkreślenie, że organ l instancji prawidłowo uznał, że dokonane przez inwestora zgłoszenie zawiera braki i nieścisłości, w związku z czym stosując dyspozycję z art. 57 ust. 4 Prawa budowlanego wezwał inwestora postanowieniem z 14. 09. 2009 r. o przedłożenie brakujących dokumentów tj. prawidłowo wypełnionego oświadczenia kierownika budowy, 2. aktualnych protokołów badań i sprawdzeń instalacji gazowej, elektrycznej, wodno-kanalizacyjnej i c.o. oraz kopii rysunków wchodzących w skład zatwierdzonego projektu budowlanego z naniesionymi przez projektanta zmianami i ich kwalifikacją. W ocenie Sądu nie można bowiem uznać za prawidłowe i wystarczające "oświadczenie kierownika budowy o zakończeniu budowy", w którym jako kierownik budowy wpisany jest inwestor P.F. natomiast jak wynika z przedłożonego do akt sprawy dziennika budowy budynku mieszkalnego na działce nr [....] przy ul. [....] w K. inne osoby pełniły sukcesywnie funkcje kierownika przedmiotowej budowy, a w dzienniku budowy brak wpisów, z których by wynikało, że inwestor pełnił także tę funkcję. Podkreślenia wymaga fakt, że w ww. oświadczeniu inwestor poinformował o wprowadzeniu zmian przy realizacji przedmiotowego budynku polegających na wybudowaniu luksfer od strony wschodniej zamiast okien oraz dachu dwuspadowego zamiast mansardowego wskazując, że dokonane zmiany nie odstępują w sposób istotny od zatwierdzonego projektu, i wskazał, że potwierdza to projektant Z.K. W samym oświadczeniu brak jednak podpisu Z.K. , brak również innego dokumentu, z którego wynikałoby iż dokonane zmiany nie odstępują w sposób istotny od zatwierdzonego projektu budowlanego. Trzeba wyraźnie podkreślić, że z przedłożonego do akt sprawy dziennika budowy wynika, że w przedmiotowym budynku zostały wprowadzone także inne niedokładnie opisane odstępstwa obejmujące m.in. "zwężenie obiektu" i "przesunięcie klatki schodowej" (wpis w dzienniku budowy z.....04. 1998 r. dokonany przez W.B. , pełniącego w tym czasie funkcję kierownika przedmiotowej budowy. W szczególności, mając na uwadze treść art. 36 a ust. 5 prawa budowlanego należało wyjaśnić co faktycznie oznacza "zwężenie obiektu". W związku z powyższym organ l instancji prawidłowo ocenił, że w rozpatrywanej przez niego sprawie zachodzi konieczność wyjaśnienia jakie dokładnie odstępstwa zostały zrealizowane w przedmiotowym budynku, a w szczególności określenia czy dokonane odstępstwa od zatwierdzonego projektu są istotne, ponieważ zgodnie z ustaloną linią orzecznictwa mało istotne odstępstwa nie uzasadniają sprzeciwu (por. wyrok NSA z 12.02. 2008 r., sygn. akt II OSK 2043/06, Lex 469917; wyrok NSA z 13. 05. 2003 r. sygn. akt IV SA 2176/01 w. Prawo budowlane. Orzecznictwo sądów administracyjnych red. A. Głiniecki, W-wa 2007 s. 340). Należy zgodzić się także, że w załączonych dokumentach inwestor przedstawił jedynie protokoły odbioru przyłączy: wodno-kanalizacyjnego, gazowego i energetycznego, natomiast załączony protokół sprawdzenia instalacji gazowej został wykonany w czerwcu 2007 r. W tej sytuacji organ l instancji nie mając możliwości dokonania oceny - w sposób nie budzący wątpliwości - czy w przedmiotowej sprawie zachodzą warunki do wniesienia sprzeciwu w trybie art. 54 prawa budowlanego nie tylko był uprawniony do wydania postanowienia z 14 .09. 2009 r. wzywającego inwestora do uzupełnienia braków, ale miał taki obowiązek (por. wyrok z WSA w Warszawie z 18.06. 2008 r. sygn. akt. VII SA/Wa 626/0 8, Lex 508482). Należy bowiem podkreślić, że zgodnie z ww. przyjętym orzecznictwem NSA nie każde odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę uzasadnia wniesienie sprzeciwu. Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi o niezgodnym z prawem zgłoszeniu sprzeciwu przez organ l instancji, utrzymanym w mocy przez organ II instancji, należy zgodzić się, ze stanowiskiem organów, że P.F. nie uzupełnił w terminie wymaganych dokumentów, które pozwoliłyby organom na ocenę, czy przystąpienie do użytkowania budynku mieszkalnego na dz. nr [....] obr [....] przy ul. [....] nie narusza prawa w sposób kwalifikowany. Inwestor P.F. przedstawił w uzupełnieniu zgłoszenia jedynie sporządzone przez siebie oświadczenie jako kierownika budowy z [....] września 2009 r. , w którym oświadczył "o zgodności wykonania obiektu budowlanego przy ul. [....] w K. z projektem i zezwoleniem na budowę [....] ", podczas gdy w oświadczeniu stanowiącym załącznik do zgłoszenia zakończenia budowy z [....] września 2009 r. wyraźnie wskazał na wykonanie przedmiotowego budynku z odstępstwami (dotyczącym dachu i okien od strony wschodniej). Nie uwzględnił również odstępstw wskazanych w dzienniku budowy dotyczących "zwężenia obiektu" i "przesunięcia klatki schodowej". Nadto trzeba wskazać, że z dostarczonych przez inwestora kserokopii rysunków wchodzących w skład projektu budowlanego (nieopisanych i niepotwierdzonych) również nie można ustalić na czym dokonane odstępstwa polegały i jakim zmianom uległ zatwierdzony projekt budowlany. Brak również jakiegokolwiek opisu dokonanych zmian lub oceny dokonanej przez projektanta lub kierownika budowy. Załączona niepoświadczona kserokopia oświadczenia mgr inż. architekta P.S. skierowanego do UM K. (bez daty) nie wyjaśnia tej kwestii, nie wiadomo bowiem jakie rozwiązania obejmuje. W związku z powyższym organy nie mogły stwierdzić, że przedmiotowy budynek został wykonany z odstępstwami, które nie mają charakteru istotnego. A tylko w takim przypadku wniesienie sprzeciwu byłoby nieuzasadnione. Odnosząc się do zakwestionowanych przez organy l i II instancji uprawnień skarżącego, który w wykonaniu obowiązków nałożonych postanowieniem z 14.09. 2009 r. przedłożył protokoły z [....] września 2009 r. dotyczące wewnętrznej instalacji gazowej, elektrycznej, , c.o. wodno-kanalizacyjnej w budynku przy ul. [....] w K. należy stwierdzić, że P.F. nie wykazał, iż posiada wymagane prawem uprawnienia budowlane w branży instalacyjnej: gazowej, elektrycznej, c.o. i wodno-kanalizacyjnej. Powyższe uprawnienia nie wynikają ani z przedłożonych w aktach sprawy zaświadczenia (ważnego do 30.11. 2009 r.), iż jest on członkiem [....] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa, ani z duplikatu decyzji o stwierdzeniu przygotowania zawodowego do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie w zakresie kierowania i nadzorowania budowy i robót budowlanych oraz sporządzania projektów w zakresie rozwiązań architektonicznych budynków inwentarskich i gospodarczych, adaptacji budynków typowych i powtarzalnych , planów zagospodarowania działki i budowli nie będących budynkami z 28.10.1982 r. Należy zgodzić się także, że uprawnienia takie nie wynikają z zaświadczenia o wpisie P.F. do ewidencji działalności gospodarczej z [....] 200 r. w branży instalatorstwo sanitarne i gazowe, naprawy gwarancyjne elektronarzędzi. Powyższa bowiem działalność może być prowadzona za pomocą osób posiadających wymagane uprawnienia i zatrudnionych przez P.F. Z tych względów należało uznać, że stanowisko organów nadzoru budowlanego l i II instancji w tym zakresie jest prawidłowe. W świetle powyższego trzeba stwierdzić, że inwestor nie zrealizował prawidłowo nałożonych na niego obowiązków, wynikających wprost z ustawy a dodatkowo sprecyzowanych w postanowieniu z 14.09. 2009 r. w związku z czym organy nadzoru budowlanego mogły zasadne przyjąć, że w rozstrzyganej przez nie sprawie zachodzą przesłanki do wniesienia sprzeciwu. Należy podkreślić, że sytuacji gdy inwestor złożył zawiadomienie o zakończeniu budowy z brakami organ wezwał go postanowieniem do ich uzupełnienia. Na koniec trzeba wskazać, że inwestor ma nadal możliwość ponownego zawiadomienia o zakończeniu budowy jeśli zgromadzi i przedstawi organowi całość 8 dokumentów wymaganych stosownie do dyspozycji z art. 57 ust. 1-3 prawa budowlanego. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencj