II SA/Kr 389/11

WyrokWSA w Krakowie2011-05-11

Skład orzekający: Aldona Gąsecka-Duda, Jacek Bursa, Renata Czeluśniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektów budowlanych, takich jak wyciągi narciarskie i budynki sterowni, było zasadne w sytuacji, gdy inwestor przystąpił do ich użytkowania przed uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie lub zawiadomieniem o zakończeniu budowy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo nałożyły karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektów budowlanych, ponieważ inwestor przystąpił do ich użytkowania przed uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie lub zawiadomieniem o zakończeniu budowy, co stanowi naruszenie przepisów Prawa budowlanego. Metoda zapobiegania samowoli budowlanej, choć surowa, jest zgodna z normami konstytucyjnymi, a kara pieniężna nie pozbawia właściciela uprawnień do korzystania z obiektu.
Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. zaskarżyła postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. nakładające na spółkę karę 160.000 zł z tytułu nielegalnego użytkowania dwóch wyciągów narciarskich, budynków sterowni, zjazdu i kładki. Spółka zarzuciła organom naruszenie przepisów KPA poprzez niewyczerpujące zebranie i ocenę materiału dowodowego oraz błędne ustalenie stanu faktycznego. Sąd administracyjny rozpoznał skargę, wnosząc o jej oddalenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda Sędziowie: WSA Jacek Bursa WSA Renata Czeluśniak (spr.) Protokolant: Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2011 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 29 grudnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Sygn. akt II SA/Kr 389/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 maja 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda Sędziowie: WSA Jacek Bursa WSA Renata Czeluśniak (spr.) Protokolant: Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2011 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 29 grudnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania skargę oddala Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 grudnia 2010r. znak [....] [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. , po rozpatrzeniu zażalenia [....] sp. z o.o. z siedzibą w W. od postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia 10 maja 2010r. znak:: [....] , którą nałożono na inwestora [....] sp. z o.o. karę w wysokości 160.000 zł z tytułu nielegalnego użytkowania obiektów budowlanych wybudowanych na terenie ośrodka narciarsko – rekreacyjnego, tj. dwóch wyciągów narciarskich Wl i Wll, budynku sterowni przy stacji dolnej wyciągu Wl, budynku sterowni przy stacji dolnej wyciągu Wll, zjazdu z drogi gminnej oraz kładki przez potok bez nazwy w miejscowości Podstolice gmina W. , utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ l Instancji wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie użytkowania części obiektów wybudowanych na terenie ośrodka narciarsko - rekreacyjnego w P. gmina W. realizowanego na działkach nr nr [....]. Podczas przeprowadzonej w dniu [....] 2010r. kontroli inspektorzy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w W. ustalili, że obiekty, takie jak wyciąg narciarski Wl i Wll wraz z przynależącymi do nich budynkami sterowni, zjazd z drogi gminnej, kładka przez potok bez nazwy, przed uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie były użytkowane przez inwestora. W uzasadnieniu postanowienia organ l instancji wskazał, iż fakt użytkowania obiektów budowlanych wchodzących w skład ośrodka narciarsko - rekreacyjnego nie budził wątpliwości organu i został potwierdzony protokołem kontroli z dnia [....] 2010r. wraz z dokumentacją fotograficzną oraz zeznaniami złożonymi w dniu 20 kwietnia 2010r. przez projektanta, kierownika budowy oraz inspektora nadzoru. Na podstawie zebranego materiału dowodowego organ l instancji ujawnił naruszenie przepisów art. 54 i 55 ustawy Prawo budowlane, co zgodnie z dyspozycją art. 57 ust. 7 tejże ustawy stanowi podstawę do wymierzenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Organ zobowiązał inwestora do zapłaty przedmiotowej kary w terminie 7 dni od dnia otrzymania postanowienia. Pismem z dnia [....] 2010r. skarżąca spółka, wniosła zażalenie od w/w postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W uzasadnieniu zażalenia podniosła w szczególności, że przedmiotowe postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 7 i 77 kpa poprzez niedopełnienie obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego oraz jego wszechstronnej oceny. Zastrzeżenia skarżącej spółki budziło przede wszystkim przyjęcie przez organ, bez powoływania się na konkretne okoliczności, że inwestor przystąpił do użytkowania obiektów budowlanych wchodzących w skład ośrodka narciarsko - rekreacyjnego, bez dokładnego ustalenia, czy i w jaki sposób inwestor korzysta każdego z tych obiektów. Ponadto skarżąca spółka zarzuciła organowi, że ten nie ustalił, czy użytkowany obiekt został wybudowany w oparciu o decyzję o pozwoleniu na budowę oraz czy skarżąca spółka była zobowiązana do uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, co jej zdaniem uzasadnia postawienie zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych przez organ za podstawę postanowienia. W wyniku rozpatrzenia zażalenia Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 kpa oraz art. 59f ust. 1, art. 59g oraz art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 83 oraz art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane - postanowieniem z dnia 29 grudnia 2010r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Po dokonaniu przez organ odwoławczy kontroli prawidłowości postępowania administracyjnego organu l instancji i powtórnym rozpoznaniu sprawy w granicach zakreślonych przez postępowanie pierwszoinstancyjne, organ odwoławczy uznał, że organ prowadzący postępowanie nie dopuścił się naruszenia przepisów ustawy Prawo budowlane i kpa. Organ odwoławczy uznał za nieuzasadnione zarzuty skarżącej spółki dotyczące błędnego ustalenia przez organ l instancji stanu faktycznego sprawy. W ocenie organu odwoławczego, organ l instancji prawidłowo ustalił, że przedmiotowe obiekty zostały zrealizowane na podstawie ostatecznych decyzji pozwolenia na budowę i inwestor przystąpił do ich nielegalnego użytkowania, co stanowiło podstawę do nałożenia przedmiotowej kary. W konsekwencji organ odwoławczy, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych - uznał, że w sprawie zaistniały przesłanki do zastosowania bezwzględnie wiążących norm prawa określonych w przepisie art. 57 i nast. ustawy Prawo budowlane. W dniu [....] 2011r. skarżąca spółka, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na ww. postanowienie [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, strona skarżąca zarzuciła organowi naruszenie: – art. 7 i 77 kpa polegające na niewyczerpującym zebraniu i zbadaniu materiału dowodowego w sprawie; – art. 107 § 3 w związku z art. 126 kpa poprzez zbyt skrótowe i niejasne sformułowanie uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia; – art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy błędnego rozstrzygnięcia organu l instancji, zamiast jego uchylenia. Ponadto skarżąca spółka wniosła o wstrzymanie wykonania postanowienia w całości oraz zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że postanowienie organu II instancji narusza prawo administracyjne, powielając jednocześnie błędne rozstrzygnięcie wynikające z decyzji PINB w W. Zdaniem skarżącej spółki organ II instancji prowadził postępowanie wyjaśniające w przedmiotowej sprawie z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 kpa bez wszechstronnego zbadania wszelkich okoliczności sprawy. Skarżąca spółka wskazała na sprzeczność pomiędzy rozstrzygnięciami obu organów polegającą na odmiennym od założeń organu l instancji, przyjęciu przez organ odwoławczy nieprawidłowej kwalifikacji prawnej ustalonego stanu faktycznego poprzez zakwalifikowanie wszystkich obiektów wchodzących w skład inwestycji do kategorii V obiektów budowlanych: obiekty sportu i rekreacji. Zdaniem skarżącej spółki na skutek przyjęcia błędnych założeń - organ odwoławczy nie zbadał i nie odniósł się do zarzutów podniesionych w zażaleniu. W odpowiedzi na skargę MWINB w K. podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś § 2 tego przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeśli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej "ppsa", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego regulującymi postępowanie przed organami administracji publicznej. Ocena ta sprowadza się do zbadania, czy organy administracji publicznej w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ppsa). Należy także wskazać, iż zgodnie z art. 134 ppsa Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany przy tym granicami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Podnieść również należy, iż stosownie do art. 133 § 1 ppsa Sąd nie dokonuje własnych ustaleń w sprawie, bowiem stan faktyczny sprawy ocenia na podstawie przekazanych mu akt sprawy administracyjnej. W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga spółki [....] sp. z o.o. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 29 grudnia 2010 r. oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia 10 maja 2010r. nie naruszają prawa. Podstawą wydania postanowień obu instancji był przepis art. 57 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623), który stanowi, iż w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55 ustawy Prawo budowlane, właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Wyjaśnić trzeba, że z nielegalnym użytkowaniem mamy do czynienia w sytuacji, gdy przystąpiono do użytkowania obiektu budowlanego, na wzniesienie którego jest wymagane pozwolenie na budowę i jest on zaliczony do kategorii obiektów budowlanych V, IX-XVIII, XX, XXII, XXIV, XXVII-XXX, o których mowa w załączniku do ustawy Prawo budowlane (art. 55 Prawa budowlanego). Natomiast w przypadku obiektów budowlanych, których wzniesienie nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę o nielegalnym użytkowaniu należy mówić, gdy przystąpiono do ich użytkowania bez zawiadomienia właściwego organu o zakończeniu budowy lub gdy organ ten, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, zgłosi sprzeciw w drodze decyzji (art. 54 Prawa budowlanego). Odnosząc powyższe do kontrolowanego postępowania, Sąd uznał, że zaistniały w nim przesłanki wymienione w art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego. Z dokonanych przez organy ustaleń wynika w sposób niebudzący wątpliwości, że skarżąca spółka przystąpiła do użytkowania obiektów budowlanych wchodzących w skład ośrodka narciarsko - rekreacyjnego na rok przed wydaniem postanowienia w przedmiocie nałożenia kary. Nie ulega też wątpliwości, że skarżąca spółka nie uzyskała ani decyzji o pozwoleniu na użytkowanie ani też nie zawiadamiała odpowiednich organów o zakończeniu budowy. W ocenie Sądu organy trafnie zakwalifikowały poszczególne obiekty do odpowiednich kategorii opisanych w załączniku do Prawa budowlanego, a następnie prawidłowo obliczyły wysokość wymierzonej kary za nielegalne użytkowanie. W tym miejscu przywołać trzeba pogląd wyrażony w wyroku WSA w Warszawie z dnia 27 stycznia 2006r. sygn. akt. VII SA/Wa 854/05, iż "przyjęta przez ustawodawcę metoda zapobiegania i likwidowania samowoli jest wprawdzie surowa i nacechowana automatyzmem, ale nie wykracza poza granice wyznaczone normami konstytucyjnymi. Kara grzywny nie pozbawia właściciela uprawnień do korzystania z obiektu ani nie wyklucza możliwości ubiegania się o pozwolenie na użytkowanie". Ustosunkowując się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów art. 7 i 77 kpa, Sąd stwierdza, iż organy obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, dokonując szczegółowej analizy stanu faktycznego i prawnego spornych obiektów. Całokształt materiału dowodowego jednoznacznie wskazuje, że inwestor przystąpił do użytkowania przedmiotowych obiektów i trudno zgodzić się z zarzutem strony skarżącej, że organy nie ustaliły, które dokładnie części kompleksu rekreacyjno – narciarskiego znalazły się w użytkowaniu. Organy przy ustalaniu stanu faktycznego oparły się na ustaleniach dokonanych we własnym zakresie oraz na powszechnie dostępnych informacjach dotyczących użytkowania przedmiotowych obiektów. Zatem przeprowadzoną przez organy obu instancji ocenę materiału dowodowego nie można uznać za dokonaną z naruszeniem reguł swobodnej oceny dowodów ani noszącą cechy dowolności. Twierdzenie strony skarżącej kwestionujące przystąpienie do użytkowania przedmiotowych obiektów pozostają w sprzeczności ze zgromadzonym materiałem dowodowym, a sama strona skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów, które pozwalałyby na zakwestionowanie ustaleń dokonanych przez organy. Dlatego w opinii Sądu z zebranego w toku postępowania materiału dowodowego zostały wyciągnięte właściwe konsekwencje prawne i wbrew zarzutom skargi działanie organów obu instancji było wolne od arbitralności, zaś wydane rozstrzygnięcia wprost odnosiły się do okoliczności faktycznych ustalonych w postępowaniu na podstawie prawidłowo zgromadzonego materiału dowodowego. Ponadto stanowisko wyrażone w zaskarżonych postanowieniach organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę procesową określoną w przepisie art. 107 § 3 kpa. W konsekwencji Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie MWINB w K. jest zgodne z prawem, a więc skarga podlega oddaleniu. Dlatego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło