II SA/Kr 430/12

WyrokWSA w Krakowie2012-06-11

Skład orzekający: Krystyna Daniel, Mirosław Bator, Ewa Rynczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona wniosła o przywrócenie terminu, a organ wydał postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu przed wydaniem postanowienia o odmowie przywrócenia terminu?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ odwołanie zostało wniesione po terminie, a wniosek o przywrócenie terminu nie spełnił przesłanek ustawowych. Nawet jeśli postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu zostało wydane tego samego dnia co postanowienie o odmowie przywrócenia terminu, organ najpierw rozpatrzył wniosek o przywrócenie terminu, a następnie odmówił jego przywrócenia, co jest zgodne z prawem. Fakt, że decyzja nie została doręczona innemu uczestnikowi postępowania, który zmarł, nie ma znaczenia dla biegu terminu do wniesienia odwołania przez stronę skarżącą.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę budynku wybudowanego bez pozwolenia na budowę. A.S. wniosła odwołanie i jednocześnie o przywrócenie terminu do jego wniesienia, wskazując na nieobecność swojego ojca i pełnomocnika, S.S., za granicą. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił przywrócenia terminu, a następnie stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. A.S. zaskarżyła postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do WSA w Krakowie, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel (spr.) Sędziowie : Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia WSA Ewa Rynczak Protokolant : Justyna Owczarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi A.S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 20 stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu skargę oddala. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z 8 października 2010 r. nakazał S. S. rozbiórkę obiektu budowlanego tj. budynku mieszkalnego wielorodzinnego, usytuowanego na działce nr [...] i [...] obr. [...] w K. przy al. [...] w K., wybudowanego w drugiej linii zabudowy za istniejącej na tych działkach budynkami o nr [...] i nr [...] - bez decyzji o pozwoleniu na budowę wydanej przez właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej. Odwołanie od ww. decyzji wniosła A. S.. Jednocześnie wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W przedmiotowym wniosku wskazał, że stale mieszka [...] oraz upoważniła swojego ojca S. S. do odbioru korespondencji. S. S. w dniach od 14 października do 14 listopada 2010 r. przebywał na terenie [...], tym samym nie mógł zadośćuczynić czternastodniowemu terminowi do złożenia odwołania. A. S. podała, że pobyt został przedłużony z uwagi na stan zdrowia ojca, który stanowił przeciwwskazanie do odbycia podróży powrotnej do kraju. Następnie 24 stycznia 2011 r. w związku ze spotkaniem biznesowym z przedstawicielami miejskiej jednostki organizacyjnej miasta [...] Biura Festiwalowego S. S. powziął informację, iż względem niego, a także jego córki A. S. została wydana wyżej opisana decyzja PINB. Wnioskodawczyni Nadmieniła również, że decyzja PINB do dnia dzisiejszego nie stała się ostateczna, ze względu na niemożność jej doręczenia innej stronie postępowania, tj. zmarłemu R. W., jak i ze względu na fakt prowadzenia niniejszego postępowania, pomimo konieczności jego zawieszenia, aż do dnia ustalenia przez PINB w K. kręgu spadkobierców po zmarłym R. W.. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem Nr [...] z 20 stycznia 2012 r. znak: [...], odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie uchybienie terminu nie nastąpiło bez winy skarżącej. W ocenie organu bez wpływu pozostaje fakt udzielenia przez skarżącą pełnomocnictwa S. S., gdyż ani skarżąca, ani jej pełnomocnik nie przedłożyli w organie l instancji stosownego pełnomocnictwa. Prawem strony jest wyznaczenie pełnomocnika do działania w jej imieniu. Kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje szczególnych wymogów dla pełnomocnictw, wskazuje jedynie, iż pełnomocnikiem może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych, a pełnomocnictwo winno być udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu oraz dołączone do akt sprawy (art. 33 kpa). Skoro pełnomocnik nie przedłożył organowi dokumentu potwierdzającego jego umocowanie do działania w imieniu A. S., w ocenie organu nie można stwierdzić, iż pobyt S. S. poza granicami Polski w okresie, w którym próbowano doręczyć skarżącej przesyłkę zawierającą decyzję miał jakikolwiek wpływ na niemożność złożenia przez A. S. odwołania. Organ podkreślił również, że skarżąca w żaden sposób nie wskazała, iż korespondencja była doręczana na jej nieaktualny adres. Organ l instancji pismem z 8 lipca 2009 r., nadanym w placówce pocztowej 14 lipca 2009 r., a odebranym przez L. S. (matkę odwołującej się) w dniu 17 lipca 2009 r. zawiadomił o wszczęciu postępowania oraz pouczył strony o treści art. 41 kpa. Tym samym skarżąca zobowiązana była do poinformowania organu o zmianie adresu, czego nie dopełniła. Nadto organ wskazał, że w ewidencji gruntów i budynków widnieje adres A. S. - ul. [...], K. i przytoczył treść art. 22 ust. 2 ustawy z 17. 05. 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. nr 193, póz. 1287 ze zm.). WINB w K. konkludował, że niemożność odbioru zaskarżonej decyzji, a tym samym dotrzymania czternastodniowego terminu do złożenia od niej odwołania wynikała z zaniedbania strony w zakresie niedopełnienia przez odwołującą się ciążących na niej obowiązków poinformowania właściwych organów o zmianie miejsca zamieszkania. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., postanowieniem Nr [...] z 20 stycznia 2012 r. na podstawie art. 134 w zw. z art. 123 kpa stwierdził wniesienie odwołania z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu organ podał, że warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Organ wskazał, że zaskarżona decyzja została doręczona A. S. w trybie art. 44 § 4 kpa w dniu 28 października 2010 r., po uprzednim dwukrotnym awizowaniu przesyłki. Zgodnie z art. 129 § 2 kpa odwołanie od decyzji PINB z 8 października 2010 r. strona mogła złożyć najpóźniej 12 listopada 2010 r. Odwołanie skarżącej zostało nadane w placówce pocztowej 31 stycznia 2011 r., zatem zostało wniesione z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 129 § 2 kpa. Termin do wniesienia odwołania nie został przywrócony. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania wniosła A. S.. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 59 § 2 kpa w zw. z art. 134 kpa poprzez wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu przed wydaniem postanowienia o odmowie przywrócenia terminu. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoją wcześniejszą argumentację. Z urzędu Sądowi wiadomo, że A. S. wniosła również skargę na postanowienie w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, która postanowieniem tut. Sądu z 29 kwietnia 2012 r. została odrzucona jako niedopuszczalna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone rozstrzygnięcie jest zgodne z prawem. Już na wstępie należy wskazać, że mając na uwadze dyspozycję z art. 134 p.p.s.a. Sąd rozstrzygając niniejszą skargę A. S. w granicach sprawy kontroluje również zasadność postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, które poprzedziło wydanie postanowienia o wniesieniu z uchybieniem terminu odwołania na ww. decyzję PINB w K. z 8 października 2010 r. Organ odwoławczy, do którego złożone zostało odwołanie w pierwszej kolejności zobowiązany jest do zbadania czy wniesione zostało przez uprawniony podmiot oraz w ustawowym trybie i terminie. Zgodnie z przepisem art. 129 § 2 kpa odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. W razie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne (art. 134 kpa). Natomiast rozpatrzenie środka zaskarżenia wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa). W niniejszej sprawie organ prawidłowo uznał, że termin do wniesienia odwołania od" decyzji" Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z 8 października 2010 r. dla A. S. upłynął w dniu 12 listopada 2010 r., ponieważ ww. decyzja została jej doręczona w trybie art. 44§ 4 w zw. z § 1-3 w dniu 28.10.2010 r. tj. z upływem 14 dni od daty pierwszego zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym (awizo). A zatem odwołanie złożone przez skarżącą w dniu 31 stycznia 2011 r. zostało złożono z uchybieniem terminu. Nadto trzeba wskazać, że organ wyjaśnił, iż przedmiotowa decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z 8. 10. 2010 r. została skierowana do uczestniczki A. S. na adres uwidoczniony w ewidencji gruntów i budynków tj. ul. [...] w K.. Adres taki widnieje także w kopii przedłożonego do akt administracyjnych sprawy wyrysu i wypisu z rejestru gruntów z 9. 06. 2011 r. Nadto skarżąca została poinformowana w trybie art 41 kpa o obowiązku zawiadomienia organu o każdej zmianie swojego adresu pismem odebranym przez L. S. - matkę skarżącej w dniu 14 lipca 2009 r. Oceniając z kolei postanowienie WINB w K. z 20 stycznia 2010 r., którym organ odmówił przywrócenia skarżącej terminu do złożenia odwołania należy na podkreślić, że w orzecznictwie przyjmuje się - i pogląd ten podziela Sąd rozstrzygający w niniejszej sprawie - że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu wskazanego w art. 134 kpa (por. wyrok NSA z 21. 03. 1997 r., sygn. akt SA/Łd 2990/95, wyrok WSA w Olsztynie z 12. 05. 2012 l SA/Ol 724/10, Lex 795582) Oznacza to, że uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Skarżąca wnosząc o przywrócenie uchybionego terminu podniosła, iż jest osobą na stałe zamieszkałą na poza granicami Polski, natomiast reprezentujący ją pełnomocnik, którym ustanowiła ojca S. S., w dniach od 14.10. do 14.11.2010 r. przebywał na terenie [...] i z powodów zdrowotnych nie mógł wrócić do kraju przed 14.11.2010 r. Odnosząc się do powyższego trzeba zauważyć, ze możliwość przywrócenia uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący wykaże, iż nie ponosi winy w niedochowaniu terminu, równocześnie wskazując, że przeszkoda uniemożliwiająca dochowanie terminu istniała przez cały czas aż do złożenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. W ocenie Sądu warunki te nie zostały spełnione. Należy bowiem podkreślić , że zasadniczą przeszkodą wskazaną przez skarżącą jest fakt przebywania jej pełnomocnika S. S. poza krajem w okresie od 14.10.2010 r. do 14.11.2010 r. i brak możliwości wcześniejszego powrotu do Polski z powodów zdrowotnych. W związku z powyższym trzeba podnieść, że co prawda zgodnie z przepisem art. 32 kpa strona może działać przez pełnomocnika i wtedy wszelkie pismś procesowe doręczane są pełnomocnikowi zgodnie z art. 40 § 2 kpa, jednakowoż w takiej sytuacji pełnomocnik dołącza do akt sprawy oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa (art. 33 § 3 kpa). Analizując przedłożone akta administracyjne sprawy oraz treść wniosku trzeba wskazać, że PINB w K. nie został w żaden sposób poinformowany, iż interesy A. S. reprezentuje jej pełnomocnik – S. S.. Kwestia ta nie jest kwestionowana także przez skarżącą. Niezależnie od powyższego, nawet gdyby informacja o pełnomocnictwie została prawidłowo przekazana organowi - co w rozpatrywanej sprawie nie miało miejsca - to i tak we wniosku o przywrócenie uchybionego terminu nie uprawdopodobniono okoliczności, które spowodowały, że S. S. bez własnej winy powziął wiadomość o wydaniu przedmiotowej decyzji z 8. 10. 2010 dopiero w dniu 24 stycznia 2011 r., a nie wcześniej, jak chociażby awiza informującego o przesyłce zawierającej odpis decyzji z 8. 10. 2010 r., która była skierowana na jego adres zamieszkania Konkludując należy wskazać, że o zaistnieniu przesłanki "należytej staranności w dochowaniu terminu" można zasadnie mówić wówczas, gdy strona lub jej pełnomocnik (jeżeli jest ustanowiony) uprawdopodobni okoliczności wskazujące na brak po jego stronie jakiejkolwiek winy choćby w postaci niedbalstwa w uchybieniu terminu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 stycznia 2002 r., II SA/Wr 1329/01, niepubl.), natomiast w ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie można przyjąć, że strona skarżąca i jej pełnomocnik dochowali takiej staranności w zachowaniu terminu do wniesienia przedmiotowego odwołania. W orzecznictwie sądowym wyrażono - pogląd, że dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa stanowi przesłankę wyłączającą przywrócenie terminu Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego wydania postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu przed wydaniem postanowienia o odmowie przywrócenia terminu należy uznać, iż jest on niezasadny. Co prawda oba postanowienia tj. postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do złożenia odwołania jak i zaskarżone postanowienie zostały wydane w tym samym dniu tj. 20 stycznia 2012 r. i oznaczone tym samym znakiem: [...], to jednak z uzasadnienia postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania wynika jednoznacznie, że organ najpierw rozpatrzył wniosek o przywrócenie uchybionego terminu złożony przez S. S. - działającego jako pełnomocnik skarżącej, a następnie : "po rozpatrzeniu postanowieniem z 20 stycznia 2012 r., znak: [...] odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku.". Także fakt, iż decyzja z 8.10.2010 r. nie została doręczona jednemu z uczestników postępowania, który zmarł przed jego zakończeniem, nie ma znaczenia dla upływu terminu przysługującego stronie skarżącej do wniesienia odwołania. A zatem należy stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie organ odwoławczy prawidłowo stwierdził, na podstawie art. 134 kpa uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło