II SA/Kr 435/09

WyrokWSA w Krakowie2009-09-17

Skład orzekający: Izabela Dobosz, Andrzej Niecikowski, Wojciech Jakimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien uchylić postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które uchyliło postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wstrzymujące roboty budowlane i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, w sytuacji gdy stan prawny inwestycji uległ zmianie w trakcie postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego było zasadne. Pomimo stwierdzenia przewlekłości postępowania przez organ II instancji, sąd oddalił skargę, ponieważ zmieniła się sytuacja prawna inwestycji, co wymagało ponownego, gruntownego zbadania sprawy przez organ I instancji, w tym potencjalnie innych przesłanek wstrzymania robót budowlanych oraz przedstawienia nowych ocen technicznych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K.O. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) w Krakowie, które uchyliło postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) wstrzymujące roboty budowlane związane z rozbudową budynku handlowo-usługowego. PINB wstrzymał roboty z powodu zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia, wynikającego m.in. z nieprawidłowego zabezpieczenia styku budynków i potencjalnego zacienienia. WINB uchylił postanowienie PINB, wskazując na zmianę stanu prawnego inwestycji (istnienie sprzecznych decyzji o pozwoleniu na budowę) i konieczność prowadzenia postępowania w innym trybie. Skarżący K.O. zarzucał PINB prawidłowe prowadzenie postępowania i brak podstaw do zastosowania art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, a WINB przewlekłość postępowania.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Izabela Dobosz (spr.) Sędziowie: NSA Andrzej Niecikowski WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2009 r. sprawy ze skargi K.O. na postanowienie [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 11 grudnia 2008 r. nr [....] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych skargę oddala. II SA/Kr 435/09 UZASADNIENIE Postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] VII 2007 r. (znak: [...]) wydanym na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 w związku z art. 80 ust. 2 pkt 1 i art. 83 ust. 1 ustawy z 7 VII 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z.2006 r. Nr 156 poz. 1118) oraz art. 123 kpa postanowiono: 1. wstrzymać prowadzenie robót budowlanych, związanych z rozbudową budynku handlowo-usługowego na działce nr 1 obr. [...] w M. , wykonywanych w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, 2. nałożyć na inwestora – K.O. obowiązek przedstawienia w terminie 30 dni od dnia doręczenia tegoż postanowienia oceny technicznej przedstawiającej sposób zabezpieczenia przed wodą opadową: - styku budynku realizowanego na działce nr 1 obr. [...]w M. z budynkiem posadowionym na działce nr 2 obr. [...] w M. - styku budynku realizowanego na działce nr 1 obr. [...] w M. z budynkiem posadowionym na działce nr 3 obr. [...] w M. oraz jako zabezpieczenie budowy ustalono dozór inwestora. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, iż PINB w M. wszczął 2 IV 2007 r. na wniosek K.C. postępowanie w sprawie wykonywania robót budowlanych związanych z rozbudową budynku handlowo-usługowego na działce nr 1 obr. nr [...] w M. , realizowaną na podstawie pozwolenia na budowę z dnia 5 XII 2005 r. We wniosku o wstrzymanie robót budowlanych na nieruchomości 1 w M. , złożonym do WINB w K. i następnie przekazanym do rozpatrzenia PINB w M. K.C. zarzuca, że przedmiotowa budowa prowadzona jest niezgodnie z pozwoleniem na budowę w rezultacie czego "wznoszony budynek jest wyższy o 2 metry niż projektowany i problem zacienienia okien występuje już w następnych trzech oknach w pomieszczeniach przeznaczonych na stały pobyt ludzi". W piśmie jest mowa również o tym, iż wykonywana w sąsiedztwie p. C. inwestycja zagraża jego mieniu na skutek zdewastowania rynien i obróbek blacharskich oraz braku rozwiązania odprowadzenia wody na styku budynków (istniejącego i wznoszonego). W dniu 19 VI przeprowadzono oględziny, w trakcie których stwierdzono, że rozbudowywana część budynku handlowo-usługowego na działce nr 1 w M. jest w stanie surowym z konstrukcją dachu odeskowaną i z ułożoną folią. Ustalono, że różnica poziomów pomiędzy posadzką części istniejącej a stropem żelbetowym części rozbudowanej-wynosi 6 cm. Dokonano także innych pomiarów i sprawdzono je z protokołem kontroli, który PINB w M. przeprowadził w dniu 21 XII 2006 r. Stwierdzono w budynku przylegającym bezpośrednio do budowy, będącym własnością K.P. zawilgocenie, zacieki i zagrzybienie ściany korytarza przylegającej bezpośrednio do wznoszonego budynku na działce nr 1 obr. [...] w M. Powyższe uszkodzenia wynikają z nieprawidłowego zabezpieczenia styku obydwu budynków. Również ekspertyzy techniczne sporządzone dla PINB w M. wskazują na to, iż istnieją nieprawidłowości na styku połaci dachowej budynku nr [...] w [...], którego właścicielem jest K.C. ze ścianą dobudowy, co wymaga jak najszybszego uszczelnienia styku obydwu budynków. Ustalono także, że rozbudowa budynku handlowo-usługowego na działce nr 1 obr. [...] w M. prowadzona jest zgodnie z pozwoleniem na budowę i zatwierdzonym projektem budowlanym. Nie potwierdził się zarzut K.C. , iż budynek jest wyższy o 2 m. od projektowanego, gdyż szkic łączenia potwierdza posadowienie zgodne z projektowanym, ponadto zmierzone wysokości kondygnacji odpowiadają wysokościom projektowanym, różnica poziomu pomiędzy częścią projektowaną i istniejącą budynku rozbudowanego jest zgodna z zatwierdzonym projektem. Nie występuje też zacienienie okna przesłonianego. Zgromadzony materiał dowodowy daje jednak przesłanki do twierdzenia, że roboty budowlane związane z realizacją rozbudowy prowadzone są w sposób mogący spowodować zagrożenie życia lub mienia, co wyczerpuje dyspozycję art. 50 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 VII 1994 r. Pr. budowlane i dlatego organ wstrzymał prowadzenie robót i zastosował art. 50 ust. 3, który daje organowi możliwość nałożenia na inwestora w postanowieniu o wstrzymaniu robót obowiązku doręczenia odpowiednich ocen technicznych. Zażalenie na postanowienie złożył K.C. , gdyż postanowienie to ograniczyło się jego zdaniem tylko do kwestii zabezpieczenia przed wodą opadową na styku budynku, a nie uwzględniono innych elementów mogących spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia w jego budynku. Twierdzi, iż w kwestii zacienienia dokonano tylko analizy jednego okna, pominięto analizę pozostałych dwóch okien, o której pisał w swoim wniosku. Kwestionuje twierdzenie organu, iż budowa jest wykonywana zgodnie z projektem; dotyczy to zwłaszcza różnicy poziomów między częścią rozbudowywaną a istniejącą budynku rozbudowywanego; podnosi, że projektowana inwestycja jest niezgodna z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu. Postanowieniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] XII 2008 r., znak: [...] wydanym na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 123 i 144 kpa oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i w zw. z art. 83 ust. 2 ustawy z 7 VII 1994 r. Prawo budowlane uchylono zaskarżone postanowienie w całości i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez organ l instancji. Organ stwierdził, iż w chwili orzekania stan prawny inwestycji jest odmienny od istniejącego w dniu wydania skarżonego postanowienia przez organ I instancji. O ile bowiem poprzednio pewne było, iż w obrocie prawnym jest decyzja o pozwoleniu na budowę z [...] XII 2005 r. i utrzymująca jaw mocy decyzja Wojewody z [...] IV 2006 r., obecnie w obrocie prawnym znajduje się zarówno wspomniana decyzja, jak i decyzja Wojewody z dnia [...] II 2008 r., którą utrzymano decyzję Starosty M. z dnia [...]VII 2005 r. o odmowie pozwolenia na budowę. Organ l instancji wszczął postępowanie na wniosek K.C. , a zatem powinien go prowadzić zgodnie z żądaniem zawartym we wniosku, tzn. " w sprawie niezgodności projektu z realizacją budowy" czyli w trybie określonym w art. 50 ust. 1 pkt 4 pr. bud.; natomiast organ prowadził to postępowanie w trybie określonym w art. 50 ust. 1 pkt 2 pr. bud. Z uwagi na niejednoznaczny stan prawny sprawy prowadzone postępowanie w sprawie zgodności robót budowlanych z ustaleniami i warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę nie jest możliwe, nawet jeżeli taka niezgodność istnieje. Obowiązkiem organu budowlanego jest doprowadzanie obiektu do stanu zgodnego z prawem, także w przypadku wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę. Fakt, iż decyzja o pozwoleniu na budowę nie może być wykonywana (co wynika z wyroku WSA w Krakowie z dnia 11 VI 2008 r., sygn. akt II SA/Kr 752/06) nie zwalnia uczestników procesu budowlanego od obowiązku należytego zabezpieczenia budowy oraz przestrzegania przepisów prawa, w tym art. 5 ust. 1 pkt 9 pr. bud. W przypadku wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę, ustalenia decyzji WZiZT będą miały istotne znaczenie dla prowadzonego postępowania. Zdaniem organu istnieje konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części, co uzasadnia wydane rozstrzygnięcie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego K.O. wniósł o uchylenie postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z [...] XII 2008 r. Skarżący uważa, że PINB prawidłowo wszczął i prowadził postępowanie rozpoznając wniosek K.C. . Negatywna weryfikacja twierdzeń wnioskodawcy nie oznacza jednak tego, iż organ l instancji nie przeprowadził postępowania w postulowanym przez wniskodawcę kierunku. W sprawie nie potwierdziły się zarzuty niezgodności robót z warunkami i ustaleniami projektu i pozwolenia. Kontrola nie stwierdziła innych uchybień oprócz wskazanego braku zabezpieczenia styku, tym samym nie było podstaw do stosowania art. 50 ust. 1 pkt 4 pr. bud. Powołanie się przez PINB na przepis art. 50 ust. 1 pkt 2 pr. bud. nie jest dowodem na to, że organ nie dokonał kompleksowej analizy sprawy. Art. 50 ust. 2 pr. budowlanego obliguje organ do podania przyczyny, dla której wstrzymano roboty, a prawo nie nakłada obowiązku powoływania w rozstrzygnięciu innych przepisów. W chwili wydania przez PINB postanowienia, pozwolenie na budowę było w obrocie, co determinowało zakres badania podejmowanego przez ten organ. Skarżący podnosi także celową przewłokę sprawy dokonaną przez organ II instancji (sprawę rozpoznawano ok. 1,5 roku). Zdaniem skarżącego zwlekano z rozstrzygnięciem z uwagi na toczące się postępowanie sądowoadministracyjne. Skarżący jest zdania, iż K.C. dokonał nielegalnej - niewłaściwej przebudowy dachu swojej posesji, co stało się powodem problemu z zabezpieczeniem szczeliny pomiędzy budynkami. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosi o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 VIII 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sądowa kontrola nie wykazała naruszenia prawa. W chwili obecnej, z uwagi na długi upływ czasu dzielący postanowienie l i II instancji radykalnie zmieniła się sytuacja prawna przedmiotowej rozbudowy. Rację ma skarżący podtrzymując zarzut przewlekłości postępowania administracyjnego przed organem II instancji, jednakże nie składał skargi na bezczynność organu. To też można sadzić, że ten stan rzeczy niezbyt go niepokoił. Postanowienie organu I instancji wstrzymujące roboty budowlane nie straciło ważności, gdyż w tym czasie została wydana decyzja PINB w M. z [...] IX 2007 r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 83 ust. 1 pr. bud. nakazująca K.O. wykonanie robót budowlanych mających na celu doprowadzenie wykonanych robót budowlanych związanych z budową i rozbudową budynku handlowo-usługowego do stanu zgodnego z prawem poprzez wykonanie obróbek blacharskich styku budynku rozbudowanego z budynkiem posadowionym na działce nr 2 w sposób umożliwiający odprowadzenie wody opadowej do rur spływowych, ustalając termin wykonania tego obowiązku na dzień 31 X 2007 r. Z akt sprawy nie wynika, aby decyzja ta została wykonana, ponadto dotychczasowe postępowanie, prowadzone przez organ l instancji przeprowadzono w trybie art. 50 ust. 1 pkt 2, gdyż istniało pozwolenie budowlane, a zatem badano jedynie, czy prowadzone roboty budowlane są wykonywane w sposób właściwy, a zwłaszcza, czy nie powodują zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Obecnie sytuacja prawna się zmieniła, gdyż pozwolenie na budowę zostało podważone i jak słusznie zauważył organ II instancji występuje niejednoznaczny stan prawny sprawy. Nie można zatem stwierdzić, iż w obecnej sytuacji nie zachodzą inne przesłanki, o których mowa w art. 50 ust. 1, co wymaga gruntownego ich skontrolowania zarówno pod względem faktycznym, jak i prawnym. Może również wystąpić konieczność przedłożenia innych, iż dotychczasowe, ocen technicznych bądź ekspertyz, zwłaszcza, iż jak wynika z zażalenia, w związku z rozbudową mogło dojść do jeszcze innych niż kwestia zawilgocenia, szkód (np. podnoszony problem zaciemnienia innych okien). Taka kontrola może być jednakże przeprowadzona wyłącznie przed organem l instancji, gdyż art. 136 kpa nie daje organowi II instancji tego rodzaju możliwości. Uznając zatem, iż wydane postanowienie organu II instancji było zasadne, skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z 30 VII 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło