II SA/Kr 467/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 4 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. B. o ustanowienie radcy prawnego w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr: [...] w przedmiocie zasiłku okresowego p o s t a n a w i a ustanowić dla strony skarżącej radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowa Izby Radców Prawnych w K. W dniu [...] listopada 2007 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek J. B., na urzędowym formularzu, o ustanowienie radcy prawnego, w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego. W przedmiotowej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 23 listopada 2007 roku oddalił skargę J. B. na w/w decyzję. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca oświadczyła, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Od września 2003 roku pozostaje bez pracy. Jej miesięczny dochód wynosi 487 zł i stanowi go zasiłek okresowy w wysokości 167 zł oraz zasiłki celowe: na energię elektryczną w wysokości 180 zł oraz na wyżywienie w wysokości 140 zł. Skarżąca jest współwłaścicielką domu jednorodzinnego o powierzchni 109 m². Dom ten pozbawiony jest instalacji c.o. i możliwości ogrzania. W 2004 roku został odcięty dostęp do gazu, a z energii elektrycznej skarżąca korzysta na podstawie licznika przedpłatowego. J. B. nie posiada żadnych oszczędności, jak również cennych ruchomości. Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżąca podniosła, że zasiłki otrzymywane z pomocy społecznej nie są dochodem. Umożliwiają jej jedynie przetrwanie i nie dają możliwości poczynienia jakichkolwiek oszczędności. Podobnie nie może uzyskać żadnych pożytków z posiadania domu, gdyż praktycznie nie nadaje się on do użytkowania w okresie jesienno-zimowym. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Na wstępie należy zaznaczyć, że wniosek J. B. z dnia [...] listopada 2007 roku nie jest pierwszym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie. We wniosku z dnia [...] czerwca 2007 roku skarżąca domagała się bowiem zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie. Postanowieniem z dnia 15 czerwca 2007 roku referendarz sądowy umorzył postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych z uwagi na fakt, iż ze względu na przedmiot sprawy strona korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych i oddalił wniosek skarżącej o ustanowienie radcy prawnego. Zgodnie z art. 259 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) postanowienia referendarza sądowego, od których nie wniesiono sprzeciwu mają skutki prawomocnego orzeczenia sądu. Tym samym orzeczenie referendarza sądowego z dnia 15 czerwca 2007 roku jest prawomocne. Rozpoznanie kolejnego wniosku skarżącej winno zatem nastąpić w kontekście art. 165 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Dane zawarte w kolejnym wniosku o przyznanie prawa pomocy dotyczące stanu majątkowego, rodzinnego i zawodowego wnioskodawczyni nie uległy zmianie. Należy jednak odnotować, iż zmianie uległy okoliczności sprawy ze względu na fakt, iż zapadł wyrok Sądu I instancji, a ponowny wniosek strony o przyznanie jej prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego motywowany jest chęcią złożenia skargi kasacyjnej od tego wyroku. Art. 175 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje zaś obligatoryjne sporządzenie skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika. Z uwzględnieniem tego właśnie aspektu został rozpoznany obecnie złożony wniosek skarżącej. Fakt wystąpienia przymusu działania przez profesjonalnego pełnomocnika jest zmianą okoliczności sprawy, niezależną od ewentualnych zmian w sytuacji materialnej skarżącej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 sierpnia 2005 roku, sygn. [...]). W orzecznictwie przyjmuje się, iż sąd nie może odmówić przyznania prawa pomocy, jeżeli następstwem takiego rozstrzygnięcia byłoby istotne ograniczenie prawa strony do sądu, zwłaszcza poprzez uniemożliwienie złożenia skargi kasacyjnej ze względu na obligatoryjne jej sporządzenie przez profesjonalnego pełnomocnika (teza postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 października 2005 roku, sygn. akt II FZ 651/05). Z tych względów przychylono się do wniosku skarżącej o ustanowienie radcy prawnego i orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 245 § 1 i 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 mając na uwadze dyspozycję płynącą z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).