II SA/Kr 47/02

WyrokWSA w Krakowie2004-12-06

Skład orzekający: Piotr Lechowski, Elżbieta Kremer, Dorota Dąbek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ drugiej instancji może rozpoznać merytorycznie odwołanie, które zostało wniesione po terminie, bez wcześniejszego rozstrzygnięcia wniosku o przywrócenie terminu?
Ratio decidendi
Organ drugiej instancji, który otrzymał odwołanie wniesione po terminie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, ma obowiązek najpierw rozstrzygnąć kwestię przywrócenia terminu. Wydanie decyzji merytorycznej bez takiego rozstrzygnięcia stanowi rażące naruszenie prawa i jest podstawą do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Z.C. złożyła odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego stwierdzającej brak choroby zawodowej po upływie ustawowego terminu. Do odwołania dołączyła wniosek o przywrócenie terminu. Wojewódzki Inspektor Sanitarny, nie rozpatrując wniosku o przywrócenie terminu, wydał decyzję merytoryczną utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Z.C. złożyła skargę do sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski Sędziowie WSA Elżbieta Kremer AWSA Dorota Dąbek (spr.) Protokolant Agnieszka Słaboń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2004 r sprawy ze skargi Z.C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2001 r [...] w przedmiocie choroby zawodowej stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji Uzasadnienie. Decyzją z dnia [...] 2001r. nr [...], Powiatowy Inspektor Sanitarny nie stwierdził u Z. C.choroby zawodowej wymienionej w poz. 7 wykazu chorób zawodowych będącego załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych. Decyzja ta została doręczona Z.C. w dniu [...] 2001 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru, k.7). Decyzja ta zawierała prawidłowe pouczenie o możliwości i terminie wniesienia odwołania. Odwołanie od powyższej decyzji (datowane [...] 2001 r.) Z.C. złożyła w dniu [...] 2001 r. (data nadania przesyłki na poczcie, k. 9), a zatem znacznie po upływie ustawowego terminu do jego wniesienia. Przesyłając to odwołanie do organu II instancji właściwego do jego rozpatrzenia, organ I instancji wskazał, że wpłynęło ono po terminie. Pismem z dnia [...] 2001 r. (data nadania na poczcie) Z. C. zwróciła się do organu I instancji z prośbą o uwzględnienie przyczyn opóźnienia w złożeniu odwołania, które zostało przez organ I instancji przesłane do organu II instancji. Pismo to do organu II instancji wpłynęło w dniu [...].2001r. (k. 8a). Bez żadnego ustosunkowania się do kwestii uchybienia terminu do wniesienia odwołania, organ II instancji rozpoznał to odwołanie i w dniu [...].2001 r. wydał decyzję nr [...], w której uznając bezzasadność argumentów podniesionych w odwołaniu, utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. Skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję organu II instancji złożyła Z.C., kwestionując zawarte w niej wnioski merytoryczne o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie z powodu bezzasadności zarzutów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271), sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga w niniejszej sprawie została złożona w 2002r., a więc przed dniem 1 stycznia 2004r. W konsekwencji podlega rozpoznaniu zgodnie z wyżej wskazaną zasadą. Stosownie do treści art. 134 i 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd administracyjny dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji nie jest związany granicami skargi. Oznacza to, że jeżeli wydana w granicach sprawy której dotyczy skarga decyzja administracyjna narusza prawo w sposób określony w art. 145 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podlega uchyleniu bez względu na to, czy skarga formułuje zarzuty o naruszeniu prawa. W ocenie sądu zaskarżona decyzja administracyjna narusza prawo. Bezspornym w niniejszej sprawie jest, że odwołanie Z.C. od decyzji organu I instancji zostało złożone z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Zgodnie z treścią art. 129 §2 kpa, odwołanie od decyzji organu I instancji wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia tej decyzji. W niniejszej sprawie decyzja została Z. C.doręczona w dniu [...] 2001 r. Termin do złożenia odwołania upłynął zatem w dniu [...] 2001 r. Ponieważ swoje odwołanie Z. C. złożyła dopiero w dniu [...] 2001 r., przyjąć należy, że zostało ono złożone z uchybieniem terminu do jego wniesienia. W dniu [...] 2001 r. Z.C. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, wskazując przyczyny, które spowodowały opóźnienie w złożeniu odwołania. Zgodnie z obowiązującymi przepisami, wniesienie odwołania po terminie może wywołać dwojakiego rodzaju skutki procesowe: jeżeli odwołujący się nie zwróci się jednocześnie o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, wówczas organ odwoławczy jest zobowiązany wydać postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania lub jeżeli wraz z odwołaniem złożono wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia, organ II instancji winien najpierw wydać postanowienie w sprawie przywrócenia terminu do jego wniesienia i dopiero w zależności od jego treści: albo wydać merytoryczną decyzję, albo wydać postanowienie o uznaniu odwołania za wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Tymczasem w niniejszej sprawie organ II instancji w ogóle nie ustosunkował się do kwestii uchybienia terminu do wniesienia odwołania i w dniu [...] 2001 r. wydał merytoryczną decyzję. Takie działanie organu administracyjnego jest wyraźnie sprzeczne z treścią art. 59 §2 kpa, który przewiduje, że o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania. Prezentowany pogląd jest zgodny z linią orzeczniczą sądu (por. wyrok NSA z 15 listopada 1995r., SA/Ka 2111/94, nie publ., cyt. za "Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego" M. Jaśkowska, A. Wróbel, Zakamycze 2000, teza 12 do art. 134, str. 728, w którym sąd stwierdza, że "gdy organ II instancji stwierdzi, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji z art. 134 kpa"; por. też wyrok SN z dnia 29 marca 1988r., III ARN 7/88, OSNC 1990, nr 9, poz. 117), jak również ze stanowiskiem doktryny (por. "Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego" M. Jaśkowska, A. Wróbel, Zakamycze 2000, teza 17 do art. 134, str. 730). Uwzględniając wskazane powyżej powody należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 §1 pkt 2 kpa. Stosownie zatem do treści art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stanowi to podstawę do stwierdzenia jej nieważności. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło