II SA/Kr 475/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędziowie: WSA Krystyna Daniel WSA Małgorzata Brachel- Ziaja (spr.) Protokolant: Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi M.B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego K. z dnia 20 stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania; skargę oddala. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. znak [...] - po rozpatrzeniu odwołania M.B. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...], którą uznano za bezprzedmiotowe i umorzono postępowanie w sprawie "wstrzymania robót budowlanych, przebudowy instalacji wodociągowej oraz rozbiórki istniejącej instalacji w budynku mieszkalnym nr [...] w S. " - zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. Jako podstawę prawną tego rozstrzygnięcia wskazano art. 138 § 1 pkt 1, art. 105 § 1 i art. 104 § 1 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156 póz. 1118zpóźn. zm.). W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy opisał dotychczasowy przebieg postępowania, które zostało wszczęte przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. na wniosek M.B. . Postanowieniem z dnia [...] listopada 2008 r., znak: [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wyznaczył do załatwienia przedmiotowej sprawy jako organ właściwy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. . Do akt sprawy włączone zostały uwierzytelnione kserokopie akt Starostwa Powiatowego w W. dotyczące zgłoszenia zamiaru przebudowy przyłącza wody przez T. i J.S. , znak: [...] . W dniu 17 lutego 2009 r. przeprowadzono oględziny, w trakcie których stwierdzono wykonanie przebudowy wewnętrznej instalacji wodociągowej. W dniu 22 maja 2009 r. do akt sprawy Zakład Wodociągów i Kanalizacji oraz Usług Komunalnych w N. przekazał uwierzytelnioną kserokopię protokołu "odbioru technicznego przebudowy przyłącza wodociągowego w realności położonej w [....] do wodomierza nr [...] na l piętrze" z dnia 23 stycznia 2009 r. W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. wydał w dniu [...] lipca 2009 r. decyzję znak: [....] , którą uznał za bezprzedmiotowe i umorzył postępowanie prowadzone w niniejszej sprawie. Po rozpoznaniu odwołania M.B. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał decyzję l instancji za prawidłową. W trakcie oględzin organ l instancji ustalił, iż roboty budowlane zostały już zakończone. Podnoszony w odwołaniu zarzut niezajęcia się przez organ l instancji kwestią wstrzymania robót budowlanych jest więc całkowicie bezzasadny, powołano się przy tym na wyrok WSA w Krakowie z 27 sierpnia 2008 r. sygn. akt II SA/Kr 453/08, w którym przyjęto, że regulowana przepisem art. 50 prawa budowlanego instytucja wstrzymania robót budowlanych stanowi tylko jeden z elementów sprawy, która z założenia ma zakończyć się decyzją wydaną na podstawie art. 51. Postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych ma jedynie charakter "wpadkowy" w sprawie o szerszych granicach, w ramach której badana jest "legalność" budowy i w której zapada rozstrzygnięcie w formie decyzji administracyjnej. Organ odwoławczy ocenił, że PINB zasadnie zakwalifikował wykonane roboty jako przebudowę wewnętrznej instalacji wodociągowej w budynku nr [...] w S. . Do takiego wniosku uprawniają ustalenia dokonane na oględzinach przeprowadzonych w dniu 17 lutego 2009 r., które stanowią wystarczający materiał dowodowy dla oceny charakteru wykonanych robót budowlanych, pomimo, iż pomieszczenia l piętra nie zostały udostępnione przez właścicieli, prawidłowo zawiadomionych i wezwanych do wzięcia udziału w czynności organu. Organ odwoławczy dokonał analizy projektu budowlanego zalegającego w aktach Starostwa Powiatowego dotyczących zgłoszenia budowy przyłącza wodociągowego, znak: [...], w wyniku czego stwierdził, iż projekt ten przewiduje zarówno przebudowę przyłącza wodociągowego, jak i przebudowę instalacji wodociągowej. Potwierdzają to również warunki techniczne ustalone przez Zakład Wodociągów i Kanalizacji oraz Usług Komunalnych w N. (pismo z dnia 21 maja 2008 r., znak: [...]). Dokumenty te, pomimo, iż posługują się nazwą "przebudowa przyłącza", to jednak traktują również o przebudowie instalacji. Inwestorzy dokonali skutecznego zgłoszenia do Starostwa Powiatowego w W. zamiaru przebudowy przyłącza wodociągowego (zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 20 na jego przebudowę nie jest wymagane pozwolenie na budowę). W związku z tym przedmiotem niniejszego postępowania jest wyłącznie przebudowa instalacji wodociągowej, w związku z czym podnoszony przez skarżącą zarzut naruszenia art. 43 prawa budowlanego jest nietrafny w niniejszej sprawie. Przebudowa instalacji wodociągowej stanowi roboty budowlane (zgodnie z art. 3 pkt 7 i 7a prawa budowlanego), które nie są objęte katalogiem wyłączeń od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę zawartym w art. 29 i 30 ustawy. Na przebudowę instalacji inwestorzy winni więc byli uzyskać pozwolenie na budowę zgodnie z art. 28 prawa budowlanego. Organ l instancji zasadnie stwierdził, iż ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny stanowi przypadek, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 3 prawa budowlanego, bowiem roboty budowlane polegające na przebudowie instalacji wodociągowej w budynku nr [...] w S. zostały wykonane na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1 prawa budowlanego, mimo, że roboty te wymagały uzyskania pozwolenia na budowę. W sprawie niniejszej znajduje więc zastosowanie art. 51 ust. 7 prawa budowlanego, który nakazuje do zakończonych robót budowlanych, które stanowią w przypadek inny niż określony w art. 48 albo w art. 49b, a które zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 prawa budowlanego, stosować odpowiednio przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3. Podkreślono, że tryb określony w art. 51 nie pozwala organom nadzoru budowlanego na badanie prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a zatem wszelkie kwestie naruszenia prawa własności, w tym w szczególności częstokroć przez skarżącą podnoszony w postępowaniu zarzut przekroczenia przez inwestorów swych uprawnień wynikających z postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 14 czerwca 2005 r., sygn. akt [...], nie są relewantne dla niniejszego postępowania. Prowadząc postępowanie w opisanym wyżej trybie organy nadzoru budowlanego obydwu instancji nie znalazły podstaw do nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia tych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, o którym mowa w punkcie 2 ust. 1 art. 51 prawa budowlanego, bowiem wykonane roboty odpowiadają prawu. Wskazuje na to protokół oględzin i protokół odbioru technicznego dokonanego przez Zakład Wodociągów i Kanalizacji oraz Usług Komunalnych w N. w dniu 23 stycznia 2009 r. Nietrafny jest więc zarzut naruszenia § 115 i 116 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Pogląd ten znajduje uzasadnienie również wobec treści opinii ZWiK ustalającej warunki techniczne z dnia 21 maja 2008 r., w której pozytywnie zaopiniowano przeniesienie wodomierza na pierwsze piętro budynku nr [...] w S. Wobec takich ustaleń faktycznych organ l instancji prawidłowo orzekł o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego, co jest jednoznaczne z uznaniem, iż przedmiotowy obiekt został doprowadzony do stanu zgodnego z prawem. Powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M.B. Skarżąca zarzuciła organowi administracji błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż nie zachodzi konieczność doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem, a tym samym iż nie doszło do realizacji dyspozycji art. 50 i 51 prawa budowlanego. M.B. zarzuciła także naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7 i art. 77 oraz art. 180 k.p.a. polegające na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności faktycznych w zakresie wstrzymania robót, skutków przebudowy instalacji wodociągowej oraz przywrócenia stanu poprzedniego, za wyjątkiem przeniesienia licznika wodomierza na pierwsze piętro, co doprowadziło do podjęcia decyzji o umorzeniu postępowania. W oparciu o te zarzuty skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i uwzględnienie skargi, ewentualnie o uchylenie obydwu decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że zgodnie z postanowieniem Sądu Okręgowego w K. sygn. [...] inwestorzy powinni byli ograniczyć prace budowlane wyłącznie do przeniesienia wodomierza, podczas gdy faktycznie dokonali dodatkowo przeniesienia zaworu. Na takie prace inwestorzy powinni uzyskać pozwolenie na budowę, natomiast wykonali je wyłącznie w oparciu o zgłoszenie. Dodatkowo ZWIK w N. naruszył prawo dokonując odbioru wewnętrznej instalacji, mimo, że kompetencja ta należy wyłącznie do organów nadzoru budowlanego. Skarżąca wniosła również zastrzeżenia do dowodu z oględzin przeprowadzonych w dniu 17 lutego 2009 r., które, nie objęły oględzin instalacji oraz zaworu głównego na pierwszym piętrze przedmiotowego budynku, bowiem inwestorzy nie udostępnili tego pomieszczenia. Dopiero takie oględziny pozwoliłyby na prawidłową subsumpcję ustalonego stanu faktycznego do § 115 i 116 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja odpowiada prawu, za zarzuty podniesione w skardze nie mogą odnieść skutku. W zaskarżonej decyzji wyraźnie wskazano, że wykonane przez inwestorów roboty budowlane polegały na: a) przebudowie przyłącza wodociągowego oraz b) przebudowie instalacji wodociągowej. O ile przebudowa przyłącza może odbywać się na podstawie zgłoszenia do organu administracji architektoniczne - budowlanej (które zostało dokonane w dniu 29 kwietnia 2008 r. - znak sprawy [...], k. [...] akt administracyjnych l instancji - i przyjęte bez sprzeciwu), to przebudowa instalacji wodociągowej wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Zgłoszenie robót budowlanych polegających na przebudowie przyłącza wodociągowego w żaden sposób nie upoważniało inwestorów do dokonywania jakichkolwiek czynności wychodzących poza granice zgłoszenia, a zwłaszcza takich, które wymagały pozwolenia na budowę. T. i M.S. nie dysponowali pozwoleniem na budowę w odniesieniu do przebudowy instalacji wodociągowej i w tym zakresie należało przeprowadzić postępowanie administracyjne przed organami nadzoru budowlanego. Przedmiotem postępowania były więc roboty budowlane polegające na przebudowie instalacji wodociągowej, wykonane bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Objęte postępowaniem roboty budowlane nie mieszczą się w zakresie art. 48 ani art. 49b prawa budowlanego, bowiem przepisy te dotyczą budowy obiektu budowlanego lub jego części. Roboty budowlane polegające na przebudowie instalacji wodociągowej mieszczą się w zakresie art. 50 prawa budowlanego, który dotyczy "przypadków innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1". Jednocześnie organ odwoławczy prawidłowo uznał, że nie wstrzymuje się robót budowlanych, które zostały już zakończone. W takiej sytuacji nie wydaje się postanowienia, o którym mowa w art. 50 prawa budowlanego, lecz - zgodnie z art. 51 ust. 1 tej ustawy - odpowiednio stosuje się art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2. Przepisy te przewidują możliwość nakazania rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, względnie nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Podjęcie tych czynności możliwe jest jednak dopiero wówczas, gdy w trakcie postępowania zostanie ustalone, że wykonane roboty budowlane naruszają obowiązujące przepisy prawa. Organ odwoławczy wyjaśnił w sposób niebudzący wątpliwości, że taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zachodzi. Ustaleń takich dokonał w trakcie oględzin oraz na podstawie protokołu odbioru technicznego dokonanego przez Zakład Wodociągów i Kanalizacji oraz Usług Komunalnych w N. w dniu 23 stycznia 2009 r. (k. [...]). Również Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów, a zwłaszcza przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Skoro nie było podstaw do wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 lub 2 prawa budowlanego, prawidłowo umorzono prowadzone postępowanie jako bezprzedmiotowe. Podnoszony w skardze zarzut, iż ZWIK w N. naruszył prawo dokonując odbioru wewnętrznej instalacji nie może odnieść skutku, bowiem pozostaje poza zakresem kognicji sądu administracyjnego w niniejszej sprawie. Sąd może badać jedynie, czy organ wydający zaskarżoną decyzję naruszył przepisy prawa materialnego bądź też przepisy postępowania. Organem tym w niniejszej sprawie jest Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. , zaś odbiór techniczny dokonany przez przedstawicieli Zarządu Wodociągów i Kanalizacji w N. nie podlega kontroli sądowej w niniejszej sprawie. Biorąc powyższe pod uwagę skarga wniesiona w niniejszej sprawie jako bezzasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.).