II SA/Kr 517/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magda Froncisz Sędziowie : WSA Małgorzata Łoboz WSA Jacek Bursa (spr.) Protokolant : starszy sekretarz sądowy Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2019 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 4 kwietnia 2019 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję: II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej E. S. kwotę 200 zł ( słownie: dwieście złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Podaniem z dnia 19 lutego 2019 r. E. S., wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta T. nr [...] z dnia 17 lutego 2014 r. o ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego, jednorodzinnego na terenie obejmującym działkę nr [...] obręb [...] oraz budowie budynku garażowo - gospodarczego na działce nr [...] w granicy z działkami nr [...] i nr [...] obręb [...] w T., przy ul. [...]. We wniosku wskazano, że stroną postępowania, na której adres wysyłana była decyzja był m.in. R. W.. R. W. zmarł 26 grudnia 1982 r., a zatem nie mógł być stroną postępowania, zaś jednym ze spadkobierców po zmarłym jest E. S.. Decyzja z dnia 17 lutego 2014 r. została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie i obarczona jest wadą, dającą podstawę do stwierdzenia jej nieważności na zasadzie art. 156 § 1 pkt 4 Kpa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 4 kwietnia 2019 r. sygn. akt: [...], umorzyło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności w/w decyzji Prezydenta Miasta T. z dnia 17 lutego 2014 r. znak: [...] W uzasadnieniu wskazano, iż wniosek E. S. dotyczył tejże decyzji Prezydenta Miasta T. z dnia 17 lutego 2014 r., która była przedmiotem kontroli instancyjnej i w wyniku rozpatrzenia odwołania B. C. oraz J. C., decyzją z dnia 17 kwietnia 2014 r. sygn. akt: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Decyzja pierwszoinstancyjna nie może być przedmiotem kontroli w postępowaniu nieważnościowym w sytuacji, gdy decyzja ta była przedmiotem kontroli organu II instancji, w następstwie której utrzymano ją w mocy, ponieważ w wyniku kontroli instancyjnej, stała się decyzją nieistniejącą. Na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę złożyła E. S., podnosząc, iż decyzja o umorzeniu postępowania w kwestii stwierdzenia nieważności decyzji organu I instancji ze względu na stwierdzenie, że w postępowaniu tym wydano też decyzję w postępowaniu odwoławczym, jest błędna. Jak bowiem wskazuje się w doktrynie i orzecznictwie jeżeli wniosek o stwierdzenie nieważności dotyczy decyzji organu I instancji, podczas gdy sprawa była zakończona decyzją ostateczną w II instancji, to wniosek taki powinien być z urzędu potraktowany przez organ jako wniosek o wszczęcie postępowania nieważnościowego w sprawie zakończonej decyzją organu odwoławczego (np. M. Jaśkowska Komentarz aktualizowany do art. 157 k.p.a., LEX nr 133659; wyrok WSA w Warszawie z 30.05.2006 r., VII SA/Wa 253/06; wyrok WSA w Warszawie z 23.11.2010 r., VII SA/Wa 1415/10; wyrok WSA w Warszawie z 19.05.2014 r., II SA/Wa 285/14; wyrok NSA z 18.08.1997 r., IV SA 1520/95). Skarżąca wniosła o uchylenie ww. decyzji SKO w T. zarzucając naruszenie art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko, podkreślając, iż brak jest prawnego nakazu wszczynania z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach, gdy wnioskodawca może złożyć w tej sprawie stosowny wniosek. Żaden z przepisów nie obligował Kolegium do prowadzenia z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności w sytuacji, gdy taki wniosek może pochodzić od E. S.. Kolegium nie mogło również zmienić zakresu żądania zawartego we wniosku i procedować w sprawie innej decyzji niż objęta wnioskiem. Zaskarżona decyzja jest zatem prawidłowa. W sytuacji, gdy po zawiadomieniu o wszczęciu postępowania okaże się, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności jest bezprzedmiotowe, to postępowanie to należy umorzyć. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 27, dalej jako: p.p.s.a.) sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych. Skarga zasługuje na uwzględnienie, z przyczyn w niej wskazanych. Choć zgodzić się należy ze stanowiskiem organu, że skarżąca ma możliwość złożenia ponownego wniosku, w tym wypadku wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 kwietnia 2014 r. sygn. akt: [...], to z formalnego punktu widzenia, w myśl poglądów prezentowanych w judykaturze, a także w przywołanych orzeczeniach sądów administracyjnych, "wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji powinien być z urzędu potraktowany jako wniosek o wszczęcie postępowania nieważnościowego w sprawie zakończonej decyzją organu II instancji". Nie jest to zatem sytuacja, że organ wszczyna z urzędu postępowanie nieważnościowe odnośnie aktu nie objętego wnioskiem, lecz sytuacja wszczęcia postępowania na wniosek, odnośnie aktu, który formalnie zakończył postępowanie administracyjne, które kwestionuje strona. Powyższy pogląd podziela sąd rozpoznający niniejszą sprawę, dlatego w ponownym postępowaniu, SKO winno potraktować wniosek skarżącej jako wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 kwietnia 2014 r. sygn. akt: [...], którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta T. nr [...] z dnia 17 lutego 2014 r. o ustaleniu warunków zabudowy i w tym zakresie rozpoznać sprawę. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1"c" p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącej uiszczony wpis od skargi.