II SA/Kr 541/24

Dnia 14 czerwca 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: SWSA Agnieszka Nawara – Dubiel SWSA Sebastian Pietrzyk (spr) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 14 czerwca 2024 roku sprawy ze skargi Wójta Gminy Radgoszcz na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 21 lutego 2024 roku, znak: SKO.PW/4171/6/2024 w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego postanawia I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącemu Wójtowi Gminy Radgoszcz wpis w wysokości 100 zł. Pismem z dnia 20 marca 2024 roku skarżący Wójt Gminy R. złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 21 lutego 2024 roku, znak: SKO.PW/4171/6/2024 uchylające postanowienie Wójta Gminy R. z dnia 10 stycznia 2024 roku numer BZ.271.1.2024 zawieszające postępowanie w sprawie ustalenia naruszenia stosunków wodnych na działkach nr [...] i [...] położonych w miejscowości M. (Gmina R. ). Przedmiotowe postanowienie zapadło w następujących okolicznościach. Postanowieniem z dnia 10.01.2024 roku numer BZ.271.1.2024 Wójt Gminy R. zawiesił postępowanie w sprawie ustalenia naruszenia stosunków wodnych na działkach nr [...] i [...] w miejscowości M.. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że J. Ł. wniosła skargę do WSA w Krakowie na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 13.09.2023 r. sygn. SKO.Dr/4122/65/2023 stwierdzające niedopuszczalność odwołania od pisma Wójta Gminy z 14.08.2023 r. nr BZ.271.192.2023 wzywającego właścicieli działek nr [...] i [...] w M. do uporządkowania terenu działek z odpadów do dnia 31 października 2023 roku oraz że w związku ze skargą akta postępowania zostały przekazane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Na postanowienie zażalenie wniosła J. Ł., która sprzeciwiła się zawieszeniu postępowania wskazując na zarzuty mające w jej ocenie uzasadnienie. Postanowieniem z dnia 21 lutego 2024 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie uchyliło postanowienie Wójta Gminy R. z dnia 10 stycznia 2024 roku. W uzasadnieniu wskazano, że wniesienie skargi na postanowienie Kolegium stwierdzające niedopuszczalność odwołania od pisma organu I instancji nie stanowi zagadnienia prejudycjalnego, albowiem nie stanowi to przeszkody do prowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organ i wydania decyzji w sprawie dotyczącej naruszenia stosunków wodnych Nie stanowi zagadnienia wstępnego także fakt, że akta sprawy zostały przez organ przekazane organowi odwoławczemu, który przesłał je do WSA w Krakowie wraz z odpowiedzią na skargę. Skargę na powyższe postanowienie wniósł Wójt Gminy R. , który zarzucił naruszenie art. 97 § 1 pkt. 4) ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.) – dalej jako "K.p.a." i wniósł o cyt.: "uchylenie postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 lutego 2024 r. znak SKO.PW/4171/6/2024 w całości i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji". W uzasadnieniu skargi wskazano, że wbrew stanowisku Kolegium rozstrzygniecie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie sprawy ze skargi J. Ł. postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie sygn. akt. SKO.Dr/4122/65/2023 z dnia 13.09.2023 r. jest zagadnieniem wstępnym w niniejszym postępowaniu, bowiem sprawa wiąże się z postępowaniem jako, że uporządkowanie działek objętych postępowaniem ma wpływ na ewentualne stwierdzenie naruszenia stosunków wodnych. Brak rozstrzygnięcia w przedmiocie usunięcia odpadów na działce, skutkuje ewentualnym stwierdzeniem naruszenia bądź nie stosunków wodnych. Usunięcie odpadów może spowodować ujawnienie faktu, że to właściciel nieruchomości powoduje na swojej działce zmianę stosunków wodnych. Wobec powyższego istnieje ścisła zależność pomiędzy rozstrzygnięciem, dotyczącym usunięcia odpadów (zagadnienie wstępne) a naruszeniem stosunków wodnych. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o odrzuceniu skargi z powodu jej niedopuszczalności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Skuteczne wniesienie skargi do sądu administracyjnego wymaga spełnienia kilku warunków. Skarga stosowanie do art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634) – dalej jako "p.p.s.a." musi być wniesiona przez uprawniony podmiot, po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeśli one służyły stronie (art. 52 § 1 p.p.s.a.), w przepisanym terminie (art. 53 § 1 p.p.s.a.), z zachowaniem wskazanych wymagań formalnoprawnych (art. 57 § 1 oraz 46 i 47 p.p.s.a.) oraz musi być należycie opłacona (art. 221). Niedopełnienie któregoś z tych warunków czyni skargę niedopuszczalną, a w konsekwencji powoduje jej odrzucenie (art. 58 § 1 pkt. 6) p.p.s.a.). Stosownie do art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Jak wskazuje się w orzecznictwie "z istoty interesu prawnego na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego wynika legitymacja skargowa do zaskarżenia wydanego w postępowaniu administracyjnym rozstrzygnięcia negującego interes prawny danego podmiotu w tym postępowaniu. Podstawą działań organów administracji publicznej mogą być bowiem także przepisy prawa procesowego oraz ustrojowego, a więc pojęcie interesu prawnego z art. 50 § 1 p.p.s.a. odbiega w swym znaczeniu od zakresu "interesu prawnego", o jakim stanowi art. 28 k.p.a., który odnosi się przede wszystkim do uprawnień i obowiązków opartych w prawie materialnym. Znaczenie interesu prawnego z art. 50 § 1 p.p.s.a. jest szersze, może bowiem obejmować także prawa i obowiązki regulowane przepisami prawa procesowego i ustrojowego. Istotę legitymacji skargowej stanowi uprawnienie do żądania przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności organu administracji publicznej przez sąd administracyjny w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem. W tej płaszczyźnie o istnieniu legitymacji skargowej nie decyduje zarzut naruszenia interesu prawnego skarżącego, lecz interes prawny, którego istotę stanowi żądanie oceny przez sąd administracyjny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z obiektywnym porządkiem prawnym. Istoty interesu prawnego należy upatrywać w jego związku z konkretną normą prawa. Może to być norma należąca do każdej gałęzi prawa (nie tylko do prawa administracyjnego), na podstawie której w postępowaniu administracyjnym określony podmiot w określonym stanie faktycznym może domagać się konkretyzacji swoich uprawnień lub obowiązków bądź żądać przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności w celu ochrony sfery swoich praw i obowiązków przed naruszeniami dokonanymi tym aktem i doprowadzenia tego aktu do stanu zgodnego z prawem (por. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 24 maja 2022 roku, sygn. III OSK 2052/21). W niniejszej sprawie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Tarnowie, wniósł Wójt Gminy R. , który orzekał jako organ pierwszej instancji. Oczywistym jest w takiej sytuacji brak interesu prawnego organu orzekającego w pierwszej instancji do wnoszenia skargi na orzeczenie organu odwoławczego. Dopuszczenie do złożenia skargi przez organ pierwszej instancji doprowadziłoby bowiem do sytuacji, w której stronami postępowania sądowego byłyby dwa organy administracji publicznej orzekające w danej sprawie, a mianowicie: skarżąca (organ pierwszej instancji) i autor decyzji odwoławczej (organ drugiej instancji), a spór między nimi sprowadzałby się do różnego stanowiska co do prawidłowości poszczególnych decyzji (por. np. uzasadnienie do postanowienia NSA z 19 czerwca 2008 r., II OSK 813/08). Ponadto trzeba wskazać, że organy administracji publicznej nie mogą skutecznie wszczynać postępowania sądowoadministracyjnego Ze względu na powyższe skarga na zasadzie art. 58 § 1 pkt. 6) p.p.s.a. podlega odrzuceniu. W związku z odrzuceniem skargi, stosownie art. 232 § 1 pkt. 1) p.p.s.a. postanowiono o zwrocie uiszczonego wpisu. Skarga na zasadzie art. 58 § 3 p.p.s.a. została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.