II SA/Kr 563/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Szkodzińska (spr.) Sędziowie WSA Barbara Pasternak WSA Aldona Gąsecka-Duda Protokolant Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2007 r. sprawy ze skargi J.K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. [ ] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. Postanowieniem nr .........Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego .........w K., wskazując jako podstawę prawną art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 i art. 81 ust. 1 pkt 1a oraz art. 50 ust. 1 oraz ust. 5 ustawy z dn. 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 106 z 2000 r., póz. 1126 - tj.), oraz art. 123 k.p.a., odmówił wstrzymania robót budowlanych stwierdzając, że inwestorzy S.K. i J.K. uzyskali zgodę właściwej administracji architektoniczno-budowlanej na remont stodoły oraz dobudowę budynku gospodarczego na działce ........w......... W uzasadnieniu postanowienia organ podał, że postępowanie wyjaśniające przeprowadzono po otrzymaniu w dniu ..... września 2001 r. pisma J.K. , zawierającego żądanie wstrzymania robót budowlanych prowadzonych przez właścicieli budynku stodoły i dobudowanego budynku gospodarczego na w/w działce. W dniu ..... lipca 2001 r. właściciele działek .......... S.K. i J.K. przedstawili zgłoszenia, na podstawie których przeprowadzili remont starej stodoły oraz dobudowanego do niej budynku gospodarczego. Zgłoszenia zostały przyjęte przez UM w K. w dniu ..... sierpnia 2000 r. i zarejestrowane pod nr........ Podczas oględzin dniu ...... listopada 2001 r. strony postępowania stwierdziły, że prace budowlane zostały przeprowadzone w sezonie wiosennym kwiecień-maj 2001 r., co świadczy o dotrzymaniu warunku realizacji robót po upływie 30 dni od chwili zgłoszenia. Rozmiary budynków nie przekraczają podanych w zgłoszeniach. Budynek stodoły o wym. 5m x 6,55m w obrysie rzutu jest skierowany w stronę granicy sąsiada (ściana bez otworów). Wg wskazań właściciela działki nr ...... J.K. od granicznika geodezyjnego stabilizującego granicę z działką nr....... pomierzono odległość ściany bez otworów, która wynosi 3,45 m. Natomiast budynek gospodarczy o wym. 5,3 m x 6,55 m o pow. 34,45 m2 został dobudowany do stodoły po stronie własnej działki nr ....... na podstawie "Zgłoszenia budowy obiektu, nie wymagającego pozwolenia na budowę" złożonego w dniu ...... sierpnia 2000 r. /nr ....../ i obrys jego w chwili przeprowadzonych oględzin nie przekraczał gabarytów podanych w przyjętym zgłoszeniu i warunków w nim zawartych. Organ wskazał, że strony nie są zgodne co do przebiegu granicy pomiędzy działkami, a także co do własności części działek. S.K. i J.K. przedstawili postanowienie Sądu Rejonowego dla ...............rozgraniczające działki nr .........wraz z wyrysem z aktualnej mapy ewidencyjnej - plan z dnia ...... grudnia 1997 r. gruntów wsi ......., świadczące o tym, że działka nr ........weszła w skład nowej działki ......... należącej do S.K. i J.K. . w dniu oględzin zaprzeczył wiarygodności zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów dotyczących zgłoszenia i rozgraniczenia działek nie podpisując protokołu oględzin. Organ nadzoru budowlanego nie jest jednak właściwy do rozstrzygania sporów granicznych. Dalej stwierdził organ, że brak reakcji organu administracji terenowej po przyjęciu zgłoszenia robót remontowych, prowadzi do usankcjonowania legalności wykonanych zamierzeń na podstawie zgłoszenia, gdyż budowa budynku gospodarczego o pow. 35 m2 i remont stodoły nie wykroczyły poza obowiązujące przepisy zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1a oraz ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Przedmiotowe obiekty budowlane nie odbiegają w istotny sposób od ustaleń i warunków określonych w zgłoszeniu i przepisach prawa. Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł J.K. zarzucając, że według jego informacji uzyskanych od organu w dniu ......maja 2001 r. zgłoszenie nie zostało dokonane. Jego zdaniem do remontowanego budynku stodoły został dobudowany nowy obiekt posiadający fundamenty. Budynek gospodarczy i dobudowany do stodoły nowy obiekt przekraczają łącznie powierzchnię 50 m2 co oznacza, że inwestorzy powinni uzyskać pozwolenie na budowę. W uzupełnieniu wskazał również, że organ błędnie przyjął, iż działka nr........ weszła w skład nowej działki ........ należącej do S.K. i J.K.. Jedynymi właścicielami działki nr ....... jest on oraz jego żona. Postanowieniem z dnia .......................... Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., wskazując jako podstawę art. 138 § 1 pkt 2 i art. 123 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tj. z 2003r. Dz. U. Nr 207 póz. 2016 z późn. zm.) uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej podstawy prawnej i w to miejsce orzekł na podstawie art. 123 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity z 2000 r. -Dz. U. Nr 98, póz. 1071 z późn. zmianami) oraz art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity z 2003r. Dz. U. Nr 207, póz. 2016 z późn. zmianami), a w pozostałej części utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Organ stwierdził, że podstawa prawna zaskarżonego postanowienia wymaga sprostowania z uwagi na nowelizację ustawy Prawo budowlane. Podzielając ustalenia organu l instancji co do daty zgłoszenia, wyników oględzin, daty przedmiotowych robót budowlanych wskazał, że dokonanie zgłoszenia zgodnie z art. 30 ustawy Prawo budowlane właściwemu organowi i brak w terminie 30 dni sprzeciwu tego organu na rozpoczęcie zamierzonej inwestycji budowlanej stanowi zgodę organu na przystąpienie inwestora do realizacji planowanej inwestycji. Ponadto z dokumentów zgromadzonych przez organ l instancji wynika, iż zarówno działka nr ........(przylegająca do działki nr ......na której zrealizowane są przedmiotowe obiekty ) jak i działka nr ........ będące własnością Z.K. i J.K. są działkami rolnymi (k. nr 1, 27 akt l inst.). Zgodnie z obowiązującym na dzień wydania skarżonego postanowienia § 12 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jak i obecnie obowiązującym Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - jeżeli z przepisów § 13, 60, 271 i 273 lub przepisów odrębnych nie wynikają inne wymagania, budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż: 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy, 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Podnoszona przez J.K. kwestia dotycząca odległości obiektów od granicy jego działki w świetle powyższych przepisów nie ma znaczenia w przedmiotowym postępowaniu. Inwestorzy wybudowali przedmiotowy obiekt zgodnie ze zgłoszeniem. Co do numeracji działek organ wskazał, że w materiale dowodowym znajduje się wypis i wyrys z rejestru gruntów (k. nr 1, 2 akt l inst.) oraz akt własności ziemi i akt notarialny numer repertorium .......... dostarczone przez skarżącego za pismem z dnia 20 czerwca 2001 r. (k. nr 9 akt l inst.). Organ l instancji w wyrzeczeniu postanowienia wymienił numery działek zgodne z przedłożonymi dokumentami. Natomiast stwierdzenie PINB, że " ...działka nr ....... weszła w skład nowej działki .......należącej do S.K. i J.K. ..." nie jest poparte żadnymi dowodami. W tej kwestii zarzuty są zasadne, ale to stwierdzenie nie miało wpływu na merytoryczną ocenę sprawy. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższe postanowienie złożył J.K. wnosząc o uchylenie postanowień organów obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi l instancji. Zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 7 oraz art. 77 k.p.a. poprzez wydanie postanowienia pomimo niewyjaśnienia stanu faktycznego niezbędnego do załatwienia sprawy oraz naruszenie przez organ administracji obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego; art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez wydanie postanowienia mimo istnienia przesłanki do zawieszenia postępowania; art. 8 i art. 12 k.p.a. poprzez wydanie postanowienia po upływie prawie 4 lat od dnia wniesienia zażalenia. Uzasadniając powyższe skarżący wskazał, że błędne jest przyjęcie przez organ odwoławczy, iż przebieg granicy pomiędzy działkami inwestorów oraz J.K. nie miał wpływu na merytoryczną ocenę sprawy. Z powodu braku precyzyjnych informacji i dowodów co do przebiegu granicy między działkami stron postępowania oraz samych oznaczeń działek - nie sposób zdaniem skarżącego orzekać o nienaruszeniu przez inwestorów przepisów Prawa budowlanego i warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wyrokiem dniu 5 lipca 2005 roku WSA w Krakowie (sygn. akt II SA/Kr 2242/02), uchylił decyzję .................... Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. wraz z poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji, która dotyczyła dokonania oznaczeń, powierzchni i konfiguracji działki, na której realizowana jest przedmiotowa inwestycja. WSA w Krakowie uznał za zasadną skargę J.K. z powodu naruszeń przez organy art. 7 oraz art. 77 k.p.a. Powyższy wyrok świadczyć może, iż brak rozstrzygnięcia kwestii oznaczenia przedmiotowych działek i wskazania ich granic w niniejszym postępowaniu, stanowiło przesłankę do jego zawieszenia w oparciu o art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Rozpatrzenie sprawy i wydanie postanowienia w kwestii wstrzymania robót budowlanych przez inwestorów zależało od uprzedniego rozstrzygnięcia kwestii oznaczenia i rozgraniczenia działek. Organy obu instancji nie podjęły jednak działań zmierzających do rozstrzygnięcia tego zagadnienia wstępnego i naruszyły art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 100 k.p.a. W odpowiedzi na skargę ........ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w postanowieniu II instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył; Skarga zasługuje na uwzględnienie. Podzielić należy stanowisko skarżącego co do tego, że sprawa, z naruszeniem art. art. 7 i 77 kpa, nie została należycie wyjaśniona, a naruszenie to jest na tyle istotne, że mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie. Przede wszystkim z zapisów w protokole oględzin i materiału fotograficznego zdaje się wynikać, że roboty budowlane, które miały być zgłoszone, już w dniu wydawania postanowienia przez organ l instancji były zakończone. Takiego ustalenia wprost jednak organy nie uczyniły, choć ta okoliczność dla rozstrzygnięcia w kwestii wstrzymania robót miała znaczenie podstawowe: nie może być przecież mowy o wstrzymaniu robót już zakończonych. Okoliczność ta została przez organy zbagatelizowana najprawdopodobniej dlatego, że organy uznały postanowienie o odmowie wstrzymania robót budowlanych za akt załatwiający sprawę zarzucanej inwestorom /przez J.K./ samowoli połączonej z naruszeniem przepisów techniczno-budowlanych. Sprawa o takim przedmiocie powinna być załatwiona decyzją, dla wydania której jednak poczynione ustalenia nie są wystarczające. Żaden z organów nie poddał analizie treści samych zgłoszeń i nie wyjaśnił w sposób niebudzący wątpliwości, czy zakres opisanych w nich robót odpowiada temu, co rzeczywiście było wykonywane. Nie zwrócono uwagi na fakt, że w zgłoszeniach, których kserokopie znajdują się w aktach sprawy nie podano, że nowy budynek gospodarczy ma być dobudowany do budynku stodoły. Ta zaś okoliczność mogła w sprawie mieć znaczenie, zwłaszcza, że nie wyjaśniono również czy powstały obiekt stanowi jeden, czy dwa odrębne budynki. Deklaracja organów, że obiekty odpowiadają treści zgłoszeń jest deklaracją pustą. Tak samo ocenić trzeba stwierdzenie o zgodności inwestycji z przepisami prawa, skoro nie towarzyszą mu szczegółowe ustalenia dotyczące wszystkich przesłanek z art. 29 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z tym przepisem nie wymaga pozwolenia na budowę /a wymaga zgłoszenia/ budowa parterowego budynku gospodarczego o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m, związanego z produkcją rolną i uzupełniającego zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej. W omawianych zgłoszeniach nie zawarto opisu usytuowania obiektów na działce, ani też nie odnotowano ewentualnego faktu złożenia załączników, w zgłoszeniu nr ....... nie określono nawet terminu przystąpienia do robót. Niewątpliwie zgłoszenia te nie odpowiadają w zupełności wymaganiom art. 30 ust. 1a w brzmieniu obowiązującym w dacie ich dokonania, a to obligowało organy do szczególnej staranności w gromadzeniu i ocenie dowodów. W obu zgłoszeniach jako miejsce inwestycji wskazano działkę nr ........ w F. W żądaniu wszczęcia postępowania J.K. jako miejsce inwestycji wskazał działki nr ...... W żadnym dokumencie /ani na mapce, ani na szkicu z oględzin/ nie przedstawiono rzeczywistego usytuowania obiektów /obiektu/ w uwzględnieniu danych ewidencyjnych. W dołączonym do akt postanowieniu Sądu Rejonowego dla ............. z dnia ........o rozgraniczeniu działka nr ......nie jest wymieniona, nie została też umieszczona w graficznym projekcie rozgraniczenia /a nie jak twierdzi organ l instancji "w wyrysie mapy ewidencyjnej"/ z dnia .........1996 r. Tymczasem ustalenie co do odległości obiektu od granicy zostało uczynione - jak wynika z protokołu oględzin - w oparciu o pomiar od "granicznika stabilizowanego przez geodetę". Opisany materiał uniemożliwia w ogóle jakąkolwiek weryfikację prawidłowości tego pomiaru, a co za tym idzie twierdzenia o zgodności usytuowania budynku z przepisami. Uniemożliwia też zupełnie ocenę zasadności zarzutu skargi o naruszeniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Jakkolwiek organy stwierdziły istnienie sporu granicznego, to jednak nie wyjaśniły w ogóle czy i jaki związek spór ten ma z rozpatrywaną sprawą. Wreszcie i wskazać należy, że w zażaleniu został wyraźnie podniesiony zarzut braku zgłoszeń. Do tego zarzutu organ zażaleniowy w ogóle się nie odniósł przyjmując za zadowalający fakt umieszczenia w aktach kserokopii zgłoszeń, których przyjęcie potwierdzono jedynie nieczytelnym podpisem. Z powyższych powodów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c, w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uchylić postanowienia organów obu instancji.