II SA/Kr 602/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Sędziowie : WSA Mirosław Bator WSA Jacek Bursa (spr.) Protokolant : starszy sekretarz sądowy Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2017 r. sprawy ze skargi M.P. na decyzję Wojewody [...] z dnia 17 marca 2017 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania wznowieniowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji Prezydent Miasta K. decyzją z 30 grudnia 2016 r., [...], na podstawie art. 105 § 1 kpa w zw. z art. 147 oraz art. 148 kpa umorzył postępowanie z wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta K. Nr [...] z 13 listopada 2015 r. znak: [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Powodem rozstrzygnięcia było ustalenie, iż wnioskodawca M. P. nie dotrzymała ustawowego, miesięcznego terminu określonego w art. 148 § 1 kpa do złożenia wniosku o wznowienie, gdyż o inwestycji objętej przedmiotową decyzją, wnioskująca posiadała wiedzę już co najmniej od 13 stycznia 2016 r. co wynika z korespondencji mailowej - do M. P. (13 i 14 stycznia 2016 r.) drogą mailową przekazane zostały rysunki: zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji oraz elewacje budynków od strony wschodniej tj. od [...] oraz od strony południowej tj. od strony działki skarżącej (karta 57 i 98 akt sprawy). Zaś wniosek o wznowienie został złożony 24 marca 2016r. W odwołaniu M. P. zarzuciła, że z dokumentacji mailowej nie wynika, iż mogła wiedzieć o wydaniu decyzji oraz ją zidentyfikować. Ze względu na pominiecie jej jako strony co wynika z okoliczności bezpośredniego sąsiedztwa względem inwestycji organ winien wszcząć postępowanie wznowieniowe z urzędu. Wojewoda decyzją z dnia 17 marca 2017 r. znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, iż wnioskująca pismem z 26 kwietnia 2016 r. wskazując przyczyny określone w art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 4 kpa, oświadczyła, że o wydaniu pozwolenia na budowę dowiedziała się 7 marca 2016 r., oraz że o nieprawidłowościach na sąsiadującej z moją działką budowie dowidziała się 26.02.2016 r. 25.02 architekt -p. S. skontaktował się z nią telefonicznie (w imieniu inwestora) w celu umówienia spotkania. Z treści wyjaśnienia, które do organu I instancji złożył inwestor (załączając korespondencję mailową prowadzoną 13 stycznia 2016 r. pomiędzy M. P. i pełnomocnikiem inwestora - projektantem K. S. wynika, że o inwestycji objętej przedmiotową decyzją, wnioskująca posiadała wiedzę już co najmniej od 13 stycznia 2016 r. Ponadto z treści ww. maiła wynika, że do M. P. (13 i 14 stycznia 2016 r.) drogą mailową przekazane zostały równocześnie rysunki: zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji oraz elewacje budynków od strony wschodniej tj. od [...] oraz od strony południowej tj. od strony działki skarżącej (karta 57 i 98 akt sprawy). W ocenie organu udzielane przez pełnomocnika inwestora na prośbę wnioskującej informacje dotyczące inwestycji i zatwierdzonego projektu budowlanego (w tym projekt zagospodarowania) były pierwszą informacją o wydanej decyzji. Zatem to dzień 13 stycznia 2016 r. jest dniem kiedy wnioskująca wiedziała o decyzji o pozwoleniu na budowę ww. inwestycji. Otrzymanie w innym dniu dodatkowych informacji po odczytaniu danych z tablicy informacyjnej nie stanowi dowodu na zachowanie terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. Zachowanie miesięcznego terminu musi być udowodnione przez stronę, zaś organ administracji obowiązany jest z urzędu badać zachowanie tego terminu, swobodnie oceniając dowody w tej mierze. Ponieważ wniosek o wznowienie postępowania został złożony 24 marca 2016 r. oznacza to, że skarżąca uchybiła terminowi, o którym mowa w art. 148 § 2 kpa. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, co do możliwości umorzenia błędnie wznowionego postępowania. Zachowanie terminu stanowi bowiem warunek skuteczności wniosku o wznowienie postępowania, a zatem jeżeli doszło do jego błędne-go wszczęcia, to organ powinien takie postępowanie umorzyć. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję złożyła M. P., zarzucając: a. naruszenie art. 7 k.p.a. oraz art. 77 k.p.a. poprzez błędne ustalenie, jakoby odwołująca powzięła wiedzę o inwestycji objętej decyzją o pozwoleniu na budowę już 13.1.2016 r., podczas gdy wiedzę tą powzięła dopiero w dniu 7.III.2016 r. gdy zapoznała się z treścią tablicy informacyjnej na działce objętej decyzją o pozwoleniu na budowę, b. naruszenie art. 6 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a. poprzez pominięcie przez Organ informacji o istotnych uchybieniach poczynionych przez inwestora, polegających na bezprawnym podniesieniu wysokości działki, co winno skutkować wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania z urzędu, c. Naruszenie art. 149 § 1 i 2 k.p.a. w zw. Z art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Organu l Instancji, mimo istnienia przesłanek do rozstrzygnięcia istoty sprawy. W uzasadnieniu zarzutów podkreślono, że termin określony w art. 148 kpa biegnie od dnia, w którym strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Wg skarżącej z żadnych dokumentów przesłanych mailowo przez K. S. nie wynikało, że została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę, i to w konkretnej dacie, o konkretnej sygnaturze, o konkretnej treści. Organ mylnie nadto zinterpretował oświadczenia, że jako profesjonalista skarżąca zna procedurę uzyskiwania tego pozwolenia. Na podstawie tego, że działka została ogrodzona i zasłonięta czarną płachtą, nie można wysnuć wniosku, że powzięto wiedzę o treści decyzji o pozwoleniu na budowę, a jedynie, iż toczy się sprawa w tym przedmiocie - a nie że została wydana ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę. Wiedzę tą uzyskała skarżąca dopiero we wskazanej przeze siebie dacie, kiedy to zapoznała się z treścią tablicy informacyjnej na budowie. Wniesiono o uchylenie decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych. Skarga zasługuje na uwzględnienie z powodu naruszenia przez organ przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 7, art. 77, art. 80 kpa). Na wstępie należy przypomnieć, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (art. 148 § 1 k.p.a.).Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 2 k.p.a.). Przez pojęcie "dowiedzenia się o decyzji" należy rozumieć powzięcie wiadomości o istnieniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu. Z punktu widzenia oceny, od kiedy rozpoczął bieg miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, istotne jest bowiem to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu. Informacja o wydanej decyzji nie musi pochodzić wprost od organu wydającego decyzję, lecz także z innych źródeł, byleby wskazywała na treść rozstrzygnięcia w danej sprawie (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 7 czerwca1996 r., I SA 570/95, ONSA 1997/2/100; z dnia 6 października 2000 r., I SA 855/99, LEX nr 54136; z dnia 10 marca 2006 r., II OSK 622/05 – ONSAiWSA 2006/5/133; z dnia 28 czerwca 2013 r., II OSK 555/12 - zamieszczone w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych dostępnej na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto zachowanie terminu musi być przez stronę udowodnione, zaś organ administracji swobodnie ocenia dowody w tej mierze. Strona musi więc udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia (por. B. Adamiak [w:] B.Adamiak, J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego - Komentarz, Wydawnictwo C.H.Beck - Warszawa 2011, s. 572 – 573; E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego, s. 200). Właściwe ustalenie daty powzięcia wiadomości o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, jak i daty złożenia podania o wznowienie postępowania mają fundamentalne znaczenie dla ustalenia zachowania terminu do wniesienia podania, o jakim mowa w art. 148 § 1 i 2 k.p.a., a organ administracji obowiązany jest z urzędu badać zachowanie terminu. W przedmiotowym wypadku wznawiając postępowanie organ przyjął za datę dowiedzenia się o decyzji, datę wskazaną przez skarżącą, nie dokonując w tym zakresie szczegółowej weryfikacji. Wobec podniesionych przez inwestora wątpliwości, co do daty dowiedzenia się o decyzji o pozwoleniu na budowę, organ uznał, że skarżąca wiedziała o niej co najmniej od 13 stycznia 2016 r., co wynika z korespondencji mailowej pomiędzy nią, a pełnomocnikiem inwestora. W tym bowiem dniu, drogą mailową przekazane jej zostały rysunki zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji oraz elewacje budynków. Złożony w dniu 24 marca 2016r. wniosek o wznowienie, został zatem złożony po terminie. Nie przesadzając ostatecznego rozstrzygnięcia, podkreślić jednak należy, że taki wniosek organu jest wadliwy, a samo rozstrzygnięcie przedwczesne. Projekt zagospodarowania terenu, czy rysunki elewacji obiektu są bowiem częścią projektu budowlanego. Projekt budowlany powinien być dołączony do wniosku o pozwolenie na budowę, a zatem co do zasady istnieje już przed złożeniem takiego wniosku i przez cały czasokres postępowania o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Z faktu, że inwestor dysponuje projektem budowlanym, którego fragmenty udostępnia, nie można zatem wyciągać wniosku, że w tym czasie istnieje już decyzja o pozwoleniu na budowę. Jej wydanie jest bowiem czynnością wtórną w stosunku do istnienia projektu budowlanego, a istnienie projektu jest jednym z koniecznych warunków jej wydania. Również samego wszczęcia robót budowlanych, zauważonych przez stronę, nie można automatycznie utożsamiać z wiedzą o istnieniu decyzji. Szczególnie, że wiele robót budowlanych można wykonywać na zgłoszenie. W tym zakresie konieczne są dodatkowe ustalenia, w szczególności o tym czy i kiedy powieszono tablicę informacyjną i czy zawierała istotne na tej płaszczyźnie informacje. Podkreślić natomiast należy, że w przedmiotowym wypadku najistotniejsze dla ustalenia daty dowiedzenia się przez skarżącą o decyzji o pozwoleniu na budowę, są treści rozmów prowadzonych przez skarżącą z pełnomocnikiem inwestora K. S.. Z tym tylko, że jego pisemne wyjaśnienia, są w tym zakresie całkowicie sprzeczne ze stanowiskiem prezentowanym przez skarżącą. Dlatego ustalenie przez organ stanu faktycznego wyłącznie o te pisemne wyjaśnienia było niewystarczające i co za tym idzie wadliwe. W ponownym postępowaniu, organ przesłucha zarówno skarżącą, jak i pełnomocnika inwestora, co dat i szczegółowej treści prowadzonych rozmów, ustali kiedy dokładnie rozpoczęto roboty budowlane, kiedy i w którym miejscu zamieszczono tablicę informacyjną o budowie, a następnie wnikliwie oceni i rozważy zebrany materiał dowodowy, ustali istotny dla sprawy stan faktyczny, wskazując na jakich dowodach i dlaczego się oparł, a którym i dlaczego odmówił wiarygodności lub znaczenia. Z powyższych przyczyn orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a oraz art. 135 p.p.s.a.