II SA/Kr 613/25
WyrokWSA w Krakowie2025-08-13
Skład orzekający: Sebastian Pietrzyk, Anna Kopeć, Małgorzata Łoboz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na odtworzeniu linii grysów i rozbudowie ciągu przerobu kopaliny może zostać wydana, jeśli strona skarżąca zarzuca naruszenie przepisów proceduralnych, materialnych, niezgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz braki w raporcie oddziaływania na środowisko?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postępowanie administracyjne oraz zaskarżona decyzja odpowiadają wymogom ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie. Stwierdzono, że planowana inwestycja mieści się w przeznaczeniu towarzyszącym określonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a zarzuty dotyczące braków w raporcie oddziaływania na środowisko są ogólnikowe i nie podważają jego merytorycznej treści. Uchybienie proceduralne w zakresie umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do materiału dowodowego przed wydaniem decyzji nie miało wpływu na wynik sprawy, gdyż te same zarzuty były już wcześniej podnoszone i analizowane.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Towarzystwa [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Gminy K. o określeniu środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia "Odtworzenie linii grysów w miejscu istniejącego zakładu oraz rozbudowa istniejącego ciągu przerobu kopaliny". Strona skarżąca zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, niezgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz braki w raporcie oddziaływania na środowisko. Wcześniejsze postępowanie obejmowało uchylenie decyzji przez WSA w Krakowie, a następnie ponowne rozpatrzenie sprawy przez SKO.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Sebastian Pietrzyk Sędziowie: Asesor WSA Anna Kopeć (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Protokolant: starszy referent Paulina Filipek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi Towarzystwa [...] z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 19 lutego 2025 r. znak SKO.Oś/4170/417/2024 w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia oddala skargę
Burmistrz Gminy K. decyzją z dnia 15 marca 2024 r., znak: ROS.6220.13.2023 orzekł o określeniu środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia: "Odtworzenie linii grysów w miejscu istniejącego zakładu oraz rozbudowa istniejącego ciągu przerobu kopaliny w Zakładzie [...] "C. " sp. z o.o.".
Na powyższą decyzję Towarzystwo [...] w K. (dalej TNROP) złożyło odwołanie. Jednocześnie zaskarżyło:
1. uzgodnienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie z dnia 18 stycznia 2024 r. znak: 00.4221.53.2023.TŚ,
2. uzgodnienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 16 stycznia 2024 r. znak: KR.RZŚ.4900.59.2023.MG,
3. opinię Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia 16.11.2023 r. znak: NZ.90831.3.11.2023.
TNROP wnosiło o unieważnienie tych aktów lub ich uchylenie w całości i przekazanie do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji wraz z nakazem sporządzenia nowego raportu oddziaływania na środowisko lub jego uzupełnienia. Decyzji oraz wskazanym postanowieniom zarzuciło rażące naruszenie przepisów prawa w zakresie formalnym i materialnym w tym przepisów k.p.a., ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska, ustawy Prawo geologiczne i górnicze; ustawy Prawo ochrony środowiska; ustawy o ochronie przyrody oraz zapisów Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z dnia 23 maja 2013 r. dla obszaru położonego w granicach terenu górniczego wyznaczonych dla eksploatacji udokumentowanego złoża "C. " w gminie K. (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego z 6 czerwca 2013 r. poz. 3801) ze zmianami, a także zapisów ochronnych Parku Krajobrazowego Dolinki Krakowskie ustalonych uchwałą Sejmiku Wojewódzkiego Nr XV/247/11 z dnia 28 listopada 2011 r., oraz zapisów rozporządzenia NR 1/2011 Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie z dnia 6 lipca 2011 r. z późn. zm. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej dla ujęcia wody powierzchniowej z rzeki R. na potrzeby Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji S.A. w K..
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 24 lipca 2024 r., nr SKO.OŚ/4170/223/2024 orzekło o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości i przekazaniu sprawy organowi I instancji celem ponownego rozpatrzenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie - po rozpoznaniu sprawy ze sprzeciwu Kopalni Wapienia "C. " spółka z o.o. w K. wniesionego od decyzji Kolegium - wyrokiem z dnia 23 października 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 1248/24 uchylił zaskarżoną decyzję.
Ponownie rozpoznając odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 19 lutego 2025 r. znak SKO.Oś/4170/417/2024 utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji, jako podstawę rpawną tego rozstrzygnięcia wskazując art. 71, art. 73, art. 74, art. 80, art. 82, art. 85 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U.2024.1112 t.j., dalej także jako u.o.o.ś.), § 3 ust. 1 pkt 62, §3 ust. 2 pkt. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U.2019.1839) oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U.2024.572 t.j., dalej także jako k.p.a.).
W bardzo obszernym uzasadnieniu decyzji Kolegium streściło decyzję organu I instancji, opisało zarzuty odwołania oraz odniosło się do nich, wskazując na ich bezzasadność.
Opisaną wyżej decyzję Kolegium zaskarżyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Towarzystwo [...] z siedzibą w K. zaskarżając również poprzedzające tę decyzję:
< decyzję organu I instancji tj. Burmistrza Gminy K. z dnia 15 marca 2024 r. znak ROS.6220.13.2023
< uzgodnienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie z dnia 18 stycznia 2024 r. znak: OO.4221.53.2023.TŚ,
< uzgodnienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 16 stycznia 2024 r. znak: KR.RZŚ.4900.59.2023.MG,
< opinię Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia 16 listopada 2023 r. znak: NZ.90831.3.11.2023
Strona skarżąca wniosła o unieważnienie lub uchylenie w całości i przekazanie do ponownego rozpatrzenia wraz z nakazem sporządzenia nowego Raportu Oddziaływania na Środowisko lub jego uzupełnienia.
Decyzji oraz wskazanym postanowieniom strona skarżąca zarzuciła rażące naruszenie przepisów prawa w zakresie formalnym i materialnym w tym przepisów k.p.a., ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska, ustawy Prawo geologiczne i górnicze; ustawy Prawo ochrony środowiska; ustawy o ochronie przyrody oraz zapisów Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z dnia 23 maja 2013 r. dla obszaru położonego w granicach terenu górniczego wyznaczonych dla eksploatacji udokumentowanego złoża "C. " w gminie K. (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego z 6 czerwca 2013 r. poz. 3801) ze zmianami, a także zapisów ochronnych Parku Krajobrazowego Dolinki Krakowskie ustalonych uchwałą Sejmiku Wojewódzkiego Nr XV/247/11 z dnia 28 listopada 2011 r., oraz zapisów rozporządzenia NR 1/2011 Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie z dnia 6 lipca 2011 r. z późn. zm. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej dla ujęcia wody powierzchniowej z rzeki R. na potrzeby Miejskiego Przedsiębiorstwa [...] S.A. w K..
Ponadto organowi decyzyjnemu oraz organom uzgadniającym zarzucono zapis w osnowach decyzji i postanowień licznych nieprecyzyjnych i zbyt ogólnych zapisów, których w żaden sposób nie można kontrolować ani egzekwować, co prowadzi do nieograniczonego działania kopalni w zakresie ocenianego przedsięwzięcia, w tym jego prowadzenia w innym zakresie i natężeniu niż było to oceniane w raporcie OOŚ, co może skutkować znacznie większym negatywnym oddziaływaniem na środowisko.
Towarzystwo podtrzymało wniesione wcześniej zarzuty do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie wskazując, że SKO nie ustosunkowało się w ogóle do części podniesionych w odwołaniu zarzutów lub zrobiło to niezwykle pobieżnie albo w sposób sprzeczny z przepisami prawa, nie wyczerpując konieczności dogłębnego zbadania sprawy pod względem materialnym jak i formalnym.
Ponadto SKO Kraków uniemożliwiło wypowiedzenie się Towarzystwu co do zebranego materiału dowodowego po zakończeniu postępowania, a przed wydaniem końcowej decyzji, co wynika wprost z Kodeksu Postępowania Administracyjnego.
Zarzuty skargi podzielono na kilka grup.
A) Naruszenia formalno-materialne
A0) Naruszenie art.10 § 1 k.p.a. w zakresie umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji, co wprost rażąco narusza wymieniony przepis. Towarzystwo wysłało swoje uwagi i żądania za pośrednictwem Poczty Polskiej w wyznaczonym przez SKO Kraków terminie tj. w dniu 18 lutego 2025 r., nr przesyłki poleconej Poczta Polska: ([...]. Organ tj. SKO Kraków odebrał przesyłkę w dniu 21 lutego 2025, a więc dwa dni po wydaniu przez siebie decyzji ostatecznej, nie czekając na możliwość dostarczenia uwag i żądań listownie, mimo że z przepisów prawa wynika, iż wniesienie pisma na Poczcie Polskiej jest równoważne wniesieniu do organu. Organ mając doświadczenie w korespondencji listownej musiał zdawać sobie sprawę, że taka korespondencja nie jest dostarczana natychmiast. W związku z tym, naruszono rażąco przepis formalny oraz pominięto w decyzji ostatecznej uwagi, wnioski i żądania wniesione przez Towarzystwo.
A1) Naruszenie art. 49 k.pa. w zakresie prawidłowego i skutecznego zawiadomienia stron postępowania o wszczęciu postępowania oraz o innych czynnościach, postanowieniach i decyzjach.
Ogłoszenie o wszczęciu postępowania z dnia 24.10.2024 umieszczone zostało w nieczytelnym i trudnym do odszukania BIP Urzędu Gminy K. i w żaden sposób nie wskazywało jakie strony z imienia i nazwiska lub nazwy podmiotów są stronami, ani nie wskazywało jakie numery działek leżą w zakresie oddziaływania, aby ich właściciele mogli uzyskać informację, że są stronami wszczynanego postępowania.
Jak wynika z akt postępowania oraz samej decyzji, organ decyzyjny umieszczał obwieszczenia w siedzibie organu oraz w internetowym BIP Urzędu Gminy K.. W żaden natomiast sposób nie zawiadomił, czyli np. pisemnie na tablicach ogłoszeń, jak to zwyczajowo ma miejsce w miejscowościach C., K., D., C., P. o wszczęciu postępowania. Ponadto właściciele nieruchomości, które leżą w zakresie negatywnego oddziaływania na środowisko procedowanego przedsięwzięcia, zamieszkują lub mają siedzibę poza gminą K., przez co nie mają możliwości obserwowania ogłoszeń w siedzibie Urzędu Gminy K., W związku z powyższym większość osób fizycznych i prawnych nie miała świadomości, że wszczęto postępowanie, w którym są stroną i tym samym bez własnej winy nie uczestniczyła w tym postępowaniu, co jest przesłanką nieważności postępowania i wydanej decyzji.
A2) Naruszenie art. 9 k.p.a. i art., 10 §1 k.p.a. wskazujących, że strony muszę być informowane o wszystkich okolicznościach faktycznych i prawnych oraz maja prawo czynnego uczestniczenia na każdym etapie postępowania.
Jak wskazano w powyższym punkcie A1 wiele stron postępowania nie mogło uczestniczyć na żadnym etapie postępowania, nie mogło składać wniosków dowodowych i żądać określonych działań organu decyzyjnego ze względu na brak świadomości o toczącym się postępowaniu. Towarzystwo wskazuje, że także i ono nie miało informacji o wszczęciu postępowania, mimo że było zainteresowane aktywnym uczestnictwem.
Organ decyzyjny wiedząc z przeszłości, że Towarzystwo uczestniczyło w imieniu swoim i lokalnej społeczności w tego typu postępowaniach prowadzonych przez organ decyzyjny i może być zainteresowane w uczestnictwie także w procedowanym postępowaniu, nie poinformował go jako podmiotu z siedzibą poza miejscem prowadzenia postępowania. Towarzystwo wskazuje, że zastosowanie publicznego zawiadamiania stron o czynnościach organu prowadzącego postępowanie jak to zapisano w ustawie "O udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko" powinno być poprzedzone prawidłowym zawiadomieniem stron o wszczęciu postępowania i wskazaniem im w jaki sposób i gdzie będą umieszczane informacji i zawiadomienia ws. toczącego się postępowania. Organ decyzyjny błędnie interpretuje przepisy lub są one niekonstytucyjne.
A3) Naruszenie art. 107 k.p.a. w zakresie poprawnego pouczenia stron o sposobie, trybie i terminie odwołania.
Pouczenie o możliwości odwołania jest niepełne i nieprecyzyjne. W decyzji nie wskazano, że prawo do odwołania przysługuje, także osobom którym odmówiono uznania za stronę postępowania, a które zgodnie z art. 28 k.p.a. o to wnosiły. Na wydane postanowienia o odmowie uznania za stronę nie przysługiwało zażalenie, a więc uznając podstawowe zasady prawa, o co najmniej dwuinstancyjności rozpatrywania każdego postanowienia organów publicznych, osoby takie powinny mieć prawo do zaskarżenia decyzji w zakresie błędnego ustalenia stron postępowania. Brak takiego pouczenia wprowadza wiele osób w błąd lub niepewność, co podważa zaufanie do zasad państwa prawa.
Ponadto w decyzji nie ma informacji, że zaskarżeniu podlegają także postanowienia wydane przez Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska, Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie oraz wydane przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie. Postanowienia te nie są samodzielnymi bytami prawnymi, a ich treść podlega zaskarżeniu wyłącznie podczas odwołania od decyzji głównej. Brak pouczenia, co do możliwości ich zaskarżenia wprowadza strony w błąd, zwłaszcza, że w osnowie głównej decyzji nie podano wszystkich ustaleń z w/w postanowień, lecz tylko wybrane.
A4) Naruszenie zasad: praworządności, prawdy obiektywnej, zaufania do organów, dopuszczania i analizy dowodów, zasad prawidłowego wyłonienia stron postępowania tj. naruszenie art. 6, 8, 9,10 par 1, art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 k.p.a., art. 28 k.p.a.
Zarzucamy organowi decyzyjnemu oraz organom uzgadniającym brak obiektywnego rozpatrzenie sprawy, brak dążenia do ustalenia prawdy materialnej, oparcie się wyłącznie na prywatnym raporcie OOŚ inwestora bez jego weryfikacji na podstawie innych źródeł, brak faktycznej merytorycznej oceny zawartości raportu oraz wydanie decyzji zawierającej liczne zbyt ogólne zapisy, a także brak merytorycznego rozstrzygnięcia wniosków o uzupełnienie decyzji jak i o uznanie za strony postępowania osób fizycznych, które o to wnosiły. Oparcie się wyłącznie na dokumentach złożonych przez jedną stronę w zakresie prawidłowego wyznaczania stron postępowania jest wg. Towarzystwa rażącym naruszeniem zapisów k.p.a. Inicjatywa dowodowa i odpowiedzialność za pełne, prawidłowe i obiektywne ustalenie prawdy materialnej w postępowaniu administracyjnym, zgodnie z zapisami k.p.a. spoczywa na organie decyzyjnym, tj. Burmistrzu Gminy K..
Przykładowo wydana decyzja nie zawiera żadnych ograniczeń co do liczebności parku maszynowego, nie zawiera ograniczeń dla dobowej przeróbki kopaliny, co w ocenie skarżącego pozwala w zasadzie na nieograniczone i niekontrolowane działanie inwestora.
Decyzja nie zawiera rzetelnie wyznaczonej strefy oddziaływania negatywnego ani strefy o ponadprzeciętnej uciążliwości, a strony wyznaczono na podstawie wskazań wyłącznie inwestora, a więc tylko jednej strony postępowania. Jednocześnie organ decyzyjny nie podjął jakichkolwiek działań wyjaśniających zgłaszane żądania o uznanie za stronę, przerzucając ciężar dowodu na wnoszących lub ignorując przedstawione przez nich argumenty, które służyły prawidłowemu ustaleniu obszaru oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, a tym samym m.in. stron postępowania.
Jest to jawne naruszenie zasad równego i obiektywnego traktowania stron postępowania (art. 6, 7, 8, 9,10 par 1 k.p.a.). Jak wskazuje treść decyzji, ustalenie obszaru negatywnego oddziaływania i kręgu stron oparto wyłącznie o raport OOŚ przedstawiony przez inwestora, przyjmując bezkrytycznie jego ustalenia, mimo zastrzeżeń stron postępowania. Tymczasem zgodnie z orzecznictwem (wyr. WSA w Krakowie z 2015.06.02, II SA/Kr 310/15), raport oddziaływania na środowisko, nie może być traktowany jako dokument przygotowany przez biegłych w rozumieniu k.p.a., bo takim nie jest i jego treść może być podważana i weryfikowana w postępowaniu. Raport oddziaływania na środowisko jakkolwiek jest ważnym materiałem dowodowym w sprawie, jednak ustalenia jego nie są niepodważalne i powinny podlegać weryfikacji w postępowaniu administracyjnym, tym bardziej, że jest to dokument sporządzony na zlecenie inwestora i przez wybrane przez niego jednostki. Wg WSA w Opolu (sygn. akt IISA/Op 578/07) przymiot strony w sprawach o wydanie decyzji środowiskowych mają strony, których nieruchomości mieszczą się w zasięgu planowanego przedsięwzięcia. Organ winien natomiast zweryfikować zakres oddziaływania, który może być niezgodny z materiałem zawartym we wniosku i w wyniku tego może ustalić krąg osób, których prawa są naruszane. Ponadto wg wyroku WSA w Rzeszowie z 15.07.2009 w sprawie II SA/Rz 114/09 (Lex 553184), podmiot ma prawo do ochrony swojego interesu prawnego, nawet wówczas, gdy uciążliwości inwestycji oddziaływają w granicach obowiązujących norm.
B) Naruszenia zapisów Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu planowanego przedsięwzięcia oraz innych związanych i wyszczególnionych poniżej przepisów
B1) Naruszenie zapisów m.in. § 3 ust.2, § 7 ust.6 pl i p2, § 9, § 15 ust.3, § 21 Miejscowego Planu Zagospodarowanie Przestrzennego dla terenu przedmiotowego przedsięwzięcia w zakresie lokowania zakładu przeróbczego, jego typu i jego skali.
MPZP dla obszaru przedmiotowego przedsięwzięcia podaje przeznaczenie podstawowe jako eksploatację górniczą złoża. Dla podanego obszaru przewidziano wprawdzie w przeznaczeniu towarzyszącym lokowanie różnych innych działań związanych z eksploatacją górniczą złóż, zgodnie z przepisami odrębnymi, ale w §5, ust. 1, punkt 6 podano "Ilekroć w tekście niniejszego planu jest mowa o przeznaczeniu towarzyszącym - należy przez to rozumieć przeznaczenie, w którym zawierają się elementy niezbędne dla urządzenia i funkcjonowania przeznaczenia podstawowego i dopuszczalnego. Zakład przeróbczy nie jest niezbędny do eksploatacji górniczej złoża. Jest to również zdefiniowane w ustawie Prawo Geologiczne i Górnicze (p.g.g.) w którym w art. 6 ust.l p.l2 i p.l8 jasno podano, że eksploatacja górnicza jak i zakład górniczy nie obejmują przeróbki kopaliny, a są jedynie związane z jej pozyskaniem z miejsca występowania.
Zmiana przepisów p.g.g. rozdzielająca zakład i działalność górniczą od przeróbki kopaliny i jej przygotowania do sprzedaży została wprowadzona do ustawy już w 2011 roku, a więc przed uchwaleniem MPZP dla rozważanego terenu. W związku z tym lokowanie zakładu przeróbczego rażąco narusza przepisy MPZP, a ocena organu decyzyjnego na temat szerokiego rozumienia pojęcia eksploatacja złoża jest błędna bo nie ma oparcia zarówno w MPZP jak i w przepisach p.g.g. oraz pracach naukowych opisujących pojęcie eksploatacji złóż kopalin i leksykonie nazewnictwa stosowanego w górnictwie.
Ponadto § 21, ust. 4, p.2 MPZP w granicach terenów wyznaczonych w ust. 2, w zakresie przeznaczenia oraz sposobu zagospodarowania bezpośrednio ustala zakaz lokalizacji jakiejkolwiek zabudowy, obiektów i urządzeń oraz infrastruktury technicznej nie związanych z wydobywaniem surowców do czasu zakończenia eksploatacji górniczej i przeprowadzenia rekultywacji terenu. Na podkreślenie zasługuje tu fakt, że zasady ochrony Parku Krajobrazowego Dolinki Krakowskie ustalone w uchwale Sejmiku Województwa Małopolskiego XV/247/l 1 wprowadzają odstępstwa od zakazów wyłącznie w zakresie eksploatacji złoża i tylko w zakresie dopuszczonym w wyniku oceny oddziaływania na środowisko. Nie dopuszcza się zatem przeróbki pozyskanej kopaliny. Ponadto usytuowanie stacjonarnego zakładu przeróbczego jest niezgodne z p.g.g. w zakresie racjonalnej gospodarki złożem i lokowaniem jakichkolwiek obiektów utrudniających lub uniemożliwiających działalność górniczą. Lokowanie zakładu przeróbczego jest niezgodne także z Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 8 kwietnia 2013 ze zm. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących prowadzenia ruchu odkrywkowego zakładu górniczego. Wspomniane rozporządzenia zakazuje lokowania obiektów powodujących pogorszenie późniejszej eksploatacji złoża.
Dopuszcza się jedynie lokowanie tymczasowych obiektów, czego stacjonarny zakład umieszczony w granicach złoża nie spełnia.
B2) Naruszenie m.in. § 9 ust. 4 p1 i p8, § 15 ust. 3 MPZP oraz związanych i wspomnianych w odwołaniu innych przepisów w zakresie odprowadzania ścieków i wód opadowych.
MPZP bezpośrednio wprowadza zakaz odprowadzania nieoczyszczonych ścieków do gruntu, rzek i powierzchniowych zbiorników wód, a także wprowadza zasady odprowadzania i oczyszczania ścieków oraz wód opadowych i nakazuje ich odprowadzanie do systemu kanalizacji lub w przypadku wód opadowych na własną działkę zgodnie z przepisami odrębnymi. Odprowadzanie wód opadowych poza teren istniejącego i planowanego przedsięwzięcia jest zatem zgodnie z MPZP niedozwolone.
Także w związku z położeniem przedsięwzięcia w strefie ochrony pośredniej, MPZP wprowadza zakazy i zasady ochrony wód wprowadzone Rozporządzenie NR 1/2011 Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie z dnia 6 lipca 2011 r. z późn. zm. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej dla ujęcia wody powierzchniowej z rzeki R. na potrzeby Miejskiego Przedsiębiorstwa [...] S. A. w K.. Wspomniane rozporządzenie wprowadza zakaz odprowadzania do wód i ziemi nieoczyszczonych wód opadowych. Ponadto na terenie przedsięwzięcia będą występowały wody związane ze zraszaniem dróg i urządzeń kruszących co nie można już zakwalifikować do wód opadowych tylko zanieczyszczonych odciekowych wód technologicznych. Zgodnie z ustawą Prawo Wodne w/w wody opadowe i odciekowe z terenów odkrywkowej eksploatacji kopalin są ściekiem i powinny podlegać oczyszczeniu. Decyzja środowiskowa jak i postanowienia i opinie uzgadniające w sentencjach nie nakazują inwestorowi obligatoryjnego oczyszczania wód opadowych.
Towarzystwo wskazuje także, że na terenie planowanego przedsięwzięcia występuje chroniony zbiornik wód podziemnych, na który to także oddziałuje przedsięwzięcie, a co nie zostało uwzględnione w ocenia OOŚ, postępowaniu i wydanej decyzji,
C) Braki Raportu OOŚ i naruszenia zapisów ustaw: o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie udziale społeczeństwa w ochronie środowiska (o.o.ś.) o ochronie przyrody (u.o.p.) oraz innych ustaw
C1) Naruszenie przepisów Dyrektywy Unijnej 85/337/EWG w zakresie przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko dla samowoli budowlanych.
W aktach postępowania brak dokumentacji wskazującej na legalne istnienie aktualnego zakładu przeróbczego, który ma zostać rozbudowany. Ocena OOŚ przeprowadzana jest dla istniejącego zakładu oraz jego rozbudowanej wersji na co wskazuje nazwa przedsięwzięcia oraz treść raportu OOŚ. Według w/w dyrektywy UE potwierdzonej m.in. wyrokiem Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 03.07.2008 w sprawie C- 215/06, nie ma możliwości przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko dla samowoli budowlanej, jaką jest rozbudowywana linia przerobu kopaliny. Towarzystwo wskazuje zatem, że organ decyzyjny powinien odmówić wszczęcia postępowania środowiskowego i wydania decyzji dla przedmiotowego przedsięwzięcia.
C2) Naruszenia przepisów w zakresie zawartości raportu OOS
Raport nie wypełnia wymagań ustawy o.o.ś., jest nierzetelny w zakresie wyznaczania emisji pyłowej, hałasu oraz ewidencji przyrodniczej a także w ocenie wymaganych oddziaływań wskazanych w ustawie o.o.ś. Zawiera braki, niespójności, które uniemożliwiają jego pełną i właściwą weryfikację merytoryczną przez organ decyzyjny oraz strony postępowania. Ponadto został przygotowany przez osoby, które nie mają odpowiednich kompetencji w zakresie oceny wpływu przedsięwzięcia na zdrowie ludzi, a co jest także wymagane w raporcie OOŚ.
Towarzystwo wskazuje poniżej na ważniejsze braki raportu OOŚ, które wynikają wprost z ustawy o.o.ś. lub uniemożliwiają ocenę wskazaną w ustawie:
- Brak rozpatrzenia rzeczywistych i różniących się od siebie wariantów przedsięwzięcia, szczególnie z uwagi na kryterium ochrony cennych i chronionych siedliski i gatunków i wpływu na obszary Natura 2000 i Rezerwat Przyrody Dolina E. , w szczególności wariantu nie realizowania przeróbki na wskazanym miejscu, z uwagi na możliwość realizacji przeróbki w drugim i to zamkniętym zakładzie przeróbki kopaliny, który posiada inwestor i który jest usytuowany w miejscu oddalonym od chronionych obszarów przyrodniczych.
- Brak analizy wpływu przedsięwzięcia na korytarze ekologiczne obszarów N2000 rozdzielone przez przedmiotowe przedsięwzięcie.
- Brak pełnej analizy wpływu przedsięwzięcia na siedliska bezpośrednio sąsiadujące rezerwatu Przyrody Dolina E. oraz dwa siedliskowe sieci Natura 2000: "C. " PLH120034 i "D. J." PLH120005 w zakresie np. obowiązku zachowania ciszy w rezerwacie, braku płoszenia zwierząt itp,
- Braki w zakresie pełnej ewidencji flory i fauny gatunków ścisłe i częściowo chronionych na które będzie oddziaływało przedsięwzięcie.
- Brak właściwej analizy skumulowanego oddziaływania wszystkich przedsięwzięć istniejących lub planowanych w otoczeniu analizowanego przedsięwzięcia.
- Brak analizy oddziaływania na każdym etapie przedsięwzięcia w tym etapie przygotowania, realizacji oraz likwidacji przedsięwzięcia.
- Brak przedstawienia w raporcie OOŚ parametrów emisji pyłu dla wydobycia i kruszenia dolomitu, współczynników tłumienia hałasu Li wykorzystanych w obliczeniach.
- Brak podania wszystkich przyjętych do obliczeń parametrów związanych z emisją hałasu.
- Brak właściwej analizy krajobrazu w tym z umieszczonym zakładem przeróbczym.
- Braki w zakresie oceny na wartości materialne i zdrowie ludzi, w tym zabytki.
Analiza wpływu w/w negatywnych emisji oparto głównie na teoretycznych obliczeniach i symulacjach, bez podania wszystkich istotnych danych w tym dla jakiego etapu przedsięwzięcia je wyliczono. W związku z tym poczyniono wiele uproszczeń, w tym przyjęto nieznane lub niepodane parametry pylenia, co powoduje dużą niepewność wyników i błędy. Nie podano jakie będzie zużycie wody dla zraszania dróg technologicznych i procesu przeróbki, nie wiadomo zatem, czy jest fizyczna możliwość realizacji takiego zabezpieczenia i jak to wpłynie na ograniczenie pylenia. W decyzji podnosi się kwestię zabezpieczenia przed emisją pyłową i nakłada się na inwestora pewne obowiązki związane z wymaganymi filtrami, ale nie wskazuje się na konieczność zabudowy linii w hali, co umożliwiłoby faktyczne ograniczenie emisji pyłowej i hałasu.
Z raportu i decyzji nie wynika, że ma to być zamknięta hala, wręcz przeciwnie z raportu OOŚ wynika, że będzie to w znacznej mierze otwarta linia kruszenia. Otwarte linie przeróbki kopalin, jak wynika z publikacji naukowych oraz obserwacji aktualnie działającej linii przeróbki kopalni C. , z natury generują duże zapylenia i hałas.
W związku z tym konieczne było w ramach postępowania, a czego nie wykonano, zmierzenie poziomu hałasu i pyłów w bezpośrednio sąsiadującym Rezerwacie Przyrody Dolina E. , który jest prawnie chroniony, także akustycznie zgodnie m.in. z art. 15 ust. 1 p.20, ale także p.3, p5 Ustawy o Ochronie Przyrody. W decyzji nie ma żadnego ograniczenia co do poziomu hałasu na chronionym obszarze Rezerwatu.
Przy obliczeniach emisji hałasu nie podano wszystkich parametrów założonych do modelu obliczeniowego, przez co nie ma możliwości ich weryfikacji zarówno przez organy decyzyjny i uzgadniające jak i przez strony postępowania. Parametry wykorzystywane przy obliczeniach w tym m.in. rodzaj powierzchni, nad którą występuje propagacja hałasu, przeszkody i ich rodzaj, wilgotność powietrza, temperatura, pory roku (m.in. występowanie roślin z liśćmi lub bez), itp. mają zasadnicze znaczenie dla wyników obliczeń i powinny być jasno podane, aby można było przeprowadzić weryfikację obliczeń. Zdaniem Towarzystwa [...] autorzy raportu celowo unikają jawnego ich przedstawienia, co rodzi podejrzenie o manipulacje wynikami obliczeń mającymi wpływ na ustalenie stron postępowania i decyzję końcową.
W raporcie OOŚ nie wykonano analizy dla różniących się wariantów przedsięwzięcia, szczególne w zakresie wpływu na środowisko. Przyjęte warianty są fikcją i nie różnią się zasadniczo od siebie. Organ decyzyjny dopuścił i przyjął wariant istotny wyłącznie dla inwestora pod kątem gospodarczym tj. minimalizację jego kosztów transportu wydobytej kopaliny do istniejącego innego zabudowanego zakładu przeróbki i przerzucenie tych kosztów na odbiorców przerobionej kopaliny, lekceważąc przy tym wymóg wyboru wariantu najbardziej korzystnego dla środowiska.
W raporcie brakuje rzetelnej analizy i obliczeń skumulowanego oddziaływania wszystkich przedsięwzięć istniejących lub planowanych w otoczeniu analizowanego przedsięwzięcia, co ma istotne znaczenie z uwagi na bliskie sąsiedztwo dwóch obszarów Natura 2000. Autorzy raportu oraz organ decyzyjny pominęli fakt, że w pobliżu planowanego przedsięwzięcia działa kopalnia [...] i planowana jest kolejna w sąsiadującej miejscowości D., ich wzajemne oddziaływanie należało zbadać.
W raporcie brakuje rzetelnej analizy wpływu przedsięwzięcia na obszary Natura 2000, ich spójność i korytarze ekologiczne oraz na cele ochrony Rezerwatu Przyrody Dolina E. i naruszanie zakazów zawartych w art. 15 ust. 1 ustawy O Ochronie Przyrody (u.o.p.). Z nieznanego powodu wg autorów raportu OOS niszczenie czy zakłócanie siedlisk i gatunków chronionych, opad pyłu nie będzie miał znaczącego negatywnego wpływu na chronione rośliny i siedliska, także pozostałe emisje np. światło w nocy, nie maja wg autorów raportu negatywnego wpływu na siedliska i żerowiska występujących i chronionych nietoperzy, ptaków, ponieważ autorzy nawet ich nie analizowali. Ponadto wyznaczony w raporcie OOS obszar negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia obejmuje korytarz ekologiczny od strony północnej, a wg autorów raportu i organu decyzyjnego nie ma to żadnego negatywnego wpływu na spójność obszaru Natura 2000. W ocenie Towarzystwa, twierdzenia powyższe nie mają oparcia w materiale dowodowym i samym raporcie. Nie wystarczy napisać, że nie ma znaczącego negatywnego czy negatywnego oddziaływania, bez jasnej argumentacji która odnosi się do wskazanych przez skarżącego faktów. W ocenie skarżącego planowane przedsięwzięcie narusza zapisy art. 33 oraz 34 u.o.p. Ponadto jak oddziaływanie przedsięwzięcia ma się do zakazów opisanych w art. 15 ust. 1 u.o.p. dla Rezerwatu Dolina R. w chwili obecnej wszystkie zakazy obowiązują w pełni. Autorzy raportu, ani organ decyzyjny i RDOŚ Kraków w żaden sposób nie odnieśli się do tego.
W raporcie brakuje całkowicie oceny wpływu przedsięwzięcia na zdrowie ludzi i wartości materialne, w tym zabytki. Nie wystarczy w ocenie Towarzystwa, napisać, że nie ma wpływu bez jakichkolwiek badań, czy analizy.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie i w całości podtrzymała stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Podczas rozprawy w dniu 13 sierpnia 2025 r. przedstawiciel strony skarżącej (który nie mógł być jej pełnomocnikiem wedle przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) przedłożył do akt dodatkowe pismo procesowe podpisane przez prezesa skarżącego stowarzyszenia. W piśmie tym rozwinięto zarzuty skargi.
Podczas rozprawy uczestnik Kopalnia Wapienia C. sp. z o.o. wniosła o oddalenie skargi.
Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) - dalej jako "p.p.s.a." kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie między innymi w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).
Dokonana według tak określonych kryteriów kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że jest ona prawidłowa, a zarzuty skargi nie mogą odnieść skutku.
Planowana inwestycja obejmuje odtworzenie linii grysów w miejscu istniejącego zakładu oraz rozbudowę istniejącego ciągu przerobu kopaliny w Zakładzie Przeróbczym w Kopalni Wapienia "C. " sp. z o.o." i ma być realizowana na działkach nr [...] i [...] obręb [...] C. gm. K., powiat k. i. W zakresie przedsięwzięcia znajduje się zabudowa nowych urządzeń w poszczególnych węzłach planowanej inwestycji oraz modernizacja urządzeń istniejących, szczegółowo opisanych w raporcie oddziaływania na środowisko.
Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. poz. 1839 ze zm.) przedmiotowa inwestycja zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, wymienionych w § 2 ust. 1 pkt 26) - instalacje do przerobu kopalin innych niż gaz ziemny, ropa naftowa oraz jej naturalne pochodne, zlokalizowane na obszarach kopalni odkrywkowych lub kamieniołomów o powierzchni nie mniejszej niż 25 ha. Zgodnie z § 2 ust. 2 pkt 1) rozporządzenia do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia polegające na rozbudowie, przebudowie lub montażu przedsięwzięć realizowanych lub zrealizowanych wymienionych w ust. 1, jeżeli ta rozbudowa, przebudowa lub montaż osiąga progi określone w ust. 1, o ile zostały one określone.
W ocenie Sądu przeprowadzone w sprawie postępowanie oraz treść zaskarżonej decyzji odpowiadają wymogom ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1112 z późn. zm.) – dalej jako "ustawa środowiskowa" - określonym w jej dziale V "Ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz na obszar Natura 2000". Organy obu instancji przeanalizowały zgodność inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (art. 59a), raport oddziaływania spełnia wymogi określone w art. 66 ustawy, uzyskano stosowne uzgodnienia i opinie (art. 77), zapewniono możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu (art. 79 ust. 1), a decyzja zawiera wszystkie elementy wymagane przepisem art. 82 i art. 85 ustawy – przy czym szczegółowe zarzuty skargi w tym zakresie zostaną omówione w dalszej części uzasadnienia.
Na wstępie trzeba zauważyć, że z przedstawionego raportu oddziaływania na środowisko i przeprowadzonego postępowania wynika, że docelowo oddziaływanie zakładu na środowisko po realizacji inwestycji nie zwiększy się, a niektóre jego aspekty wręcz ulegną zmniejszeniu.
I tak na przykład nie zwiększy się wydajność instalacji do przerobu kopaliny ani ilość przetwarzanej kopaliny. Organ I instancji w trakcie postępowania wezwał wnioskodawcę między innymi do wyjaśnienia tych kwestii. Uzupełniając raport oddziaływania na środowisko w tym zakresie wyjaśniono, że "Kluczowym założeniem przedsięwzięcia jest więc uzyskanie możliwości utrzymania wielkości produkcji grysów ale i mieszanki na obecnym poziomie ale w oparciu o własne, nowoczesne oraz bezawaryjne aktywa produkcyjne" (str. 3 uzupełnienia raportu oddziaływania na środowisko). Innymi słowy celem inwestycji nie jest zwiększenie produkcji, lecz jej unowocześnienie. Realizacja przedsięwzięcia pozwoli również na rezygnację z usług firm zewnętrznych w zakresie linii produkcji kruszyw (str. 4 uzupełnienia raportu oddziaływania na środowisko).
Inwestycja docelowo wpłynie również na obniżenie emisji hałasu z terenu zakładu. Planowana linia kruszyw powstanie w zagłębieniu wyrobiska, ponadto nowe urządzenia zastąpią stare, wyeksploatowane, dotychczas używane maszyny. Cała linia zostanie przesunięta w kierunku zachodnim w stosunku do obecnej lokalizacji co spowoduje umieszczenie jej bliżej zachodnich ścian wyrobiska, a tym samym lepsze ekranowanie w kierunku terenów chronionych przed hałasem. Z uwagi na zastosowanie przenośnika taśmowego długość drogi wozideł technologicznych ulegnie znacznemu skróceniu. Możliwe będzie również ograniczenie ich ilości, co spowoduje obniżenie emisji hałasu. Dół zasypowy zostanie zlokalizowany w obniżeniu terenu (str. 152 raportu).
Przechodząc do szczegółowej analizy treści decyzji w kontekście zarzutów skargi trzeba przede wszystkim zauważyć, że poza zarzutem oznaczonym symbolem "A0", który dotyczy wadliwości postępowania przed organem odwoławczym, wszystkie pozostałe zarzuty podniesione w skardze stanowią niemal dosłowne powtórzenie zarzutów podniesionych już wcześniej w odwołaniu.
Wbrew stanowisku stowarzyszenia, Kolegium odniosło się do nich w sposób szczegółowy i wyczerpujący.
Zarzut, który nie był podnoszony na etapie postępowania administracyjnego dotyczy naruszenia przez organ odwoławczy art. 10 § 1 k.p.a. poprzez brak umożliwienia stronie skarżącej odniesienia się do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji.
Jak wynika z akt administracyjnych, w obwieszczeniu datowanym na 21 stycznia 2025 r. SKO poinformowało o zgromadzeniu kompletnego materiału dowodowego oraz o możliwości zapoznania się z aktami sprawy w terminie 7 dni od doręczenia zawiadomienia. Obwieszczenie to wywieszono na tablicy ogłoszenie urzędu Miasta w K. 27 stycznia 2025 r. i zdjęto z tej tablicy 11 lutego 2025 r. Również 27 stycznia 2025 r. zamieszczono je w biuletynie informacji publicznej urzędu (k. 363 – 364 akt administracyjnych).
Zgodnie z art. 49 k.p.a. jeżeli przepis szczególny tak stanowi, zawiadomienie stron o decyzjach i innych czynnościach organu administracji publicznej może nastąpić w formie publicznego obwieszczenia, w innej formie publicznego ogłoszenia zwyczajowo przyjętej w danej miejscowości lub przez udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej właściwego organu administracji publicznej (§ 1). Dzień, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej wskazuje się w treści tego obwieszczenia, ogłoszenia lub w Biuletynie Informacji Publicznej. Zawiadomienie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej (§ 2).
Z przepisu tego wynika, że zawiadomienie, o którym mowa w powyższym obwieszczeniu należało uznać za dokonane z dniem 11 lutego 2025 r., a wskazany w nim termin 7 dni na zapoznanie się z aktami sprawy upływał 18 lutego 2025 r. Zaskarżona decyzja została wydana już 19 lutego 2025 r., podczas gdy 18 lutego 2025 r. (a więc w terminie wynikającym z art. 10 § 1 k.p.a.) strona skarżąca przesłała pismo procesowe wraz z uwagami. W tej sytuacji Samorządowe Kolegium Odwoławcze winno wstrzymać się z wydaniem decyzji jeszcze o kilka dni z uwagi na możliwość nadania pisma na poczcie.
W okolicznościach niniejszej sprawy uchybienie to nie miało jednak żadnego wpływu na wynik sprawy – a to dlatego, że takie samo pismo, zawierające te same zarzuty i wnioski zostało już wcześniej przedłożone do akt administracyjnych w dniu 9 lipca 2024 r. (k. 285). Zarzuty te stanowią zresztą powtórzenie i rozwinięcie zarzutów odwołania, do których Kolegium odniosło się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Pozostałe zarzuty, jak już wcześniej stwierdzono, były już wcześniej podniesione w odwołaniu i były przedmiotem analizy Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie. W ocenie Sądu analiza ta jest wyczerpująca i w sposób szczegółowy wyjaśnia, dlaczego organ uznał poszczególne zarzuty za bezzasadne.
I tak w zakresie zarzutu oznaczonego symbolem "A1" – naruszenia art. 49 k.p.a. – trzeba wskazać, że w myśl art. 74 ust. 3 ustawy środowiskowej jeżeli liczba stron postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach lub innego postępowania dotyczącego tej decyzji przekracza 10, do zawiadomienia stron innych niż podmiot planujący podjęcie realizacji przedsięwzięcia stosuje się przepisy art. 49 Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że zawiadomienie to następuje w formie publicznego obwieszczenia w siedzibie organu właściwego w sprawie oraz przez udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej tego organu. Taka właśnie sytuacja miała miejsce w kontrolowanej sprawie administracyjnej. O czynnościach procesowych podejmowanych w postępowaniu strony były zawiadamiane za pośrednictwem obwieszczeń publikowanych na tablicach ogłoszeń w Urzędzie Miejskim w K. oraz w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie internetowej Urzędu Miejskiego w K. – stosownie do wymagań określonych w art. 49 k.p.a. Organ nie miał obowiązku wywieszać obwieszczeń w innych miejscowościach wskazanych przez skarżącego (C., D., C., P.). Tryb zawiadamiania stron postępowania przewidziany w art. 49 k.p.a. przewiduje swego rodzaju fikcję skuteczności zawiadomienia wszystkich stron postępowania w drodze przewidzianych w tym przepisie obwieszczeń. Okoliczność, że "większość osób fizycznych i prawnych nie miała świadomości, że wszczęto postępowanie, w którym są stroną i tym samym bez własnej winy nie uczestniczyła w tym postępowaniu" w świetle tego przepisu nie ma znaczenia, a z całą pewnością tego rodzaju okoliczność nie jest "przesłanką stwierdzenia nieważności postępowania i wydanej decyzji", jak twierdzi skarżący.
Trzeba również całkowicie zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium, że organ I instancji nie był zobowiązany żadnymi przepisami k.p.a. ani ustawy środowiskowej do indywidualnego zawiadomienia organizacji ekologicznej (w tym strony skarżącej) o wszczęciu przedmiotowego postępowania oraz poinformowania w jaki sposób i gdzie będą umieszczane informacje i zawiadomienia w sprawie toczącego się postępowania. Zarzut naruszenia w tym zakresie art. 9 i art. 10 § 1 k.p.a. (oznaczony symbolem "A2") nie mogą odnieść skutku.
Nie zasługują na uwzględnienie zarzuty błędnego pouczenia stron oraz osób niebędących stronami o możliwości wniesienia odwołania od decyzji oraz zaskarżenia postanowień wydanych w toku postępowania, od których nie przysługuje zażalenie (zarzut "A3"). Stosownie do art. 142 k.p.a. postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. Trzeba jednak zgodzić się z Kolegium, że art. 107 § 1 pkt 7 k.p.a. nie zobowiązuje wprost do wskazania w pouczeniu treści tego przepisu, a jedynie do pouczenia strony, czy i w jakim trybie służy od decyzji odwołanie oraz o prawie do zrzeczenia się odwołania i skutkach zrzeczenia się odwołania".
Ostatni zarzut skargi z grupy zatytułowanej "Naruszenia formalno – materialne" obejmuje naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego między innymi poprzez "brak obiektywnego rozpatrzenie sprawy, brak dążenia do ustalenia prawdy materialnej, oparcie się wyłącznie na prywatnym raporcie OOŚ inwestora bez jego weryfikacji na podstawie innych źródeł, brak faktycznej merytorycznej oceny zawartości raportu oraz wydanie decyzji zawierającej liczne zbyt ogólne zapisy".
Odnosząc się do tego zarzutu SKO wskazało: "oparte jedynie na przypuszczeniach obawy Towarzystwa [...] z siedzibą w K., że planowana inwestycja może mieć większy negatywny wpływ na środowisko niż wynika to z Raportu czy też zarzuty dotyczące braków w Raporcie o oddziaływaniu na środowisko nie uzasadniają poszukiwania przez organy prowadzące niniejsze postępowania dowodów na poparcie tych twierdzeń. Dlatego też zarzut Towarzystwa (A4) również z tych względów Kolegium uznaje za nietrafny".
Już w tym miejscu trzeba też podzielić dokonaną przez organy obu instancji ocenę podstawowego dowodu przedłożonego w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym tj. raportu oddziaływania na środowisko. Rację ma skarżący, że dowód ten podlega weryfikacji w postępowaniu administracyjnym i nie może być przyjmowany całkowicie bezkrytycznie.
W niniejszej sprawie wnioskodawca był wzywany o uzupełnienie raportu w zakresie, w jakim organ I instancji uznał to za konieczne. Raport został uzupełniony we wskazanym przez organ zakresie. W ten sposób wątpliwości organu co do zakresu inwestycji, jej oddziaływania na środowisko oraz co do koniecznych w tym zakresie informacji zostały wyjaśnione.
Raport oddziaływania na środowisko sporządzany jest na zlecenie inwestora, a nie na zlecenie organu i tym głównie różni się od opinii biegłego. Jednocześnie raport sporządzany jest przez osoby posiadające stosowną wiedzę i kwalifikacje, a jego treść – stosownie do wymogów art. 66 ustawy środowiskowej – stanowią wyspecjalizowane informacje merytoryczne, o wysokim stopniu szczegółowości i oparte na dających się zweryfikować faktach.
O charakterze omawianego dowodu wypowiedział się WSA w Gliwicach w wyroku z 30 maja 2018 r., sygn. II SA/Gl 158/18 (LEX nr 2517246), wskazując: "Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko jest dokumentem prywatnym, podlegającym ocenie właściwego organu. Raport sporządzany przez inwestora, choć nie jest opinią biegłego w rozumieniu art. 84 k.p.a., wchodzi w skład materiału dowodowego sprawy, jest dowodem z dokumentu i jak każdy inny dowód podlega regułom postępowania dowodowego, w tym swobodnej ocenie dowodów zgodnie z art. 80 k.p.a. Tym samym raport jest ekspertyzą rzeczoznawcy, będąc w istocie przedstawieniem własnego poglądu przez daną stronę, przy zaakcentowaniu, że pogląd ów odpowiada stanowisku rzeczoznawcy".
Istotne jest przy tym, że z dniem 1 stycznia 2017 r. do ustawy środowiskowej dodano art. 74a, który wprowadził wymogi dotyczące wykształcenia i kompetencji osób sporządzających raport oddziaływania na środowisko.
Skarżące stowarzyszenie twierdzi, że w niniejszej sprawie raport "został przygotowany przez osoby, które nie mają odpowiednich kompetencji w zakresie oceny wpływu przedsięwzięcia na zdrowie ludzi, a co jest także wymagane w raporcie OOŚ" (zarzut "C2").
Na ostatniej stronie "Załączników do raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko" znajduje się oświadczenie kierownika zespołu projektowego, który sporządził raport - M. B. z 28 września 2023 r. o treści: "Na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 19 a ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz.1094), jako kierujący zespołem opracowującym raport o oddziaływaniu na środowisko oświadczam o spełnieniu wymagań o jakich mowa w art. 74a ust. 2 tj. ukończeniu, w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym, co najmniej studia pierwszego stopnia lub studia drugiego stopnia, lub jednolite studia magisterskie i posiadam co najmniej 5-letnie doświadczenie w pracach w zespołach przygotowujących raporty o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko lub prognozy oddziaływania na środowisko, brałem udział w przygotowaniu co najmniej 5 raportów o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko lub prognoz oddziaływania na środowisko".
Tym samym został wypełniony obowiązek wynikający z art. 74a ust. 3 ustawy środowiskowej. Poza obowiązkiem dołączenia takiego oświadczenia do raportu oddziaływania na środowisko, organy prowadzące postępowanie w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań nie mają kompetencji do żądania od wnioskodawcy wykazania, że osoba sporządzająca raport posiada kompetencje, o których mowa w art. 74a ust. 2 tej ustawy.
Zarzut braku kompetencji przez osoby, które na potrzeby sprawy sporządziły raport oddziaływania na środowisko należy więc uznać za bezzasadny.
W tym miejscu Sąd odniesie się również do pozostałych zarzutów skargi dotyczących nieprawidłowości przy sporządzaniu raportu oddziaływania na środowisko (zarzut oznaczony symbolem "C2").
Sąd podziela stanowisko Kolegium, że zarzuty formułowane pod adresem sporządzonego raportu mają charakter ogólnikowy i nie prowadzą do podważenia merytorycznej treści tego dowodu. W związku z tym może on stanowić wystarczającą podstawę do przedstawienia rzetelnej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko na aktualnym etapie procesu inwestycyjnego.
Przede wszystkim, jak już wskazano we wcześniejszej części uzasadnienia, realizacja przedsięwzięcia docelowo zmniejszy oddziaływanie na środowisko obecnie funkcjonującego w tym miejscu zakładu. Jak wskazano na str. 89 raportu "W związku z zastosowaniem środków techniczno – organizacyjnych emisja zanieczyszczeń do powietrza oraz hałasu do środowiska zostanie zminimalizowana. Rozwiązanie w postaci transportu nadawy z Węzła Wstępnego Kruszenia na Zakład Przeróbczy układem przenośników, spowoduje zmniejszenie odległości transportu kołowego, w efekcie zredukowanie emisji spalin i pyłu. Inwestycja nie będzie się również wiązać z niezorganizowanym wytwarzaniem ścieków wpływających na jakość wód podziemnych i powierzchniowych."
Wbrew zarzutom skargi w raporcie w sposób jasny i przekonujący przeanalizowano:
< możliwe warianty realizacji przedsięwzięcia - str. 91 – 95 raportu
< skumulowane oddziaływanie przedsięwzięć – na str. 160 raportu wyjaśniono, że "Uwzględniając wzajemną lokalizację zakładu i terenów chronionych można stwierdzić, iż w realnie rozpatrywanym otoczeniu zakładu nie występują inne zakłady o podobnym profilu działania oraz inne źródła, z którymi oddziaływanie zakładu mogłoby się kumulować"
< oddziaływanie na rośliny, zwierzęta, grzyby i siedliska przyrodnicze, formy ochrony przyrody, w tym cele i przedmiot ochrony obszarów Natura 2000 oraz ciągłość łączących je korytarzy ekologicznych– str. 188 – 190 raportu
< wpływ na wartości materialne i zdrowie ludzi, w tym zabytki -str. 201 - 202 raportu stwierdza się brak zabytków na terenie inwestycji i w jej bezpośrednim sąsiedztwie, co skutkuje brakiem oddziaływania przedsięwzięcia na zabytki
< wpływ inwestycji na krajobraz i krajobraz kulturowy – str. 191 – 193 raportu.
W każdym przypadku odniesiono się do przedsięwzięcia na wszystkich jego etapach tej na etapie przygotowania, realizacji oraz likwidacji przedsięwzięcia.
Zarzuty dotyczące braków raportu są subiektywną oceną skarżącego, która nie znajduje potwierdzenia w treści raportu. Organy obu instancji – po uzupełnieniu raportu na etapie postępowania przez Burmistrzem Gminy K. – prawidłowo przyjęły i zaaprobowały ten dowód, uznając go za wystarczający.
Zarzut skargi dotyczący rzekomej samowoli budowlanej ("C1") jest całkowicie pozbawiony podstaw, zwłaszcza w kontekście jego rozwinięcia w piśmie z 13 sierpnia 2025 r. W skardze zarzuca się, że nie wykazano, że funkcjonujący obecnie zakład, który ma być rozbudowany nie stanowi samowoli budowlanej. Z kolei w piśmie z 13 sierpnia 2025 r. strona skarżąca wskazała: "Planowane i istniejące przedsięwzięcie są połączone technologicznie, zatem zarzut naruszenia Dyrektywy jest uzasadniony, zwłaszcza, że postępowanie środowiskowe nie dotyczy legalizacji samowoli budowlanej jakim jest istniejąca linia przeróbki kopaliny, a tylko wtedy jak wskazuje orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego możliwa byłaby taka ocena. W dokumentacji postępowania brak jest informacji, że toczy się postępowanie legalizacyjne zgodnie z obowiązującym Prawem Budowlanym".
Brak jest jakichkolwiek podstaw do twierdzenia, że obecnie funkcjonująca kopalnia stanowi samowolę budowlaną. Kopalnia Wapienia "C. " jest zakładem funkcjonującym od kilkudziesięciu lat, a informacje dostępne powszechnie w internecie wskazują, że działa na podstawie koncesji nr 25/96 z dnia 18.07.1996 r. obowiązującej do 17.07.2026 r. ("Wykaz złóż objętych koncesją, eksploatowanych pod nadzorem Marszałka Województwa Małopolskiego"). Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, o którym szczegółowo będzie mowa poniżej, został uchwalony dla terenu górniczego wyznaczonych dla eksploatacji udokumentowanego złoża "C. " w gminie K.. Również w powołanej przez skarżącego uchwale Sejmiku Województwa Małopolskiego w sprawie Parku Krajobrazowego Dolinki Krakowskie w § 3 ust. 4 mowa jest o wyłączeniu niektórych zakazów w przypadku pozyskiwania, na podstawie koncesji na wydobywanie, kopalin ze złóż: wapieni "C. " i "D. " w gminie K..
Jak widać nawet przepisy prawa powszechnie obowiązującego – aktów prawa miejscowego dostrzegają i regulują funkcjonowanie kopalni "C. ". Brak jest podstaw by w postępowaniu o ustalenie środowiskowych uwarunkowań miała ona wykazywać, że działa legalnie.
Tymczasem strona skarżąca zdaje się domniemywać brak legalności działania Kopalni, co jednak nie znajduje żadnych podstaw w obowiązującym systemie prawa. Tym bardziej nie sposób zgodzić się z argumentacją, że ocena oddziaływania na środowisko możliwa jest tylko w przypadku rozbudowy inwestycji wzniesionej samowolnie, która jest w trakcie legalizacji. Oczywiście takie postępowanie jest dopuszczalne także, a w zasadzie przede wszystkim w odniesieniu do rozbudowy inwestycji funkcjonującej legalnie.
Na koniec należy odnieść się do zarzutów niezgodności planowanego przedsięwzięcia z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Jest to szczególnie istotne, albowiem niezgodność przedsięwzięcia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego stanowi podstawę do odmowy zgody na realizację przedsięwzięcia (art. 59a ust. 3 ustawy środowiskowej).
Teren inwestycji położony jest na terenie objętym uchwałą Rady Miejskiej w K. nr XXXI/348/2013 z dnia 23 maja 2013.r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru położonego w projektowanych granicach terenu górniczego wyznaczonych dla eksploatacji udokumentowanego złoża "C. w gminie K.. Teren objęty opracowaniem został oznaczony w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego jako PG1 – tereny przemysłu wydobywczego, eksploatacji górniczej.
Zgodnie z § 21 planu miejscowego:
"1. Wyznacza się TERENY PRZEMYSŁU WYDOBYWCZEGO, EKSPLOATACJI GÓRNICZEJ (PG1) oraz TERENY PLANOWANEGO PRZEMYSŁU WYDOBYWCZEGO I EKSPLOATACJI GÓRNICZEJ (PG1.1) :
2. Przeznaczenie podstawowe: eksploatacja górnicza – wydobywanie kopalin ze złoża "C.
1) PG1 – teren obecnej eksploatacji górniczej,
2) PG1.1 – teren projektowanego poszerzenia eksploatacji górniczej złoża.
3. Przeznaczenie towarzyszące - inne działania związane z eksploatacją górniczą złóż, zgodnie z przepisami odrębnymi, w tym:
1) wyrobiska, składowiska i zwałowiska mas ziemnych, skalnych;
2) obiekty i urządzenia budowlane służące wydobyciu, transportowi i przeróbce kopalin;
3) urządzenia ochronne, wały ziemne;
4) drogi wewnętrzne, ciągi pieszo – jezdne, ciągi piesze, place manewrowe, miejsca postojowe;
5) sieci i urządzenia infrastruktury technicznej, osadniki, instalacje do odwodnienia wyrobisk;
6) zieleń urządzona.
4. W granicach terenów wyznaczonych w ust. 1, w zakresie przeznaczenia oraz sposobu zagospodarowania ustala sią:
1) nakazy:
a) prowadzenia wydobycia surowców zgodnie z aktualna koncesja oraz przepisami odrębnymi,
b) zabezpieczenia krawędzi wyrobisk zgodnie z przepisami odrębnymi,
c) zabezpieczeń rejonów eksploatacji podczas prac wydobywczych przed osuwaniem się mas ziemnych zgodnie z przepisami odrębnymi,
d) zapewnienia drożności istniejących cieków wodnych, w tym okresowych i prawidłowego ich utrzymania; dopuszcza się techniczne umocnienia koryt cieków wodnych w zakresie wynikającym z realizacji zadań związanych z utrzymaniem wód oraz ochrona przeciwpowodziowa i eksploatacja złoża,
e) ochrony powietrza przed zanieczyszczeniem i emisja niezorganizowana;
2) zakaz lokalizacji jakiejkolwiek zabudowy, obiektów i urządzeń oraz infrastruktury technicznej nie związanych z wydobywaniem surowców do czasu zakończenia eksploatacji górniczej i przeprowadzenia rekultywacji terenu.
5. Po wyeksploatowaniu złóż obowiązuje rekultywacja terenu z ukierunkowaniem na ponowne zalesienie.
6. Masy ziemne lub skalne, usuwane albo przemieszczane w związku z prowadzeniem eksploatacji kopalin powinny zostać wykorzystane do rekultywacji terenu poeksploatacyjnego, zgodnie z przepisami odrębnymi.
7. Nie ustala się parametrów i wskaźników kształtowania zabudowy towarzyszącej eksploatacji kopalin, sposób zagospodarowania terenu należy dostosować do potrzeb technologicznych eksploatacji."
Kolegium w zaskarżonej decyzji przyjęło, że planowane przedsięwzięcie mieści się w zakresie przeznaczenia towarzyszącego określonego w § 21 ust. 3 pkt 2: obiekty i urządzenia budowlane służące wydobyciu, transportowi i przeróbce kopalin.
Sąd stanowisko to całkowicie podziela.
Natomiast strona skarżąca wywodzi, że pominięto przy tym definicję pojęcia przeznaczenie towarzyszące § 5 ust. 1 pkt 6 jako "przeznaczenie w którym zawierają się elementy niezbędne dla urządzenia i funkcjonowania przeznaczenia podstawowego i dopuszczalnego". Zdaniem stowarzyszenia zakład przeróbczy nie jest niezbędny do eksploatacji górniczej złoża. Stanowisko to strona skarżąca argumentuje powołując się na przepisy ustawy Prawo geologiczne i górnicze.
Odnosząc się do tych zarzutów Kolegium wyjaśniło, że z art. 6 ust. 1 pkt 12 i 18 ustawy prawo geologiczne i górnicze nie wynika fakt, że zakład górniczy i eksploatacja górnicza nie zawiera przeróbki kopaliny. Przepisy, na jakie powołuje się organizacja ekologiczna stanowią definicję legalną robót górniczych (a nie eksploatacji górniczej) i zakładu górniczego. W żadnym razie analiza tych dwóch pojęć nie prowadzi do wniosku, że przeróbka kopaliny nie stanowi eksploatacji złoża.
Strona skarżąca rozwinęła argumentację w tym przedmiocie w piśmie z 13 sierpnia 2025 r. stwierdzając: "Wbrew twierdzeniom SKO w Krakowie w sprawie rozszerzonej interpretacji pojęcia eksploatacja złoża, to pojęcie jest ściśle określone w obowiązujących normach dotyczących definiowania pojęć stosowanych w górnictwie tj. PN-G-01204:2010 oraz związanej PN-64-G-01203. W normach tych definiuje się pojęcia cyt.: "Górnictwo Odkrywkowe - przemysł prowadzący działalność górniczą polegająca na eksploatacji (wydobywania) metodami odkrywkowymi występujących w ziemi złóż kopalin użytecznych; Eksploatacja złoża - całokształt czynności wykonywanych w celu wydobycia kopalin i skał płonnych ze złoża i odtransportowanie na składowisko lub inne miejsce przeznaczenia". Planowana inwestycja w zakresie lokowania zakładu przeróbczego jest sprzeczna z przepisami MPZP oraz w/w uchwałą Sejmiku Województwa Małopolskiego".
W ocenie Sądu sformułowanie § 21 ust. 3 pkt 2 planu miejscowego, gdzie wprost dopuszcza się na przedmiotowym terenie obiekty i urządzenia budowlane służące wydobyciu, transportowi i przeróbce kopalin jest na tyle jasne i jednoznaczne, że nie wymaga odwoływania się do przepisów obowiązujących ustaw czy też norm. Argumentacja strony skarżącej zdaje się zmierzać do wykazania, że w świetle zawartej w planie miejscowym definicji legalnej pojęcia "przeznaczenie towarzyszące" lokalny prawodawca nie mógł w tego rodzaju przeznaczeniu zawrzeć przeróbki kopalin. Argumentacja ta jest chybiona. Lokalny prawodawca wyraźnie dopuścił na tym terenie działalność objętą oceną oddziaływania na środowisko, do czego był uprawniony na podstawie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W piśmie z 13 sierpnia 2025 r. (k. 99) skarżące stowarzyszenie zarzuciło dodatkowo brak zbadania zgodności planowanego przedsięwzięcia i odniesienia się do aktualnie obowiązującej uchwały Sejmiku Województwa Małopolskiego w sprawie Parku Krajobrazowego Dolinki K. i jego otuliny z 25 marca 2024 r. – organ odwoławczy odnosi się do nieobowiązującej i uchylonej uchwały Sejmiku.
W zaskarżonej decyzji SKO stwierdziło: "Odwołujący również przywołuje postanowienia uchwały nr XV/247/11 Sejmiku Województwa Małopolskiego z dnia 28 listopada 2011 r. w sprawie Parku Krajobrazowego Dolinki K. , które wskazują na odstępstwo od zakazów wyłącznie w zakresie eksploatacji złoża i w związku z tym według niego nie dopuszcza to przerobu pozyskanej kopaliny. Odwołujący nie bierze pod uwagę faktu, że planowane przedsięwzięcie (jak i obecnie funkcjonująca linia produkcji grysów oraz planowany do rozbudowy zakład przeróbki) znajduje się poza granicami parku tj. w obrębie jego otuliny".
W tym zakresie trzeba zauważyć, że uchwała Sejmiku Województwa Małopolskiego nr LXXXI/1192/24 z dnia 25 marca 2024 roku w sprawie Parku Krajobrazowego Dolinki K. (Dziennik Urzędowy Województwa Małopolskiego z poz. 2519) weszła w życie 17 kwietnia 2024 r., a więc po wydaniu decyzji przez organ I instancji i po opracowaniu raportu oddziaływania na środowisko, zaś SKO odniosło się do zarzutu odwołania, w którym powołano nieobowiązujący już akt prawny. Niemniej jednak uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy, albowiem w dalszym ciągu teren objęty wnioskiem mieści się w otulinie parku krajobrazowego, dla której uchwała nie przewidziała żadnych ograniczeń.
Jak wynika z powyższych rozważań zarzuty skargi nie znalazły potwierdzenia, a zaskarżona decyzja okazała się prawidłowa.
W tej sytuacji Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło