II SA/Kr 617/25
WyrokWSA w Krakowie2025-12-09
Skład orzekający: Mirosław Bator, Anna Kopeć, Sebastian Pietrzyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budowa stacji bazowej telefonii komórkowej o wysokości ponad 26 m na terenie przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną z usługami, objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jest zgodna z prawem, uwzględniając przepisy ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych?Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, uznając, że inwestycja ta jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Stacja bazowa o wysokości ponad 26 m nie może być uznana za infrastrukturę telekomunikacyjną o "nieznacznym oddziaływaniu", której lokalizacja jest dopuszczalna na terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z usługami zgodnie z art. 46 ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych.Stan faktyczny
Gmina S. wniosła skargę na decyzję Wojewody Małopolskiego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty Dąbrowskiego o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Gmina zarzuciła niezgodność inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, w szczególności w zakresie dopuszczalnej wysokości zabudowy oraz braku uzgodnienia dotyczącego ochrony gminnego pasa drogowego. Wojewoda uznał inwestycję za zgodną z planem, powołując się na przepisy ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody Małopolskiego oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Dąbrowskiego. Zasądzono od Wojewody Małopolskiego na rzecz Gminy S. kwotę 980 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędziowie: Asesor WSA Anna Kopeć Sędzia WSA Sebastian Pietrzyk (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Opiłka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi Gminy S. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 20 marca 2025 r. znak: WI-I.7840.26.8.2024.DW w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewody Małopolskiego na rzecz skarżącej Gminy S. kwotę 980 zł (dziewięćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Przedmiotem skargi Gminy S. - dalej też jako "Skarżąca" jest decyzja Wojewody Małopolskiego z dnia 20 marca 2025 roku, znak: Wl-I.7840.26.8.2024.DW utrzymująca w mocy decyzję nr 279/2024 Starosty Dąbrowskiego z 21 listopada 2024 r., znak: BA.6740.134.2024 zatwierdzającą projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla P. Sp. z o.o. dla zamierzenia budowlanego, obejmującego: budowę stacji bazowej telefonii komórkowej sieci P. o oznaczeniu [...] wraz z kablową linią zasilającą oraz kanalizacją kablową na działce nr [...] położonej w miejscowości S. gmina S. – dalej też jako: "inwestycja".
Powyższa decyzja została wydana w następujących okolicznościach.
P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. – dalej też jako "Inwestor", złożyła wniosek o wydanie pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej wraz z wewnętrzną linią zasilającą i kanalizacją kablową, na działce nr [...] położonej w miejscowości S.. Zgodnie z wnioskiem na ww. terenie znajdować się będzie wieża kratowa [...], której wysokość trzonu wynosi 26,0 m, a jej łączna wysokość nad poziom terenu wynosi 26,98 m (włącznie z nasypem, betonowymi cokołami i kotwami fundamentowymi wystającymi ponad poziom terenu oraz odgromnikami), na której umieszczone zostaną anteny radioliniowe oraz sektorowe. U podnóża wieży zamontowane zostaną urządzenia sterujące posadowione na standardowym ruszcie zaprojektowanym dla urządzeń P. Do wieży zostanie dostarczona energia elektryczna.
Po rozpoznaniu sprawy decyzją z dnia 21 listopada 2024 r. Starosta Dąbrowski zatwierdził projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla wskazanej inwestycji dla P. Sp. z o.o.
W uzasadnieniu do wydanej decyzji organ wskazał, że Inwestor – zgodnie z art.32 ust.4 pkt.2 ustawy Prawo budowlane złożył w dniu 27 maja 2024 r. oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Ponadto projektowana inwestycja jest zgodna z wymogami ustaleń miejscowego planu przestrzennego zagospodarowania Gminy S. – Uchwała Nr XXXVII/300/2010 z dnia 30 czerwca 2010 r. oraz Nr X/89/2011 z dnia 27 października 2011r Rady Miejskiej w S. wypis znak: MK.6727.169.2022 z dnia 02.08.2022r.
Natomiast Przedłożone do zatwierdzenia projekty budowlane inwestycji położonej w miejscowości S., gmina S. , są zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym techniczno-budowlanymi m.in. rozporządzeniem Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020r. "w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego" /Dz. U. z 2022r., poz. 1679 z póżn. zm./ i Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r." w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie" /t.j. Dz. U. z 2022, poz.1225 z póżn. zm./, zostały wykonane przez projektantów posiadających stosowne uprawnienia budowlane i należących do właściwej izby samorządu zawodowego /jak wskazano w sentencji decyzji/ oraz zawierają wymagane uzgodnienia.
Odwołanie od tej decyzji wniosła Gmina S.
Po rozpoznaniu sprawy w wyniku wniesionego odwołania Wojewoda Małopolski decyzją z dnia 20 marca 2025 roku utrzymał w mocy decyzję nr 279/2024 Starosty Dąbrowskiego z 21 listopada 2024 r.
W uzasadnieniu do wydanej decyzji Wojewoda wskazał, że przedmiotem inwestycji jest budowa stacji bazowej telefonii komórkowej numer [...] zlokalizowanej na terenie działki nr [...] wraz z kablową linia zasilającą oraz kanalizacją kablową na działce nr [...], obręb [...] S. , jednostka ewidencyjna [...]-miasto, pow. d. , woj. małopolskie. Na ww. terenie znajdować się będzie wieża kratowa BOT-E4/26, której wysokość trzonu wynosi 26,0 m, a jej łączna wysokość nad poziom terenu wynosi 26,98 m (włącznie z nasypem, betonowymi cokołami i kotwami fundamentowymi wystającymi ponad poziom terenu oraz odgromnikami), na której umieszczone zostaną anteny radioliniowe oraz sektorowe. U podnóża wieży zamontowane zostaną urządzenia sterujące posadowione na standardowym ruszcie zaprojektowanym dla urządzeń P4. Do wieży zostanie dostarczona energia elektryczna. Działka nr [...], na której planowana jest inwestycja, położona jest w miejscowości S.. Przedmiotowa działka jest częściowo zabudowana i ogrodzona. Działka jest niezadrzewiona. Nie ma potrzeby wykonywania rozbiórek budynków bądź elementów infrastruktury działki w celu realizacji ww. inwestycji. Przedmiotowa działka nr [...] od strony zachodniej graniczy z działką drogową nr [...] (ul. [...]), która stanowi drogę krajową nr [...] (W. – K. – C. – B.-Z. –P. – S. – D. T. – T. – J.).
Wojewoda ponadto wskazał, że rozpatrując możliwość realizacji stacji bazowej telefonii komórkowej na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, organy administracji architektonicznobudowlanej są zobowiązane do uwzględnienia wytycznych zawartych w art. 46 ustawy z 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (tekst jednolity - Dz.U. z 2022 roku, poz. 884).
W niniejszej sprawie niekwestionowane jest, że stacja bazowa telefonii komórkowej stanowi element niezbędny dla funkcjonowania sieci telekomunikacyjnej, bezpośrednio związany ze świadczeniem usług telekomunikacyjnych. Bezsporne jest także, że objęta wnioskiem o pozwolenie na budowę inwestycja stanowi inwestycję celu publicznego z zakresu łączności publicznej, co oznacza konieczność uwzględnienia, przy ustalaniu jej zgodności z przepisami planu miejscowego, przepisów art. 46 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 7 maja 2010 r o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (jednolity tekst - Dz.U.2022.884). Proces wykładni postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego musi zatem uwzględniać intencje ustawodawcy ograniczające władztwo planistyczne gminy - poprzez ustanowienie swoistej reguły interpretacyjnej wskazującej na prawo do lokalizacji infrastruktury telekomunikacyjnej.
Zatem, akt prawa miejscowego nie może wprowadzać zakazów i uniemożliwiać lokalizowania inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, a gdy takie zakazy są zawarte w akcie prawa miejscowego i uniemożliwiają budowę tego typu inwestycji, należy ich niestosować.
Teren inwestycji objęty jest ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy S. w miejscowości S. (uchwała nr XXXVII/300/2010 Rady Miejskiej w S. z dnia 30 czerwca 2010 r. – zwana dalej MPZP).
Zgodnie z ogólnymi ustaleniami MPZP, na całym obszarze dopuszcza się budowę sieci i urządzeń telekomunikacyjnych, pod warunkiem, że nie będą kolidowały z innymi ustaleniami planu (§ 8 ust. 7 MPZP). Teren inwestycji znajduje się w jednostce strukturalnej oznaczonej symbolem 1MU – tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z usługami. Na obszarze oznaczonym symbolem 1MU dopuszcza się realizację sieci i urządzeń infrastruktury technicznej oraz obiektów obsługi technicznej (§ 14 ust. 4 MPZP). Zatem, ww. inwestycja jest zgodne z przeznaczeniem obszaru oznaczonego symbolem 1MU. Podkreślić należy, że w ogólnych ustaleniach MPZP nie przewidziano zakazu realizacji inwestycji celu publicznego z zakresu telekomunikacji. Brak w nim także wyodrębnienia terenów w sposób szczególny predysponowanych pod tego typu inwestycje. Zatem, w świetle przytaczanych powyżej przepisów ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, przeznaczenie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z usługami nie pozostaje w sprzeczności z możliwością realizacji tego typu inwestycji, zwłaszcza, z uwagi na brak przepisów odrębnych, naruszenie których powodowałyby niniejsza inwestycja.
W ustaleniach MPZP na terenie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z usługami określono zasady kształtowania zabudowy. Ustalenia aktu prawa miejscowego należy traktować całościowo. Ustawodawca lokalny zdefiniował wysokość zabudowy wyłącznie dla obiektów budowlanych, które posiadają dach (kalenicę). Wynika to wprost z zapisu § 2 ust. 5 MPZP, tj. wysokość zabudowy należy liczyć od poziomu terenu do najwyższego punktu dachu (kalenicy). Stacja bazowa telefonii komórkowej stanowi całość techniczno-użytkową składającą się z szeregu elementów, które nie mogą działać oddzielnie. Funkcją stacji bazowej jest zapewnienie sygnału dla użytkowników telefonii komórkowej. Przepis art. 3 pkt 1 Pb stanowi, że obiektem budowlanym jest m. in. budowla wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Z kolei zgodnie z art. 3 pkt 3 Pb przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, w tym m.in. wolno stojące maszty antenowe. Stacja bazowa jest obiektem budowlanym tj. budowlą nie posiadającą dachu, zatem definicja określona w § 2 ust. 5 MPZP nie dotyczy przedmiotowego zamierzenia.
Wskazać również należy, że tutejszy organ odwoławczy podziela stanowisko zawarte w dokumentacji projektowej, iż przedmiotowa inwestycja nie stanowi obiektu kubaturowego i z całą pewnością nie zalicza się do budynków mieszkalnych, dla których formę architektoniczną określono w § 14 ust. 6 pkt 1 MPZP, czy też do budynków gospodarczych oraz usługowych, dla których formę architektoniczną określono w § 14 ust. 6 pkt 2 MPZP.
Zwrócić należy uwagę, iż parametr wysokości, o którym mowa w § 14 ust. 6 pkt 2 lit a MPZP, ustawodawca lokalny określił jednoznacznie dla budynków, co wyklucza pozostałe obiekty budowlane. Natomiast § 14 ust. 6 pkt 1 lit a MPZP, ustawodawca lokalny określił wysokość dla obiektów budowlanych. Mając na względzie § 14 ust. 6 pkt 1 lit a MPZP, w związku z § 2 ust. 5 MPZP, tutejszy organ odwoławczy stwierdza, iż zapis ten dotyczy wyłącznie obiektów budowlanych posiadających kondygnację oraz dach. Reasumując § 14 ust. 6 pkt 1 lit a MPZP, § 14 ust. 6 pkt 2 lit a MPZP oraz § 2 ust. 5 MPZP nie mają zastosowania w przypadku przedmiotowego zamierzenia, bowiem stacja bazowa nie posiada kondygnacji oraz dachu.
Przedmiotową inwestycję usytuowano zgodnie z nieprzekraczalną linią zabudowy (§ 14 ust. 5 pkt 1, § 6 pkt 7 i § 7 pkt 1 MPZP). Zgodnie z bilansem (karta nr 8 projektu zagospodarowania terenu), powierzchnia biologicznie czynna w stanie projektowanym wyniesie 69,96 % (spełniono § 14 ust. 5 pkt 4 MPZP). Mając powyższe na uwadze przedmiotowa inwestycja nie narusza ustaleń MPZP.
Odnosząc się do dołączonej do odwołania opinii Burmistrza Gminy S. z 31 maja 2023 r. wskazać należy, że nie jest ona wiążąca w sprawie ww. inwestycji. Organ administracji architektoniczno-budowlany sam dokonuje analizy ustaleń MPZP. Taka opinia stanowi wyłącznie dowód w sprawie, o którym mowa w art. 75 § 1 kpa. Akt prawa miejscowego, jakim jest MPZP, musi w sposób wyraźny zakazać budowy obiektów lub urządzeń budowlanych, bądź w inny wyraźny sposób wprowadzać ograniczenia zabudowy, aby można było stwierdzić, iż ich realizacja na danym terenie jest niedozwolona. W przypadku, gdy tego nie czyni, nie można zapisów MPZP interpretować rozszerzająco i przypisywać mu postanowień jednoznacznie nie wyartykułowanych.
Ponadto organ mając na uwadze specyfikę oraz stopień skomplikowania spraw dotyczących realizacji stacji bazowych telekomunikacji komórkowych dokonał szczegółowej analizy zgromadzonego przez organ I instancji materiału dowodowego w kontekście obowiązujących przepisów prawa.
Wojewoda wskazał także, że zachowane zostały wszystkie wymagania przewidziane w art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane.
Wojewoda Małopolski wyjaśnił, że merytoryczna zawartość niniejszej decyzji w tym analiza pojęć zawartych w rozporządzeniach mających zastosowanie w sprawach dotyczących stacji bazowych telefonii komórkowych, naukowych zagadnień związanych z funkcjonowaniem takich instalacji, oraz interpretacja przepisów techniczno-budowlanych - została opracowana w oparciu o skumulowaną na przestrzeni lat wiedzę, poszerzoną o stanowiska sądów administracyjnych oraz opinie i opracowania specjalistów w tej dziedzinie. Podkreśla się, że oceniając materiał dowodowy organ administracji architektoniczno-budowlanej zobowiązany jest orzekania w oparciu o obowiązujące przepisy, a nie o przypuszczenia i życzenia stron postępowania.
W tej sprawie znajdują zastosowanie uregulowania rozporządzenia Ministra Cyfryzacji z 26 maja 2023 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowane (jednolity tekst - Dz.U.2023.1040). Analiza dokumentacji projektowej wykazała, że projekt budowany sporządzony został z uwzględnieniem przepisów tego rozporządzenia, w zakresie lokalizacji, tj. ew. zbliżenia do innych obiektów budowlanych (§ 6 pkt 3 oraz § 9 tego rozporządzenia). Jak wynika z projektu zagospodarowania terenu, projektowana wieża zlokalizowana jest w północno-wschodniej części działki nr [...], odległości projektowanej wieży od granicy działki wynoszą: od strony wschodniej – 4,22 m, od strony północnej – 3,39 m, od strony zachodniej – 27,41 m. Teren inwestycji jest zabudowany budynkiem usługowym (stacja paliw). Przedmiotową inwestycję usytuowano 12,23 m od zbiorników znajdujących się na działce inwestycyjnej. Analiza przedłożonego materiału dowodowego nie wykazała naruszenia prawa materialnego, które uprawniałoby organ administracji do zakwestionowania prawidłowości przedmiotowej inwestycji. Inwestycja nie narusza występujących w obszarze oddziaływania uzasadnionych interesów osób trzecich.
Skargę na powyższą decyzję wniosła Gmina S. podnosząc zarzuty naruszenia:
- art 35 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego (t j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418) poprzez jego niewłaściwe zastosowane i uznanie przez Organ II instancji, że projekt budowlany w przedmiotowej sprawie jest kompletny i posiada wymagane opinie i uzgodnienia podczas gdy Inwestor nie uzyskał uzgodnienia dotyczącego ochrony gminnego pasa drogowego do czego w ocenie skarżącej był obowiązany,
- art 46 ustawy z 17.05.2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz, 604 z póżn. zm.) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie gdyż z istoty omawianego przepisu wynika, że plan miejscowy może wprowadzać pewne ograniczenia, czy to w zakresie inwestycji lokalizacji, ich rozmieszczenia w terenie, czy też ograniczeń co do rodzaju urządzeń z uwagi z uwagi na miejsca, w których będą zlokalizowane, bądź ograniczeń z uwagi na ochronę innych wartości istotnych z punktu widzenia gospodarowania przestrzenią, a planowana inwestycja przekracza maksymalne parametry wysokościowe dopuszczone w planie miejscowym dla danego obszaru.
II. Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, mających istotny wpływ na treść orzeczenia:
- art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. oraz 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego, polegającego na pominięciu wykładni miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy S. - Uchwały Nr XXXVII/300/2010 z dnia 30 czerwca 2010 roku oraz Nr X/89/2011 z dnia 27 października 2011 roku Rady Miejskiej w S. (dalej jak MPZP) dokonanej przez Burmistrza S. w wyjaśnieniach z dnia 31 maja 2023 r. , która to wykładnia jednoznacznie wskazuje, że planowana inwestycja jest niezgodna w miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy S. ze względu na dopuszczalną wysokość zabudowy,
- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia decyzji z istotną wewnętrzną sprzecznością, która może rodzić uzasadnione wątpliwości co do tego, jakie dowody zostały w rzeczywistości przyjęte przez Organ II instancji jako podstawa decyzji oraz brak wyczerpującego uzasadnienia decyzji utrzymującej w mocy decyzję Organu I Instancji.
Powołując się na powyższe wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi rozwinięto podniesione zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi z racji jej bezzasadności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.).
W myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd oddala skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a.
Wskazać również należy, że zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, iż sąd przy ocenie legalności decyzji bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uzasadnienie do wyroku NSA z 9 lipca 2008 r., sygn. II OSK 795/07).
Na gruncie niniejszej sprawy, która dotyczy pozwolenia na budowę organ był zobligowany, w świetle art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418) - dalej jako "PrBud" zweryfikować:
1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z:
a) ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu,
b) wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko,
c) ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, w tym dołączenie:
a) (uchylona),
b) (uchylona),
c) kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta i projektanta sprawdzającego,
d) (uchylona);
3a) dołączenie:
a) wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,
b) oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 9 i 10;
4) posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych na podstawie:
a) kopii dokumentów, o których mowa w art. 34 ust. 3d pkt 1 - w przypadku uprawnień niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane,
b) danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane - w przypadku uprawnień wpisanych do tego rejestru;
4a) przynależność projektanta i projektanta sprawdzającego do właściwej izby samorządu zawodowego na podstawie:
a) zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 - w przypadku osób niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane,
b) danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane - w przypadku osób wpisanych do tego rejestru.
5) (uchylony).
Analiza akt sprawy oraz przede wszystkim uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że organy nie uczyniły zadość spoczywającym na nim obowiązkom i nie zbadały w należyty sposób zgodności z przepisami projektu budowlanego.
W pierwszej kolejności trzeba wskazać, że przedmiotowa inwestycja jest lokalizowana w obszarze, na którym obowiązuje uchwała XXXVII/300/2010 Rady Miejskiej w S. z dnia 30 czerwca 2010 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy S. w miejscowości S. – dalej jako "plan miejscowy", "mpzp" lub "uchwała".
Zgodnie z § 14 planu miejscowego:
"1. Ustala się przeznaczenie terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z usługami, oznaczonych na rysunku planu symbolem 1MU
2. Dopuszcza się rozbudowę, przebudowę, nadbudowę i odbudowę istniejących obiektów oraz budowę nowych zgodnie z warunkami określonymi w ust. 3-9.
3. Przeznaczenie terenu.
1) podstawowe:
a) zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna
b) usługi nieuciążliwe w budynkach mieszkalnych,
2) dopuszczalne; usługi nieuciążliwe realizowane jako obiekty wolnostojące
4. Na terenie 1MU dopuszcza się realizację obiektów małej architektury, sieci i urządzenia infrastruktury technicznej, oraz obiekty obsługi technicznej."
9. Zasady zaopatrzenia w sieci i urządzenia infrastruktury technicznej zgodnie z warunkami określonymi w § 8-13".
Analiza zapisów planu miejscowego prowadzi do wniosku, że w terenach przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną z usługami (1MU) nie jest możliwe lokalizowanie stacji bazowej. Stacja bazowa nie mieści się ani w przeznaczeniu pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, ani też nie może być zakwalifikowana jako usługi nieuciążliwe, w tym lokalizowane w budynkach mieszkalnych.
Inwestycja ta nie może być zakwalifikowana jako budowa urządzenia infrastruktury technicznej § 14 ust. 4 mpzp. W pierwszej kolejności trzeba wskazać, że plan miejscowy nie zawiera definicji infrastruktury technicznej. Odnosząc się do pojęcia "infrastruktury technicznej" należy zaznaczyć, że przepisy PrBud nie definiują tego pojęcia.
Natomiast zgodnie z art. 2 pkt 12 ustawy z dnia 27marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2024 roku, poz. 1130) – dalej jako "uPlan" ilekroć mowa o działce budowlanej należy przez to rozumieć nieruchomość gruntową lub działkę gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej spełniają wymogi realizacji obiektów budowlanych wynikające z odrębnych przepisów i aktów prawa miejscowego.
Z kolei art. 15 ust. 1 pkt. 10 uPlan określa obowiązkowe zasady modernizacji, rozbudowy i budowy systemów komunikacji i infrastruktury technicznej.
Na gruncie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym infrastrukturę techniczną utożsamia się najczęściej z systemami przesyłowymi, które służą do zbiorowego zaopatrzenia w media i usługi komunalne, takie jak: sieci wodociągowe, kanalizacyjne, gazowe, elektroenergetyczne (w zakresie sieci), telekomunikacyjne itp. W tym ujęciu infrastruktura techniczna obejmuje sieci infrastruktury technicznej, czyli elementy służące do przesyłu oraz urządzenia zapewniające dostępność usług o charakterze powszechnym. Takim obiektem jednak nie jest stacja bazowa.
Powyższe potwierdzają również zapisy mpzp. Zgodnie z § 14 ust. 9 uchwały zasady zaopatrzenia w sieci i urządzenia infrastruktury technicznej zgodnie z warunkami określonymi w § 8-13, § 6 ust. 7. Mpzp "dopuszcza się budowę sieci i urządzeń telekomunikacyjnych, pod warunkiem, że nie będą kolidowały z innymi ustaleniami planu".
Powyższe oznacza, że przedmiotowa inwestycja jest sprzeczna z zapisami planu miejscowego. Ta konkluzja na tym etapie jest zbieżna z oceną organów, które dokonując oceny zgodności planowanej inwestycji z planem miejscowym, słusznie nie ograniczyły się jedynie do analizy wyłącznie zapisów uchwalonego w 2010 roku planu miejscowego, ale wzięły także pod uwagę zapisy ustawy z dnia 7 maja 2010 roku o wspieraniu i rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (t.j. Dz. U. z 2024, poz. 604 ze zm.) – dalej jako "uWspTelek".
Zgodnie z art. 46 ust. 2 uWspTelek, jeżeli lokalizacja inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej nie jest umieszczona w planie miejscowym, dopuszcza się jej lokalizowanie, jeżeli nie jest to sprzeczne z określonym w planie przeznaczeniem terenu ani nie narusza ustanowionych w planie zakazów lub ograniczeń. Przeznaczenie terenu na cele zabudowy wielorodzinnej, rolnicze, leśne, usługowe lub produkcyjne nie jest sprzeczne z lokalizacją inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, a przeznaczenie terenu na cele zabudowy jednorodzinnej nie jest sprzeczne z lokalizacją infrastruktury telekomunikacyjnej o nieznacznym oddziaływaniu.
Z powyższego przepisu wynika – co istotne na gruncie niniejszej sprawy – że przeznaczenie terenu na cele zabudowy jednorodzinnej nie jest sprzeczne z lokalizacją infrastruktury telekomunikacyjnej o nieznacznym oddziaływaniu.
Plan nie wyjaśnia, co to jest inwestycja celu publicznego z zakresu łączności publicznej o nieznacznym oddziaływaniu. Należy zatem odkodować te pojęcia za pomocą obowiązujących aktów prawnych.
Pojęcie "inwestycja celu publicznego" jest zdefiniowane w uPlan. Zgodnie z art. 2 pkt 5 tej ustawy, ilekroć w ustawie jest mowa o: "inwestycji celu publicznego" - należy przez to rozumieć działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym), a także krajowym (obejmującym również inwestycje międzynarodowe i ponadregionalne), oraz metropolitalnym (obejmującym obszar metropolitalny) bez względu na status podmiotu podejmującego te działania oraz źródła ich finansowania, stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2023 r. poz. 344, z późn. zm.). Jednocześnie stacja bazowa telefonii komórkowej jest inwestycją celu publicznego.
"Stacja bazowa telefonii komórkowej jest elementem niezbędnym dla funkcjonowania sieci, bezpośrednio związanym ze świadczeniem usług telekomunikacyjnych. Jest to zamierzenie inwestycyjne w sieci telekomunikacyjne wykorzystywane do świadczenia usług telekomunikacyjnych dostępnych dla ogółu użytkowników. Posiada zatem status urządzenia łączności publicznej w rozumieniu art. 6 pkt 1 u.g.n., którego realizacja stanowi działania o znaczeniu ponadlokalnym. Stanowi więc inwestycję celu publicznego, o której mowa w art. 2 pkt 5 u.p.z.p." (por. uzasadnienie do wyroku z dnia 25 lipca 2019 r., sygn. II OSK 2338/17).
Przy tej okazji warto wspomnieć, że pojęcie " łączności publicznej" jest także definiowane w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Art. 4 pkt 18 stanowi bowiem, że ilekroć w ustawie jest mowa o łączności publicznej - należy przez to rozumieć sieci telekomunikacyjne oraz powiązane zasoby służące zapewnieniu publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych w rozumieniu art. 2 pkt 80 ustawy z dnia 12 lipca 2024 r. - Prawo komunikacji elektronicznej (Dz. U. poz. 1221).
Pozostaje jeszcze kwestia "nieznacznego oddziaływania".
Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt. 4 uWspTelek, przez infrastruktura telekomunikacyjna o nieznacznym oddziaływaniu należy rozumieć kanalizację kablową, linię kablową podziemną i nadziemną, punkt dostępu bezprzewodowego o bliskim zasięgu, przenośne wolnostojące maszty antenowe, instalację radiokomunikacyjną wraz z konstrukcją wsporczą do wysokości 5 m, szafy i słupki telekomunikacyjne oraz inne podobne urządzenia i obiekty, a także związany z nimi osprzęt i urządzenia zasilające, jeżeli nie są zaliczone do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko lub nie stanowią przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na obszary Natura 2000.
Jak to już wcześniej powiedziano, nie ulega wątpliwości, że stacja bazowa telefonii komórkowej jest inwestycją celu publicznego z zakresu łączności. Równocześnie stacja bazowa jest nieodłącznym elementem infrastruktury telekomunikacyjnej, umożliwiającym łączność bezprzewodową między urządzeniami mobilnymi a siecią telekomunikacyjną. Na obszarze planu miejscowego w terenach przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną z usługami, oznaczoną na rysunku planu symbolem 1MU, w świetle zapisów art. 46 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 2 ust. 1 pkt. 4 uWspTelek dopuszczalna jest lokalizacja infrastruktury telekomunikacyjnej, ale tylko takiej, która stanowi infrastrukturę telekomunikacyjną o nieznacznym oddziaływaniu. Taką infrastrukturą jest instalacja radiokomunikacyjną wraz z konstrukcją wsporczą do wysokości 5 m (por. art. 2 ust. 1 pkt. 4 uWspTelek). Przedmiotowa inwestycja natomiast dotyczy instalacji radiokomunikacyjnej wraz z konstrukcją wsporczą o wysokości ponad 26 m, a zatem nie można uznać, że inwestycja ta mieściła się w pojęciu infrastrukturę telekomunikacyjną o nieznacznym oddziaływaniu, której lokalizacja jest dopuszczalna w terenach 1MU. W konsekwencji należy uznać, że przedmiotowa inwestycja nie jest zgodna z planem miejscowym.
Warto na marginesie zanotować w kontekście jeszcze zapisów art. 46 uWspTelek, że w orzecznictwie prezentowany jest pogląd, iż rozwój sieci telekomunikacyjnych, którego niezbędnym elementem jest m.in. budowa i modernizacja infrastruktury obejmującej maszty i anteny, mieści się w kategorii ważnego interesu publicznego, uzasadniającego daleko idące ograniczenie władztwa planistycznego gminy. Niemniej nie oznacza to wyłączenia przepisów u.p.z.p. w powiązaniu z normami konstytucyjnymi, kształtującymi planistyczne uprawnienia organów gminy (wyrok NSA z dnia 27 lutego 2025 r., sygn. II OSK 1722/22). Zasada, o jakiej mowa w art. 46 ust. 1 ustawy z 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych nie daje podstawy do przyjęcia, że inwestycje tzw. "telekomunikacyjne" mogą być realizowane na danym terenie niezależnie od treści miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (wyrok NSA z dnia 18 lutego 2025 r., sygn. II OSK 1233/22). Przepisy specustawy mają ułatwiać inwestorom rozwój sieci telekomunikacyjnej, jednak nie przekazują im absolutnej dowolności w zakresie planowanych inwestycji. Organy uchwałodawcze jednostek samorządu terytorialnego nadal zachowują uprawnienia do stanowienia ograniczeń w zakresie takich inwestycji. Istotne jest, że art. 46 ust. 2 specustawy telekomunikacyjnej dopuszcza także możliwość istnienia określonych zakazów i ograniczeń, które wiążąco będą kształtowały uprawnienia przedsiębiorcy telekomunikacyjnego do określenia lokalizacji stacji bazowych telefonii komórkowej. Z ww. przepisów nie można wyprowadzać jednak normy prawnej, która całkowicie pozbawia organy gmin prawa kształtowania przestrzeni poprzez wprowadzenie zakazów czy ograniczeń zabudowy. Inwestor powołując te przepisy nie może żądać, aby obszar objęty planem był bezwarunkowo otwarty na jego inwestycje (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 16 stycznia 2025 r., sygn. IV SA/Po 941/24).
Powyższe orzeczenia traktują o zachowaniu przez uchwałodawców lokalnych uprawnień do stanowienia ograniczeń. Natomiast trzeba również odnotować, że przepis art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych należy interpretować w ten sposób, że sformułowanie "miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego" należy odnosić do całego aktu jaki obowiązuje dla terenu na którym planowana jest inwestycja celu publicznego z zakresu łączności publicznej (np. budowa stacji bazowej telefonii komórkowej z instalacją radiokomunikacyjną i infrastrukturą zasilającą). Nie ma zatem podstaw by ograniczać go do wyodrębnionej części planu miejscowego, np. karty terenu na którym położona jest nieruchomość objęta wnioskiem. Oznacza to, że ocenie podlega treść całego planu miejscowego jaki obowiązuje na obszarze zamierzonej inwestycji, a nie tylko fragment wskazany przez inwestora (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 13 listopada 2024 r. II SA/Gd 570/24).
W konsekwencji, żeby stwierdzić, czy plan miejscowy uniemożliwia lokowanie inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, a więc nie stosować jego zapisów, należy odnieść się do całości planu, a nie tylko do jego wybranego obszaru.
Jakkolwiek przedmiotowy plan miejscowy zawiera pewne ograniczenia, ograniczenia, co do lokalizacji urządzeń infrastruktury telekomunikacyjnej, to jednakże nie wprowadza zakazów ich lokalizowania na całym obszarze planu miejscowego. Przykładowo zgodnie z § 8 ust. 7 uchwały dopuszcza się budowę sieci i urządzeń telekomunikacyjnych, pod warunkiem, że nie będą kolidowały z innymi ustaleniami planu.
W efekcie stwierdzić trzeba, że pomimo pewnych ograniczeń, nie ustanowiono w planie w żadnym wypadku całościowych zakazów lokowania inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, stąd też brak podstaw do pominięcia istniejących w planie ograniczeń – wynikających z interpretacji zapisów planu miejscowego w kontekście art. 46 ust. 2 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt. 10 uWspTelek – które nie pozwalają na lokalizację wnioskowanego przedsięwzięcia.
Z tych względów, to jest niezgodności zamierzonej inwestycji z planem miejscowym decyzja organów I i II instancji podlega uchyleniu.
Niezależnie od powyższego należy jeszcze wskazać, że bezzasadny jest zarzut skargi, dotyczący akcentujący, że projekt nie uzyskał uzgodnienia dotyczącego ochrony gminnego pasa drogowego do czego w ocenie skarżącej był obowiązany. Przedmiotowy zarzut nie jest do końca zrozumiały a podniesiona argumentacja ma charakter potencjalny i odnosi się do bliżej niesprecyzowanych kwestii związanych z bezpieczeństwem ruchu na drodze i bezpieczeństwem mieszkańców. Sąd nie dopatruje się w tym zakresie żadnych naruszeń, podobnie jak i znajduje przepisów, które obligowałyby inwestora lub organ do uzyskania dodatkowych innych jeszcze uzgodnień.
Podobnie nie podziela Sąd zarzutu, jakoby planowana inwestycja przekraczała maksymalne parametry wysokościowe dopuszczone w planie miejscowym dla danego obszaru. W tym zakresie Sąd w pełni podziela stanowisko organu, który wskazał, że przewidziana w planie wysokość zabudowy dotyczy wyłącznie dla obiektów budowlanych, które posiadają dach (kalenicę), co wprost wynika z zapisu § 2 ust. 5 MPZP, tj. wysokość zabudowy należy liczyć od poziomu terenu do najwyższego punktu dachu (kalenicy). Stacja bazowa telefonii komórkowej stanowi całość techniczno-użytkową składającą się z szeregu elementów, które nie mogą działać oddzielnie. Funkcją stacji bazowej jest zapewnienie sygnału dla użytkowników telefonii komórkowej. Przepis art. 3 pkt 1 PrBud stanowi, że obiektem budowlanym jest m. in. budowla wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Z kolei zgodnie z art. 3 pkt 3 Pb przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, w tym m.in. wolno stojące maszty antenowe. Stacja bazowa jest obiektem budowlanym tj. budowlą nie posiadającą dachu, zatem definicja określona w § 2 ust. 5 MPZP nie dotyczy przedmiotowego zamierzenia.
Ze względu na powyższe Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji.
O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na zasądzone koszty w wysokości 980 zł składa się kwota uiszczonego przez skarżącą wpisu w wysokości 500 zł oraz kwota 480 zł tytułem wynagrodzenia adwokata reprezentującego stronę skarżącą, ustalona jako stawka minimalna na podstawie art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. a i § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1964).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło