II SA/Kr 628/09
WyrokWSA w Krakowie2009-10-09
Skład orzekający: Sędzia NSA Jan Zimmermann, WSA Małgorzata Brachel-Ziaja, WSA Krystyna Daniel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo wydały decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu, nie uwzględniając w postępowaniu pozwolenia na budowę wydanego wcześniej na inny obiekt, a także nie odnosząc się do argumentów strony dotyczących przedawnienia i śmierci wnioskodawcy?Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego naruszyły zasady prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.) i pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 K.p.a.) poprzez formalistyczne podejście do sprawy i nieuwzględnienie istotnych okoliczności faktycznych i prawnych. Brak analizy pozwolenia na budowę wydanego w 1981 r. oraz nieuwzględnienie argumentów o przedawnieniu i śmierci wnioskodawcy, a także długotrwałość postępowania, miały istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki murowanego budynku gospodarczego wybudowanego bez pozwolenia na budowę. Po uchyleniu pierwszej decyzji, organ I instancji ponownie nakazał rozbiórkę, stwierdzając, że budowa wymagała zgłoszenia, a strony nie dostarczyły wymaganej dokumentacji. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Strony skarżące podniosły zarzuty dotyczące przedawnienia sprawy oraz śmierci wnioskodawcy, a także powołały się na posiadane pozwolenie na budowę z 1981 r. na inny obiekt.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 17 lutego 2009 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia 19 września 2003 r. Określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżących kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Zimmermann (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Brachel-Ziaja WSA Krystyna Daniel Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2009 r. sprawy ze skargi K. P. i S. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 17 lutego 2009 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżących K. P. i S. P. kwotę 500 zł (pięćset złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
II SA/Kr 628/09
UZASADNIENIE
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją z dnia 10 maja 2000 r. nakazał K.P. zam. w Ł. rozbiórkę murowanego budynku gospodarczego (kurnika) o wymiarach 3x3,5 m, zlokalizowanego na działce nr [....] w Ł. , wybudowanego bez pozwolenia na budowę.
Decyzja ta została uchylona decyzją [....] Wojewódzkiego Inspektora Budowlanego w K. z dnia 26 maja 2003 r. a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P., decyzją z dnia 19 września 2003 r. ponownie nakazał rozbiórkę w/w budynku stwierdzając tym razem, ze jego budowa wymagała zgłoszenia. W uzasadnieniu stwierdzono, że budynek został wzniesiony ok. 1999 r. bez wymaganego zgłoszenia. W toku postępowania wszczętego na wniosek S.L. organ nałożył na K.P i S.P. obowiązek dostarczenia szeregu dokumentów: oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, zaświadczenia o zgodności planowanego obiektu z obowiązującym planem, projektu zagospodarowania działki i inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej. Ponieważ K.P. i S.P. nie wywiązali się z tego obowiązku, nakazano rozbiórkę.
W odwołaniu K. S. małż. P. napisali, że decyzja jest niesłuszna i krzywdząca. K. S. małż. P. w 1981 r. otrzymali pozwolenie na budowę znacznie większego obiektu suszarni tytoniu. Uważali, że skoro w efekcie wznieśli obiekt mniejszy, to żadne zgłoszenie ani pozwolenie nie jest potrzebne.
[....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 17 lutego 2009 r. Nr [....] utrzymał zaskarżoną decyzję w
mocy. W uzasadnieniu wskazano, ze rozbiórka została nakazana zasadnie a uwagi na nie wykonanie obowiązku przedłożenia przez strony stosownej dokumentacji.
Na w/w decyzję MWINB w K. K.S. małż. P. wnieśli w dniu [....] 2009 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Napisali oni, ze z uwagi na upływ 6 lat, a także na to, ze wnioskodawca od 5 lat nie żyje, sprawa jest przedawniona.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie, powołując poprzednią argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, zawarte w zasadach ogólnych, stanowią reguły mające znaczenie w całym postępowaniu administracyjnym a nawet szerzej: we wszystkich działaniach administracji publicznej. W analizowanej tu sprawie szczególne znaczenie mają: zasada prawdy obiektywnej (art. 7, uzupełniona przez art. 77 § 1) i zasada pogłębiania zaufania do organów państwa (art. 8). Obie te zasady zostały naruszone w badanym tu postępowaniu w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Organy orzekające w tej sprawie w obu instancjach działały w sposób czysto formalny, biorąc pod uwagę przy swoich rozstrzygnięciach wyłącznie tę okoliczność, że K. S. małż. P. nie przedłożyli wymaganej dokumentacji dotyczącej ich budowy. Rzeczywiście: z czysto formalnego punktu widzenia argument ten może być oceniony jako wystarczający. Jednakże nawet w tak oczywistej - wydawałoby się -sprawie organ ma obowiązek zbadać i rozpatrzeć cały materiał dowodowy. W szczególności należało się zająć pozwoleniem na budowę, jakie skarżący otrzymali w 1981. Pozwolenia tego nie zrealizowali, ale nie ulega wątpliwości, że stanowi ono fakt prawny, mający znaczenie w analizowanej sprawie. Należy ono do materiału dowodowego, do którego należało się ustosunkować zwłaszcza, że w odwołaniu K. S. małż. P. powołali się na jego istnienie. Organ II instancji ani jednym słowem nie wspomniał o tym fakcie. Tym samym obydwa organy, a zwłaszcza organ II instancji naruszyły zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa -strony, nie doczekawszy się odpowiedzi na swoje argumenty,, mogły odebrać wydaną decyzję jako objaw bezdusznego formalizmu
Na marginesie należy dodać, że z niewiadomych przyczyn postępowanie w sprawie trwało aż 9 lat, a także i to, że [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie powołał w swojej decyzji materialnej podstawy prawnej twierdząc błędnie, że organ II instancji dysponuje wyłącznie kompetencją kontrolną.
W rezultacie Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja, jak również decyzja l instancji naruszyły art. 7, 8 i 77 § 1 K.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy i orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 145§ 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm.). O kosztach postanowiono na podstawie art. 200 tejże ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło