II SA/Kr 700/15

WyrokWSA w Krakowie2015-09-08

Skład orzekający: Kazimierz Bandarzewski, Mirosław Bator, Paweł Darmoń

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, wydając pozwolenie wodnoprawne na pobór wód powierzchniowych z istniejącego ujęcia, ma obowiązek przeprowadzenia pogłębionej oceny wpływu takiego pozwolenia na stan środowiska wodnego, nawet jeśli nie obejmuje ono prac budowlanych przy urządzeniach wodnych?
Ratio decidendi
Wydając pozwolenie wodnoprawne, organ administracji ma obowiązek przeprowadzenia pogłębionej oceny wpływu takiego pozwolenia na stan środowiska wodnego, nawet jeśli nie obejmuje ono prac budowlanych przy istniejących urządzeniach wodnych. Zaniechanie tej oceny, w tym nieustosunkowanie się do opinii wskazujących na negatywny wpływ na środowisko, stanowi naruszenie przepisów postępowania, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie [...] zaskarżyło decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K., która utrzymała w mocy decyzję Starosty N. o udzieleniu pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie wody i pobór wód powierzchniowych z potoku M. dla Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w K. Skarżące Stowarzyszenie zarzuciło organom administracji naruszenie przepisów poprzez brak nałożenia obowiązku budowy przepławki dla ryb oraz nierozważenie wpływu inwestycji na obszar Natura 2000. Sąd administracyjny uznał, że organy pominęły ocenę wpływu wydawanego pozwolenia na stan środowiska wodnego, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty N.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) Sędziowie: WSA Mirosław Bator WSA Paweł Darmoń Protokolant: specjalista Anna Balicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2015 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] w N. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarski Wodnej w K. z dnia 28 kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarski Wodnej w K. na rzecz strony skarżącej - Stowarzyszenia [...] w N. kwotę 557 (pięćset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 11 lutego 2015 r. znak: [...] , Starosta N. w punkcie I-szym stwierdził wygaśnięcie pozwolenia wodnoprawnego, udzielonego Zakładowi Wodociągów i Kanalizacji w K. decyzją Starosty N. z dnia 17 lipca 2013 r., znak: [...] , na pobór wód powierzchniowych z potoku [...] w km 7+250 dla celów komunalnych w ilości maksymalnej 86,4 m3/h, średniodobowo 1640 m3/dobę, maksymalnie 598600 m3/rok, istniejącym ujęciem w górnej części skrzydła lewego przyczółka ruchomego jazu betonowego. W punkcie II-drugim decyzji Starosta N. udzielił Zakładowi Wodociągów i Kanalizacji w K. , pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie wody w km 7+250 potoku M. na istniejącym jazie, retencjonowanie wody w sztucznym zbiorniku o pojemności 11 676 m3 oraz na pobór wód powierzchniowych ze zbiornika w ilości maksymalnej 45 l/s = 162 m3/h, średniodobowo 2851,2 m3/dobę, maksymalnie 1 040 688 m3/rok, w miejscowości P. , gm. M. . W punkcie II-cimI decyzji zatwierdzono instrukcję gospodarowania wodą na potoku M. w km 7+250. Od decyzji Starosty odwołał się Okręg Polskiego Związku Wędkarskiego w N. wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów § 8, § 9 pkt 2 lit. b rozporządzenia nr [...] Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia 16 stycznia 2014 r. w sprawie warunków korzystania z wód regionu wodnego G. , art. 38d i art. 63 ust. 2 Prawa wodnego, poprzez brak nałożenia obowiązku budowy przepławki dla ryb. Zdaniem Odwołującego przywołane przepisy tworzą normę środowiskową, tj. obowiązek zapewnienia migracji ryb, ciągłości cieku i ciągłości morfologicznej; musi być przeprowadzone postępowanie z wykorzystaniem biegłych z zakresu ichtiologii; nie ma podstaw prawnych do naprawy decyzji w ramach rozpatrywanego odwołania. Decyzją z dnia 28 kwietnia 2015 r. znak: [...] Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy decyzję Starosty N. z dnia 11 lutego 2015 r., znak: [...] o udzieleniu Zakładowi Wodociągów i Kanalizacji w K. pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie wody w km 7+250 potoku M. , retencjonowanie wody w sztucznym zbiorniku oraz na pobór wód powierzchniowych ze zbiornika w miejscowości P. , Gmina M. W uzasadnieniu organ wskazał, że Starosta wszczął przedmiotowe postępowanie na wniosek Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w K. z dnia 29 października 2014 r., uzupełniony pismem z dnia 19 listopada 2014 r. i z dnia 29 grudnia 2014 r. Do wniosku załączono operat wodnoprawny sporządzony we wrześniu 2014 r., uzupełniony w grudniu 2014 r., opis przedsięwzięcia w języku nietechnicznym oraz projekt instrukcji gospodarowania wodą z września 2014 r. i poprawiony z grudnia 2014 r. Starosta K. , działając zgodnie z art. 61 § 4 K.p.a. i art. 127 ust. 6 Prawa wodnego pismem z dnia 20 listopada 2014 r. oraz z dnia 31 grudnia 2014 r., zawiadomił Strony o wszczęciu postępowania administracyjnego we wnioskowanym zakresie i podał do wiadomości publicznej informację o wszczęciu takiego postępowania. W dniu 5 grudnia 2014 r. do Starostwa wpłynęły uwagi pełnomocnika Okręgu Polskiego Związku Wędkarskiego w N. , w szczególności że istniejąca budowla piętrząca uniemożliwia migrację ryb, więc uzasadniony jest wniosek o wykonanie odpowiedniej przepławki oraz, że wyliczenia wielkości przepływu nienaruszalnego i sposobu jego zachowania powinny być zgodne z warunkami korzystania z wód regionu, w związku z czym operat winien być poprawiony. Zakład Wodociągów i Kanalizacji w K. w odpowiedzi z dnia 17 grudnia 2014 r. przedstawił swoje stanowisko, stwierdzając, że przedmiotowy wniosek o pozwolenie wodnoprawne nie dotyczy nabycia uprawnienia do wykonania jakichkolwiek robót budowlanych związanych z przebudową lub modernizacją istniejącego jazu, że w wyniku realizacji uzyskanego pozwolenia nie nastąpi zmniejszenie populacji ryb lub utrudnienia w ich migracji w stosunku do ustalonego stanu faktycznego, że wskazany przez Okręg Polskiego Związku Wędkarskiego art. 63 ust. 2 Prawa wodnego nie ma charakteru bezwzględnego nakazu budowy przepławki, co potwierdza wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 5 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Rz 152/07. W dniu 23 stycznia 2015 r. Starosta N. zawiadomił Strony o zebraniu materiału dowodowego w sprawie. Po analizie całości zgromadzonych materiałów, Organ II instancji stwierdził, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z akt sprawy, Zakład Wodociągów i Kanalizacji w K. zamierza w dalszym ciągu pobierać wody potoku [...] istniejącym ujęciem w km 7+250 potoku, celem zaopatrzenia w wodę K. Ujęcie wody zlokalizowane jest na lewym skrzydle przyczółka istniejącego jazu, który piętrzy wody potoku do wysokości 513,00 m n.p.m. przy normalnym poziomie piętrzenia (NPP), magazynuje wody w powstałym zbiorniku i umożliwia pobór wód tym ujęciem. Jaz został wykonany w latach 70-tych ubiegłego wieku. Dla zachowania przepływu nienaruszalnego w korycie potoku, obok wlotów do ujęcia, których rzędna spodu wynosi 511,40 m n.p.m., wykonany jest wlot do stalowego rurociągu obiegowego o 800 mm, którego rzędna dna (spodu) wlotu znajduje się na wysokości 511,00 m n.p.m., a wylot tego kanału usytuowany jest w niecce wypadowej przed szykanami (w zbiorniku spadowym), przy czym rzędna spodu wylotu wynosi 509,10 m n.p.m. Przepływ nienaruszalny, obliczony zgodnie z metodą wskazaną w załączniku nr 4 do rozporządzeniem Nr [...] Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia 16 stycznia 2014 r. w sprawie warunków korzystania z wód regionu wodnego [...]. . , wynosi 0,191 m3/s. Przepływ tej wielkości zapewniony jest już przy napełnieniu rurociągu o 800 mm do wysokości 18,5 cm. Przepływ dyspozycyjny dla rozpatrywanego przekroju potoku [...] , uwzględniający wymagany przepływ nienaruszalny oraz potrzeby innych użytkowników, wynosi 438 l/s. Z powyższych danych wynika jednoznacznie, że wnioskowany pobór wód powierzchniowych z tego ujęcia w ilości maksymalnej 45 l/s = 162 m3/h stanowi ok. 10,3% przepływu dyspozycyjnego. Zwiększona w stosunku do poprzedniego pozwolenia ilość pobieranej wody (z 24 l/s na 45 l/s) wynika z planowanego zwiększonego zapotrzebowania na wodę w związku z planowanym rozwojem miasta i wzrostem liczby mieszkańców oraz kuracjuszy. W odniesieniu do ustaleń wynikających z planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza W. ([...]), stwierdzono, że udzielone pozwolenia wodnoprawne dotyczą istniejących urządzeń wodnych i nie są związane z wykonaniem jakichkolwiek prac mogących zmienić stan wód, zatem nie naruszają ustaleń tego planu. Przedmiotowe pozwolenia wodnoprawne nie naruszają także ustaleń warunków korzystania z wód regionu wodnego [...] zawartych w rozporządzeniu Nr [...] Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia 16 stycznia 2014 r. Jak wykazano powyżej, przepływ nienaruszalny określony został zgodnie z wymogami § 5 ww. rozporządzenia, a wnioskowana wielkość poboru wynika z uzasadnionego zapotrzebowania na wodę, co jest zgodne z § 14 ust. 1 ww. rozporządzenia. Ponadto należy stwierdzić, że wielkość maksymalnego rocznego poboru wody z ujęcia, tj. 1 040 688 m3/rok wynika wprost z wielkości średniego dobowego poboru uwzględniającego nierównomierność poboru w poszczególnych godzinach, który wynosi 2896 m3/d, przy czym przy określaniu wnioskowanych wielkości poboru brano pod uwagę rzeczywiste wykorzystanie wody w poprzednim okresie i potrzeby w zakresie rezerw wody, co wypełnia wymogi § 14 ust. 2 ww. rozporządzenia. Natomiast w omawianym przypadku nie ma zastosowania przepis § 19 ust. 1 ww. rozporządzenia, zgodnie z którym wykonanie budowli piętrzącej w korycie cieku, dla którego konieczne jest zachowanie możliwości migracji ryb dwuśrodowiskowych, wymaga wyposażenia tej budowli w urządzenia wodne zapewniające migrację charakterystycznych gatunków ryb dwuśrodowiskowych oraz występujących tam gatunków ryb charakterystycznych dla danej krainy rybnej (chyba, że konstrukcja budowli zapewnia przy przepływie średnim niskim (SNQ) utrzymanie takiej migracji), bowiem przedmiotowe pozwolenie wodnoprawne nie dotyczy wykonania budowli piętrzącej. Dodatkowo organ odwoławczy podkreślił, że w myśl przepisu § 12 ww. rozporządzenia, ustala się priorytet dla poboru wody z przeznaczeniem do spożycia przez ludzi przy uwzględnieniu potrzeb wodnych ekosystemów wodnych i od wód zależnych. Z treści zgromadzonych dokumentów w sprawie wynika, że w rejonie planowanego przedsięwzięcia na potoku [...] stan biologiczny jest ustabilizowany, zatem aktualne lokalne warunki nie uzasadniają budowy przepławki przy istniejącym jazie. Zgodnie bowiem z przepisem art. 63 ust. 2 Prawa wodnego, budowle piętrzące powinny umożliwiać migrację ryb, o ile jest to uzasadnione lokalnymi warunkami środowiska. Biorąc powyższe pod uwagę organ II instancji stwierdził, że zarzuty odwołania są nieuzasadnione, zatem działając w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., orzekł jak w sentencji. Z powyższą decyzją nie zgodził się Okręg Polskiego Związku Wędkarskiego w N. zaskarżając ostateczną decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z dnia 28 kwietnia 2015 r znak: [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zakwestionowanej decyzji zarzucono: 1) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a. poprzez dowolną nieuzasadnioną i nieznajdującą oparcia w zebranym materiale dowodowym ocenę, że lokalne warunki środowiska nie wymagają wykonania przepławki przy spornej inwestycji, wynikłą z pominięcia w ocenie sprawy dowodu przedłożonego przez skarżącego - opinii ichtiologa S.W. , wskazującej, że stan środowiska potoku [...] wymaga wykonania przepławki przy spornej inwestycji; 2) naruszenie art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008 r. Nr 199, poz. 1228 z późn. zm.) poprzez nierozważenie przed wydaniem decyzji czy przedsięwzięcie może znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000 "[...] " na terenie którego jest realizowane, pomimo że z opinii ichtiologa S.W. wynika, że przedsięwzięcie negatywnie oddziałuje na ten obszar chroniony. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Okręg Polskiego Związku Wędkarskiego w N. wniósł o jej oddalenie w pełni podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu l instancji nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Sąd administracyjny ocenia jedynie legalność działania administracji co oznacza, że zobowiązany jest zbadać, czy w czasie podejmowania danego aktu administracyjnego, organ administracji nie naruszył prawa. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). W tej sprawie Sąd dostrzegł naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a tym samym została spełniona przesłanka z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Istota sporu w tej sprawie sprowadza się do oceny, czy w każdym przypadku wydawania pozwolenia wodnoprawnego stanowiącego w istocie kontynuację poprzedniego pozwolenia (tyle że o zmienionych parametrach poboru wody) niezbędnym jest dokonanie oceny wpływu realizacji takiego pozwolenia na stan środowiska wodnego. Organy administracji zdają się twierdzić, że w przypadku, gdy pozwolenie wodnoprawne nie obejmuje jakichkolwiek prac budowlanych, a ogranicza się do zmiany parametrów pobierania wody poprzez urządzenia wodne zbudowane ponad 40 lat temu, to realizacja takiego pozwolenia ani nie spowoduje zmian w istniejących i ustabilizowanym środowisko wodnych, ani też nie będzie prowadziła do zmian tego środowiska bez szczegółowego wyjaśniania tej kwestii. Odmienne stanowisko zajmuje strona skarżąca podkreślając, że nawet w przypadku wydawania pozwolenia wodnoprawnego stanowiącego kontynuację wcześniejszego pozwolenia, należy dokładnie zbadać wpływ takiego pozwolenia na stan środowiska wodnego. Sąd oceniając trafność argumentacji i ich zgodność z prawem doszedł do przekonania, że rację należy przyznać stronie skarżącej. Z szeregu przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2015 r., poz. 469) wynika troska o zachowanie dobrego stanu wód i biologicznych stosunków w środowisku wodnym (w tym żyjących w takim środowisku organizmów żywych). Zgodnie z art. 128 ust. 1 Prawa wodnego w każdym pozwoleniu wodnoprawnym, ustala się cel i zakres korzystania z wód, warunki wykonywania uprawnienia oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę zasobów środowiska, interesów ludności i gospodarki. Dalej art. 128 ust. 1 Prawa wodnego wskazuje, co w szczególności pozwolenie wodnoprawne powinno określać i wśród tych wymogów zawarto, między innymi, następujące wymagania: a) wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom lub zmniejszających negatywne skutki wykonywania pozwolenia wodnoprawnego (art. 128 ust. 1 pkt 7a Prawa wodnego); b) wykonanie niezbędnych przedsięwzięć ograniczających negatywne oddziaływanie na środowisko (art. 128 ust. 1 pkt 8 Prawa wodnego); c) możliwość nałożenia obowiązku podjęcia działań służących poprawie stanu zasobów ryb lub uczestniczenia w kosztach zarybiania wód powierzchniowych, jeżeli w wyniku realizacji pozwolenia wodnoprawnego nastąpi zmniejszenie populacji ryb lub utrudnienie ich migracji (art. 128 ust. 2 pkt 6 Prawa wodnego). Trafnie też wskazuje strona skarżąca na art. 63 ust. 1 i 2 Prawa wodnego, zgonie z którymi nie tylko przy projektowaniu lub wykonywaniu urządzenia wodnego, ale także przy utrzymywaniu urządzenia wodnego należy kierować się zasadą zrównoważonego rozwoju, a w szczególności zasadą zachowania dobrego stanu wód i charakterystycznych dla nich biocenoz oraz, między innymi, biologicznych stosunków w środowisku wodnym. Budowla piętrzące (taką jest jaz) powinny umożliwiać migrację ryb, o ile jest to uzasadnione lokalnymi warunkami środowiska. Przepis ten dotyczy nie tylko samej budowy jazu, ale i korzystania z niego. Mając już powyższe przepisy na uwadze należy stwierdzić, że w tej sprawie niezbędnym było dokonanie pogłębionej oceny wpływu wydawanego pozwolenia wodnoprawnego (decyzja organu I instancji z dnia 11 lutego 2015 r.) na stan istniejącego środowiska wodnego. W ocenie Sądu organy administracji w istocie pominęły badanie oddziaływania wydawanego pozwolenia wodnoprawnego na stan środowiska wodnego. Okoliczność, że w okolicznościach tej sprawy pozwolenie wodnoprawne objęte decyzją z 11 lutego 2015 r. różniło się od poprzedniego co do zasady jedynie zmianą wielkości pobieranej wody z potoku [...] nie oznacza braku wpływu zwiększenia poboru wód na stan środowiska wodnego. Jak wynika z akt sprawy, w postępowaniu przed organem II instancji strona skarżąca przedłożyła nawet opinię dotyczącą konieczności wykonania dodatkowego urządzenia w związku z negatywnych oddziaływaniem warunków wykonywania wydanego pozwolenia wodnoprawnego na środowisko organizmów wodnych (akta administracyjne sprawy, karta nr 3 z załącznikami). Organ II instancji nie ustosunkował się do tej opinii wskazując, że skoro wnioskodawca nie zwrócił się o wykonanie lub podjęcie innych robót budowlanych dotyczących budowli piętrzącej, to nie można nałożyć na taki podmiot obowiązku związanego z koniecznością przeprowadzenia takich prac. Wskazano także, że z treści zgromadzonych dokumentów wynika ustabilizowany stan biologiczny potoku [...], a tym samym aktualne warunki lokalne nie uzasadniają budowy przepławki. Tak zaprezentowana argumentacja jest w istocie pozbawiona podstaw. Z akt sprawy nie wynika bowiem stan biologiczny organizmów żywych żyjących w potoku [...] . Nawet z dokumentów przedłożonych przez wnioskodawcę - Zakład Wodociągów i Kanalizacji w K. - nie wynika, aby był analizowany wpływ zwiększonego poboru wody na stan środowiska wodnego Z analizy operatu wodnoprawnego z września 2014 r. sporządzonego dla "piętrzenia i retencji wody na istniejącym zbiorniku i jazie, na potoku[...] w km 7 + 250 w miejscowości P. " wynika jedynie, że podmiot ubiegający się o pozwolenie wodnoprawne winien uwzględnić ochronę środowiska w obszarze prowadzenia prac związanych z czyszczeniem zbiornika (pkt 3.4 tego operatu). W pkt 5 tego operatu zapisano, że potok [...] ma, na podstawie załącznika nr 2 do planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza W. status silnie zmienionych części wód, uniemożliwiających wędrówkę ryb, a jego zabudowa podłużna zmieniła warunki życia bezkręgowców, a także że utrzymane piętrzenie wody i powstały zalew sprzyja ptakom, zwierzynie leśnej, kaczkom oraz płazom. W informacjach o formach ochrony przyrody znajduje się zdanie, zgodnie z którym teren planowanej inwestycji znajduje się w obszarze Natura "2000" i że jest to obszar chroniony w którym należy zapewnić trwałą egzystencję florze i faunie, zachowanie cennych, a przy tym zagrożonych siedlisk oraz integracje przyrody z działalnością człowieka. W podsumowaniach i wnioskach końcowych z tego raportu znajduje się zapis, że istniejący jaz ujęcia wody pozwoli na piętrzenie i retencjonowanie wody, bez uszczerbku dla środowiska naturalnego (zadanie to wykonywane jest od lat siedemdziesiątych) i bez negatywnego wpływu na osiągnięcie celów środowiskowych. W operacie wodnoprawnym z grudnia 2014 r. sporządzonym dla poboru wód powierzchniowych dla celów komunalnych w km 7 + 250 z potoku M. , na istniejącym jazie i ujęciu wody, w miejscowości P. zawiera identyczne zapisy o obowiązku podmiotu ubiegający się o pozwolenie wodnoprawne uwzględnienia ochrony środowiska w obszarze prowadzenia prac związanych z czyszczeniem zbiornika (pkt 3.4 tego operatu) oraz o braku negatywnego wpływu na życie biologiczne potoku przy poborze wody w ilości 45 l/s (pkt 3.4.7 operatu). Także i w operacie wodnoprawnym z grudnia 2014 r. znajduje się zapis (pkt 5 operatu), zgodnie z którym potok M. ma, na podstawie załącznika nr 2 do planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza W. status silnie zmienionych części wód, uniemożliwiających wędrówkę ryb, a jego zabudowa podłużna zmieniła warunki życia bezkręgowców, a także że utrzymane piętrzenie wody i powstały zalew sprzyja ptakom, zwierzynie leśnej, kaczkom oraz płazom. W pkcie 5 operatu znajduje się zapis, że z uwagi na zachowanie i stały monitoring przepływu nienaruszalnego ujmowanie wody na potoku M. w ilości max. 45 l/s nie wpłynie negatywnie na przepływy i na ochronę przeciwpowodziową terenu. Z informacji o formach ochrony przyrody wynika, że teren planowanej inwestycji znajduje się w obszarze Natura "2000" i że jest to obszar chroniony w którym należy zapewnić trwałą egzystencję florze i faunie, zachowanie cennych a przy tym zagrożonych siedlisk oraz integracje przyrody z działalnością człowieka. W podsumowaniach i wnioskach końcowych z tego raportu znajduje się zapis, że istniejący jaz ujęcia wody pozwoli na piętrzenie i retencjonowanie wody, bez uszczerbku dla środowiska naturalnego (zadanie to wykonywane jest od lat siedemdziesiątych) i bez negatywnego wpływu na osiągnięcie celów środowiskowych. Żadnej informacji o wpływie lub braku wpływu na środowisko wodne nie zawierają opracowania obejmujące opis prowadzenia zamierzonej działalności sporządzony w języku nietechnicznym (z września 2014 r.) oraz instrukcja eksploatacji jazu (z listopada 2014 r.). Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że w tej sprawie w istocie w ogóle pominięto jakiekolwiek badanie, czy warunki udzielanego pozwolenia wodnoprawnego mogą spowodować zmiany w środowisku wodnym. Nie spełniają tego warunku w zasadzie in extenso powołane bardzo ogólnikowe i skrótowe wypowiedzi zawarte w operatach wodnoprawnych, ograniczające się do stwierdzania braku wpływu na środowisko wodne zwiększenia pobierania wody. To zaś, w ocenie Sądu, nie spełnia wymogu wynikającego z art. 132 ust. 2 pkt 5 Prawa wodnego, zgodnie z którym operat sporządza w części opisowej zawiera określenie wpływu gospodarki wodnej zakładu na wody powierzchniowe oraz podziemne, w szczególności na stan tych wód i realizację celów środowiskowych dla nich określonych. Brak w operatach wodnoprawnych analizy wpływu zwiększonego poboru wody na stan środowiska wodnego stanowi naruszenie także i przepisów rozporządzenia nr [...] Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. (Dz. Urzęd. Woj.[...] ). Zgodnie z § 5 ust. 1 tego rozporządzenia, pobór wód powierzchniowych może być realizowany pod warunkiem niepowodowania istotnych zmian reżimu hydrologicznego oraz braku negatywnego wpływu na sposób użytkowania jakiejkolwiek jednolitej części wód powierzchniowych. W żadnym z operatów wodnoprawnych, ani z decyzji organów administracji nie wskazano, aby przedstawiono uwarunkowania wynikające z uwzględnienia wymogów ciągłości morfologicznej (§ 8 ww. rozporządzenia). To zaś w tej sprawie jest istotne, ponieważ strona skarżąca w swoim odwołani i skardze wyraźnie akcentuje problemy związane z utrudnieniem lub uniemożliwieniem migracji ryb. Co ważne, w decyzji organu II instancji nie ma żadnego ustosunkowania się do zachowania wymogów wynikających z § 8 tego rozporządzenia. W ocenie Sądu nie jest trafnym argumentacja organów administracji, że skoro jaz na potoku [...] został wybudowany w latach 70-tych, a wnioskowane pozwolenie wodnoprawne nie obejmuje robót budowlanych przy tym jazie, to w istocie poza zakresem badania pozostawiono rozważania organów co do nałożenia na wnioskodawcę jakiegokolwiek obowiązku wynikającego z funkcjonowaniem tego jazu. Sąd w składzie rozpoznającym tą sprawę stoi na stanowisku, że w przypadku wydawania pozwolenia wodnoprawnego na pobór wody związanego z obiektem piętrzącym wodę i urządzeniami pobierającymi wodę z potoku, nie ma żadnych przeszkód przez nałożeniem na wnioskodawcę dodatkowych obowiązków, w tym także dotyczących wykonania określonych budowli hydrotechnicznych, jeżeli będzie to uzasadnione zachowaniem celów ochrony środowiska wodnego, a które mogą być naruszone poprzez korzystanie z tego środowiska w zakresie objętym pozwoleniem. Innymi słowy nie można było poprzestać na stwierdzeniu, że skoro jaz wybudowany został w latach 70-tych ubiegłego wieku, a wnioskodawca nie domaga się zmian w zakresie obejmującym prace budowlane na tym jazie - to nie przeprowadza się oceny wpływu na środowisko wnioskowanej formy korzystania z wód. Takie podejście w istocie skutkuje zaprzeczeniem realizacji celów ochrony środowiska wodnego. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że w tej sprawie organy administracji naruszyły art. 7, w związku z art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego pozwalającego ocenić wpływ warunków wykonywania pozwolenia wodnoprawnego na stan środowiska wodnego. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że skarga jest zasadna. Trafnie podniesiono w niej, że naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a. spowodowało brak w ustaleniu, czy należało nakładać na wnioskodawcę jakiekolwiek obowiązki wynikające z art. 128 ust. 1 pkt 7-8 Prawa wodnego. Trafnie podniesiono w skardze, że organy nie rozważyły przed wydaniem pozwolenia wodnoprawnego, jaki wpływ na środowisko naturalne (wodne) ma to pozwolenie, a obowiązek zbadania tego wpływu wynika z art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r., poz. 1235 z późn. zm.). Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że zostały w tej sprawie naruszone przepisy postępowania, a związku z powyższym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. Sąd uchylił decyzję organu odwoławczego i decyzję organu I instancji. Wykazane uchybienia mogły bowiem mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 141 § 4 P.p.s.a Starosta N. ponownie rozpoznając sprawę powinien zobowiązać wnioskodawcę o uzupełnienie operatu wodnoprawnego w zakresie brakujących informacji dotyczących wpływu warunków wydawanego pozwolenia wodnoprawnego na stan środowiska wodnego w zakresie wynikającym w szczególności z Prawa wodnego i rozporządzenia nr [...] Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. , a jeżeli to okaże się niewystarczające, o przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego w tym zakresie. Oczywistym jest, że w tym stanie sprawy bez wyczerpującego wyjaśnienia tego zagadnienia przedwczesnym byłoby formułowanie przez Sąd jakichkolwiek wniosków co do zasadności, np. nakazania wykonania przepławki dla ryb. Jakiekolwiek dodatkowe warunki nakładane na podmiot ubiegający się o pozwolenie wodnoprawne muszą mieć podstawę w przepisach prawa i w zgromadzonym materiale dowodowym dokładnie wyjaśniającym stan faktyczny sprawy. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło