II SA/Kr 734/16

WyrokWSA w Krakowie2016-09-28

Skład orzekający: Andrzej Irla, Krystyna Daniel, Małgorzata Łoboz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może samodzielnie ustalić wiek wyciętego drzewa na podstawie liczenia słojów przyrostu rocznego, czy też wymaga to opinii biegłego?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może samodzielnie ustalać wieku wyciętego drzewa na podstawie liczenia słojów przyrostu rocznego, gdyż czynność ta wymaga wiadomości specjalnych i powinna zostać przeprowadzona przez biegłego. Brak takiej opinii, zwłaszcza gdy w sprawie powołano już biegłego do innych kwestii, stanowi naruszenie przepisów postępowania, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa została ukarana karą pieniężną za usunięcie drzewa bez zezwolenia. Organ I instancji ustalił wiek drzewa na podstawie liczenia słojów przez pracownika organu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, podzielając ustalenia organu I instancji. Spółdzielnia wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym brak opinii biegłego w zakresie ustalenia wieku drzewa.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądził od Kolegium na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla (spr.) Sędziowie: WSA Krystyna Daniel WSA Małgorzata Łoboz Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 września 2016 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 kwietnia 2016 r., znak: [...] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzewa I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w K. kwotę 1000,00 zł (tysiąc złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Prezydent Miasta decyzją z dnia 28 grudnia 2015 r. (znak: [...]) orzekł o wymierzeniu Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w K. administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie, bez wymaganego zezwolenia, 1 sztuki drzewa, gatunku ałycza "Pissardi". Kara ta ustalona została na kwotę [...] zł. W uzasadnieniu decyzji podano, że Straż Miejska poinformowała organ o usunięciu drzewa z nieruchomości przy ul. [...] w K. W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego, Prezydent Miasta pierwotnie decyzją z dnia 31.12.2014 r. wymierzył Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w K. karę pieniężną w kwocie [...] zł. za usunięcie bez wymaganego zezwolenia tego drzewa. Ta decyzja została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 5.03.2015 r. (znak: [...]). Powodem uchylenia decyzji organu l instancji była konieczność ustalenia przez biegłego z zakresu dendrologii i dendrometrii - gatunku (rodzaju) wyciętego drzewa. Organ odwoławczy zwrócił też uwagę na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1.07.2014 (sygn. akt SK 6/12) i jego wpływ na ustalenie wysokości kary za usunięcie drzew bez zezwolenia. Prowadząc ponownie postępowanie, Prezydent Miasta powołał w sprawie biegłego, który sporządził opinię. Z opinii tej wynika, że wycięte drzewo było gatunku ałycza Pissardii. Ten gatunek śliwy nie jest uznawany za drzewo owocowe. Organ l instancji w opisywanej decyzji z dnia 28.12.2015 r. zwrócił uwagę na przepisy międzyczasowe (art. 53 ust. 3 ustawy z dnia 25.06.2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw) i podkreślił okoliczność, że względniejsze dla sprawcy deliktu polegającego na wycince drzew - są przepisy obowiązujące obecnie (po zmianie ustawy o ochronie przyrody dokonanej ustawą z dnia 25.06.2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz zmianie niektórych innych ustaw; Dz.U. 2015 r., póz. 1045). Na podstawie przepisów dotychczasowych, l kara pieniężna za wycięcie spornego drzewa wynosiłaby [...] zł, zaś na podstawie obecnych przepisów wynosi [...] zł. Prezydent Miasta powołał przepisy art. 83 ust. 1 oraz art. 83f ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. Wskazał, że podczas oględzin nieruchomości w dniu 6.11.2014 r. posiadający specjalistyczne wykształcenie i przygotowanie zawodowe pracownik organu, odczytał na powierzchni odnalezionego pniaka drzewa gatunku ałycza Pissardii 14 czytelnych słoi przyrostu rocznego, co dowodzi tego, że wiek drzewa przekraczał 10 lat, w związku z czym na jego usunięcie konieczne było zezwolenie. U drzew rosnących w strefie klimatu umiarkowanego, co roku tworzy się jeden słój drewna, który składa się z warstwy wczesnej powstałej na wiosnę i później wytworzonej pod koniec lata. Przymiarem wstęgowym zmierzono najmniejszy promień odnalezionego pniaka, który wynosił 8,9 cm. W ocenie organu l instancji, oznacza to, że obwód pniaka tego drzewa na wysokości ścięcia (kilku centymetrów) wynosił min. 56 cm. Zatem, na wysokości 5 cm, obwód tego drzewa przekraczał znacznie 25 cm, co też powoduje, że na usunięcie tego drzewa wymagane było uzyskanie pozwolenia. Za dowód w sprawie uznano zdjęcie Googla z października 2011 r. oraz z maja 2013 r., a także zdjęcie dostarczone przez Spółdzielnię Mieszkaniową "[...]" w K. z czerwca 2014 r. W ocenie Kierownika Referatu Wydziału Kształtowania Środowiska Urzędu Miasta, posiadającego specjalistyczne przygotowanie w zakresie dendrologii, zdjęcia te przedstawiają odmianę śliwy wiśniowej Pissardii. Organ podkreślił przy tym, że również powołany w sprawie biegły uznał, że zdjęcia te, bez wątpienia przedstawiają ałycza Pissarda-Pissardii. Nie jest to odmiana uprawniana dla owoców, a zatem drzewa tego nie można uznać za owocowe. Te ustalenia dały organowi administracji podstawę do przyjęcia, że na usunięcie spornego drzewa konieczne było uzyskanie zezwolenia. Wg organu Prezydenta Miasta, posiadaczem mogącym wystąpić z wnioskiem o zezwolenie na usunięcie drzewa była Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]", jako użytkownik wieczysty działki nr [...] obr. [...] P., przy ul. [...] w K. Podkreślił organ administracji, iż w dniu 5.09.2014 r. funkcjonariusz Straży Miejskiej odnalazł pniak po usuniętym drzewie, a pracownik spółdzielni wyjaśnił, że zostało ono usunięte na prośbę lokatorów, gdyż rosło przy chodniku i utrudniało dojście do śmietnika oraz uszkadzało lakier parkujących w okolicy samochodów. Z pisma Spółdzielni Mieszkaniowej z dnia 6.11.2014 r. wynika, że pracownik tego podmiotu był pewien, że jest to drzewo owocowe, gdyż owoce były dość spore, a nadto były konsumowane. Nawet dla specjalisty nie było proste do stwierdzenia, czy jest to drzewo owocowe czy ozdobne. Wg organu l instancji, nie zwalania to jednak strony od odpowiedzialności za usunięcie, bez zezwolenia, tego drzewa. Strona nie dochowała bowiem należytej staranności zlecając usunięcie tego drzewa. Organ l instancji zwrócił uwagę na art. 88 ust. 1 pkt 1, art. 88 ust. 2, art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. Wskazał, iż z wyjaśnień strony wynika, że sporne drzewo miało dwa konary, które rozwidlały się na wysokości 30 cm od ziemi, lecz kłoda drzewa została wywieziona na składowisko odpadów komunalnych (k. [...]). Podkreślił, iż w dniu 20.10.2014 r. doręczono Spółdzielni Mieszkaniowej zawiadomienie o wszczęciu postępowania i oględzinach, wobec czego wywiezienie w dniu 28.10.2014 r. kłody drzewa jest niezrozumiałe. Wobec braku kłody, wyliczeń dokonano na podstawie art. 89 ust. 4 ustawy. Podano, że podczas oględzin znaleziono pniak po uschniętym drzewie. Najmniejszy jego promień wynosił 8,9 cm, więc najmniejsza średnica wynosiła 17,8 cm a obwód 3,1415x17,8=55,92 cm, a pomniejszony o 10% wyniósł 50,3 cm. Prezydent Miasta podkreślił, że drzewo to było w bardzo dobrym stanie fitosanitarnym. Nie wystąpiły więc okoliczności o których mowa w art. 89 ust. 6 ustawy. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" w K. Zarzuciła naruszenie: * art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez błędne i nieuzasadnione przyjęcie, iż "nie ulega najmniejszej wątpliwości, iż obwód drzewa na wysokości 5 cm przekraczał znacznie 25 cm", w sytuacji gdy oględzin i pomiarów odnalezionego pniaka dokonał pracownik organu wydającego decyzję; * naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 84 k.p.a poprzez pominięcie przez organ wydający zaskarżoną decyzję dowodu z opinii biegłego w celu oceny czy odnaleziony pień stanowi część wyciętego drzewa, określenia jego obwodu na wysokości 5 cm i określenia jego najmniejszej średnicy; * naruszenie art. 89 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody poprzez nieuzasadnione przyjęcie, iż najmniejsza średnica pnia wynosi 17, 8 cm w sytuacji gdy organ nie * posiadając wiadomości specjalnych dokonał samodzielnie pomiarów, które rzutują na powstanie odpowiedzialności Spółdzielni za usunięcie drzewa; - naruszenie art. 107 § 3 w zw. z art. 8 oraz art. 11 k.p.a. poprzez pominięcie w uzasadnieniu decyzji szczegółowego uzasadnienia podstaw i sposobu naliczenia kary administracyjnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 25 kwietnia 2016 r. ([...]) utrzymało w mocy decyzję organu l instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy podał, że Prezydent Miasta w objętej odwołaniem decyzji z dnia 28 grudnia 2015 r. poprawnie ustalił, że w sprawie należy zastosować przepisy znowelizowanej ustawy o ochronie przyrody (po nowelizacji która weszła w życie dnia 28 sierpnia 2015 r.). Z art. 53 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., póz. 1045) wynika, że postępowania w sprawach o których mowa w art. 88 i art. 89 ustawy o ochronie przyrody, wszczęte i niezakończone decyzją ostateczną, prowadzone będą wg przepisów dotychczasowych, chyba że kara pieniężna wymierzona na podstawie przepisów ustawy zmienianej, byłaby względniejsza. SKO podało, że wymierzona na podstawie dotychczasowych przepisów administracyjna kara pieniężna wynosiłaby [...] zł, a wyliczona na podstawie znowelizowanych przepisów ustawy wynosić będzie [...] zł. W związku z tym w niniejszej sprawie prawidłowe jest zastosowanie przepisów znowelizowanej ustawy. Kolegium podzieliło pogląd organu l instancji, że podmiotem na który należało nałożyć karę jest Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" w K., gdyż to ten podmiot uprawniony był do złożenia wniosku o zezwolenie na usunięcie drzewa rosnącego na działce nr [...] w K. Brak było w sprawie podstaw do obniżenia wymierzonej kary, gdyż nie wystąpiły przesłanki określone w art. 89 ust. 6 ustawy o ochronie przyrody. Zarówno w październiku 2011 r., jak i w dniu 6 czerwca 2014 r. drzewo było w bardzo dobrym stanie fitosanitarnym. Za prawidłowe uznało Kolegium te ustalenia organu l instancji, z których wynika, że we wrześniu 2014 r. na działce nr [...] obr. [...] P. w K., usunięto bez zezwolenia jedno drzewo ałycza Pissrdii. W związku z powyższym, zasadne stało się nałożenie na Spółdzielnię Mieszkaniową "[...]" administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez wymaganego zezwolenia. Wskazał organ odwoławczy, iż zgodnie z art. 89 ust. 1 ustawy administracyjną karę pieniężną, o której mowa w art. 88 ust. 1 pkt 1-3, ustala się w wysokości dwukrotnej opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu, o której mowa w art. 84 ust. 1. Podstawową zasadą jest to, iż do wyliczenia kary przyjmuje się faktyczny obwód drzewa zmierzony na wysokości 130 cm, natomiast w przypadku braku kłody, mają zastosowanie inne metody ustalenia wielkości obwodu drzewa. Strona postępowania wyjaśniła, iż drzewo miało dwa konary, które rozwidlały się na wysokości ok. 30 cm od ziemi, lecz kłoda tego drzewa została wywieziona na składowisko odpadów komunalnych. Z uwagi na to, iż podczas oględzin nie odnaleziono kłody tego drzewa wyliczenia kary dokonano na podstawie art. 89 ust. 4 ustawy, zgodnie z którym, jeżeli ustalenie obwodu usuniętego lub zniszczonego drzewa jest niemożliwe z powodu braku kłody, obwód do wyliczenia administracyjnej kary pieniężnej ustala się, przyjmując najmniejszą średnicę pnia pomniejszając wyliczony obwód o 10%. Kolegium podkreśliło, iż podczas oględzin odnaleziono pniak po usuniętym drzewie, przymiarem wstęgowym (posiadającym świadectwo i cechę legalizacji), zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami, zmierzono najmniejszy promień odnalezionego pniaka, który wynosił 8,9 cm (protokół karta 19). Kolegium odwoławcze przedstawiło wyliczenie obwodu pnia usuniętego drzewa. Do obliczeń przyjęło, że skoro najmniejszy promień pniaka ałyczy 'Pissardii1 wynosił 8,9 cm, a więc najmniejsza średnica wynosiła 17,8 cm, obwód wynosi zatem 3,1415 x 17,8 cm = 55,92 cm. Wartość ta pomniejszona 10 % daje wynik 50,3 cm. Zwrócono uwagę, że w dalszym ciągu, do obliczenia kary stosuje się przepisy rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska z dnia 13 października 2004 r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz.U. Nr 228, póz. 2306) przy uwzględnieniu stawek zawartych w obwieszczeniu Ministra Środowiska z dnia 24 października 2013 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni na rok 2014 (M.P. z 2013 r. póz. 835). Ten ostatnio wskazany akt prawny, ma zastosowanie ze względu na to, że przedmiotowe drzewo usunięto w 2014 r. Kolegium przedstawiło następujący sposób obliczenia kary: obwód 50,3 cm x stawka za 1 cm obwodu 89,39 zł x współczynnik różnicujący stawki 1.51 = 6.789,44 zł x2= 13.578,88 zł. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" w K. Zarzuciła naruszenie: 1. art. 7 i art. 77 w zw. z art. 84 par. 1 K.p.a. poprzez brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego w zakresie: a) oceny wieku drzewa, b) oceny, czy odnaleziony pień stanowił część drzewa ałycza Pissardii, w szczególności w sytuacji, gdy opinia biegłego z dnia 1.11.2015 r. nie wskazuje czy odnaleziony pień jest właśnie tego gatunku drzewa (biegły nie dokonał oględzin miejsca wycięcia drzewa a oparł się jedynie na dokumentacji fotograficznej umieszczonej w wyszukiwarce Google), c) określenia obwodu drzewa na wysokości 5 cm i określenia jego najmniejszej średnicy. art 7 w zw. z art. 77 par. 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez błędne i nieuzasadnione przyjęcie, iż "nie ulega najmniejszej wątpliwości, iż obwód drzewa na wysokości 5 cm przekracza znaczenie 25 cm" w sytuacji gdy oględzin i pomiarów odnalezionego pniaka dokonał pracownik organu wydającego decyzję, a w aktach sprawy brak opinii biegłego w tym zakresie. art. 7 w zw. z art. 77 par. 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 88 i 89 ustawy z dnia 16.04.2004 r. o ochronie przyrody, poprzez błędne i nieuzasadnione naliczenie kary administracyjnej, gdyż zarówno organ J jak i II instancji, dokonuje naliczenia kary w oparciu o odnaleziony pień, w sytuacji, gdy opinia biegłego nie wskazuje wprost, iż odnaleziony pień stanowi pień drzewa ałyczy Pissardii. W uzasadnieniu skargi podano, że dla wymierzenia kary niezbędne jest precyzyjne określenie wieku drzewa, a ustalenie tego faktu wymaga wiadomości specjalnych. Zwrócono uwagę, że rozstrzygnięcia organów administracji nie wskazują, na jakiej wysokości odnalezionego pnia dokonano obliczenia obwodu usuniętego drzewa. 6 Uniemożliwia to prawidłowe wyliczenie kary administracyjnej. Dowolność w tym względzie nie jest dopuszczalna. Podkreślono fakt, że sporządzona w sprawie opinia biegłego z dnia 1.11.2015 r. ustala rodzaj (gatunek) drzewa wyłącznie na podstawie dokumentacji fotograficznej z lata 2013 r. umieszczonej w wyszukiwarce Google. Biegły sporządzając opinię nie dokonał oględzin miejsca wycięcia drzewa, w szczególności nie podjął działań mających na celu ustalenie czy odnaleziony pień stanowił część drzewa ałyczy Pissardii uwidocznionej na fotografiach dołączonych do akt sprawy. Podnosząc opisane wyżej zarzuty, Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" w K., domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości, zasądzenie kosztów postępowania oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze domagało się jej oddalenia, podtrzymując dotychczas wyrażone w sprawie stanowisko. Postanowieniem z dnia 15.06.2016 r. SKO rozpoznało wniosek Spółdzielni o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, odmawiając uwzględnienia tegoż wniosku. Postanowieniem zaś z dnia 16.09.2016 r. WSA w Krakowie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna i skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 kwietnia 2016 r. Przy wydaniu tej decyzji naruszone zostały bowiem przepisy postępowania, zaś dostrzeżone przez sąd uchybienia organu, mogły mieć istotny wpływ na wynik ocenianej sprawy (art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. 2016 r., póz. 718; dalej ustawa powoływana jako "p.p.s.a."). W pierwszej kolejności należy wskazać, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchybiło tym przepisom procedury administracyjnej, których celem jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy. Zauważyć trzeba, iż z art. 7 K.p.a. 7 wynika podstawowa dla postępowania administracyjnego zasada prawdy materialnej oraz dokładności i szczegółowości dokonywanych przez organy administracji ustaleń faktycznych. Sens i istota wskazanej regulacji sprowadza się do zobowiązania organu administracji do wyczerpującego i zgodnego z obiektywną rzeczywistością ustalania wszelkich, istotnych z punktu widzenia rozstrzygnięcia elementów stanu faktycznego sprawy. Konkretyzacją i uszczegółowieniem tej zasady jest dyrektywa wynikająca z art. 77 par. 1 K.p.a., zgodnie z którą organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Co istotne, zakres podlegających ustaleniu w toku postępowania administracyjnego okoliczności faktycznych, wyznaczany jest każdorazowo treścią znajdujących w sprawie zastosowanie przepisów materialnego prawa administracyjnego. W związku z powyższym zwrócić należy uwagę, że zasady nakładania administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez zezwolenia drzewa uregulowane są w ustawie z dnia 16.04.2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. 2015 r., póz. 1561). Ten akt prawny, z dniem 28.08.2015 r., został znowelizowany ustawą z dnia 25.06.2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2015 r., póz. 1045) . Przepis art. 53 ust. 3 ustawy zmieniającej stanowi, że do postępowań w sprawach, o których mowa w art. 88 i art. 89 ustawy zmienianej w art. 29, w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie art. 29 pkt 11 w zakresie art. 88 i art. 89 ustawy zmienianej w art. 29, stosuje się przepisy dotychczasowe, chyba że kara pieniężna wymierzona na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 29, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, byłaby względniejsza. Podkreślić zatem należy, iż przepisy ustawy o ochronie przyrody, w brzmieniu obowiązującym przed wskazaną wyżej nowelizacją, w art. 83 ust. 6 stanowiły, iż nie jest konieczne uzyskanie zezwolenia na usunięcie drzew, których wiek nie przekracza 10 lat. W związku z powyższym, badając wynikającą z art. 53 ust. 3 ustawy zmieniającej kwestię, które przepisy są względniejsze dla sprawcy wycięcia drzewa, w pierwszej kolejności ustalić należało w sposób pewny i jednoznaczny wiek wyciętego drzewa, tj. czy jego wiek nie przekraczał 10 lat. Jak już podkreślono, na gruncie poprzednio obowiązujących przepisów, była to bowiem okoliczność całkowicie zwalniająca z obowiązku uzyskania przez posiadacza zezwolenia na usunięcie drzewa. W kontrolowanej natomiast sprawie, wiek spornego 8 drzewa ustalono na podstawie obliczenia słoi przyrostu rocznego. Czynność ta dokonana została przez pracownika organu l instancji (kierownika wydziału posiadającego wykształcenie leśnicze). Zdaniem sądu orzekającego w tej sprawie, badanie wieku usuniętego drzewa, co do zasady wymaga wiadomości specjalnych. Niewątpliwie strona, która nie posiada wiedzy z zakresu dendrologii, ma również prawo żądać weryfikacji ustaleń organu w zakresie przyjętego wieku drzewa albowiem od dokładnego ustalenia tej okoliczności zależało, czy zastosowane wobec strony zostaną niewątpliwie dolegliwe sankcje finansowe. Za niedopuszczalne należy uznać oparcie się wyłącznie, przy ustalaniu kary pieniężnej za wycięcie drzewa, na ustaleniach poczynionych w tym przedmiocie przez pracowników organu administracji, bez możliwości weryfikacji prawidłowości przyjętych w tym zakresie wniosków (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 14 kwietnia 2011 r.; sygn. akt II SA/Po 60/2011; wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2009 r. sygn. akt II OSK 1766/2007). Wiedza o dendrochronologicznej metodzie ustalania wieku drzewa, polegająca na liczeniu ilości słojów przyrostu rocznego, nie jest wiedzą powszechnie znaną (por. wyrok NSA z dnia 22.06.2012 r. II OSK 559/11). Sam zaś przyrost roczny słoi uzależniony jest od wielu czynników, zaś umiejętność prawidłowej oceny tego przyrostu, w tym czynników na niego wpływających, trudno uznać za powszechną. Nie sposób też twierdzić, że wynik ustaleń organu jest łatwy do zweryfikowania przez stronę postępowania niemającą kierunkowego przeszkolenia. W tym więc zakresie nie było prawidłowe procedowanie organu, który nie zwrócił się do biegłego o wydanie opinii także co do ustalenia wieku spornego drzewa. W realiach tej sprawy jest to tym bardziej niesłuszne, gdyż w sprawie powołany został przecież biegły, lecz jego rola bez dostatecznych podstaw ograniczona została wyłącznie do ustalenia gatunku wyciętego drzewa. Być może, przyjęty przez organy administracji wiek wyciętego drzewa jest prawidłowy, ale wobec podniesionego w tym zakresie zarzutu, kwestia ta wymagała jednoznacznego wyjaśnienia. Było to łatwiejsze tym bardziej, że w sprawie powołany został biegły o odpowiedniej specjalności. Reasumując, w ponownie prowadzonym postępowaniu, rzeczą organu II instancji będzie uzyskanie od biegłego opinii co do wieku wyciętego drzewa. Nadto, organ ten rozważyć również winien -jeżeli będzie to konieczne - potrzebę uzyskania wypowiedzi biegłego co do prawidłowości dokonanego w sprawie pomiaru najmniejszej średnicy pnia przedmiotowego drzewa. 9 W ocenie sądu, nie budzi natomiast wątpliwości sposób ustalenia przez powołanego już w sprawie biegłego - gatunku usuniętego drzewa. W toku postępowania skarżąca Spółdzielnia nie wykazała bowiem aby fotografie stanowiące podstawę dla dokonanych przez biegłego ustaleń i ocen, odnosić się mogły do innego drzewa, niż będącego przedmiotem tego postępowania. Na gruncie procedury administracyjnej, brak jest podstaw do przyjmowania tezy, iż biegły zawsze musi bezpośrednio zetknąć się z ocenianym dowodem. Podkreślić należy, że w sytuacji, w której nie ma wątpliwości, co do przedmiotu ekspertyzy biegłego (w tej sprawie biegły ustalał gatunek drzewa na podstawie dokumentacji fotograficznej) - nie ma też podstaw do kwestionowania wykonanej opinii. Strona skarżąca nie zaoferowała jakichkolwiek dowodów na okoliczność wykazania, że w sprawie może chodzić o inne drzewo niż przedstawione na zdjęciach okazanych biegłemu. Nadto, z utrwalonego w aktach sprawy oświadczenia pracownika strony skarżącej wynika, że Spółdzielnia zleciła wycięcie spornej śliwy zakładając (wadliwie), że jest to drzewo owocowe. Zatem wnioski biegłego, co do ustalenia rodzaju drzewa korespondują z twierdzeniami pracownika strony skarżącej, złożonymi w postępowaniu administracyjnym, i brak jest podstaw do kwestionowania tych konkluzji. Wskazać dodatkowo należy, iż pień wyciętego drzewa odnaleziony został przy altanie śmietnikowej na terenie nieruchomości, której użytkownikiem wieczystym jest skarżąca Spółdzielnia. Fotografie zaś pochodzące z października 2011 i maja 2013 r., na podstawie których biegły dokonywał oceny gatunku wyciętego drzewa, bezspornie przedstawiają ten obiekt (altanę śmietnikową) i znajdujące się w jego bezpośrednim sąsiedztwie drzewa. W ocenie sądu, nie może być tu mowy o błędzie w zakresie ustaleń faktycznych i odpowiadających im ocen biegłego. W tym stanie rzeczy w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. orzeczono jak w l punkcie sentencji uznając, że zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. O kosztach orzeczono w punkcie II sentencji, na podstawie art. 200 w zw. z 205 par. 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło