II SA/Kr 752/10
WyrokWSA w Krakowie2010-11-03
Skład orzekający: Anna Szkodzińska, Krystyna Daniel, Aldona Gąsecka-Duda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że skarżący nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę?Ratio decidendi
Wojewoda prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, ponieważ skarżący nie posiadał przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, stronami są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszar oddziaływania obiektu definiuje się jako teren, na którym planowana inwestycja powoduje ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości wynikające z przepisów odrębnych. W przedmiotowej sprawie nieruchomość skarżącego znajdowała się w odległości około 50 m od działki inwestora, a planowana inwestycja nie powodowała ograniczeń w zagospodarowaniu jego działki wynikających z przepisów prawa.Stan faktyczny
Starosta wydał decyzję o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego. S.B. wniósł odwołanie, twierdząc, że nie został powiadomiony o decyzji i że inwestycja naruszy jego interesy, w tym ciąg melioracyjny i stosunki wodne. Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze, uznając S.B. za niebędącego stroną, ponieważ jego nieruchomość znajdowała się w odległości ok. 50 m od działki inwestora i nie podlegała ograniczeniom w zagospodarowaniu wynikającym z przepisów prawa. S.B. zaskarżył decyzję Wojewody do WSA w Krakowie, podtrzymując swoje zarzuty dotyczące naruszenia interesów i stosunków wodnych. WSA w Krakowie oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie WSA Krystyna Daniel / spr. / WSA Aldona Gąsecka-Duda Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 listopada 2010 r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia 11 maja 2010 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania skargę oddala
Starosta B. decyzją z [...] lutego 2008 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z wewnętrzną instalacją gazową na działce nr 1 w D. , stanowiącej własność B. i Ł. Ł.
Od decyzji odwołanie wniósł S.B. , podnosząc iż nie został powiadomiony o wydaniu decyzji jako strona. Jego zdaniem poprzez budowę przedmiotowego budynku zostaną naruszone jego interesy, gdyż przerwany zostanie ciąg melioracyjny na czym ucierpi działka nr 2 , będąca jego własnością. Wskazał na konieczność rozbiórki kanału fekalnego i naprawę zniszczonego drenażu. Nadto wybudowanie zjazdów w odległości 50 cm od przepustu zlokalizowanego w drodze powiatowej [...] na działce nr 3 spowodowało wstrzymanie odpływu wód opadowych.
Wojewoda decyzją z dnia [...] maja 2010 r., znak: [...] na podstawie art. 138 § 3 kpa umorzył postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu organ wskazał, że S.B. nie jest stroną postępowania w przedmiotowej sprawie. Obszar oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, zawiera się w granicach działki inwestora tj. B. i Ł.Ł. . Nieruchomość odwołującego się znajduje się w odległości ok. 50 m od granicy działki inwestora. Budynek mieszkalny objęty ww. pozwoleniem zlokalizowany został zgodnie z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi określonymi w § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U nr 75, póz. 690 z późn. zm.), bowiem odległość od granicy wschodniej wynosi 4 m, od pozostałych granic powyżej 4 m.
Ustosunkowując się do zarzutów odwołania organ stwierdził, że projekt zagospodarowania działki nr 1 został uzgodniony ze Starostą B. decyzją znak: [...] z [...].11.2007r. pod kątem wyłączenia działki nr 1 z produkcji rolnej na cele nierolnicze, gruntów pochodzenia mineralnego, będących pod urządzeniami melioracji wodnych. W decyzji tej inwestor został pouczony, że w przypadku uszkodzenia urządzeń melioracyjnych należy je
l
odbudować w uzgodnieniu z [...] Zarządem Melioracji i Urządzeń Wodnych w K. Nadto zarzuty dot. zjazdów na działce nr 3 nie mogą dotyczyć przedmiotowej decyzji, gdyż działka ta położona jest w znacznym oddaleniu od działki inwestora. W przypadku naruszenia drenażu podczas budowy kanalizacji sanitarnej - należy je odbudować zgodnie ze wskazaną wyżej decyzją Starosty B.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Wojewody wniósł S.B. . W uzasadnieniu wskazał, że organ odwoławczy nie podjął działań mających na celu rozpatrzenie przedmiotowej sprawy, mimo szkód jakie wystąpiły w związku z realizacją inwestycji. Wskazał, że kanalizacja jest źle zlokalizowana na odcinku od parceli 4 i 2 do 5 , stąd konieczne jest jej rozebranie. Budowa przedmiotowej kanalizacji spowodowała odwrócenie cieku wodnego i konsekwencji zastój wody na gruncie. Nadto wykonanie wjazdu na działkę nr 3 naruszyło stosunki wodne. Wskazał również na nieprawidłowości przy wybudowaniu wjazdu do posesji 6 przez zasypanie rowu i zabetonowanie wjazdu o szerokości ok. 10 cm, co również ujemnie wpływa na odpływ wody opadowej. Powyższe sprawia, że na grunty sąsiednie została nawieziona ziemia, w efekcie czego powstały spady i obecnie woda zalewa działkę skarżącego (nr 2). W ocenie skarżącego, nie można uznać, że obszar oddziaływania inwestycji zamyka się w granicach działki inwestora. Zarzucił naruszenie art. 28 i 30 ustawy Prawo budowlane.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podniósł, że kwestia przyłącza kanalizacji sanitarnej do przedmiotowego obiektu budowlanego nie była przedmiotem pozwolenia na budowę. Jednakże z załączonych przez skarżącego dokumentów, zwłaszcza z pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 11 marca 2010 r. znak: [...], wynika, że przyłącz kanalizacji sanitarnej do budynku mieszkalnego rodzinnego usytuowanego na działce nr 1 zrealizowano na podstawie art. 29a ustawy Prawo budowlane. Dokumentacja przyłącza - plan sytuacyjny na kopii aktualnej mapy - została sporządzona przez projektanta posiadającego uprawnienia w specjalności instalacyjno-inżynieryjnej. Przebieg przyłącza został uzgodniony przez Starostwo Powiatowe w B. Tak więc roboty budowlane prowadzone były zgodnie z przepisami prawa budowlanego. Organ wskazał również, że realizacja przyłączy elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacji
gazowych, cieplnych i telekomunikacyjnych nie wymaga pozwolenia na budowę, a zgłoszenia na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, dlatego też zarzut naruszenia tego przepisu jest bezpodstawny.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia stosunków wodnych zauważył, że gospodarowanie wodami, kształtowanie i ochronę stosunków wodnych, korzystanie oraz zarządzanie zasobami wodnymi reguluje ustawa - Prawo wodne. Zwłaszcza art. 29 tej ustawy, w którym wskazane zostały zakazy dot. zmiany stanu wód i ich odprowadzenia na grunt sąsiedni. Zakazy te zostały powiązane z sankcją nakazu przywrócenia stanu poprzedniego lub zbudowania urządzeń zapobiegających szkodom. Uprawnionymi do stosowania sankcji są wójt, burmistrz lub prezydent miasta w decyzji. Dlatego w tej kwestii należy zwrócić się do wójta.
Ponadto, przepisy prawa wodnego nie wyłączają odpowiedzialności na prawa cywilnego.
Wreszcie organ wskazał, że zgodnie z art. 77 ust. 1 ustawy Prawo wodne, utrzymanie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych należy do właścicieli gruntów, a jeżeli urządzenia te są objęte działalnością spółki wodnej - do tej spółki. Zatem, organy administracji architektoniczne - budowlanej nie są uprawnione do badania i oceniania właściwego funkcjonowania tych urządzeń.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie 'będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.).
Przeprowadzając kontrolę zaskarżonej decyzji w tak zakreślonych granicach sąd stwierdził, że przy wydaniu kwestionowanej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów, które w myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skutkować winno jej uchyleniem.
W pierwszej kolejności, należy wskazać, że w piśmie z 23 marca 2010 r. wniesionym do Starosty B. skarżący podał, że stanowi ono odwołanie od decyzji z [...]lutego 2008 r. znak: [...]. Na mocy powyższej decyzji zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę dla B. i Ł Ł. na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z wewnętrzną instalacją gazową na działce nr 1 w D. , gmina B. Zgodnie z jednoznacznym oznaczeniem pisma przez skarżącego zostało ono przekazane jako do organu właściwego tj. Wojewodzie celem rozpoznania. Zaskarżona decyzja orzekająca o umorzeniu postępowania odwoławczego została wydana prawidłowo. Nie jest bowiem dopuszczalne rozpatrzenie przez organ odwoławczy odwołania pochodzącego od osoby nie będącej stroną postępowania. Ustalenie, że odwołanie wniosła osoba nie posiadająca przymiotu strony obliguje organ odwoławczy do wydania decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego.
Stosownie do art. 28 kpa, stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. O tym, czy określonemu podmiotowi przysługują uprawnienia strony, a więc czy ma interes prawny w rozpoznawanej sprawie, przesądzają przepisy prawa materialnego, z których wynikają dla tego podmiotu określone prawa lub obowiązki.
Zgodnie z treścią art. 28 ust.2 ustawy z 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 roku Nr 89 poz.414 ze zm.) stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
Z kolei w myśl art. 3 pkt 20 wymienionej ustawy przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu.
Wprowadzenie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego oraz legalnej definicji "obszaru oddziaływania" miało na celu zawężenie kręgu stron w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę wyłącznie do podmiotów wymienionych w tym przepisie, dla których planowana inwestycja ma powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości, przy czym ograniczenie to, wynikające w przepisów odrębnych, musi godzić w konkretne uprawnienia tych podmiotów do
zagospodarowania ich nieruchomości. Natomiast ograniczenia, które nie są wynikiem istnienia przepisów prawnych, nie dają podstawy do uznania danego podmiotu za stronę postępowania w tego typu sprawie. Osoba taka może mieć w takim postępowaniu interes faktyczny, a nie interes prawny (por. wyrok NSA z 14. 12. 2006 r. II OSK 75/06 - LEX nr 319183; wyroki WSA w Warszawie: z 18. 11. 2005 r. VII SA/Wa 786/05 - LEX nr 198955 i z 4. 07. 2006 r. VII SA/Wa 121/06 - LEX nr 243787).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że w związku z budową przez B. i ŁŁ. budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z wewnętrzną instalacją gazową na działce nr 1 w D. , skarżący nie zostanie dotknięty żadnymi ograniczeniami związanymi z zagospodarowaniem jego działki. Podkreślić należy, że przedmiotem ww. decyzji nie była ani budowa zjazdów, ani kanalizacji sanitarnej (która została zrealizowana na podstawie zgłoszenia). Zarzuty w kwestii naruszenia stosunków wodnych na gruncie mogą być przedmiotem odrębnego postępowania przeprowadzonego w trybie ustawy z 18 lipca 2010 r. Prawo wodne (Dz. U. 2005, nr 239, póz. 2019). Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, w pełni podziela stanowisko organu zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz w odpowiedzi na skargę. Organ II instancji zobowiązany jest do zbadania w pierwszej kolejności dopuszczalności złożonego odwołania zarówno pod względem przedmiotowym, jaki i podmiotowym. W orzecznictwie sądowym przyjęto, że o ile możliwość zaskarżenia decyzji organu l instancji w zakresie przedmiotowym, w tym co do zachowania terminu do złożenia odwołania, podlega badaniu w ramach czynności wstępnych, to ustalenie, czy odwołanie pochodzi od uprawnionego podmiotu winno nastąpić na początku kolejnej fazy postępowania drugoinstancyjnego, to jest po przystąpieniu do rozpoznania odwołania przy uwzględnianiu stanu faktycznego wynikającego z dowodów zgromadzonych przez organ l instancji wraz z ich ewentualnym uzupełnieniem zgodnie z przepisem art. 136 kpa. Zbadanie legitymacji podmiotu wnoszącego odwołanie jest szczególnie istotne w sytuacji, jaka zaistniała w rozpatrywanej sprawie, to jest gdy decyzję organu l instancji zakwestionowała osoba, której tenże organ nie przyznał statusu strony postępowania. Stwierdzenie bowiem, iż nie ma podstaw do uznania jej za stronę postępowania odwoławczego jest równoznaczne z przeszkodą do merytorycznego rozpoznania odwołania, co w
konsekwencji musi skutkować umorzeniem na mocy art. 138 § 1 pkt 3 kpa postępowania odwoławczego.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło