II SA/Kr 793/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Człowiekowska Asesor WSA Anna Kopeć Protokolant: sekretarz sądowy Anna Bubula po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2025 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Wójta Gminy B. z dnia 16 maja 2025 r. znak BOS-413-4/25 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; II. zasądza od Wójta Gminy B. na rzecz skarżącej A. G. kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. A. G. wnioskiem z dnia 24 lutego 2025 r. zwróciła się do Dyrektora Przedszkola Samorządowego w B. o udostępnienie inofmracji publicznej w zakresie wydatków poniesionych na rzecz poprawnego funkcjonowania przedszkola, kosztów poniesionych na utrzymanie przedszkola oraz zakupu materiałów do realizacji podstawy programowej w latach 2021, 2022, 2023 i 2024. Decyzją z dnia 16 kwietnia 2025 r. nr PSB-013-2/25 Dyrektor Przedszkola Samorządowego w B. odmówił udostepnienia informacji publicznej przetworzonej w zakresie wniosku. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że dane objęte wnioskiem stanowią informację publiczną przetworzoną, a wnioskodawczyni, mimo wezwania, nie wykazała szczególnie istotnego interesu publicznego. Od powyższej decyzji odwołanie wniosła A. G. twierdząc, że informacja o którą wnioskowała nie ma charakteru informacji przetworzonej. Wójt Gminy B. decyzją z dnia 16 maja 2025 r. nr BOS-413-4/25 utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że bez wątpienia żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej, a za jej udostępnieniem nie przemawia szczególnie istotny interes publiczny. Wytworzenie tego typu informacji publicznej jest zdecydowanie powiązane z koniecznością wykazania szczególnego interesu publicznego, zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wnioskodawczyni wezwana do wykazania w jakim zakresie uzyskanie żądanych informacji przetworzonych jest szczególnie istotne dla interesu publicznego nie odpowiedziała merytorycznie na to wezwanie, w tym nie wykazała w najmniejszym stopniu, że pozyskanie wnioskowanych danych może mieć szczególne znaczenie, czy to z punktu widzenia efektywności funkcjonowania tutejszego Przedszkola Samorządowego, czy też dla dobra ogółu. Próba konwalidowania tego braku w odwołaniu od decyzji Dyrektora była nie tylko spóźniona, co również nieprzekonywująca. Nie budzi powszechnie wątpliwości, że to na podmiotach zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej ciąży obowiązek wykazania braku istnienia przesłanek dla udzielenia informacji przetworzonej. Tak wiec jeżeli wnioskodawczyni żądając takiej informacji po wezwaniu nie wykazała istnienia szczególnie istotnego interesu publicznego dla jej udzielenia, podmiot zobowiązany - Dyrektor, prawidłowo wydał w oparciu o art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzję odmawiającą udzielenia informacji, a w jej uzasadnieniu wykazał brak szczególnego interesu publicznego. Nie może także budzić wątpliwości, że realizacja wniosku o udostępnienie "przetworzonej informacji publicznej wymagałaby podjęcia niestandardowych czynności absorbujących znaczny czas, siły osobowe oraz finansowe. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła A. G. zarzucając naruszenie: 1/ art 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez utrzymanie decyzji organu I Instancji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz bezzasadną odmowę udostępnienia informacji publicznej z uwagi na uznanie, że wnioskowana informacja ma charakter informacji przetworzonej oraz brak wykazania przez wnioskodawczynię szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu przetworzonej informacji, przy czym prawidłowe zastosowanie tych przepisów prowadzić winno do wniosku, że uzyskanie i skopiowanie informacji z jednego źródła i odnośnie jednej sfery oraz biorąc pod uwagę dokonanie już obliczenia zakresu dokumentacji świadczy o tym, że nie mamy w sprawie do czynienia z informacją przetworzoną, a nawet gdyby miała ona taki charakter to wnioskodawczyni wykazała występowanie szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu informacji, w postaci konieczności kontroli nad wydatkowaniem środków przez jednostki oświatowe po stronie szerszego grona rodziców dzieci uczęszczających do przedszkola, a zatem obowiązkiem organu I Instancji było udostępnienie wnioskodawczyni żądanej informacji w całości lub co najmniej w części; 2/ art. 7 i 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, brak odniesienia się do argumentów skarżącego w uzasadnieniu decyzji oraz dowolność i wybiórczość w rozpatrzeniu materiału dowodowego, a w konsekwencji błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść orzeczenia; 3/ art. 7 i 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, brak odniesienia się do argumentów skarżącego w uzasadnieniu decyzji oraz dowolność i wybiórczość w rozpatrzeniu materiału dowodowego, a w konsekwencji błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść orzeczenia, poprzez uznanie, że dokumenty o które zwróciła się wnioskodawczyni winny podlegać częściowej anonimizacji, bez weryfikacji jakie dokumenty tej weryfikacji miałyby podlegać oraz z pominięciem, że wnioskodawczyni ograniczyła wniosek wyłączając z niego wynagrodzenia nauczycieli i personelu przedszkola, a zatem dane dostawców, sprzedawców i usługodawców odnośnie materiałów i usług objętych wnioskiem, są jawne jako podmiotów profesjonalnie zajmujących się działalnością gospodarczą, a zatem żądana informacja nie powinna podlegać anonimizacji i z całą pewnością nie ma charakteru informacji przetworzonej; 4/ art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, brak odniesienia się do argumentów skarżącego w uzasadnieniu decyzji oraz dowolność i wybiórczość w rozpatrzeniu materiału dowodowego, a w konsekwencji błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść orzeczenia, poprzez nieuprawnione uznanie, że wnioskodawczyni nie wykazała występowania w sprawie szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu informacji publicznej, przy czym prawidłowe zastosowanie ww. przepisów prowadzić winno do wniosku, że nawet gdyby żądana informacja miała charakter informacji przetworzonej, to wnioskodawczyni, co najmniej w piśmie z dnia 25 marca 2025 roku oraz odwołaniu, wykazała występowanie szczególnie istotnego interesu publicznego; 5/ art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nieuprawnione uznanie, że skarżąca przyznała w istocie, że wnioskowana informacja ma charakter informacji przetworzonej, w sytuacji w której skarżąca wprost wskazała, że informacja ta w jej ocenie nie jest informacją przetworzoną, a argumenty za tym, że wykazała występowanie szczególnie istotnego interesu publicznego są po pierwsze niezależne od charakteru informacji, a po drugie wnioskodawczyni przedstawiła je z ostrożności procesowej na skutek uznania, że wnioskuje ona o uzyskanie informacji przetworzonej; 6/ art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak zebrania przez organ II instancji całości materiału dowodowego istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy; 7/ art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. w związku z art. 136 § 1 K.p.a. poprzez bezzasadne uznanie, że wyjaśnienie lub nawet konwalidacja wniosku w odwołaniu polegająca na wyjaśnieniu i rozwinięciu argumentacji odnośnie wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu informacji są spóźnione; 8/ art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji I instancji pomimo, iż wydana została ona w wyniku niewłaściwego zastosowania przepisu art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej; 9/ art. 10 § 1 w związku z art. 8 § 1 K.p.a. przez niezapewnienie skarżącej możliwości czynnego udziału w sprawie. W uzasadnieniu rozwinięto powyższe zarzuty w konkluzji wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy B. wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentacje zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. Na mocy art. 145 § 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W razie nieuwzględnienia skargi podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a. Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami, należało uznać, że zachodzi przesłanka do stwierdzenia jej nieważności, opisana w art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a. to jest wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości. Wniosek strony skarżącej niewątpliwie dotyczył udostępnienia informacji publicznej, żadna ze stron zresztą tego nie kwestionuje. Kwestią sporną był jedynie charakter informacji publicznej. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Ustawodawca nie zdefiniował użytych pojęć i nie wyjaśnił znaczenia zwrotów "władze publiczne" oraz "inne podmioty wykonujące zadania publiczne". Zakwalifikowanie podmiotu zobowiązanego do udostepnienia informacji publicznej do tych kategorii ma natomiast bardzo daleko posunięte konsekwencje. Zgodnie bowiem z art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji, do której stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że: 1) odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni; 2) uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji, oraz oznaczenie podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2, wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji. Natomiast na podstawie art. 17 u.d.i.p. do rozstrzygnięć podmiotów obowiązanych do udostępnienia informacji, niebędących organami władzy publicznej, o odmowie udostępnienia informacji oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji przepisy art. 16 stosuje się odpowiednio, a wnioskodawca może wystąpić do podmiotu, o którym mowa w ust. 1, o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołania. W ocenie Sądu Dyrektor Przedszkola Samorządowego w B. , do którego skierowany był wniosek, nie jest organem władzy publicznej, o którym mowa w pkt 1 cytowanego przepisu, lecz mieści się w kategorii wskazanej w art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. Sąd w składzie orzekającym podziela prezentowane w orzecznictwie stanowisko, zgodnie z którym art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. obejmuje swoim zakresem tylko organy władzy publicznej o charakterze ustrojowym, a więc organy, które są tak określone w przepisach prawa. Tak więc pomimo, że dyrektor przedszkola w pewnych sytuacjach może wydawać decyzje administracyjne, to jednak nie jest to jego główne zadanie. Niewątpliwie dyrektor przedszkola realizuje zadania publiczne i jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, jednakże nie jest organem władzy publicznej (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 17 czerwca 2016 r., sygn. IV SA/Gl 194/16 (LEX nr 2078931) czy wyroki WSA w Olsztynie z dnia 16 maja 2023 r., sygn. II SA/Ol 237/23 (LEX nr 3566494), sygn. II SA/Ol 205/23 (LEX nr 3563620), sygn. II SA/Ol 232/23 (LEX nr 3563713). W konsekwencji zastosowanie w niniejszej sprawie miał cytowany wcześniej art. 17, nie zaś art. 16 u.d.i.p., a od decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej nie przysługiwało odwołanie, lecz wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy do tego samego organu. Wydanie zaskarżonej decyzji przez Wójta Gminy B. nastąpiło więc z naruszeniem przepisów o właściwości, co czyni zaskarżoną decyzję nieważną. Ponownie rozpoznając sprawę Dyrektor Przedszkola Samorządowego w B. wniesiony przez skarżącą środek zaskarżenia od decyzji z dnia 16 kwietnia 2025 r. potraktuje jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i wyda rozstrzygnięcie na podstawie art. 17 u.d.i.p. Jednocześnie Sąd wskazuje, że uznanie żądanej przez skarżącą informacji za informację publiczną przetworzoną wymaga szerszego uzasadnienia. Wobec powyższego Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a. O kosztach postępowania orzeczono w punkcie II sentencji wyroku na podstawie art. 200 związku z art. 205 § 1 P.p.s.a.