II SA/Kr 831/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Zimmermann Sędziowie: WSA Małgorzata Brachel-Ziaja (spr.) WSA Krystyna Daniel Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2009 r. sprawy ze skargi S. H. i W. H. na decyzję Wojewody [...] z dnia 30 marca 2009 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżących S. H. i W. H. kwotę 557 zł (pięćset pięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z [...] czerwca 2008 r. nr [...] Starosta L. zatwierdził projekt budowlany i udzielił K.N. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z przyłączem wodociągowym i przyłączem kanalizacyjnym do szczelnego, okresowo wybieranego zbiornika na ścieki sanitarne i przyłączem energetycznym na działce nr 1 w miejscowości O. gmina M. Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania W. i S.H. decyzją z dnia [...] października 2008 r. znak [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji. W uzasadnieniu tej decyzji Wojewoda zwrócił uwagę, że kwestia budowy przez K.N. budynku mieszkalnego na działce nr 1 była już przedmiotem postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Pozwolenie takie zostało udzielone decyzją Wójta Gminy M. z dnia [...] lipca 2001 r., a Wojewoda utrzymał je w mocy decyzją z [...] sierpnia 2001 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na skutek skargi W. i S.H. uchylił obie te decyzje wyrokiem z 22 czerwca 2005 r. sygn. II SA/Kr 2838/01, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną wyrokiem z 26 października 2006 r. sygn. II OSK 1250/05. Organ odwoławczy m. in. powołał się na wskazania co do dalszego postępowania udzielone przez sądy administracyjne obu instancji, a dotyczące sprawy toczącej się w Sądzie Rejonowym w L. pod sygn. [...]. Wojewoda ustalił, że sprawa ta została prawomocnie zakończona, a jej skutkiem było ustalenie przebiegu granicy pomiędzy działką nr 1, na której planowana jest inwestycja, a należącą do skarżących działką nr 2. W ramach wskazań do co dalszego postępowania organ odwoławczy zalecił ustalenie, czy zatwierdzany obecnie projekt sporządzony został na mapie sytuacyjno - wysokościowej dla celów projektowych, która uwzględnia granicę wyznaczoną wyrokiem sądu powszechnego. Po ponownym przeprowadzeniu postępowania Starosta w dniu [...] grudnia 2008 r. wydał decyzję nr [...], którą zatwierdził projekt budowlany i ponownie udzielił K.N. pozwolenia na budowę opisanego wcześniej budynku. Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156 poz. 1118 ze zmianami) oraz art. 104 k.p.a. Wojewoda po rozpoznaniu odwołania wniesionego od tej decyzji przez S. i W.H. utrzymał ją w mocy decyzją z dnia [...] marca 2009 r. znak [...], jako podstawę prawną swego rozstrzygnięcia powołując art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36, art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 82 ust. 1 i ust. 3 prawa budowlanego oraz art. 138 § 1 pkt k.p.a. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy podkreślił, że zatwierdzony projekt budowlany jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a także spełnia wymagania ochrony środowiska. Wchodzący w skład projektu budowlanego, projekt zagospodarowania działki jest zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, zaś kompletny projekt budowlany spełnia wymagania określone w art. 34 ust. 1-3 ustawy Prawo budowlane. Inwestor złożył, pod rygorem odpowiedzialności karnej, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i uzyskał wymagane przepisami szczególnymi uzgodnienia i pozwolenia stosownych organów. Zaskarżona decyzja dotycząca pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji podjęta została w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania administracyjnego, z uwzględnieniem okoliczności wskazanych w decyzji Wojewody z dnia [...] października 2008r. ustalone przepisami prawa budowlanego. Skargę na powyższą decyzję wnieśli S. i W.H. podnosząc, że przebieg granicy pomiędzy ich nieruchomością a działką, na której planowana jest inwestycja został wprawdzie ustalony prawomocnym wyrokiem sądu, jednakże granica ta nie została jeszcze wytyczona na gruncie. Zdaniem skarżących z tej przyczyny udzielenie K.N. pozwolenia na budowę jest przedwczesne. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznając skargę zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 par 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że sąd rozpoznając sprawę ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego oraz norm kompetencyjnych określonych ustawą. Stosownie zaś do treści art. 134 par 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na podstawie powołanych wyżej przepisów sąd dokonał kontroli działalności administracji architektoniczne - budowlanej w sprawie będącej przedmiotem skargi i doszedł do wniosku, że zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, jednakże z innych przyczyn niż podniesione przez skarżących. Trzeba stwierdzić , iż od dnia 30 sierpnia 2001 r., kiedy to Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy M. z dnia [...] lipca 2001 r. o pozwoleniu na budowę, do dnia 15.06. 2005 r., K.N. dysponował ostatecznym i wykonalnym orzeczeniem właściwego organu administracji uprawniającym go do podjęcia robót budowlanych przy budowie domu jednorodzinnego wraz z przyłączami i infrastrukturą na działce nr 1 w miejscowości O. gmina M. Z akt administracyjnych wynika, że roboty takie zostały przez inwestora podjęte. W szczególności w decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] Starosta stwierdził: "Inwestor powołał się przy tym na konieczność zakończenia niedokończonej inwestycji realizowanej na podstawie pozwolenia na budowę wydanego przez Wójta Gminy M. , utrzymanego w mocy decyzją Wojewody z [...].08.2001 r. (...), które zostało uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22.06.2005 roku, sygn. akt II SA/Kr 2838/01" Zaś ze znajdującego się w aktach administracyjnych l instancji /k.[...] / zawiadomienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]06. 2007 r. znak [...] wynika, że cyt.".. w dniu 5 czerwca 2007 r. przeprowadzone zostały rutynowe czynności kontrolne na w/w nieruchomości gruntowej w wyniku, której stwierdzono, że na w/w działce wybudowany został na podstawie udzielonego przez Wójta Gminy M. pozwolenia na budowę z dnia 17. 07. 2001 r. , znak: [...] oraz zatwierdzonego projektu budowlanego, budynek mieszkalny jednorodzinny" Stan zaawansowania robót budowlanych w czasie przeprowadzania czynności kontrolnych obejmował wykonanie ścian piwnic wraz ze stropem. Przeprowadzone czynności potwierdziły wstrzymanie robót budowlanych przez PINB w L. w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Z dnia 22. 06. 2005 r. sygn. akt II SA/Kr 2828/01, /k..[...] W dniu 13. 05. 2008 r. inwestor K.N. złożył nowy wniosek w Starostwie Powiatowym w L. o pozwolenie na budowę "budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z przyłączami infrastruktury technicznej na działce nr 1 w obr. ewiden. O. gm M. . Od tego momentu toczyły się dwa postępowania w jednej sprawie. W dniu 28.10. 2008 r. K.N. imieniem własnym i żony I.N. jako jej pełnomocnik (brak pełnomocnictwa w aktach) cofnął pierwotny wniosek o pozwolenie na budowę z dnia 30. 01. 2001 r. /k.[...]/ Z inwentaryzacji budowlanej powykonawczej dołączonej do projektu budowlanego wynika, że zostały zrealizowane piwnice o kubaturze 455 m3 wraz ze stropem nad piwnicami i wieńcem wokół płyty stropowej. Decyzją z dnia [...]. 11. 2008 r. znak: [...] Starosta umorzył w całości, jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego na działce ew, nr 1 położonej w miejscowości O. gm . M. .Decyzją Nr [...] z dnia [...].12. 2008 r. znak [...]. Starosta zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego /..../, a Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania W. i S.H. decyzją z dnia [...]. 03. 2009 r. znak; [...] -utrzymał jaw mocy. Na tle przedstawionych wyżej okoliczności trzeba stwierdzić, że decyzje organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem normy kompetencyjnej zawartej w przepisie art. 83 ust. 1 prawa budowanego. Przepis ten stanowi, że do właściwości powiatowego inspektora nadzoru budowlanego jako organu pierwszej instancji należą wymienione zadania i kompetencje o których mowa m. in. w art. 50 i 51. Jest faktem bezspornym, że inwestor wybudował, co najmniej część budynku mieszkalnego tj. piwnice, a właściwie pomieszczenia gospodarcze z dużymi oknami w elewacji zachodniej, stanowiące faktycznie pierwszą kondygnację budynku, co . wynika wyraźnie z projektu /k. [...] akt adm. / i inwentaryzacji powykonawczej. Wprawdzie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. , jak podano wyżej stwierdził, że został już wybudowany budynek, to jednak nie znajduje to potwierdzenia w okolicznościach sprawy, a w każdym razie okoliczność ta wymaga wyjaśnienia. Zwłaszcza, że taka informacja pochodzi od organu administracyjnego, który dokonywał na miejscu budowy, kontroli jej zaawansowania, a następnie wstrzymywał budowę. Powinna zatem ściśle określać istniejący stan rzeczy. Przepis art. 50 ust. 1pkt 1 prawa budowlanego stanowi, ze w przypadkach innych niż określane w art. 48 ust. 1 lub 49b ust. 1, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Budowa rozpoczęta na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, w przypadku stwierdzenia jej nieważności albo uchylenia jest właśnie tym szczególnym przypadkiem prowadzenia robót bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zatem "Inny przypadek" w rozumieniu art. 50 ust. 1 pkt. 1 i art. 51 ust. 7 prawa budowlanego występuje gdy decyzją o pozwoleniu na budowę zostaje wyeliminowana z obrotu prawnego. Uchylenie więc przez Wojewódzki Sąd Administracyjny decyzji o pozwoleniu na budowę ulokowało rozstrzyganie, co do dalszych losów całej inwestycji w organach nadzoru budowlanego. Z norm kompetencyjnych zawartych w przepisach prawa budowlanego wynika , że nie jest możliwe udzielenie pozwolenia na budowę w sytuacji, kiedy budowa została rozpoczęta na podstawie wykonalnego pozwolenia na budowę, które następnie zostało wyeliminowane z obrotu prawnego, a roboty budowlane nie zostały dokończone. Obowiązujące przepisy nie znają instytucji "pozwolenie na dokończenie robót budowlanych", które byłoby wydawane przez organ administracji architektoniczne - budowlanej.: Umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego dotyczyło postępowania o zatwierdzeniu projektu budowlanego i zezwolenia na budowę budynku. Nie dotyczyło wykonanych faktycznie robót budowlanych. Nie było więc żadnych podstaw do tego by roboty związane faktycznie z dokończeniem budowy stały się przedmiotem odrębnego od poprzedniego toczącego się i umorzonego postępowania w organie administracji architektoniczno-budowlanej. Wszczęcie nowego postępowania w tej sytuacji było naruszeniem powołanej wyżej normy kompetencyjnej. Organ architektoniczno-budowlany zatwierdził projekt i zezwolił na wykonanie robót "dokończeniowych" obiektu, który jako jedna kompletna inwestycja objęty był uchyloną decyzją o pozwoleniu na budowę / por. wyrok WSA w Krakowie sygn. IISA/Kr 153/057. Przedmiotem umorzonego postępowania był projekt obejmujący budowę domu jednorodzinnego i pozwolenia na jego budowę, a wiec na określony proces inwestycyjny. Umorzenie postępowania przed organem administracji architektoniczne - budowlanej pozwało na podjęcie odpowiednich decyzji przez właściwy organ nadzoru budowlanego, który był władny podjąć decyzję legalizującą stan inwestycji, istniejący po uchyleniu decyzji o pozwoleniu na budowę. Odnosząc się do zarzutów skarżących należy stwierdzić, że nie są one zasadne. Brak wytyczenia granicy na gruncie nie stanowi przeszkody do wydania pozwolenia na budowę,, skoro jej przebieg wynika urzędowych dokumentów i wyroku Sądu Okręgowego w N. z dn. [...]. 03. 2004 r. . Dodatkowo należy wskazać, że skarżący jako właściciele działki nr 2 mogą we własnym zakresie dokonać wytyczenia granicy ustalonej wyrokiem sądu. Wobec powyższego należy dojść do wniosku, że zarówno zaskarżona decyzja Wojewody , jak i poprzedzająca ją decyzja organu l instancji zapadła na skutek zastosowania przez organy administracji niewłaściwego trybu postępowania. Będące podstawą decyzji przepisy art. 28, 33, 34 i 36 Prawa budowlanego przewidują inne przesłanki orzekania niż art. 50 i nst, które winny być zastosowane. Skoro więc decyzje te naruszają przepisy postępowania w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik postępowania, należało uchylić je na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm.). W razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt lub czynność nie mogą być wykonywane, o czym orzeczono w pkt 2 wyroku na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p. p..s.a.