II SA/Kr 872/25

WyrokWSA w Krakowie2025-11-21

Skład orzekający: Magda Froncisz, Piotr Fronc, Małgorzata Łoboz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie Burmistrza o odwołaniu dotychczasowego zarządu spółki dla zagospodarowania wspólnoty gruntowej i powołaniu nowego zarządu spośród osób niebędących członkami spółki, wydane na podstawie art. 25 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, narusza prawo w stopniu istotnym, uzasadniającym stwierdzenie jego nieważności?
Ratio decidendi
Zaskarżone zarządzenie Burmistrza zostało wydane przez uprawniony organ, w ramach przysługujących mu kompetencji nadzorczych i na podstawie istniejącej podstawy prawnej (art. 25 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych). Stwierdzone w uzasadnieniu zarządzenia i odpowiedzi na skargę okoliczności wskazują na niewłaściwe sprawowanie zarządu i gospodarowanie mieniem wspólnoty gruntowej przez dotychczasowy zarząd, co uzasadniało zastosowanie art. 25 ust. 2 ustawy. Brak jest istotnego naruszenia prawa, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności zarządzenia.
Stan faktyczny
Skarżący, będący dotychczasowym zarządem spółki dla zagospodarowania wspólnoty gruntowej, zaskarżyli zarządzenie Burmistrza W. odwołujące ich ze składu zarządu i powołujące nowy zarząd spośród osób niebędących członkami spółki. Zarzucili naruszenie przepisów prawa procesowego (brak zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego) oraz materialnego (niewłaściwe zastosowanie art. 25 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych). Skarżący podnosili, że należycie zarządzali wspólnotą i realizowali jej cele statutowe, a zarzuty Burmistrza są ogólne i nieuzasadnione. Burmistrz W. w odpowiedzi na skargę argumentował, że działalność zarządu była nienależyta, niezgodna z planem zagospodarowania przestrzennego i statutem spółki, a także wskazał na nieprawidłowości w wyborze niektórych członków zarządu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magda Froncisz (spr.) Sędziowie: WSA Piotr Fronc WSA Małgorzata Łoboz Protokolant: Specjalista Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2025 r. sprawy ze skargi L. F., E. B., J. W., C. P. i D. W. na zarządzenie nr 0050.317.2025.OR Burmistrza W. z dnia 16 maja 2025 r w przedmiocie odwołania dotychczasowego zarządu spółki dla zagospodarowania wspólnoty gruntowej we wsi J. (Spółki Pastwiskowo- Leśnej w J. ) i powołania zarządu spośród osób niebędących członkami spółki oddala skargę. Burmistrz W, działając na podstawie art. 25 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (t.j. Dz.U. nr 2022 poz.140), podjął w dniu 16 maja 2025 r. [...] w przedmiocie odwołania dotychczasowego zarządu spółki dla zagospodarowania wspólnoty gruntowej we wsi J. (Spółki Pastwiskowo- Leśnej w J. ) i powołania zarządu spośród osób niebędących członkami spółki. W § 1 zarządzenia wskazano, że odwołuje się Zarząd Spółki dla zagospodarowania wspólnoty gruntowej we wsi J. (Spółki Pastwiskowo- Leśnej w J. ) w osobach: Pan L. F. - Przewodniczący Zarządu; Pani E. B. - Skarbnik; Pan J. W.- Sekretarz; Pan C. P. - Członek Zarządu; Pan D. W.- Członek Zarządu. W § 2 zarządzenia wskazano, że powołuje się Zarząd Spółki dla zagospodarowania wspólnoty gruntowej we wsi J. (Spółki Pastwiskowo- Leśnej w J. ) spośród osób niebędących członkami spółki w osobach: Pan T. Z. - Przewodniczący Zarządu; Pan B. N. - Skarbnik; Pani H. K. - Sekretarz; Pan B. M. - Członek Zarządu; Pan J. P. - Członek Zarządu. W § 3 zarządzenia wskazano, że osobom, wyznaczonym do Zarządu spółki przez Burmistrza W ustala się wynagrodzenie miesięczne w wysokości 305 zł brutto, z założeniem wymiaru pracochłonności podstawowej każdego z członków zarządu na 10 godzin/miesiąc, a w przypadku większej pracochłonności w wysokości 30,50 zł brutto/godzinę, które to wynagrodzenie obciąża spółkę. W § 4 zarządzenia wskazano, że Zarządzenie wchodzi w życie z dniem 19 maja 2025 r. Zarządzenie zawiera też pisemne uzasadnienie. Zarządzenie to zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargą L. F., E. B., J. W., C. P. i D. W., którzy na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonego Zarządzenia w całości. Z ostrożności procesowej, w przypadku uznania przez Sąd, że przedmiotowe Zarządzenie nie spełnia przesłanek określonych w art. 3 § 2 pkt 6) p.p.s.a. skarżący, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit. a) i lit. c) p.p.s.a. wnieśli o uchylenie zaskarżonego Zarządzenia w całości. Na podstawie art. 200 w zw. z art. 202 i art. 205 § 1 p.p.s.a. wnieśli o zasądzenie od organu tj. Burmistrza W na rzecz Skarżących zwrotu kosztów postępowania wg norm przepisanych. Zaskarżonemu Zarządzeniu zarzucono: - naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) poprzez brak podjęcia przez Organ wszelkich niezbędnych czynności zmierzających do wyjaśnienia sprawy oraz niezebranie i nierozparzenie materiału dowodowego, a w konsekwencji zaniechanie ustalenia okoliczności stanowiących podstawę wydania Zarządzenia, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy; - naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 25 ust. 2 Ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (U.z.w.g.) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że zachodzą przesłanki do odwołania zarządu Spółki z uwagi, że działalność zarządu nie osiąga celu, w którym Spółka została utworzona oraz dochodzi do nienależytego zagospodarowania gruntów wchodzących w skład wspólnoty w sytuacji, kiedy zarząd Spółki realizował i osiągał cele statutowe, a także należycie gospodarował gruntami wchodzącymi w skład wspólnoty, co miało wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że w uzasadnieniu Zarządzenia Organ powołując się na art. 23 Uzwg, art. 25 ust. 2 Uzwg oraz § 5, § 15 ust. 4, § 15 ust. 2 pkt. 3), 4), 5), 8) statutu Spółki wskazał, że działalność Zarządu nie osiąga celu, w którym Spółka została utworzona, gdyż cały czas ma miejsce nienależyte, nieracjonalne i niezgodne z prawem miejscowym, zagospodarowanie gruntów wspólnoty, a stan ten ma charakter przewlekły. Dodatkowo nie są podejmowane żadne czynności, aby stan ten doprowadzić do porządku, nie są także realizowane obowiązki statutowe, związane z opracowaniem planów i regulaminów, które powinny zostać zatwierdzone przez Burmistrza W. W dalszej części uzasadnienia Organ wskazał, że po weryfikacji wyboru członków do Zarządu Spółki, dokonanego na zebraniu w dniu 16 marca 2025 roku, wybrani do Zarządu Pan L. F. oraz Pan C. P. nie są członkami Spółki, gdyż na dzień wyboru nie byli oni uprawnieni do udziału we wspólnocie gruntowej zgodnie z § 6 ust. 1 Statutu Spółki. Na zebraniu w dniu 16 marca 2025 roku działali jako pełnomocnicy członków, a zatem na podstawie § 13 ust. 3 Statutu Spółki nie przysługiwało im bierne prawo wyborcze do zarządu Spółki. Ponadto w piśmie przewodnim do Zarządzenia wezwano zarówno odwoływany jak i nowo powołany Zarząd do stawienia się w dniu 20 maja 2025 roku w Domu Ludowym w J. , celem protokolarnego przekazania dokumentów Spółki oraz dostępu do siedziby Spółki. Przedmiotowe Zarządzenie zostało doręczone Skarżącym E. B., C. P. i D. W. w dniu 19 maja 2025 roku, ok. godz. 6.00 przez strażników miejskich. Pan L. F. oraz Pan J. W. z uwagi na nieskuteczną próbę doręczenia Zarządzenia w sposób analogiczny do pozostałych Skarżących, odebrali Zarządzenie przesłane pocztą w terminie późniejszym. W odpowiedzi na Zarządzenie odwołani członkowie zarządu Spółki w piśmie z dnia 19 maja 2025 roku, wniesionym do Organu w dniu 20 maja 2025 roku wskazali, że nie zgadzają się z twierdzeniami w nim zawartymi oraz że brak jest podstaw faktycznych i prawnych do jego wydania, zaś termin do przekazania dokumentacji Spółki w dniu 20 maja 2025 roku jest niemożliwy do realizacji. W ocenie Skarżących Zarządzenie Organu nie znajduje uzasadnienia. Zarządzenie wydane zostało z naruszeniem przepisów powszechnie obowiązującego prawa, statutu Spółki, a także zasad współżycia społecznego. Skarżący jako odwołani członkowie zarządu posiadają interes prawny w zaskarżeniu Zarządzenia. Skarżący podnoszą bezzasadność przedstawionych w treści Zarządzenia zarzutów mających uzasadniać podjęcie decyzji o zmianie składu osobowego zarządu Spółki. Argumenty dotyczące zaniedbań w działalności zarządu mają bardzo ogólny charakter i nie znajdują oparcia w stanie faktycznym sprawy. Organ przed wydaniem Zarządzenia nie podjął niezbędnych czynności zmierzających do wyjaśnienia sprawy oraz nie zebrał i nie rozpatrzył materiału dowodowego, a w konsekwencji zaniechał ustalenia okoliczności stanowiących podstawę wydania Zarządzenia. Organ nie podjął w szczególności żadnych czynności zmierzających do wyjaśnienia przy udziale Spółki czy też Skarżących lub innych członków wspólnoty zarzucanych nieprawidłowości. Spółka nie otrzymała nigdy od Organu wezwania do korekty podejmowanych działań. Organ nie kwestionował także wcześniej podejmowanych uchwał (np. dotyczących wyboru członków zarządu). Skarżący pełnili funkcje w zarządzie Spółki przez kilka kolejnych kadencji, wykazując się znajomością jej struktury, uwarunkowań organizacyjnych oraz realiów, w jakich działa. Skarżący posiadają wieloletnie doświadczenie w zarządzaniu oraz wiedzę niezbędną do podejmowania decyzji istotnych dla bieżącego funkcjonowania i rozwoju Spółki. W okresie sprawowania funkcji podejmowali działania ukierunkowane na realizację celów statutowych, mając na uwadze nadrzędny interes Spółki oraz jej członków. Ich wiedza i doświadczenie nie było nigdy wcześniej kwestionowane w ramach wykonywanego przez Organ nadzoru. Wbrew wskazanym w treści Zarządzenia zarzutom zarząd Spółki dążył do osiągania celów Spółki i opracowywał plany działania zmierzające do realizacji tego celu oraz mające na uwadze dobro członków wspólnoty jak i całej lokalnej społeczności. Dotychczasowe kontrole dotyczące działalności prowadzonej przez Spółkę nie wykazywały żadnych nieprawidłowości. Działalność prowadzona przez Spółkę była doceniana przez lokalną społeczność i znajdowała uznanie w oczach Burmistrza W. Dla przykładu w uzasadnieniu decyzji z dnia 18 grudnia 2024 roku Organ wskazał, że wspólnota działa na zasadzie rozrachunku gospodarczego w myśl zasady samorządności, samodzielności i samofinansowania, członkowie Spółki wykonują prace społecznie dla dobra ogółu wsi J. i jej mieszkańców oraz realizują zadania ogólnopubliczne przyczyniając się do rozwoju aktywności społecznej i gospodarczej w sołectwie. Organ na dzień wydania decyzji tj. 18 grudnia 2024 (kilka miesięcy przed wydaniem Zarządzenia), pozytywnie oceniał prowadzoną przez Spółkę działalność. Skarżący wyjaśnili, że celem pozyskania środków na funkcjonowanie Spółki począwszy od 2015 roku dzierżawiono działki będące własności Spółki położone nad rzeką [...]. Wzór umowy dzierżawy opracowany został przy udziale prawników zatrudnionych w Urzędzie Miejskim w W. . Dzierżawcy zobowiązali się w treści umów do użytkowania dzierżawionego terenu zgodnie z jego przeznaczeniem. Niestety niektórzy z dzierżawców zagospodarowali teren niezgodnie z jego przeznaczeniem. Zarząd Spółki reagował na te zaniedbania i czynnie uczestniczył w postępowaniu wyjaśniającym prowadzonym przez Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w W. , znak: PINB.0910.58.2022.2 w sprawie legalności obiektów budowlanych zlokalizowanych na działkach należących do Spółki, dostarczając wszelkich wymaganych dokumentów i informacji. Zarząd Spółki podejmował działania zmierzające do zagospodarowania terenów zgodnego z potrzebami lokalnej społeczności kierując do Burmistrza W w dniach 10 marca 2012 roku, 30 maja 2022 roku, 22 listopada 2022 roku, oraz 17 lipca 2023 roku, wnioski o zmianę przeznaczenia działek w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Wnioski dotyczyły także działek dzierżawionych, o których mowa wyżej. Działania te stanowiły przejaw staranności w zarządzaniu mieniem i planowaniu przestrzennym oraz zmierzały do należytego zagospodarowania gruntów wchodzących w skład wspólnoty o którym mowa w art. 25 ust. 2 Uzwg. Zarząd prowadził ponadto rozmowy z Burmistrzem W dotyczące zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przedstawiając propozycje dostosowania zapisów planu do potrzeb i zamierzeń wspólnoty. Burmistrz wielokrotnie wyrażał zrozumienie dla przedstawionych argumentów, deklarując poparcie dla proponowanych rozwiązań oraz zapewniając, że podejmie działania zmierzające do dostosowania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zgodnie ze zgłoszonymi wnioskami. Deklaracje te miały charakter powtarzalny i były składane w toku kolejnych spotkań (np. w trakcie spotkania z Burmistrzem W w sprawie dzierżawionych przez Spółkę terenów, które odbyło się w Szkole Podstawowej w J. w dniu 7 grudnia 2022 roku, co utwierdziło Zarząd w przekonaniu o realnej możliwości zmiany planu zagospodarowania zgodnie ze składanymi wnioskami. Odnosząc się do uzasadnienia Zarządzenia w zakresie zarzutu, iż nie są realizowane obowiązki statutowe określone w § 15 ust. 2 pkt. 3), 4) i 5) Statutu Spółki związane z opracowaniem planów i regulaminów, które kolejno powinny być zatwierdzone przez Burmistrza W, Skarżący wskazali, iż Spółka zgodnie ze Statutem Spółki posiada zatwierdzony przez Burmistrza W w dniu 29 kwietnia 2008 roku Plan Zagospodarowania Użytków Rolnych Spółki Pastwiskowo-Leśnej w J. oraz zatwierdzony przez Burmistrza W w dniu 29 kwietnia 2008 roku Regulamin użytkowania gruntów i urządzeń Spółki Pastwiskowo-Leśnej w J. Statut Spółki nie reguluje z jaką częstotliwością aktualizowane mają być dokumenty, o których mowa powyżej, a w ocenie Skarżących akty te zawierają ogólne wytyczne dotyczące zagospodarowania i użytkowania gruntów i urządzeń i nie wymagały uaktualnienia. Jeśli Burmistrz uznał, że nie odpowiadają one przepisom, mógł zwrócić się do Zarządu celem dokonania zmian w tych dokumentach. Zdaniem Skarżących obraz sprawy i rzeczywistego celu wydania przez Organ Zarządzenia jest niepełny bez przedstawienia okoliczności towarzyszących wydaniu Zarządzenia. W pierwszej kolejności wskazali na nietypowy sposób próby doręczenia Zarządzenia w miejscu zamieszkania Skarżących przez funkcjonariuszy Straży Miejskiej ok godz. 6.00 rano, tj. przed powszechnie przyjętymi godzinami aktywności życiowej i urzędowej. Takie działanie nie znajduje racjonalnego uzasadnienia, zwłaszcza w sytuacji pierwszej próby doręczenia. Zawrócili uwagę, że Organ obowiązany jest działać w sposób budzący zaufanie, z poszanowaniem prywatności i godności obywatela, unikając działań mogących być postrzegane jako nieadekwatne do celu, który ma zostać osiągnięty. Po wtóre nowopowołany zarząd nie podjął dotąd żadnych czynności zmierzających do korekty wskazanych w treści Zarządzenia nieprawidłowości. Co więcej brak jest prawidłowego kontaktu członków Spółki oraz komisji rewizyjnej Spółki z nowymi członkami zarządu. Próby doręczenia pism przez komisję rewizyjną Spółki zmierzające do wezwania nowo powołanego Zarządu Spółki do zwołania nadzwyczajnego ogólnego zebrania członków Spółki spotkały się z odmową przyjęcia pism. W dniu 27 maja 2025 roku członkowie komisji rewizyjnej dwukrotnie podejmowali próbę osobistego doręczenia wniosku o zwołanie nadzwyczajnego ogólnego zebrania członków Spółki nowo powołanemu Przewodniczącemu Zarządu Spółki, jednak ten odmówił odebrania wniosku. Kolejne próby doręczenia wniosku podjęte zostały w dniu 28 maja 2025 roku, za pośrednictwem firmy Pocztex. Członkowie nowo powołanego Zarządu odmówili przyjęcia korespondencji. Fakt ten został odnotowany w dokumentacji firmy kurierskiej. Z uwagi na brak możliwości skutecznego doręczenia wniosku dotyczącego zwołania nadzwyczajnego ogólnego zebrania członków Spółki pismem z dnia 30 maja 2025 roku, złożonym w Urzędzie Miejskim w W. w dniu 2 czerwca 2025 roku, komisja rewizyjna zwróciła się do Burmistrza W jako organu nadzoru nad Spółką o wskazanie adresu lub osoby właściwej do doręczeń pism dla wszystkich członków nowo powołanego Zarządu. Do dnia sporządzenia niniejszej skargi komisja rewizyjna nie otrzymała odpowiedzi od Burmistrza W. Skarżący nadmienili, że już po wydaniu Zarządzenia Burmistrz W organizował spotkania celem prowadzenia rozmów ze Skarżącymi. W dniu 11 czerwca 2025 roku w Urzędzie Miasta w W. odbyło się spotkanie, w którym udział wzięli Skarżący oraz Burmistrz W. Przedmiotem spotkania było wyjaśnienie zaistniałej sytuacji oraz dokonanie ustaleń dotyczących spraw uregulowanych Zarządzeniem. Po spotkaniu Skarżąca E. B., drogą mailową otrzymała od pracownika Urzędu Miasta W. projekt dokumentu pt. "Ustalenia dotyczące spraw, uregulowanych zarządzeniem Burmistrz W. 0050.317.2025.OR oraz spraw, dotyczących ustaleń pomiędzy gminą W. a Członkami Wspólnoty Gruntowej we wsi J. (Spółki Pastwiskowo-Leśnej)". Przekazany projekt stanowi zestawienie propozycji Burmistrza W dotyczących kolejnych czynności, co do których wykonania starania czynić mają Skarżący. Propozycje (w tym m.in. doprowadzenie by Zebranie Członków Spółki podjęło uchwały: w sprawie zgody na nieodpłatne przekazanie na rzecz Gminy W. działek, stanowiących własność Spółki, zgody na zamianę nieruchomości, będącej własnością Spółki, finansowanie przez Spółkę utrzymania toalet przeznaczonych dla użytkowników gminnej ścieżki rowerowej) zdaniem Skarżących w zasadniczej części nie są związane z realizacją celu Spółki. Wskazane wyżej okoliczności, sposób doręczenia Zarządzenia (bardzo wczesna pora oraz przekazanie korespondencji za pośrednictwem Straży Miejskiej), a nadto działanie Organu oraz nowych członków zarządu po wydaniu Zarządzenia (brak odbioru korespondencji, kontakt jedynie za pośrednictwem Organu) każą przypuszczać, że zaskarżone Zarządzenie nie jest wyrazem realizacji czynności nadzorczych, ale jest aktem służącym do nakłonienia członków wspólnoty do podjęcia czynności wskazanych przez Organ w treści e-maila z dnia 11 czerwca 2025 roku, nie zmierzających do poprawy sposobu działania Spółki i naprawienia domniemanych nieprawidłowości. Skarżący wskazali, że biorąc pod uwagę powyższe fakty oraz powołane dowody, stoją na stanowisku, że działania podejmowane przez odwołany Zarząd Spółki mieściły się w granicach powszechnie obowiązującego prawa i zmierzały do realizacji celu Spółki określonego w § 5 Statutu. Realizacja celu odbywała się w ramach przysługujących Zarządowi kompetencji, a wszelkie czynności prowadzone były w sposób transparentny, racjonalny i z uwzględnieniem interesu Spółki. Natomiast Organ wydając Zarządzenie nie podjął żadnych działań zmierzających do wyjaśnienia wątpliwych dla niego okoliczności faktycznych. W szczególności nie zwrócił się do Zarządu Spółki o przedłożenie jakichkolwiek dokumentów, nie wezwał do złożenia wyjaśnień przez Członków Zarządu Spółki oraz nie przeprowadził czynności sprawdzających, a w konsekwencji błędnie uznał, że działalność Zarządu nie osiąga celu, w którym Spółka została utworzona oraz że dochodzi do nienależytego zagospodarowania gruntów wchodzących w skład wspólnoty. Ponadto działania Organu po wydaniu Zarządzania tj. sposób doręczenia Zawiadomień, termin przekazania dokumentów i dostępu do siedziby, a także proponowana przez Burmistrza czynność do podjęcia przez Spółkę budzą wątpliwości z punktu widzenia legalności i celowości podjętego Zarządzenia. Z uwagi, iż w ocenie Skarżących Zarządzenie zakwalifikować należy na podstawie art. 3 § 2 pkt 6) p.p.s.a. jako akt organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonego Zarządzenia w całości, zaś z ostrożności procesowej, w przypadku uznania przez Sąd, że przedmiotowe Zarządzenie nie spełnia przesłanek określonych w art. 3 § 2 pkt 6) p.p.s.a. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit. a) i lit. c) p.p.s.a. wnieśli o uchylenie zaskarżonego Zarządzenia w całości, gdyż wydane zostało ono z naruszeniem przepisów powszechnie obowiązującego prawa. W odpowiedzi na skargę Burmistrz W wniósł o jej oddalenie podnosząc, że w zakresie meritum skargi brak jest podstaw do jej uwzględnienia przez Sąd, tak w zakresie żądania stwierdzenia nieważności zarządzenia Burmistrza W z dnia 16 maja 2025 r., jak i jego uchylenia. Burmistrz W nie naruszył prawa, podjął zarządzenie w zakresie swoich kompetencji oraz działając na podanej w przedmiotowym zarządzeniu podstawie prawnej. Zgodnie z art. 23 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych nadzór nad działalnością spółki sprawuje właściwy wójt (burmistrz, prezydent miasta). Tak więc, na podstawie powołanego przepisu, Burmistrz W sprawuje nadzór nad działalnością Spółki dla zagospodarowania wspólnoty gruntowej we wsi J. (Spółki Pastwiskowo- Leśnej w J. ), gdyż J. leżą na terenie Gminy W.. Zgodnie z kolei z art. 25 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, jeżeli działalność organów spółki nie osiąga celu, w którym spółka została utworzona, a w szczególności w razie nienależytego zagospodarowania gruntów wchodzących w skład wspólnoty, właściwy wójt (burmistrz, prezydent) może powołać organy spółki spośród osób, niebędących członkami spółki. Zaskarżone zarządzenie zostało wydane na tej podstawie. W pierwszej kolejności zaznaczono, że działania nadzorcze organu nie mają charakteru decyzji administracyjnych (patrz: Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 4 września 2019 r. sygn. II SA/Ke 437/19), a więc do zarządzenia jedynie posiłkowo można stosować zasady dowodzenia, wskazane w KPA, jak również nie ma do niego zastosowania art. 7 w zw. z art. 77 § 1 Kpa. Zarzut sformułowany w oparciu o te przepisy jest więc bezprzedmiotowy. Oczywiście istnieje obowiązek uzasadnienia zarządzenia podjętego w trybie art. 25 ust. 1 lub 2 ustawy z 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, ale z tego Burmistrz W się wywiązał, szczegółowo i wyczerpująco wskazując, jaki stan faktyczny miał miejsce, na czym, jako organ nadzorczy nad Spółką, oparł swoją ocenę działań Zarządu Spółki, prowadzącą do negatywnej oceny oraz na jakiej podstawie oparł się, dokonując odwołania Zarządu i powołania go spośród osób nie będących członkami Spółki. Zgodnie z § 5 Statutu Spółki przedmiotem działalności spółki jest sprawowanie zarządu nad wspólnotą i jej racjonalne zagospodarowanie. Zgodnie z § 15 ust. 4 Statutu, członkowie zarządu w zakresie swojej działalności powinni przestrzegać ściśle obowiązujących przepisów oraz przepisów niniejszego statutu, jak również zarządzeń i decyzji wydanych przez organy sprawujące nadzór nad zagospodarowaniem wspólnoty gruntowej. Zgodnie z § 15 ust. 2 Statutu w szczególności do zakresu działania zarządu spółki m.in. należy: 3) opracowywanie projektu wieloletniego planu zagospodarowania użytków rolnych oraz rocznych planów prac gospodarczych w tym zakresie, 4) opracowywanie projektu regulaminu użytkowania gruntów i urządzeń spółki, 5) przedstawianie Zarządowi Miejskiemu w W. (po zmianie ustawy o samorządzie gminnym - Zarząd Miejski został zastąpiony przez Burmistrza W) do zatwierdzenia uchwalonego przez ogólne zebranie członków spółki planu zagospodarowania użytków rolnych oraz regulaminu użytkowania gruntów i urządzeń spółki w terminie jednego miesiąca od dnia powzięcia uchwały, 8) nadzór nad wykonywaniem robót i należytym utrzymaniem urządzeń spółki oraz racjonalnym użytkowaniem gruntów i urządzeń spółki zgodnie z uchwalonym i zatwierdzonym regulaminem. Oznacza to konieczność działania Zarządu i gospodarowania gruntami i urządzeniami spółki m.in. w zgodzie z aktami prawa miejscowego, stanowiącymi źródłem powszechnie obowiązującego prawa, o zakresie obowiązywania ograniczonym do obszaru działania organów, które go ustanowiły, jak również opracowywanie projektów planów i regulaminu spółki, przedstawianie ich do podjęcia uchwały przez zgromadzenie członków spółki, a następnie przedstawianie ich Burmistrzowi W do zatwierdzenia. Takim prawem miejscowym jest, zgodnie z art. 14 pkt 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z obowiązującym do 27 kwietnia 2024 r. miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (MPZP) dla obszaru J. , w brzmieniu zatwierdzonym Uchwałą Nr XI/77/2007 Rady Miejskiej w W. z dnia 28 września 2007 r. (Dz. Urz. woj. małopolskiego Nr 805, poz. 5221), działki Spółki nr [...], [...] [...], [...], [...], położone w J. , znajdowały się na terenach zieleni nieurządzonej w obszarach zagrożonych powodzią lub zalaniem oraz częściowo złoża, a oznaczone były w MPZP z 2007 r. symbolem [...] co oznacza tereny zieleni nieurządzonej w obszarach zagrożonych powodzią. Z kolei w MPZP w brzmieniu zatwierdzonym Uchwałą Nr LXXI/675/2024 Rady Miejskiej w W. z dnia 27 marca 2024 r. (Dz. Urz. woj. małopolskiego Nr 2024, poz.2940), który wszedł w życie 27 kwietnia 2024 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru obejmującego część J. oraz część Gorzenia Górnego, działki te znalazły się w obszarach odpowiednio: [...]; [...], [...]; [...], [...], [...], [...], co oznacza położenie na terenach rolniczych, terenach zieleni nieurządzonej oraz KDW- drogi wewnętrzne, przy czym na terenach działek nadal częściowo znajduje się złoże. Oznacza to, że na działkach Spółki w czasie obowiązywania zarówno MPZP z 2007 jak i 2024 nie wolno było i nie wolno nadal sytuować nowych obiektów kubaturowych, a ich wykorzystanie nie może naruszać zapisów MPZP. Tymczasem, pomimo niezgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego użytkowania działek Spółki na w/w działkach znajdują się obiekty kubaturowe, tj. domy na betonowych słupach a nawet na fundamentach, posadowione niezgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego i bez zezwoleń oraz w granicach udokumentowanych złóż kopalin. W tym zakresie prowadzone jest przez Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w W. postępowanie wyjaśniające w sprawie obiektów zlokalizowanych na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...] w miejscowości J., pozostających we władaniu Spółki Pastwiskowo - Leśnej w J. . Dodatkowo na terenie, którym włada Spółka, są posadowione obiekty kubaturowe i obiekty rekreacyjne, nie posiadające podłączenia do kanalizacji, są porzucone stare samochody, a w 2024 r. miał miejsce pożar drewnianego budynku mieszkalnego, zlokalizowanego w ogródku działkowym. Ze strony odwołanego Zarządu Spółki nie były podejmowane żadne czynności, aby stan ten doprowadzić do porządku, i to nawet pomimo toczącego się w PINB postępowania wyjaśniającego. Wbrew temu co napisane jest w skardze nie przedstawiono, jakie czynności podejmował odwołany Zarząd Spółki w reakcji na niezgodne z miejscowym planem zagospodarowanie działek przez dzierżawców, oraz jakie składał dokumenty i informacje. Odwołany Zarząd (powołany na zebraniu 16.03.2025 r. w tym samym składzie osobowym na kolejną kadencję), nie podejmował czynności zmierzających do usunięcia nieprawidłowości, długotrwale tolerując je. Składanie wniosków w 2022 i 2023 do planu miejscowego miało miejsce z opóźnieniem do procedury planistycznej, w związku z czym wnioski te nie odnosiły skutku. Sami Skarżący w uzasadnieniu wniosku wskazują, że już od 2015 r. Spółka dzierżawiła powołane w Zarządzeniu działki, będące własnością Spółki, położone nad rzeką [...]. Twierdzenie we wniosku, że "Wzór umowy dzierżawy opracowany został przy udziale prawników zatrudnionych w Urzędzie Miejskim w W. " jest to próba przerzucenia odpowiedzialności za sformułowanie umowy na osoby, które nie mają możliwości odniesienia się do takich twierdzeń, niemożliwa do weryfikacji, na bazie twierdzeń, na które nie zaoferowano żadnego dowodu, a zatem gołosłowna. Burmistrz B. K., pełniący obowiązki od kadencji 2018-2024, nie ma wiedzy co do takiego faktu. Nawet jednak zakładając udostępnienie wzoru umów dzierżawy, powszechnie dostępnych czy w formie wzorów internetowych, czy - jeśli chodzi o umowy Gminy W. - w trybie informacji publicznej, bezspornym jest, że to Spółka jako wydzierżawiający, zawiera konkretna umowę dzierżawy, ma wpływ na jej treść, a jeśli Dzierżawcy się z niej nie wywiązują, np. będąc zobowiązani do użytkowania dzierżawionego terenu zgodnie z jego przeznaczeniem, nie dotrzymują zobowiązania, to właśnie Zarząd spółki, w zakresie odpowiedzialności za zarządzanie nieruchomościami tejże Spółki, jest zobowiązany podejmować odpowiednie kroki, a nie zrobił tego. Zarząd nie opracował ani nie przedstawił do zatwierdzenia Burmistrzowi W planu zagospodarowania użytków rolnych, jak i regulaminu użytkowania gruntów i urządzeń spółki, który to obowiązek wynika ze statutu. Plan z 2024 r., załączony do skargi, nie został uchwalony ani złożony do zatwierdzenia Burmistrzowi W. Kuriozalne jest przywoływanie w uzasadnieniu wniosku argumentacji co do zatwierdzenia, mającego miejsce w 2008 r., biorąc pod uwagę, że minęło od tego czasu 17 lat, sami Skarżący wskazali, że Spółka weszła w dzierżawy od 2015 r., a w kwietniu 2024 r. wszedł w życie nowy MPZP we wsi J., obejmujący zmianę przeznaczenia działek pozostających we władaniu Spółki. Nie przedkładanie planu i regulaminu organowi nadzoru do zatwierdzenia przez 17 lat dowodzi, że odwołany Zarząd (po raz kolejny, jak sami przyznają Skarżący, w tym samym składzie osobowym), długotrwale nie dopełniał obowiązków statutowych we wskazanym zakresie. Ponadto, skoro Statut przewiduje roczny plan prac gospodarskich, to oczywistym i nie wymagającym wykładni jest, że powinien być on przedstawiany przez Zarząd i zatwierdzany co roku (§ 12 ust. 1 p. 4 i ust. 2 Statutu), a nie co 17 lat. W związku z powyższym Burmistrz miał pełne i uzasadnione prawo stwierdzić, że działalność zarządu Spółki nie osiąga celu, w którym spółka została utworzona, gdyż cały czas ma miejsce nienależyte, nieracjonalne i niezgodne z prawem miejscowym, zagospodarowanie gruntów wspólnoty, a stan ten ma charakter przewlekły. Ponadto po weryfikacji wyboru członków do Zarządu Spółki, dokonanego na zebraniu 16.03.2025 r., zgodnie z protokołem z zebrania Spółki z dnia 16.03.2025 r., stwierdzono, że do zarządu Spółki weszli członkowie zarządu: 1) Przewodniczący - pan L. F. 2) Członek - pan C. P. - przy czym z aktualnego wypisu z rejestru gruntów wynika, że żadna z tych osób nie jest członkiem Spółki, gdyż na dzień wyboru osoby te nie były osobami uprawnionymi do udziału we wspólnocie gruntowej (zgodnie z § 6 ust. 1 Statutu). W protokole z zebrania odnotowano, że Panowie działali na zebraniu jako pełnomocnicy członków (co wnioskodawcy przyznają we wniosku), a zatem na podstawie § 13 ust. 3 Statutu Spółki nie przysługiwało tym osobom bierne prawo wyborcze do zarządu Spółki. Tłumaczenie, zawarte we wniosku, że taka była interpretacja, stanowi w tym przypadku wykładnię statutu contra legem, albowiem, wobec jasnego brzmienia zapisu statutowego, nie można nadawać mu w drodze interpretacji przeciwnego brzmienia. Skoro bowiem członkowie wspólnoty gruntowej wprowadzili do statutu zapis, że wyłącznie członkowie wspólnoty mają bierne prawo wyborcze do organu, to nie można w drodze interpretacji zmieniać sensu zapisu na dokładnie odwrotny. Burmistrz dodał, że Burmistrzowi nie są przedkładane listy członków Spółki, w związku z czym podjął wiedzę o tym, że zostały wybrane osoby nie będące członkami, z dokumentów zebrania, dot. zebrania Spółki z dnia 16.03.2025 oraz z informacji od osób, które były na zebraniu i były zbulwersowane sposobem podejścia do zapisów Statutu przez odwołanych członków zarządu i to na wielu płaszczyznach. Okazało się również, że część mieszkańców wsi J. ma duże zastrzeżenia do sposobu działania członków Zarządu Spółki, stawiając im zarzuty w zakresie np. reglamentowania dostępu drogami dla mieszkańców, czy też bezpodstawne skreślenie członków z listy członków Spółki, co było przedmiotem istotnego poruszenia wśród mieszkańców, wprowadzając niesnaski i konflikty. Okoliczności te nie zostały wymienione w zarządzeniu, gdyż mieszkańcy obawiali się szykan. Jednakże już z okoliczności wskazanych w zarządzeniu wynika niezbicie, że spółka w sposób nienależyty i z naruszeniem Statutu dokonuje zagospodarowania gruntów wchodzących w skład wspólnoty, a zatem wobec potwierdzenia, że zaszły przesłanki, o których mowa w art. 25 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych Burmistrz W miał prawo podjąć kwestionowane przez skarżących zarządzenie. Nie ma przy tym konieczności gradacji zastosowanych przez organ nadzorczy środków prawnych, czy też ich stosowania w określonej kolejności. Burmistrz może skarżyć uchwały, wnioskować o ich podjęcie, ale może również odwołać członków zarządu bez uprzedniego wyczerpywania innych środków. Jeśli chodzi o zarzuty dotyczące doręczenia zarządzenia wcześnie rano (w godz. 6.10- 6.30) przez funkcjonariuszy Straży Miejskiej, to po pierwsze godz. 6.00- 22.00 nie są godzinami nocnymi, ani godzinami braku aktywności życiowej i urzędowej (niektórzy pracownicy UM w W. chodzą do pracy na 6.00). Po drugie, zamiarem było dostarczenie zarządzenia członkom Zarządu w jednym czasie, aby zminimalizować ryzyko unikania odbioru korespondencji przez członków powiadomionych przez członków, którym już zarządzenie wręczono, o zamiarze wręczenia zarządzenia. Po trzecie, chodziło o to, aby Strażnicy Miejscy mogli rozpocząć pełnienie regularnych obowiązków zgodnie z harmonogramem godzin pracy Straży Miejskiej (od 7). Z informacji organu wynikało także, że członkowie zarządu mogą na 7.00 iść do pracy, co spowodowałoby brak możliwości wręczenia im korespondencji w miejscu zamieszkania i tworzenie niezręcznej dla nich sytuacji w ich miejscach pracy. Skuteczne poranne doręczenie eliminuje okres niepewności i ewentualnej podwójnej reprezentacji, a także chroni interes Wspólnoty oraz majątek Spółki. Jeśli chodzi o zarzut, że: "nowopowołany zarząd nie tylko nie podjął dotąd żadnych czynności zmierzających do korekty wskazanych w treści Zarządzenia nieprawidłowości. Co więcej brak jest prawidłowego kontaktu członków Spółki oraz komisji rewizyjnej Spółki z nowymi członkami zarządu. Próby doręczenia pism przez komisję rewizyjną Spółki zmierzające do wezwania nowo powołanego Zarządu Spółki do zwołania nadzwyczajnego ogólnego zebrania członków Spółki spotkały się z odmową przyjęcia pism" - Burmistrz wskazał, że pomimo wyznaczonego na dzień 20.05.2025 r. terminu udostępnienia dokumentacji, pomieszczeń Spółki, itd., odwołani członkowie Zarządu nie dokonali tego w wyznaczonym terminie, na spotkanie stawił się wyłącznie odwołany Przewodniczący pan L. F., który odmówił wydania dokumentacji, kluczy, twierdząc, że są one u księgowej, a następnie deklarując, że odwołany Zarząd dokona przekazania kluczy, dokumentacji, dostępu do rachunków bankowych dnia 23.05.2025 r. Powyższy termin nie został przez odwołanych członków zarządu dotrzymany, jak też do tej pory - do dnia 14.07.2025 r. - nie zostały przekazane ani dokumenty, ani dane, ani pomieszczenia Spółki. Nowy zarząd nie ma do nich dostępu, w związku z czym na chwilę obecną nie ma możliwości prowadzenia jakichkolwiek działań w imieniu Spółki. Nie ma dostępu do umów dzierżawy ani jakiejkolwiek innej dokumentacji. Z inicjatywy i z udziałem Burmistrza W doszło już po wręczeniu zarządzenia do kilku spotkań pomiędzy odwołanym i powołanym Zarządem, na których strony i organ próbują dojść do ustaleń, które pozwolą wyeliminować nieprawidłowości wskazane w zarządzeniu, a równocześnie rozwiązać kwestie dróg oraz poruszają inne sprawy istotne dla mieszkańców wsi J., będące przedmiotem rozmów. Na żadnym etapie nie było mowy o jakimkolwiek ultimatum, chyba, że jako takie wnioskodawcy rozumieją zakończenie rozmów polubownych. Biorąc jednak pod uwagę, że strony prowadzą nadal ustalenia, a to ze strony skarżących ma miejsce wnoszenie środków zaskarżenia, pomimo toczonych rozmów i korespondencji (poza skargą, skarżący wnieśli także wniosek do Wojewody o rozstrzygnięcie nadzorcze), trudno mówić o jakimkolwiek ultimatum. Burmistrz W odbiera ten argument, podobnie jak poprzedni, dotyczący doręczenia zarządzenia, jako próbę nadania przez skarżących dramatyzmu skardze. Wobec powyższego wniesiono o oddalenie skargi. Na rozprawie pełnomocnik skarżących wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu bądź jego uchylenie oraz zasadzenie kosztów, w tym zastępstwa procesowego. Wskazał, że jeżeli co do L. F. i C. P. Burmistrz stwierdził przeszkodę uniemożliwiającą ich powołanie do zarządu, to mógł skorygować zarząd co do tych osób, a nie odwoływać cały zarząd. Podał, że Gminie zależało na tym, żeby drogi, które zostały wyasfaltowane, przeszły we władanie Gminy. Na tym tle powstał spor miedzy zarządem a Gminą, skutkujący wydaniem zaskarżonego zarządzenia, a to, że spółka funkcjonowała prawidłowo wynika z decyzji Wójta z dnia 18 grudnia 2024 r., który w uzasadnieniu sam wyraził taką opinię. Tymczasem w zarządzeniu stwierdzono, że niewłaściwe zarządzanie ma charakter przewlekły od wielu lat. Ze statutu wynika, że plany zarządzania gruntami mają charakter wieloletni i takie plany zostały utworzone. Natomiast pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi, podtrzymał stanowisko wyrażone w odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej wykonywana przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5 (tj. inne niż akty prawa miejscowego), podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Zgodnie z art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Natomiast w przypadku nieuwzględnienia skargi sąd, w oparciu o art. 151 p.p.s.a., oddala skargę. Zgodnie z art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 1153 - dalej jako "u.s.g.") każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlega zarządzenie organu gminy, którego postanowienia naruszają interes prawny lub uprawnienia danej osoby. Mając na uwadze, że skarżący byli członkami zarządu spółki powołanej dla zagospodarowania wspólnoty gruntowej, który odwołano zaskarżonym zarządzeniem organu gminy, należy stwierdzić, że posiadali oni interes prawny w zaskarżeniu zarządzenia. Przechodząc do merytorycznej oceny skargi podkreślić należy, że z treści art. 91 ust. 1 i 4 u.s.g. wynika, że przesłanką stwierdzenia nieważności zarządzenia organu samorządu gminnego jest istotna sprzeczność zarządzenia z prawem. Podstawą stwierdzenia nieważności zarządzenia organu samorządu gminnego nie może być więc jakiekolwiek naruszenia prawa, lecz wyłącznie sprzeczność z prawem, która ma charakter istotny. W przedmiotowej sprawie brak było podstaw do stwierdzenia nieważności zarządzenia, bowiem zaskarżone zarządzenie nie narusza prawa w stopniu istotnym. W sprawie nie budzi wątpliwości, że zaskarżone zarządzenie zostało wydane przez powołany do tego organ. To bowiem wójt (burmistrz, prezydent miasta) sprawuje nadzór nad działalnością spółki powołanej do sprawowania zarządu nad wspólnotą gruntową (art. 24 ustawy z dnia 29 czerwca 1963 r. o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 1454 - dalej jako: "ustawa o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych" lub "u.z.w.g.")). Kompetencja organu wykonawczego gminy do wydania zarządzenia wynika także wprost z art. 25 ust. 2 u.z.w.g. Materialnoprawną podstawę zaskarżonego zarządzenia stanowił art. 25 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, zgodnie z którym jeżeli osoby wybrane lub wyznaczone do organów spółki odmówią uczestniczenia w tych organach lub jeżeli działalność tych organów nie będzie osiągała celu, w którym spółka została utworzona, a w szczególności w razie nienależytego zagospodarowania gruntów wchodzących w skład wspólnoty, właściwy wójt (burmistrz, prezydent miasta) może powołać organy spółki spośród osób niebędących członkami spółki. Spółka powoływana jest do sprawowania zarządu nad wspólnotą gruntową i do właściwego zagospodarowania gruntów wchodzących w skład tej wspólnoty (art. 14 ust. 1 u.z.w.g.). Celem działalności spółki oraz jej organu wykonawczego – zarządu spółki pozostaje zatem sprawowanie należytego zarządu nad wspólnotą gruntową i właściwe zagospodarowanie gruntów wchodzących w skład tej wspólnoty. W konsekwencji też za okoliczności uzasadniające zastosowanie art. 25 ust. 2 ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych, uprawniające organ gminy do odwołania osób wchodzących w skład dotychczasowego zarządu spółki i powołania zarządu spółki w nowym składzie, należy uznać wszelkie wadliwości w sprawowaniu właściwego zarządu nad wspólnotą gruntową i właściwego zagospodarowania gruntów wchodzących w skład wspólnoty. Jest przy tym oczywiste, że wójt (burmistrz, prezydent miasta) może ingerować władczo w działalność spółki powołanej do sprawowania zarządu nad wspólnotą gruntową wyłącznie wtedy, gdy przepisy ustawy wyraźnie dopuszczają taką możliwość. W sprawie tego rodzaju normą kompetencyjną upoważniającą organ do zastosowania określonego środka nadzoru pozostaje art. 25 ust. 2 u.z.w.g., przy czym okolicznościami usprawiedliwiającymi zastosowanie tego przepisu są wszelkie nieprawidłowości w zakresie właściwego sprawowania zarządu i zagospodarowania gruntów wspólnoty gruntowej. W sytuacji, gdy przesłanką stwierdzenia nieważności zarządzenia organu samorządu gminnego pozostaje istotna sprzeczność zarządzenia z prawem, postulowane przez skarżących rozstrzygnięcie w przedmiocie stwierdzenia nieważności zarządzenia mogłoby zostać wydane tylko wtedy, gdyby okazało się, że żaden ze stawianych dotychczasowemu zarządowi spółki zarzutów dotyczących wadliwego sprawowania zarządu i zagospodarowania gruntów wspólnoty, nie okazał się uzasadniony. W okolicznościach niniejszej sprawy takiego stanowiska nie można podzielić, bowiem zarząd spółki odwołany zarządzeniem Burmistrza W z dnia 16 maja 2025 r. nieprawidłowo sprawował zarząd nad wspólnotą gruntową i niewłaściwe gospodarował gruntami wchodzącymi w skład wspólnoty. W tej kwestii należy w całości podzielić stanowisko organu wyrażone w odpowiedzi na skargę. Ubocznie Sąd wskazuje, że jak wskazał Burmistrz w odpowiedzi na skargę, skarżący wnieśli także wniosek do Wojewody o rozstrzygnięcie nadzorcze, jednak brak podstaw do stwierdzenia, by Wojewoda znalazł podstawy prawne do zakwestionowania zgodności z prawem zarządzenia i by zastosował jakiekolwiek środki nadzorcze. Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy pisemnego uzasadnienia zaskarżonego Zarządzenia, które jest jego integralną częścią, oraz z materiałów zgromadzonych w aktach sprawy, Burmistrz dopatrzył się szeregu okoliczności faktycznych (wskazanych także w odpowiedzi na skargę, a przytoczonych w części wstępnej niniejszego uzasadnienia) jednoznacznie wskazujących na to, że dotychczasowy zarząd spółki (skarżący) dopuszczał się zachowań, które należy kwalifikować jako niewłaściwe sprawowanie zarządu i gospodarowanie mieniem wspólnoty gruntowej. Już zatem powyższe okoliczności dowodzą, że dotychczasowy zarząd spółki dopuszczał się zachowań, które należy kwalifikować jako niewłaściwe sprawowanie zarządu i gospodarowanie mieniem wspólnoty gruntowej, co uprawniało organ nadzorczy do odwołania zarządu w trybie art. 25 ust. 2 u.z.w.g. Jeszcze raz należy bowiem podkreślić, że zgodnie z art. 91 ust. 1 i 4 u.s.g. warunkiem skutecznego zaskarżenia zarządzenia organu samorządu gminnego jest stwierdzenie istotnego naruszenia prawa. Ustawodawca wprowadzając sankcję nieważności, jako następstwa naruszenia przepisu prawa, nie określił rodzaju tego naruszenia. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się jednak, że podstawę do stwierdzenia nieważności zarządzenia, czy też uchwały organu gminy stanowią takie naruszenia prawa, które mieszczą się w kategorii ciężkich, rażących naruszeń. Przykładowo, w razie podjęcia uchwały przez organ niewłaściwy, braku podstawy prawnej do podjęcia uchwały określonej treści, niewłaściwego zastosowania przepisu prawnego będącego podstawą podjęcia uchwały, naruszenia procedury podejmowania uchwał. Chodzi zatem o istotne naruszenia prawa, aby móc zastosować ten radykalny środek nadzoru. W sprawie musi zostać więc ustalone w sposób nie budzący wątpliwości istnienie sprzeczności kontrolowanego zarządzenia z przepisami prawa. W sytuacji, gdy zaskarżone zarządzenie (prawidłowa forma prawna rozstrzygnięcia wynikająca z art. 23 i art. 25 ust. 2 u.z.g.w.) Burmistrza W, zostało wydane przez uprawniony do tego organ, w ramach przysługujących mu kompetencji nadzorczych oraz w oparciu o istniejącą podstawę prawną (art. 25 ust. 2 u.z.w.g.), stwierdzenie przez skarżony organ zaistnienia przywołanych w uzasadnieniu Zarządzenia i odpowiedzi na skargę okoliczności wskazujących na niewłaściwe sprawowanie zarządu i gospodarowanie mieniem wspólnoty gruntowej przez dotychczasowy zarząd spółki dla zagospodarowania wspólnoty gruntowej sprawia, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonego zarządzenia. Sąd przy tym wskazuje, że ze swej istoty nie jest możliwe wykazanie wprost istnienia tzw. faktów negatywnych. W takiej sytuacji to zarząd spółki, któremu zarzucono zaniechania, powinien wykazać fakt należytego działania w interesie wspólnoty gruntowej, czego nie dokonał. Odnosząc się do okoliczności, że dwóch dotychczasowych członków zarządu Spółki nie było na dzień 16 marca 2025 r. członkami Spółki, gdyż na dzień wyboru osoby te nie były osobami uprawnionymi do udziału we wspólnocie gruntowej (zgodnie z § 6 ust. 1 Statutu), Sąd wskazuje, że ma to znaczenie, bowiem jest prawnie oczywiste, że nienależycie obsadzony organ, który w istocie nie może reprezentować Wspólnoty i podejmować zgodnych z prawem i statutem działań nie może sprawować zarządu w należyty sposób, a wadliwości w sprawowaniu we właściwy sposób zarządu nad wspólnotą gruntową, w oczywisty sposób mogą przekładać się na nienależyte zagospodarowanie gruntów wchodzących w skład wspólnoty. Taki przykład wskazał Burmistrz w odpowiedzi na skargę wskazując, że na podstawie § 13 ust. 3 Statutu Spółki nie przysługiwało tym osobom bierne prawo wyborcze do zarządu Spółki, a mimo to zostali wybrani do zarządu wbrew uregulowaniu Statutu. Reasumując Sąd stwierdził, że zaskarżone zarządzenie Burmistrza W zostało wydane przez uprawniony do tego organ oraz w oparciu o istniejącą podstawę prawną (art. 25 ust. 2 u.z.w.g.), zaś stwierdzenie, że zaistniały przywołane w uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia i odpowiedzi na skargę okoliczności wskazujące na niewłaściwe sprawowanie zarządu i gospodarowanie mieniem wspólnoty gruntowej przez dotychczasowy zarząd spółki dla zagospodarowania wspólnoty gruntowej, sprawia, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności zarządzenia. Odnosząc się do kwestii dotyczącej uzasadnienia zaskarżonego zarządzenia, to jak wyżej wskazano, uzasadnienie takie zostało sporządzone i nie ma ono takiego charakteru, jak uzasadnienia decyzji i postanowień, bowiem w sytuacji, gdy obowiązujące przepisy nie przewidują obowiązku jego sporządzenia, uzasadnienie takie ma wyłącznie wartość informacyjną. W okolicznościach niniejszej sprawy wynika z niego, jakie były przyczyny wydania zaskarżonego zarządzenia. Nie jest rolą Sądu, kontrolującego jedynie legalność zaskarżonego zarządzenia, wnikanie w będące zarzewiem sporu okoliczności faktyczne związane z funkcjonowaniem wspólnoty gruntowej. Nie mające wpływy na rozstrzygnięcie pozostawały okoliczności związane z doręczeniem skarżącym zaskarżonego Zarządzenia. Na koniec Sąd wskazuje, że oddalił wniosek organu o skierowanie sprawy do postępowania mediacyjnego, bowiem jego prowadzenie przedłużyłoby bieg niniejszej sprawy, a nie mogłoby przynieść racjonalnego rezultatu w sytuacji, gdy rolą sądu administracyjnego orzekającego w niniejszej sprawie była kontrola legalności zaskarżonego zarządzenia, czego Sąd dokonał wydając wyrok. Nadto Sąd oddalił wnioski dowodowe złożone przez organ na rozprawie, bowiem - jako, że wszystkie złożone pisma nosiły datę po wydaniu zaskarżonego zarządzenia, zatem ich treść nie mogła mieć wpływu na ocenę legalności kontrolowanego zarządzenia, która - jak wynika z wyroku i niniejszego uzasadnienia - jest dla organu pozytywna. Sąd stwierdził, że nie doszło do zarzucanego skargą naruszenia prawa procesowego. W skardze nie określono, na jakiej podstawie art. 7, art. 77 k.p.a., regulujące zasady zbierania i oceny dowodów w postępowaniu administracyjnym, miałyby mieć zastosowanie w przypadku podejmowania rozstrzygnięcia na podstawie art. 23 w zw. z art. 25 ust. 2 u.z.w.g. Zakres przedmiotowy stosowania k.p.a. określa art. 1 i art. 2 k.p.a. W postępowaniach prowadzonych na podstawie u.z.w.g. ma w pewnych przypadkach zastosowanie k.p.a., kiedy ustawa przewiduje wydanie decyzji. Takiego wymogu nie stanowią wprost przepisy regulujące uprawnienia nadzorcze organu, nie regulują one również przebiegu takiego postępowania nadzorczego, nie wskazują na stosowanie do niego przepisów k.p.a. Skoro przebieg postępowania nadzorczego nie jest uregulowany, a w szczególności brak jest podstaw do uznania, że przepisy k.p.a. mają do niego zastosowanie, to przeprowadzenie tego postępowania w sposób gabinetowy nie może zostać uznane za naruszenie prawa, nawet o charakterze nieistotnym. Niedoszło też do zarzuconego skargą naruszenia prawa materialnego. W tym stanie rzeczy, na podstawie przytoczonych powyżej przepisów oraz w oparciu o art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło