II SA/Kr 880/15
PostanowienieWSA w Krakowie2016-08-02
Skład orzekający: Krystyna Daniel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania postanowienia o ustaleniu opłaty legalizacyjnej za samowolnie wybudowaną altanę ogrodową jest uzasadnione ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Wykonanie postanowienia o ustaleniu opłaty legalizacyjnej w kwocie 25 000 zł może zostać wstrzymane na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd, analizując wniosek o wstrzymanie, powinien wziąć pod uwagę całokształt akt sprawy, w tym sytuację finansową skarżących, która może prowadzić do pozbawienia ich środków na bieżące utrzymanie lub do rozstroju nerwowego.Stan faktyczny
Skarżący S.P. i D.P. wnieśli skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora ustalające dla nich opłatę legalizacyjną w kwocie 25 000 zł za samowolnie wybudowaną altanę ogrodową. Skarżący wnieśli o wstrzymanie wykonania postanowienia, wskazując na ryzyko wyrządzenia znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków, w tym rozstroju nerwowego i konieczności ponownego pobytu w szpitalu. W trakcie postępowania przed sądem skarżący uzyskali zwolnienie od kosztów sądowych, a następnie uiścili wpis od skargi.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonego postanowienia.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S.P. i D.P. na postanowienie nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 6 maja 2015 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia opłaty legalizacyjnej postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonego postanowienia.
S.P. i D.P. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na postanowienie nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 6 maja 2015 r. znak: [...] , którym utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia 22 grudnia 2014 r. znak: [...] ustalające dla inwestorów: D. i S.P. opłatę legalizacyjną za samowolnie wybudowaną altanę ogrodową na działce nr [...] położonej w miejscowości T. , w kwocie 25 000 zł.
W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącym znacznej szkody, a co za tym idzie trudnych do odwrócenia skutków.
W piśmie procesowym z 18 lipca 2015 r. skarżący zawarli uzupełnienie uzasadnienia powyższego wniosku. Podnieśli m.in., że postępowanie w sprawie "nadszarpnęło" inwestorom zdrowie, doprowadziło inwestorkę do rozstroju nerwowego i pobytu w szpitalu.
Wskazali, że wydanie zaskarżonego postanowienia doprowadzi D.P. do całkowitego rozstroju nerwowego i ponownego pobytu w szpitalu. Podnieśli, że niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącym znacznej szkody polega na uiszczeniu opłaty legalizacyjnej, a w przypadku odmowy uiszczenia, na egzekucji rozbiórki.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, że w następstwie wezwania skarżących przez Sąd do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł, skarżący wnieśli w piśmie z 26 listopada 2015 r. wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Następnie w wyniku wydawanych rozstrzygnięć i wnoszonych przez skarżących środków zaskarżenia, kwestia wpadkowa przyznania skarżącym prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych zakończyła się prawomocnym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 czerwca 2016 r. sygn. II OZ 559/16 oddalającym zażalenie. Ostatecznie skarżący uiścili wpis od skargi 18 lipca 2016 r.
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016, poz. 718 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Sąd może także wstrzymać wykonanie aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
W orzecznictwie sądów administracyjnych podnosi się, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody ma miejsce wówczas, gdy nie będzie możliwy późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia bądź powrót do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 6 sierpnia 2015 r., sygn. akt I FSK 1369/15 oraz z dnia 21 listopada 2012 r., sygn. akt II OZ 1026/12 i z dnia 26 października 2012 r., sygn. akt II OSK 1841/12, orzeczenia dostępne na http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne konsekwencje, które powodują trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego następuje tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z dnia 15 listopada 2012 r., sygn. akt II OZ 990/12 i z dnia 2 października 2012 r., sygn. akt I GSK 1251/12.
Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu pozostawione jest uznaniu Sądu i może nastąpić wyłącznie na wniosek skarżącego. Na tym etapie postępowania Sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi.
Wniosek zasługuje na uwzględnienie. W przedmiotowej sprawie uiszczenie sumy 25 000 zł na obecnym etapie postępowania może spowodować nieodwracalne skutki, albowiem pozbawi skarżących środków na bieżące utrzymanie.
Podzielić w rozpatrywanej sprawie należy stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, że sąd analizując wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. nie może ograniczyć się tylko do okoliczności podanych w samym wniosku, lecz do całokształtu akt sprawy (por. postanowienie NSA z 3 czerwca 2015 r., I OSK 1476/15).
Należy mieć na uwadze, że z danych przedstawionych w formularzu PPF wynika, że skarżący osiągają dochód miesięczny w kwocie ok. 3 000 zł, przy czym stałe wydatki wynoszą co najmniej 1 900 zł. Z zestawienia powyższych kwot wynika, że skarżącym grozi wyrządzenie znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków przez zapłatę orzeczonej opłaty bądź egzekwowanie obowiązku rozbiórki wraz z jej kosztami.
W tej sytuacji, mając na uwadze całokształt okoliczności, Sąd uznał, że realizacja zaskarżonego postanowienia, w kontekście stwierdzonych okoliczności faktycznych, uzasadnia udzielenie skarżącym ochrony tymczasowej.
Wprawdzie świadczenie pieniężne, którego dotyczy spór w niniejszej sprawie, jest z natury rzeczy świadczeniem odwracalnym, jednakże rozważając skutki zapłaty owej należności, należało mieć na uwadze konsekwencje wynikające z wysokości ustalonej opłaty.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło