II SA/Kr 938/16

WyrokWSA w Krakowie2016-10-20

Skład orzekający: Andrzej Irla, Jacek Bursa, Anna Szkodzińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny (wierzyciel) pozostaje w bezczynności, jeśli nie podejmuje czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych, mimo że zobowiązany uchyla się od wykonania nałożonego na niego obowiązku, a wcześniejsze postępowanie egzekucyjne zostało umorzone?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny (wierzyciel) nie pozostaje w bezczynności, jeśli nie stwierdził jednoznacznie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku. W sytuacji, gdy wcześniejsze postępowanie egzekucyjne zostało umorzone prawomocnym postanowieniem, a przedstawione dowody nie potwierdzają jednoznacznie naruszenia obowiązku przez zobowiązanego, brak jest podstaw do wszczęcia nowych działań egzekucyjnych i zarzucania wierzycielowi bezczynności.
Stan faktyczny
Skarżący S.P. złożył skargę na bezczynność wierzyciela (Starosty) w związku z niewykonaniem decyzji dotyczącej dopuszczalnego poziomu hałasu przez Ochotniczą Straż Pożarną w T. Skarżący twierdził, że zobowiązany uchyla się od wykonania doraźnych czynności wyciszających hałas. Wcześniejsze postępowanie egzekucyjne zostało umorzone. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie o oddaleniu skargi na bezczynność, argumentując, że skoro postępowanie egzekucyjne zostało zakończone, nie można mówić o bezczynności organu. Skarżący kwestionował to rozstrzygnięcie, wskazując na dalsze naruszenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Irla Sędzia WSA Jacek Bursa Sędzia NSA Anna Szkodzińska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 października 2016 r. sprawy ze skargi S.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 2 czerwca 2016 r. znak: [....] w przedmiocie oddalenia skargi na bezczynność wierzyciela w sprawie niewykonania decyzji oddala skargę . S.P. pismem z dnia 7.02.2016 r., skierowanym do Starosty [....] , domagał się podjęcia czynności zamierzających do zastosowania właściwego środka egzekucyjnego w związku z uchylaniem się zobowiązanego "od wykonania obowiązku czynności w sprawie decyzji Starosty [....] z dnia 28.08.2007 r., znak [....] ." Jako podstawę prawną wniosku (wezwania) S.P. podał art. 6 par. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, że Starosta [....] postanowieniem z dnia 12.10.2011 r. (znak: [....] ) umorzył postępowanie egzekucyjne, ustalając jednocześnie, iż Ochotnicza Straż Pożarna w T. (dalej OSP) nie wykonała żadnych stałych zabezpieczeń dzwiękochłonnych na zewnątrz zajmowanego budynku. Jak wskazano w tym postanowieniu, czynnościami, które mogłyby ograniczyć poziom hałasu podczas imprez są działania o charakterze organizacyjnym i wyciszającym, polegające na przeniesieniu imprez do wewnątrz budynku, odtwarzanie muzyki z urządzeń (brak udziału zespołów muzycznych). Nadto, Starosta [....] i ustalił, że zobowiązany, na czas imprez w porze nocnej, zamyka okna, wygłusza otwory okienne grubą tkaniną i stawia ciągnik z naczepą przy budynku OSP, od strony posesji S.P. Wnioskodawca, powołując się na notatki urzędowe Komendy Powiatowej Policji w W. z dnia 16.10.2011 r., z dnia 29.01.2012 r. i z dnia 11.02.2012 r. podał, że Ochotnicza Straż Pożarna w T. , zaniechała postawienia ciągnika z przyczepą między budynkiem remizy a posesją wzywającego, nie dokonała też wygłuszenia otworów okiennych grubą tkaniną, podczas zabaw tanecznych w dniu 15.10.2011 r., w dniu 29.01.2012 r., a także w dniu 11.02.2012 r. Mając wskazane okoliczności na uwadze, S.P. wezwał wierzyciela do zastosowania skutecznego środka egzekucyjnego, w celu przymuszenia zobowiązanego do wykonania przedmiotowych czynności. W związku z tym pismem z dnia 7.02.2016 r., Starosta [....] zwrócił się do Komendy Powiatowej Policji w W. o podanie, czy prowadzone były czynności wobec osób zakłócających spokój publiczny. Starosta zwrócił się też do OSP w T. o ustosunkowanie się do treści pisma S.P. W odpowiedzi na to wezwanie, OSP w T. podała, że obowiązki wynikające z decyzji Starosty z dnia 28.08.2007 r. są przestrzegane, zaś zarzuty nie dotyczą zarządu OSP. Świetlica OSP jest dobrem społecznym i każdy ma prawo z niej korzystać. Użytkownik obiektu sam odpowiada za przestrzeganie przepisów. Komenda Powiatowa Policji w W. , w piśmie z dnia 29.03.2016 r. podała, że czynności wyjaśniające w sprawie zakłócania porządku publicznego zostały zakończone i odstąpiono od kierowanie wniosku o ukaranie. S.P. wniósł w dniu 29.02.2016 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. skargę na bezczynność wierzyciela – Starosty [....] . Domagał się zobowiązania tego organu aby w terminie 7 dni od dnia uwzględnienia skargi, podjął skuteczny środek egzekucyjny w celu przymuszenia zobowiązanego (Ochotniczej Straży Pożarnej w T. ) do wykonania decyzji Starosty [....] z dnia 28.08.2007 r. orzekającej o dopuszczalnym poziomie hałasu określonego dla wymienionego wyżej zobowiązanego. Nadto, domagał się zobowiązania wierzyciela do podjęcia środków zapobiegających brakowi nadzoru nad wykonywaniem tej decyzji. W uzasadnieniu skargi przywołał wcześniej opisane postanowienie Starosty [....] z dnia 12.10.2011 r., którym umorzono postępowanie egzekucyjne w sprawie niewykonania wymienionej wyżej decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu. Skarżący powołał treść art. 6 par. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wskazał, że w stanie faktycznym sprawy, po dacie 12.10.2011 r. tj. umorzeniu postępowania egzekucyjnego, zobowiązany permanentnie uchyla się od obowiązku wykonania doraźnych czynności (wygłuszenia okien grubą tkaniną, postawienia ciągnika z naczepą między budynkiem OSP, a posesją skarżącego). Od obowiązków tych zobowiązany uchylił się w nocy 15/16.2011 r., 29/30.01.2012 r., 11/12.02.2012 r. Ma to też miejsce podczas każdej zabawy tanecznej, która odbywa się w nocy. Podał skarżący, że pismem z dnia 7.02.2016 r. wezwał wierzyciela do zastosowania skutecznego środka egzekucyjnego (grzywny w celu przymuszenia), lecz ten środek nie został nałożony na zobowiązanego. Jedyną reakcją wierzyciela było wysłanie pism z dnia 11.02.2016 r. do Komendy Powiatowej w W. oraz Ochotniczej Straży Pożarnej w T., celem "ustosunkowania się", co w ocenie skarżącego stanowi działanie pozorne. Podkreślił, że "bezczynność wierzyciela polega na tym, że nie podejmuje on działań zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych wobec zobowiązanego. W razie stwierdzenia uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku, wierzyciel jest bezczynny, gdy nie wzywa go do tego, i w razie bezskuteczności tego upomnienia, nie sporządza tytułu wykonawczego i nie składa wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego" (wyrok WSA w Warszawie z dnia 22.06.2006 r., VII SA/Wa 146/06). Wg skarżącego, zobowiązany notorycznie uchyla się od wykonania obowiązku doraźnych czynności określonych decyzją Starost [....] o dopuszczalnym poziomie hałasu podczas zabaw tanecznych. Wadliwym, w ocenie skarżącego jest założenie, że wykonanie tej decyzji możliwe jest poprzez stosowanie środków doraźnych na czas zabaw tanecznych w postaci działań o charakterze "organizacyjnym i wyciszającym", podczas gdy nie ma możliwości ich kontroli i weryfikacji faktycznego ich podjęcia, w momencie ponadnormatywnej emisji hałasu do środowiska. Oznacza to, że nie ma możliwości kontroli wierzyciela nad stosowaniem i przestrzeganiem wydanej przez niego decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu, a nadto nie ma właściwego wykonania decyzji, co najmniej przez stałe zabezpieczenie dźwiękochłonne. W odpowiedzi na skargę Starosta [....] domagał się jej oddalenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia 8.04.2016 r. ([....] ) "oddaliło zażalenie na bezczynność wierzyciela". Kolegium podało, że egzekucja obowiązków wynikających z decyzji Starosty [....] z dnia 28.08.2007 r. była prowadzona przez ten organ, który postanowieniem z dnia 12.10.2011 r. umorzył postępowanie dotyczące niewykonania przez OSP T. obowiązków wynikających ze wskazanej decyzji Starosty z dnia 28.08.2007 r. Skoro wierzyciel (organ egzekucyjny) przeprowadził i zakończył postępowanie egzekucyjne, nie można mówić o jego bezczynności. Podało Kolegium, że własnym postanowieniem z dnia 17.04.2013 r. oraz z dnia 9.05.2013 r. – podjęło tożsame – jak niniejsze – rozstrzygnięcie. Nadto zauważyło, że WSA w Krakowie wyrokiem z dnia 7.11.2013 r., sygn. akt II SA/Kr 975/13 oddalił skargę na postanowienie Kolegium z dnia 9.05.2013 r., znak: [....] w przedmiocie oddalenia skargi na bezczynność wierzyciela w sprawie niewykonania decyzji. NSA zaś wyrokiem z dnia 29.09.2015 r., sygn. akt II OSK 352/14 – oddalił skargę kasacyjną od tego wyroku. Od opisanego powyżej rozstrzygnięcia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 8.04.2016 r. S.P. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Domagał się uchylenia tego postanowienia i zobowiązania wierzyciela do podjęcia w terminie 7 dni skutecznego środka egzekucyjnego w celu przymuszenia zobowiązanego do wykonania decyzji Starosty z dnia 28.08.2007 r. orzekającej o dopuszczalnym poziomie hałasu oraz zobowiązania wierzyciela do podjęcia środków zapobiegających brakowi nadzoru nad wykonywaniem decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia 2.06.216 r. ([....] ) utrzymało w mocy własne postanowienie z dnia 8.04.2016 r. W uzasadnieniu podało treść art. 6 § la ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, oraz wskazało, że egzekucja obowiązków wynikających z decyzji Starosty [....] z dnia 28.08.2007 r. nr [....] była prowadzona przez Starostę [....] . W wyniku prowadzonego postępowania egzekucyjnego doszło do wydania postanowienia o zakończeniu tego postępowania. Postanowienie to umorzyło postępowanie egzekucyjne (postanowienie z dnia 12 października 2011 r.) Podkreśliło Kolegium, iż skarżący złożył na to postanowienie skargę do WSA w Krakowie i skarga ta została odrzucona (postanowieniem WSA w Krakowie z dnia 21 grudnia 2011 r., II SA/Kr 1818/11). Skarżący składał również skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 9 maja 2013 r., znak: [....] w przedmiocie oddalenia skargi na bezczynność wierzyciela w sprawie niewykonania decyzji i WSA w Krakowie wyrokiem z dnia 7 listopada 2013 r. skargę oddalił, a następnie NSA wyrokiem z dnia 29 września 2015 r., II OSK 352/14 oddalił skargę kasacyjną od wymienionego wyroku WSA w Krakowie. Skoro zatem wierzyciel (będący zarazem organem egzekucyjnym) przeprowadził i zakończył w przedmiotowej sprawie postępowanie egzekucyjne, nie można mówić o jego bezczynności. Nadto, także obecnie nie można zarzucić bezczynności Staroście [....] . Starosta odnosząc się do wezwania skarżącego z dnia 7 lutego 2016 r. przeprowadził postępowanie wyjaśniające na okoliczność wskazanych w wezwaniu faktów (interwencji KPP w W. na terenie OSP w T.). Komenda Powiatowa Policji w W. w piśmie z dnia 29 marca 2016 r. poinformowała, iż czynności dotyczące zakłócania spokoju publicznego podjęte na wniosek S.P. zostały zakończone poprzez odstąpienie od kierowania do sądu wniosku o ukaranie. Nadto, również z wyjaśnień OSP w T. wynika, iż brak jest podstaw do podjęcia środków egzekucyjnych wobec tego podmiotu, gdyż czasookres sytuacji zakłócania spokoju publicznego (2011-2012) dotyczył imprez organizowanych przez OSP w T. Podkreśliło Kolegium, że nie można zarzucić wierzycielowi, aby pozostawał w bezczynności poprzez niepodejmowanie czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych. Z jednej strony w obrocie prawnym znajduje się postanowienie, mocą którego organ egzekucyjny (będący zarazem wierzycielem) zakończył uprzednio prowadzone postępowanie egzekucyjne, a nadto podejmował czynności wyjaśniające dotyczące realizacji nałożonych na mocy decyzji obowiązków. Czynności te (pozyskane stanowisko KPP w W. jak i OSP w T.) są spójne i nie potwierdzają zarzutów skarżącego. Wskazało Kolegium Odwoławcze, iż wezwanie skarżącego z dnia 7 lutego 2016 r. dotyczyło głównie okresu 2011-2012, a nie nowych okoliczności niewywiązywania się przez OSP z obowiązków nałożonych decyzją. Stąd, w ocenie SKO, wbrew twierdzeniom wnioskodawcy, w pełni aktualne pozostaje w tym względzie stanowisko wyrażone w prawomocnym wyroku WSA z 7 listopada 2013 r., sygn. akt II SA/Kr 975/13. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, na opisane wyżej postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 2.06.2016 r. wniósł S.P. Zarzucił naruszenie: - art. 7, 77, 80 K.p.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i prawnego sprawy, - art. 6 par. 1a u.p.e.a. poprzez orzeczenie o braku bezczynności wierzyciela w okresie po wydaniu postanowienia z dnia 12.10.2011 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego w sprawie niewykonania decyzji z dnia 28.08.2007 r. o dopuszczalnym poziomie hałasu, - art. 119 u.p.e.a. poprzez odmowę jego realizacji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. domagało się jej oddalenia, podtrzymując dotychczas wyrażone w sprawie stanowisko. Skarżący S.P. w piśmie z dnia 22.09.2016 r. podał, że zaskarżone postanowienie stanowi nieudolną próbę obejścia decyzji Starosty [....] z dnia 28.08.2007 r. o dopuszczalnym poziomie hałasu. Powołał art. 119 par. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i wskazał, że zostało w sprawie wykazane, iż wierzyciel winien wykonać dyspozycję tego przepisu, a nadto, w sytuacji każdorazowego uchylania się zobowiązanego od obowiązku wykonywania przedmiotowych czynności, wierzyciel ma ustawowy obowiązek zastosować art. 119 par. 1, 120 par. 1 i art. 121 par. 1 i 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Oznacza to, że w sprawie nie ma mowy o powadze rzeczy osądzonej. Każde kolejne uchylenie się zobowiązanego od obowiązku wykonania przedmiotowych czynności winno skutkować wykonaniem przez wierzyciela przepisów prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 6 § 1 ustawy z dnia 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. 2014 r., poz. 1619; dalej ustawa powoływana jako u.p.e.a.) w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Stosownie zaś do § 1a wskazanego przepisu, na bezczynność wierzyciela w podejmowaniu czynności, o których mowa w § 1, służy skarga podmiotowi, którego interes prawny lub faktyczny został naruszony w wyniku niewykonania obowiązku. Skarga ta służy również organowi zainteresowanemu wykonaniem obowiązku. Postanowienie w sprawie skargi wydaje organ wyższego stopnia. Na postanowienie oddalające skargę przysługuje zażalenie. Z cytowanych przepisów wynika zatem, że zasadniczą kwestią dla ustalenia, że istnieje obowiązek podjęcia przez wierzyciela czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych, jest uprzednie stwierdzenie, że ma miejsce "uchylanie się zobowiązanego od wykonania obowiązku". Zwrot ten oznacza stan świadomego, zamierzonego niewykonania obowiązku podlegającego egzekucji administracyjnej (tak: D. Kijowski (red.) Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz, wyd. II, uwaga 4.6 do art. 6). Zanim więc podjęte zostaną przez wierzyciela kroki zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych, powinien on ustalić, że rzeczywiście zaistniał stan faktyczny polegający na "uchylaniu się zobowiązanego od wykonania obowiązku", w rozumieniu powyżej wskazanym. Mając powyższe stwierdzenia na uwadze i oceniając postępowanie zainicjowane wnioskiem (wezwaniem) S.P. z dnia 7.02.2016 r., należy wskazać, że nie istnieją podstawy do przyjęcia, że Starosta [....] (wierzyciel) pozostawał w tej sprawie w bezczynności. Wierzyciel bowiem byłby bezczynny wówczas, gdyby stwierdził fakt uchylania się zobowiązanego od wykonania nałożonego nań obowiązku i nie wezwał go do jego wykonania, a nadto, w razie bezskuteczności tego upomnienia, nie sporządził tytułu wykonawczego i nie złożył wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Zauważyć należy, iż przed opisaną wyżej skargą S.P. , toczyło się już postępowanie egzekucyjne zmierzające do wykonania obowiązków wynikających z decyzji Starosty [....] z dnia 28.08.2007 r. (nr [....] ) określającej dopuszczalny poziom emitowanego hałasu. W ramach tego postępowania, wydane zostało ostateczne postanowienie Starosty [....] z dnia 12.10.2011 r. (znak [....] ), umarzające prowadzone postępowanie egzekucyjne. To postanowienie funkcjonuje w obrocie prawnym i oznacza formalne zakończenie prowadzonego uprzednio postępowania egzekucyjnego. W ramach zaś tego postępowania, skarżący również zarzucał bezczynności wierzyciela. Skarga jednak w tym przedmiocie została prawomocnie oddalona (wyrok NSA z dnia 29.09.2015 r., II OSK 352/14). Rozważyć zatem należy, czy podnoszone obecnie przez skarżącego okoliczności, świadczą o uchylaniu się zobowiązanego od wykonania obowiązku nałożonego decyzją Starosty [....] z dnia 28.08.2007 r. Zajmując stanowisko wobec tej kwestii zauważyć po pierwsze należy, że wskazana decyzja Starosty [....] , nie precyzowała rodzaju zabezpieczeń dźwiękochłonnych, których celem miało być ograniczenie poziomu hałasu emitowanego na tereny sąsiadującej zabudowy mieszkalnej. Zobowiązany winien był zatem podjąć takie czynności, które dostosowałyby poziom emisji hałasu, do granicznych jego progów, ustalonych we wskazanej decyzji. W prowadzonym uprzednio postępowaniu egzekucyjnym ustalono, że na czas zabaw tanecznych w OSP w T. stosowane są określonego rodzaju zabezpieczenia doraźne i organizacyjne, finalnie spełniające wymogi w zakresie emisji hałasu, zawarte w decyzji Starosty z 2007 r. Powstaje zatem pytanie, czy dowody przedstawione przez skarżącego, przy inicjującym postępowanie wniosku z dnia 7.02.2016 r. potwierdzają fakt uchylania się zobowiązanego od wykonania nałożonego nań obowiązku polegającego na ograniczeniu emisji hałasu, do poziomów wskazanych w decyzji Starosty z 2007 r. Zdaniem sądu, notatki Policji z dnia 16.10.2011 r., z dnia 29.01.2012 r., oraz z dnia 11.02.2012 r. wskazanej wyżej okoliczności nie tylko nie potwierdzają ale nawet jej nie uprawdopodabniają. Z każdej z tych notatek bezspornie wynika jedynie fakt, iż w OSP w T. , w określonych dniach miały miejsce imprezy. Nie oznacza to jeszcze, że doszło do naruszenia obowiązków określonych decyzją Starosty [....] z dnia 28.08.2007 r. Wszak decyzją tą, co oczywiste, nie zabroniono organizowania imprez w budynku OSP w T. Skoro zatem materiał sprawy nie wykazywał aby zobowiązany uchylał się od wykonania obowiązku, to brak było też podstaw do skutecznego stawiania Staroście [....] zarzutu pozostawania w bezczynności, o jakiej mowa w art. 6 par. 1 u.p.e.a. Inaczej mówiąc, przy braku miarodajnych informacji o naruszaniu przez zobowiązanego (OSP w T.) wymogów wynikających z decyzji Starosty z 2007 r., brak było podstaw do oczekiwania aktywności wierzyciela tj. podejmowania przez niego czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych. Nie jest też bez znaczenia dla oceny tej sprawy fakt, że skarżący na poparcie swojej skargi (złożonej w 2016 r.) odwołuje się do okoliczności mających mieć miejsce w latach 2011-2012. Gdyby bowiem miała miejsce emisja hałasu z OSP przekraczająca wartości określone w decyzji Starosty z 2007 r., to reakcji skarżącego można byłoby oczekiwać wcześniej, niż dopiero po 4 latach. W tej sytuacji Sąd, rozpatrując sprawę w granicach skargi, nie znalazł podstaw do jej uwzględniania. Nie została bowiem potwierdzona bezczynność organu w podejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych. Skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 2016, poz. 718).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło