II SA/Kr 957/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA: Piotr Głowacki Sędziowie WSA: Krystyna Daniel (spr.) WSA: Barbara Pasternak Protokolant : Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia [...] 2005 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji . Sygn. II SA/Kr 957/05 UZASADNIENIE Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł. decyzją z [...] 2004 r. znak: [...] na podstawie art. 7, art. 8, art. 14, art. 17 ust. 2 pkt l ust. l, art. 39, art. 104, art: 106, art. 109, ustawy z 12. 03. 2004. o pomocy społecznej (Dz. U. nr 64, poz. 593) oraz art. 104, art. 107, art. 108 k.p.a. postanowił przyznać M. K. świadczenie z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego w wysokości 200, 00 zł. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że zasiłek celowy został przyznany ze względu na trudną sytuację materialną M. K z przeznaczeniem na częściowe dofinansowanie kosztów remontu domu, a w szczególności docieplenie ścian. Od tej decyzji odwołała się M. K. podnosząc, że przyznany zasiłek jest zbyt niski i nie wystarczy na wyremontowanie dziurawego dachu, okien , drzwi i podłogi zagrzybionego i zawilgoconego mieszkania. Wskazała, że nie ma żadnych dochodów i żyje w skrajnej nędzy a koszt remontu mieszkania przekracza 5000 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. decyzją [...] 2005 r. znak: [...] na podstawie art. 138 § l pkt. l k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że odwołująca się oszacowała koszt remontu mieszkania na kwotę przekraczającą 500,00 zł. Nadto organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 39 ust. l i 2 ustawy o pomocy społecznej w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby życiowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków, leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Zgodnie z art. 8 ust. l prawo do świadczeń społecznych przysługuje osobie samodzielnie gospodarującej, której dochód nie przekracza 461 zł, zwanego dalej kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych-w art. 7 pkt. 2-15 cyt. ustawy tj. w tym m. in. sieroctwa, bezdomności, bezrobocia, niepełnosprawności, długotrwałej ciężkiej choroby. Jak wynika z akt sprawy odwołująca jest osobą bezrobotną, nie osiąga żadnych dochodów, nie posiada nieruchomości lub ruchomości, które pozwoliłyby jej przezwyciężyć trudną sytuację życiową, a zatem spełnia ustawowe przesłanki do przyznania zasiłku celowego. Organ wskazał, że przyznany zasiłek celowy w kwocie 200 zł nie jest wysoki w stosunku do wydatków związanych z remontem, który chce przeprowadzić M. K. jednakże zasiłek celowy ma charakter uznaniowy i może zostać przyznany na pokrycie części lub całości kosztów np. napraw i remontu mieszkania oraz musi mieścić się w ramach możliwości finansowych GOPS w Ł. Nadto organ odwoławczy podniósł, że zasiłek celowy ma za zadanie wspomóc rodzinę strony w trudnej sytuacji i nie można przerzucić kosztów całego remontu na organ pomocy społecznej. Organ odwoławczy wskazał także, iż M. K. może składać kolejne wnioski o udzielenie pomocy społecznej. Od tej decyzji złożyła skargę M. K. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. Zarzuciła, że przyznana jej kwota jest niewystarczająca do przeprowadzenia niezbędnego remontu mieszkania. Podniosła, że nie może otrzymać pracy, żyje w skrajnej nędzy i nie ma gdzie mieszkać. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, powołując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Nadto organ wskazał, że skarżąca jest pod opieką GOPS w Ł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do art. l ustawy z 30.08. 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, w tym w zakresie legalności decyzji administracyjnych i stosują środki określone w ustawie (art. l i 3 p.p.s.a.). W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do art. 134 § l p.p.s.a.. Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 39 ust. l i 2 ustawy z 12.04. 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, póz. 593 ze zm.) w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby życiowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu, przy czym stosownie do przepisów art. 7, art. 11, art. 11 § l, art. 80, art. 107 § l i 3 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są podejmować w postępowaniu wyjaśniającym wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela, w szczególności zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz oceny na podstawie materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Dopiero ustalone w taki sposób fakty mogą być uznane za udowodnione i stanowić materiał dowodowy stanowiący podstawę faktyczną do wydania i uzasadnienia decyzji administracyjnej. Nadto w rozstrzygnięciu organ powinien wyjaśnić stronie zasadność przesłanek, którymi się kierował przy załatwieniu sprawy oraz wskazać fakty, które uznał za udowodnione, dowody na których się oparł oraz przyczyny, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł. z [...] 2004 r. w oparciu o w/w przepisy Sąd stwierdził, że obie decyzje opierają się na niepełnym materiale dowodowym, a w szczególności zawarte w nich uzasadnienia mając ogólnikowy charakter. Przede wszystkim należy podnieść, że uzasadnienie decyzji organu I instancji zawiera jedynie wskazanie na jaki cel został przyznany M. K. zasiłek celowy w wysokości 200.00 zł, natomiast uzasadnienie organu odwoławczego jest ogólnikowe. Nadto Sąd stwierdził, że obie decyzje zostały wydane w oparciu o niepełny materiał dowodowy. Należy mieć na uwadze, że decyzja wydawana na podstawie art. 39 ust. l i 2 cyt. ustawy ma charakter uznaniowy. W takiej sytuacji na organie administracji rozpoznającym sprawę o zasiłek celowy spoczywa obowiązek szczególnej dbałości o dokładne ustalenie stanu faktycznego oraz staranne wyjaśnienie stronom stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ przy wydawaniu decyzji, co powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu podjętej decyzji. Brak prawidłowego uzasadnienia decyzji uniemożliwia ustalenie czy organ nie przekroczył przy jej wydawaniu granic przyznanego mu uznania administracyjnego. W ocenie Sądu organ pomocy społecznej przyznając M. K. zasiłek celowy w wysokości 200,00 zł. powinien w sposób wyczerpujący wyjaśnić stronie przyczyny, które legły u podstaw wydanego rozstrzygnięcia, a tego organ I instancji nie uczynił. Z kolei w ustaleniach organu II instancji znajduje się stwierdzenie, że koszt remontu domu odwołująca się szacuje na kwotę przekraczającą 500,00 zł podczas gdy z treści odwołania wynika, że koszt remontu odwołująca się ocenia na kwotę 5000,00 zł. Powyższa różnica jest istotna. W aktach sprawy brak też dokładniejszych ustaleń na czym miałby polegać remont mieszkania M. K., poza lakonicznym ustaleniami zawartymi w kwestionariuszu aktualizacji wywiadu środowiskowego z [...] 2004 r., z których wynika, że część budynku gospodarczego, w którym M. K. mieszka jest docieplona, a druga część wymaga docieplenia oraz, że ściany są wyremontowane. Brak natomiast ustaleń, czy mieszkanie jest zagrzybione i zawilgocone, a dach nad nim dziurawy jak podnosi skarżąca. Brak odniesienia przez organ odwoławczy do podniesionych przez stronę zarzutów stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (por. wyrok WSA w Warszawie z 14.04. 2004 r., sygn. akt III SA/Wa 180/05. LEX 166546). Organy administracji publicznej, prowadząc ponownie sprawę powinny dokładnie ustalić jaki jest zakres remontu przedmiotowego mieszkania oraz czy ma on charakter drobnego remontu i dopiero w oparciu o takie ustalenia podjąć odpowiednią decyzję. Całość zebranego materiału, jego analiza i ocena winny znaleźć swoje odbicie w uzasadnieniu decyzji administracyjnej. Nadto w uzasadnieniu decyzji uznaniowej organ powinien precyzyjnie wskazać możliwości finansowe organu przyznającego przedmiotowy zasiłek, a więc ilość przeznaczonych na ten cel środków pieniężnych, którymi w danym okresie dysponuje, ilość osób zainteresowanych uzyskaniem zasiłku celowego, a tego organ w niniejszej sprawie nie uczynił, ograniczając się do ogólnikowego, wskazania na ograniczone środki finansowe. W tym stanie rzeczy, w oparciu o art. 145 § l pkt. l lit. "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.