II SA/Kr 976/00

PostanowienieWSA w Krakowie2004-02-03

Skład orzekający: Piotr Lechowski, Wiesław Kisiel, Elżbieta Kremer

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy, działając jako organ pierwszej instancji w sprawach z zakresu ewidencji gruntów i budynków, posiada interes prawny do zaskarżenia decyzji organu wyższego stopnia rozstrzygającej o odwołaniu od jego własnej decyzji?
Ratio decidendi
Wójt Gminy, prowadząc ewidencję gruntów i budynków, działa w ramach przyznanych mu kompetencji jako organ administracji geodezyjnej i kartograficznej, a nie jako reprezentant Gminy i jej interesów prawnych. W związku z tym, ustawowy zakres kompetencji nie może być utożsamiany z interesem prawnym w rozumieniu przepisów o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co skutkuje niedopuszczalnością skargi wniesionej przez Wójta na decyzję organu wyższego stopnia.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił decyzję Wójta Gminy odmawiającą wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów, orzekając o zarządzie Parku Narodowego nad określonymi nieruchomościami. Wójt Gminy wniósł skargę do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o ochronie przyrody i uchylenie rozporządzenia. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę, która została wniesiona przed 1 stycznia 2004 r.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA-del. Piotr Lechowski (spr.) Sędziowie NSA-del. Wiesław Kisiel WSA Elżbieta Kremer Protokolant Joanna Bogacz po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Wójta Gminy [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] z dnia 20 marca 2000 r. Nr [...] w przedmiocie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów postanawia - skargę odrzucić - [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego rozpatrując odwołanie [...] Parku Narodowego od będącego w istocie decyzją pisma Wójta Gminy [...] z dnia [...] 1999 r. znak [...] , którą odmówiono wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów, decyzją z dnia 20 marca 2000 r. znak [...] , uchylił w całości zaskarżoną decyzję i orzekł, że nieruchomość stanowiąca własność Skarbu Państwa na podstawie wykazu hipotecznego [...] i ładowniki o powierzchni 5.8348 ha oznaczona numerami [...] , [...],[...],[...],[...],[...],[...] na mapie przyjętej w dniu [...] .2000 r. do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] pod numerem [...] znajduje się w zarządzie [...] Parku Narodowego. Decyzję oparto na przepisach art. 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 20 i 22 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. Nr 30, poz. 163 ze zm.). W uzasadnieniu decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego przyjęło następujące ustalenia faktyczne i prawne : [...] Park Narodowy wystąpił do Wójta Gminy [...] jako organu prowadzącego ewidencję gruntów o ujawnienie w ewidencji gruntów [...] Parku Narodowego jako zarządcy stanowiących własność Skarbu Państwa gruntów przedstawionych na przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] .1999 r., pod Nr [...] mapie oraz o opatrzenie mapy klauzulą organu prowadzącego ewidencję, stwierdzającą, że mapa jest przeznaczona do dokonywania wpisów w księgach wieczystych. Wójt Gminy [...] skierowanym do [...] Parku Narodowego pismem z dnia [...] 1999 r. Nr [...] odmówił potwierdzenia przedłożonych map klauzulą o treści oznaczonej załącznikiem Nr 14 do Rozporządzenia Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej (Dz. U. Nr 158, 813), oraz odmówił wprowadzenia w rejestrze ewidencji gruntów [...] zmian przedstawionych w wykazie zmian gruntowych sporządzonych przez geodetę mgr inż. J. M. i przyjętych do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego w dniu [...].1999 r. za Nr [...]. Uzasadniając odmowę napisał organ I instancji, że składający wniosek [...] Park Narodowy nie przedłożył dokumentu stwierdzającego, iż wskazane na mapie i na wykazie zmian gruntowych - działki są w zarządzie tego podmiotu, podkreślając, iż o potrzebie wykazania tej okoliczności informował. Zdaniem organu I instancji obowiązek posiadania i wykazania dokumentu przejęcia przez [...] Park Narodowy zarządu gruntami Skarbu Państwa w granicach Parku Narodowe go wynikał z przepisu art. 62 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 114, poz. 492 ze zm.). W odwołaniu od powyższego rozstrzygnięcia z powołaniem na art. 129 § 1 kpa [...] Park Narodowy, wskazywał na to, iż [...] Park Narodowy utworzony został jeszcze w 1950 r., co potwierdziło Rozporządzenie Rady Ministrów z 3 stycznia 1996 r. w sprawie tego Parku. Wskazano, że z mocy art. 16 ust.3 i 14 ust. 10 ustawy z 16.10.1991 r. o ochronie przyrody grunty położone w obszarze parku z mocy prawa weszły w zarząd [...] Parku Narodowego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego przyjął, iż pismo Wójta Gminy [...] z dnia [...] 1999 r. znak [...] , ma charakter decyzji w rozumieniu art. 107 kpa gdyż rozstrzyga sprawę co do istoty i poza brakiem formy, zawiera elementy decyzji. W toku postępowania wyjaśniającego ustalił organ odwoławczy, że w dacie wejścia w życie ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 114, poz. 492 ze zm.), [...] Park Narodowy już istniał, utworzony na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 kwietnia 1950 r. (Dz. U. Nr 14, poz. 133) wydanego na podstawie poprzednio obowiązującej ustawy o ochronie przyrody, a zgodnie z § 12 tego rozporządzenia zarząd Parku sprawował Dyrektor [...] Parku Narodowego. Stosownie do przepisu art. 14 ust. 10 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody, stanowiące własność Skarbu Państwa nieruchomości położone w granicach parku narodowego przechodziły w zarząd parku a Rada Ministrów umocowana była do określenia w drodze rozporządzenia wyjątków od tej zasady. Zdaniem organu odwoławczego ustawa ta nie wygasiła dotychczasowych zarządów Parków Narodowych i przewidziany art. 62 tej ustawy wymóg przejęcia przez dyrektorów parków w zarząd nieruchomości będących własnością Skarbu Państwa a znajdujących się granicach parków narodowych nie miał zastosowania do przedmiotowej nieruchomości. Wskazano, że wydane na podstawie art. 14 ust. 7 i 10 ustawy z 16.10.1991 r. o ochronie przyrody, Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 3 stycznia 1996 r. w sprawie [...] Parku Narodowego (Dz. U. Nr 4, poz. 29), uwzględnia wyłączenia o których mowa w art. 14 (§3) i określa przebieg granic gruntów Skarbu Państwa, pozostających w zarządzie [...] Parku Narodowego po wyłączeniach. Wskazano też, na pismo Krajowego Zarządu Parków Narodowych z [...] .2000 r. [...] , informujące że nie zachodzi potrzeba przejmowania w zarząd nieruchomości, które pozostawały w chwili wejścia w życie ustawy w zarządzie Parków, i nie zostały wyłączone przez Radę Ministrów spod tego zarządu. W toku postępowania przed organem odwoławczym uzupełniono załączoną do wniosku dokumentację geodezyjno-kartograficzną, która po uzupełnieniu przyjęta została dnia [...] .2000 r. za Nr [...] do państwowego zasobu geodezyjno-kartograficznego. Nawiązując do tych ustaleń przyjął organ odwoławczy, iż zaistniały przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji i orzeczenia co do istoty w zakresie wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów, przez wpisanie, że oznaczone na powyższej mapie działki Skarbu Państwa znajdują się w zarządzie [...] Parku Narodowego. Zdaniem organu odwoławczego po dokonaniu czynności technicznych związanych z wykonaniem decyzji, organ prowadzący ewidencję gruntów dokonana stosownych poświadczeń niezbędnych do założenia księgi wieczystej. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na tę decyzję wniósł Wójt Gminy [...] jako organ prowadzący ewidencję, którego "stanowisko" zostało uchylone. Skargę oparto na zarzucie naruszenia art. 62 ustawy z dnia 16.10.1991 r. o ochronie przyrody ponieważ Ś.P.N. w oparciu o ten przepis nie przejął gruntów w zarząd. Podnoszono także, że Rozporządzenie Rady Ministrów z 1.04.1950 r. zostało uchylone z wyjątkiem § 1, Rozporządzeniem R.M. z 3.01.1996 r., a organ odwoławczy powoływał § 12 uchylonego rozporządzenia jako dotyczący powołania Zarządu Parku. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko o wskazując, że skargę złożył organ I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Skarga wniesiona została przed 1 stycznia 2004 r. Stosownie do przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe Sądy Wojewódzkie na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Według § 2 tego przepisu uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznaj ą prawo do wniesienia skargi. W świetle powyższego uprawnienie do wniesienia skargi przez podmiot inny niż prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich i organizacja społeczna (na warunkach dla niej określonych art. 50 § 1 in fine ustawy o p. s. a.), może być oparte na interesie prawnym w jej wniesieniu, a przy braku tego interesu - na przyznanym przez przepis ustawy temu właśnie podmiotowi prawie do wniesienia skargi. Zgodnie z przepisem art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 z późn. zm.), w brzmieniu tego przepisu obowiązującym od dnia 1 stycznia 1999 r., ewidencją gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie. Przepis art. 89 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 z późn. zm.), stanowił, że zawarte przed dniem 1 stycznia 1999 r. porozumienia, których przedmiotem było udzielenie przez organ uprzednio właściwy do prowadzenia ewidencji gruntów i budynków upoważnienia dla burmistrza (wójta) do załatwiania spraw z tego zakresu obowiązują do czasu rozwiązania, chyba, że odrębne przepisy stanowią inaczej. Z kolei przepis art. 6a ust. 4 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, dodany z mocą od 1 stycznia 1999 r. przepisami ustawy z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej w związku z reformą ustrojową państwa (Dz. U. Nr 104, poz. 668), dawał umocowanie staroście, do powierzenia na wniosek gminy wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta), w drodze porozumienia, prowadzenia spraw należących do zakresu jego zadań i kompetencji, w tym wydawania decyzji administracyjnych, po spełnieniu warunków określonych ust. 6 tego przepisu. Umocowanie zatem Wójta Gminy [...] do prowadzenia ewidencji gruntów i budynków oraz wydawania decyzji, opierać się mogło na porozumieniu, zawartym w jednych z wyżej wymienionych trybów. Prowadząc zatem ewidencję gruntów i budynków Wójt Gminy nie działa jako organ reprezentujący Gminę i jej interesy prawne lecz w ramach własnych kompetencji wynikających z porozumienia udzielonego na przewidzianych ustawą zasadach jako organ administracji geodezyjnej i kartograficznej (art. 6a ust. 1 pkt 2 Lit a w zw. z ust. 4 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne). Za ugruntowane na tle brzmienia art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), należy uznać w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. np. postanowienie NSA z 18.05.1998 r. I SA/Łd 78/98 - Lex 36198, postanowienie z 16.10.2001 r. II SA/Kr 2143/01 - niepubl., z 21.11.2001 r. II SA/Kr 2500/01 - niepubl), oraz w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. np. uzasadnienie wyr. SN z 7.06.2001 r. III RN 104/00 , - OSNP 1/2002/4, post. SN z 9.11.2001 r. III RN 189/01 - OSNP 2002/8/177, z 8.10.2002 r. III RN 177/01 - OSNP 2003/20/479 stanowisko, że organowi jednostki samorządu terytorialnego nie służy własny interes prawny, w takim zakresie, w jakim działa w granicach przyznanych mu kompetencji do wydawania decyzji w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej. Innymi słowy ustawowy zakres kompetencji (wynikający z przyjętych w drodze porozumienia obowiązków) służący wójtowi do rozstrzygania indywidualnych spraw z dziedziny administracji publicznej w zakresie prowadzenia ewidencji gruntów i budynków, nie mógł być utożsamiany z interesem prawnym w rozumieniu art. 33 ust. 2 ustawy o NSA we wniesieniu skargi na decyzję organu wyższego stopnia, w sprawie, w której wójt wydał rozstrzygnięcie jako organ I instancji. Brzmienie przepisu art. 33 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym jest identyczne z brzmieniem przepisu art. 50 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przedstawione wyżej stanowisko zachowuje zatem walor aktualności. Nie można także wskazać przepisu ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, czy jakiejkolwiek innej ustawy, która Wójtowi wydającemu decyzję , jako organowi I instancji w sprawach z zakresu ewidencji gruntów i budynków, dawała by prawo do zaskarżenia decyzji organu wyższego stopnia rozstrzygającej o odwołaniu od decyzji Wójta w tych sprawach. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Sąd odrzuca skargę niedopuszczalną z innych przyczyn niż określone w pkt 1-5 tego przepisu. W sprawie zachodzi właśnie niedopuszczalność skargi z uwagi na brak przymiotu interesu prawnego po stronie Wójta Gminy [...] w zaskarżeniu decyzji organu wyższego stopnia rozstrzygającej o odwołaniu od decyzji podjętej przez Wójta Gminy jako organ I instancji. Trafne jest stanowisko Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, że pismo Wójta Gminy [...] z dnia [...] 1999 r., stanowi rozstrzygnięcie w granicach przyznanej mu kompetencji do załatwiania spraw z zakresu ewidencji gruntów i budynków, dla których w świetle obowiązującego (w dacie jego sporządzenia) przepisu § 30 ust. 3 i 4 oraz § 31 ust. 1 Rozporządzenia Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 158, poz. 813 ze zm.), właściwa była forma decyzji. Przydanie pismu charakteru decyzji znajdowało oparcie także w stanowisku NSA zawartym w postanowieniu z dnia 1999.07.27. I SA 1509/98 - Lex. 48728. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło