II SA/Kr 984/10

WyrokWSA w Krakowie2010-11-17

Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski, WSA Renata Czeluśniak, WSA Krystyna Daniel (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania z powodu pominięcia jako stron postępowania pozostałych współwłaścicieli działki, po której miał odbywać się dojazd do nieruchomości objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, ponieważ organ pierwszej instancji nie zawiadomił wszystkich stron postępowania, w tym pozostałych współwłaścicieli działki nr [....], po której miał odbywać się dojazd do nieruchomości objętej wnioskiem. Naruszenie obowiązku zapewnienia czynnego udziału wszystkim stronom postępowania, zgodnie z art. 10 § 1 kpa i art. 61 § 4 kpa, stanowi wadę, która nie podlega konwalidacji i uzasadnia uchylenie decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T., która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta T. o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku usługowo-mieszkalnego. Organ pierwszej instancji ustalił warunki zabudowy, jednak odwołujący się zarzucili naruszenie przepisów dotyczących stron postępowania, wskazując na pominięcie współwłaścicieli działki nr [....], po której miał odbywać się dojazd do terenu inwestycji. Skarżąca spółka kwestionowała zmianę stanowiska organu odwoławczego co do kręgu stron postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Niecikowski Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak WSA Krystyna Daniel (spr.) Protokolant: Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2010 r. sprawy ze skargi [....] Sp. z o.o. w T. na decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. z dnia 30 czerwca 2010 r. nr [....] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu skargę oddala. Prezydent Miasta T. decyzją z 23. 04. 2010 r., na podstawie art. 54, art. 59 ust. 1, art. 60 ust. 1, art. 63 ust. 2-3 ustawy z 27. 03. 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, póz. 717 ze zm.) ustalił warunki zabudowy dla [....] Sp. z o. o. w T. dla. zamierzenia inwestycyjnego obejmującego budowę wolno stojącego budynku usługowo-mieszkalnego (kancelaria prawna + poddasze), na terenie obejmującym działkę nr [....] obręb [....] w T. przy ul. [....] . W uzasadnieniu wskazano, że postępowanie zostało wszczęte na wniosek [....] sp. z o. o. w T. z 20 maja 2008 r. Organ wskazał, że inwestycja polegająca na budowie budynku usługowo - mieszkalnego w myśl art. 59 ust 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wymaga ustalenia warunków zabudowy, gdyż przepisy prawa budowlanego przewidują dla tej inwestycji konieczność uzyskania pozwolenia na budowę. Złożony przez inwestora wniosek o wydanie warunków zabudowy spełnia kryteria określone w art. 52 ust.2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Miasto T. w obszarze wskazanym we wniosku nie posiada miejscowego planu ogólnego. Przy opracowaniu decyzji posiłkowano się Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego dla Miasta Tarnowa (uchwała nr XI/214/99 Rady Miejskiej w Tarnowie z 15 lipca 1999r). Sporządzony projekt decyzji ustalającej warunki zabudowy dla projektowanej inwestycji - sporządzony przez osobę posiadającą wymagane ustawą uprawnienia - to wynik przeprowadzonej analizy w zakresie funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu, jak również stanu faktycznego i prawnego terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy. Nadto zamierzenie inwestycyjne uzyskało pozytywne uzgodnienie Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych - postanowienie z 4. 09. 2008 r. Natomiast uzgodnienie projektu decyzji w zakresie art. 53 ust. 4 pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w trybie przewidzianym w art. 106 kpa nie jest wymagane, ponieważ prezydent miasta na prawach powiatu jest równocześnie zarządcą drogi. Teren nie wymaga również zgody na zmianę przeznaczenia gruntów na cele nierolnicze, gdyż przepisów Ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2005r. Nr 121, póz. l 1266 ze zm.) nie stosuje się do gruntów rolnych stanowiących użytki rolne położone w granicach administracyjnych miast. W ocenie organu l instancji, uchybienia i braki wskazane w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 4 lutego 2010r., którą uchylono poprzednią wydaną w sprawie decyzję organu l instancji zostały usunięte. Od decyzji l instancji odwołania o identycznej treści złożyli M.S. i A.S. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zarzucili naruszenie art. 61 ust.1 pkt 1 i pkt 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wskazali na odmienny charakter zabudowy planowanej w stosunku do istniejącej. Nadto w zaskarżonej decyzji pominięto określenie relacji wielkości powierzchni usługowej w stosunku do powierzchni mieszkalnej. Zarzucili ogólnikowość określonych warunków zabudowy, jak również brak możliwości zachowania wymogu zarezerwowania 30 % powierzchni działki na zieleń z uwagi na konieczność dochowania wymogu odpowiedniej ilości miejsc parkingowych. Decyzja nie uwzględnia także, iż działka objęta wnioskiem (nr....) obciążona jest służebnością przechodu i przejazdu na rzecz sąsiednich nieruchomości, w tym działki nr [....] . Odwołujący się zarzucili również naruszenie art. 107 kpa w związku z art. 28 kpa, z uwagi na pominięcie jako strony współwłaścicieli działki [....] i [....] . Wskazali wreszcie naruszenie § 7 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 26. 08. 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu, poprzez niejednoznaczne określenie wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. decyzją z 30 czerwca 2010 r. znak: [....] na podstawie art. 138 § 2 kpa, art. 61 ust. 1 pkt 1 pkt 1 - 5 ustawy z 27. 03. 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, § 3 -9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 26. 08. 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164 póz. 1588), uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę organowi l instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że granice obszaru analizowanego w rozpoznawanej sprawie zostały wyznaczone prawidłowo. Jego zdaniem wszystkie warunki przewidziane treścią art. 61 ust.1 pkt 1 - 5 ustawy, zostały spełnione, l tak organ stwierdził, że: - analiza funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu wskazuje, iż w obszarze analizowanym, wyznaczonym wokół działki nr [....] obręb [....] , przeważa zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, częściowo z usługami wbudowanymi. W terenie występują też budynki mieszkalne wielorodzinne oraz obiekty usługowe. Sposób użytkowania istniejących w sąsiedztwie obiektów będzie więc kontynuowany w planowanym budynku, łączącym funkcję mieszkalną i usługową. Wystąpi również kontynuacja parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu. W obszarze analizowanym znajdują się bowiem działki sąsiednie dostępne z tej samej drogi publicznej (ulicy....), które są już zabudowane w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów, formy architektonicznej obiektów budowanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. - działka nr [....] posiada dostęp do drogi publicznej (ulicy....) poprzez drogę wewnętrzną obejmującą działki nr: [....] (służebność przejazdu) i [....] (współwłasność). - w aktach sprawy na kopii mapy ewidencyjnej terenu inwestycji znajdują się oświadczenia i zapewnienia [....] Wodociągów o istnieniu warunków technicznych dostawy wody i odprowadzania ścieków sanitarnych z eksploatowanej sieci wodno - kanalizacyjnej dla objętego wnioskiem budynku, Zakładu Energetycznego - Rejon Dystrybucji [....] Miasto o zapewnieniu przydziału mocy oraz o istnieniu warunków technicznych dostawy gazu z eksploatowanej sieci gazowej. Z zalegającej w aktach analizy oraz załączonych w poczet materiału dowodowego map zasadniczych terenu wynika nadto, iż w rejonie inwestycji występują wszystkie sieci miejskie. Istniejące uzbrojenie terenu uznać więc należy za wystarczające dla objętego wnioskiem zamierzenia inwestycyjnego. - nie jest wymagane uzyskanie zgody na zmianę przeznaczenia gruntów na cele nierolnicze - brak jest podstaw do przyjęcia, aby wnioskowana inwestycja pozostawała w sprzeczności z przepisami odrębnymi. Niezależnie od powyższego, Kolegium stwierdziło, że zaskarżona decyzja wymaga uchylenia, a sprawa przekazania organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia , gdyż - jak zasadnie zarzucili odwołujący - przymiot stron niniejszego postępowania przysługuje obecnie również pozostałym (obok ....Sp. z o.o.) 3 współwłaścicielom działki nr [....] obr. [....] w T. , po której odbywać ma się dojazd do nieruchomości objętej wnioskiem. Pozostałe zarzuty odwołania są, zdaniem organu odwoławczego niezasadne. Organ wyjaśnił, że przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie zobowiązują do szczegółowego "określenia relacji wielkości powierzchni usługowej w odniesieniu do powierzchni mieszkalnej" . W zaskarżonej decyzji jednoznacznie zostało natomiast ustalone, iż funkcja mieszkaniowa ma zostać zlokalizowana na poddaszu budynku, dla którego ustalono warunki zabudowy. W sytuacji natomiast, gdyby na etapie sporządzania projektu zagospodarowania terenu okazało się, że nie jest możliwe zachowanie wymaganej ilości miejsc postojowych, inwestor nie uzyska pozwolenia na budowę. Podkreślił, że decyzja o warunkach zabudowy nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich, zatem nie wywołuje skutków prawnych dla ewentualnie istniejących na działce objętej wnioskiem służebności drogowych. Kwestia zakresu wykonywania służebności drogowej może być natomiast rozstrzygana wyłącznie przez sąd powszechny. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. wniosła [....] sp. z o.o. w T. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 8 kpa poprzez zmianę poprzednio zajętego stanowiska co do kręgu osób, które powinny być stronami postępowania oraz naruszenie przepisów art. 7, art. 77 § 1 , art. 107 § 3 kpa poprzez nie przytoczenie motywów jakimi kierował się organ uznając, że przymiot stron postępowania przysługuje również pozostałym współwłaścicielom działki nr [....] . Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu strona skarżąca podkreśliła, że w przedmiotowej sprawie wydano już cztery decyzje o warunkach zabudowy dla planowanej inwestycji, które zostały kolejno uchylone przez Kolegium. W żadnej z tych decyzji organ odwoławczy nie kwestionował ustalonego przez organ l instancji kręgu stron postępowania. Wobec powyższego zmiana stanowiska wymagała wyczerpującego się uzasadnienia. W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. wniosło o jej oddalenie. Podtrzymało swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, póz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne są powołane do kontroli działalności administracji publicznej, w tym zakresie legalności decyzji administracyjnych i stosują środki określone w ustawie (art. 1 i art. 3 ustawy p.p.s.a.). W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a. W wyniku dokonanej przez Sąd oceny należy wskazać, że skarga [....] sp. z o o. z siedzibą w T. nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ po dokonaniu analizy postępowania prowadzonego w niniejszej sprawie należy stwierdzić, że zapadła w sprawie zaskarżona decyzja nie narusza przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Już na wstępie należy wskazać, że organ administracji publicznej zobowiązany jest z urzędu ustalić, kto ma w danej sprawie interes prawny lub obowiązek. Także w przypadku wszczęcia postępowania na wniosek strony, organ administracji nie może tylko jej gwarantować udziału w sprawie, lecz obowiązany jest ustalić czy w danej sprawie mają prawnie chronione interesy również inne jednostki (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26. 06. 1998 r. sygn. akt l SA/Lu 684/97, Lex 34726, wyrok WSA w Gdańsku z 18. 06. 2009 r. , sygn. akt II SA/Gd 204/09, Lex 563649). Zgodnie natomiast z dyspozycją z art. 61 § 4 kpa o wszczęciu postępowania z urzędu lub na żądanie jednej ze stron należy zawiadomić wszystkie osoby będące zgodnie z dyspozycją art. 28 kpa stronami w konkretnej, indywidualnej sprawie. Obowiązek zawiadomienia wszystkich podmiotów będących stronami w sprawie stanowi jedną z najistotniejszych gwarancji zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym wyrażonej w dyspozycji art. 10 §1 kpa, zgodnie z którą organy administracji publicznej zobowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Gwarancją realizacji tego prawa strony jest sankcja wzruszenia decyzji w trybie wznowienia postępowania, zgodnie z dyspozycją z art. 145 §1 punkt 4 kpa (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wyd. C.H. Beck, W-wa 2009 s. 285). Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy należy stwierdzić, że jak wynika z decyzji organu l instancji Prezydent Miasta T. decyzją nr [....] z 23.04. 2010 r. ustalił po rozpatrzeniu wniosku [....] sp. z o.o. z siedzibą w T. z 20.05. 2008 r. z późniejszymi uzupełnieniami warunki zabudowy dla [....] sp. z o.o. dla zamierzania obejmującego budowę wolno stojącego budynku usługowo-mieszkalnego na terenie działki nr [....] obr. [....] w T. przy ul. [....] , ustalając w punkcie 2. 3 lit. b, dostęp do drogi publicznej (ul.....) działką nr [....] , obciążoną służebnością przejazdu, przechodu i przegonu na rzecz działki stanowiącej teren inwestycji oraz działką nr [....] , do której inwestor posiada tytuł prawny (współwłasność). Nadto trzeba wskazać, że w administracyjnych aktach sprawy przedłożono pismo [....] sp. z o.o. w T. z 15. 10. 2009 r. , (data wpływu 22.10.2009 r.) skierowane do organu l instancji, w którym inwestor informuje, że w dniu 15 października 2009 r. [....] sp. z o.o. w T. nabyła współwłasność w częściach ułamkowych działki nr [....] obręb [....] w T. , co uprawnia ją do korzystania w ww. nieruchomości na zasadach przysługujących pozostałym współwłaścicielom. Do akt administracyjnych sprawy przedłożono także kserokopię ww. aktu notarialnego z [....] . 2009 r., rep. A nr [....] , którym S.S. będący współwłaścicielem w 9/128 częściach nieruchomości oznaczonej jako działka nr [....] sprzedaje jedna trzecią swojego udziału wynoszącego 9/128 części w przedmiotowej nieruchomości [....] sp. z o.o. Z przedłożonego aktu wynika także, iż współwłaścicielem przedmiotowej nieruchomości w 3/138 części jest także S.W. W ocenie Sądu w sytuacji gdy pozostali współwłaściciele działki nr [....] nie brali udziału w postępowaniu toczącym się przed organem l instancji organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję pierwszoinstancyjną 5 przekazał sprawę organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia, wskazując w uzasadnieniu decyzji powody, dla których to uczynił. W ocenie Sądu nie można się przy tym zgodzić z zarzutem skargi, że organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wskazał motywów jakimi się kierował przy jej podjęciu. Należy wskazać, że organ odwoławczy nie tylko wyjaśnił, że organy administracji publicznej zobowiązane są do zapewnienia czynnego udziału wszystkim podmiotom, którym przysługuje przymiot strony. Wskazując na art. 61 § 4 kpa, poparł swoje rozważania orzecznictwem. Nadto wyjaśnił, że wada polegająca na pominięciu przez organ strony ( stron) - jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie nie podlega konwalidacji. Wskazał także na treść art. 145 § 1 pkt.4 kpa. W związku z czym zarzuty naruszenia przez organ odwoławczy przepisów art. 7, art. 8 , art. 77 §1 i art. 107 §3 należy uznać za niezasadne. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. nr 153, póz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło