II SAB/Kr 110/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie: WSA Mariusz Kotulski (spr.) WSA Aldona Gąsecka- Duda Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2015 r. sprawy ze skargi Z.N. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. w przedmiocie rozpoznania wniosku o stwierdzenia nieważności decyzji I. stwierdza, że bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; II. umarza postępowanie w pozostałym zakresie; III. wymierza Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w N. grzywnę w kwocie 1000 (tysiąc) złotych; IV. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. na rzecz skarżącej Z.N. kwotę100 ( sto ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia 21 maja 2015 roku Z. N. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (dalej SKO w [...]) w przedmiocie załatwienia sprawy z jej wniosku z dnia 20 października 2014 roku o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Miasta z dnia 3 października 2014 roku znak [...] o odmowie udostępnienia informacji publicznej. W związku z otrzymanym wnioskiem, SKO w [...] pismem z dnia 27 października 2014 roku wystąpiło do Burmistrza o przesłanie akt sprawy. W odpowiedzi na pismo o przesłanie akt sprawy, Burmistrz w piśmie z dnia 7 listopada 2014 roku poinformował, że akta sprawy znak: [...] zostały w dniu 06.10.2014 roku przesłane do WSA w Krakowie w związku ze skargą Z. N. z dnia 19.09.2014 roku na bezczynność organu administracji w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W związku z brakiem wskazanych akt organ Burmistrz nie mógł ich przesłać do SKO w [...]. W dniu 28.11.2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie – w odpowiedzi na wniosek SKO w [...] z 21.11.2014r. - przesłał do SKO w [...] akta administracyjne znak: [...], wypożyczając je na 14 dni. Pismem z dnia 18.12.2014 roku SKO w [...] zawiadomiło, że z wniosku Z. N. zostało wszczęte postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez Burmistrza w dniu 3 października 2014 roku. Ustosunkowując się do tego zawiadomienia Burmistrz przesłał swoje stanowisko pismem z 5.01.2015r. (data wpływu do Kolegium 8.01.2015r.). Z kolei, pismem z dnia 26 marca 2015 r. które wpłynęło 27 marca 2015 r. do SKO w [...] pełnomocnik strony skarżącej wystąpił w oparciu o art. 37 § 1 k.p.a. z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa polegającego na niezałatwieniu sprawy w nakazanym prawem terminie. SKO w [...] decyzją z dnia 15 czerwca 2015 roku znak: [...] stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza z dnia 3 października 2014r. o odmowie udostępnienia wnioskodawcy Z. N. informacji publicznej zawartej w prowadzonym przez Burmistrza rejestrze decyzji o warunkach zabudowy wydanych w okresie od dnia 1 stycznia 2006 roku do dnia 4 sierpnia 2010 roku – w części dotyczącej udostępnienia informacji o oznaczeniu nieruchomości objętych w/w decyzjami o warunkach zabudowy zawartych w kolumnie nr [...] prowadzonego rejestru [...]. Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności, skarżąca wniosła o zobowiązanie SKO w [...] w terminie określonym przez Sąd do załatwienia przedmiotowej sprawy stwierdzenia nieważności, jak również orzeczenie, że bezczynność SKO w [...] w przedmiocie załatwienia sprawy stwierdzenia nieważności decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej miała charakter rażącego naruszenia prawa oraz o rozważenie przez Sąd, czy w sprawie nie zachodzą podstawy do wydania postanowienia sygnalizacyjnego, informującego właściwe organy o celowym i uporczywym zaniechaniu jakiego dopuściło się Kolegium w niniejszej sprawie jak również o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowo administracyjnego zgodnie z normami przepisanymi i wymierzenie grzywny organowi. W odpowiedzi na powyższą skargę z dnia 21 maja 2015 roku SKO w [...] wniosło o oddalenie skargi, względnie jej umorzenie. W uzasadnieniu odpowiedzi na powyższą skargę podniesiono, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczęte na wniosek Z. N. z dnia 20.10.2014 roku zostało przez SKO w [...] zakończone wydaniem decyzji w dniu 15.06.2015 roku to skarga na bezczynność w tym stanie faktycznym jest bezzasadna. Na rozprawie w dniu 24 lipca 2015r. pełnomocnik skarżącej zmodyfikował wnioski skargi w ten sposób, że wniósł o umorzenie postepowania, o stwierdzenie bezczynność z rażącym naruszeniem prawa oraz o wymierzenie grzywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę między innymi w zakresie orzekania w sprawach skarg na bezczynność. Zgodnie z treścią art. 149 § 1 ppsa sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z § 2 art. 149 Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Skarga Z. N. jest zasadna i jako taka zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy SKO w [...] wydało decyzję w następstwie rozpoznania sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza z wniosku skarżącej zatem stan bezczynności organu ustąpił przed rozpoznaniem sprawy przez Sąd na rozprawie. W konsekwencji sprawa stała się bezprzedmiotowa tak w sensie faktycznym, jak i w świetle obowiązującego prawa. Tym niemniej, za stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w wyroku wydanym w sprawie (sygn. akt I OSK 2626/12), który jest typowym przykładem prawa sędziowskiego i prawotwórczej roli sądów, stwierdzić należy, że udostępnienie przez organ żądanej informacji przed dniem rozpoznania skargi przez sąd nie powoduje, że postępowanie sądowoadministracyjne stało się bezprzedmiotowe w całości i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. W świetle wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego w takiej sytuacji sąd rozpoznający skargę na bezczynność jest zobowiązany zbadać, czy organ nie pozostawał w bezczynności przed podjęciem dalszych czynności w sprawie (w rozpatrywanym przypadku przed rozpoznaniem odwołania). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 lipca 2012 r. sygn. II OSK 1031/12 wskazał, że o ile wydanie przez organ administracyjny na dzień orzekania przez Sąd żądanego rozstrzygnięcia sprawy czyni z natury rzeczy niemożliwymi zobowiązanie organu do działania, o tyle nie zwalnia to Sądu z obowiązku zbadania, czy w sprawie doszło do przewlekłego prowadzenia postępowania administracyjnego, a następnie oceny, czy miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz rozważania, czy zachodzą podstawy do wymierzenia organowi grzywny (art. 149 § 1 i 2 p.p.s.a.). Zgodnie ze stanowiskiem sądu wyrażonym w cytowanym wyroku wydanie, w toku postępowania sądowego po wniesieniu skargi, przez organ administracyjny decyzji nie zwalania wojewódzkiego sądu administracyjnego z obowiązku rozpoznania skargi wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ppsa w zakresie orzekania w przedmiocie stwierdzenia, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 zdanie drugie ppsa) oraz w zakresie wymierzenia organowi grzywny z tego tytułu (art. 149 § 2 ppsa). O uwzględnieniu skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można mówić nie tylko wówczas, gdy sąd zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu. Zgodnie bowiem z art. 149 § 1 zdanie drugie ppsa sąd, uwzględniając skargę, jednocześnie stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a stosownie do art. 149 § 2 ppsa w przypadku uwzględnienie skargi, sąd może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny. W konsekwencji uwzględnieniem skargi, w rozumieniu art. 149 ppsa jest również stwierdzenie, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzenie organowi grzywny. W sprawie ze skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania to sąd administracyjny, na podstawie okoliczności sprawy, a zwłaszcza w toku postępowania administracyjnego, ocenia czy w sprawie wystąpiła bezczynność, czy przewlekłe prowadzenie postępowania oraz na podstawie tej oceny, stosownie do okoliczności sprawy, podejmuje rozstrzygnięcia, o których mowa w art. 149 P.p.s.a., jeżeli nie ma podstaw do odrzucenia albo oddalenia skargi, bądź umorzenia postępowania sądowego. Z kolei organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności, gdy w terminie ustalonym przez prawo nie podejmuje żadnych czynności w sprawie, do których był zobowiązany lub nie zakończył postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu. W przedmiotowej sprawie z okoliczności faktycznych wynika ponad wszelką wątpliwość, iż SKO w [...] pozostawało w długotrwałej bezczynności nie rozpoznając wniosku skarżącej o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza z dnia 3 października 2014 roku o odmowie udostępnienia informacji publicznej znak [...]. Zważywszy, że pismem z dnia 18.12.2014 r. SKO w [...] zawiadomiło Z. N. o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez Burmistrza w dniu 3 października 2014 roku i do dnia 15 czerwca 2015 r. nie został on przez organ rozpoznany, czyli przez okres pół roku pozwala to przyjąć, iż takie działanie organu bez wątpienia naruszało interes skarżącej w załatwieniu sprawy bez zbędnej zwłoki. Podkreślić przy tym należy, że organ po wypożyczeniu akt sprawy ze Sądu i wydaniu zawiadomienia o wszczęciu postępowania nie podejmował w tej sprawie żadnych czynności, aż do wydania w dniu 15.06.2015r. decyzji administracyjnej (już po wniesieniu przez skarżącą skargi na bezczynność do Sądu). W związku z powyższym, mając na uwadze poczynione ustalenia i działając w oparciu o przepis art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd stwierdził, co do zobowiązania organu do załatwienia sprawy, postępowanie należało umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ppsa jako bezprzedmiotowe (pkt III wyroku). Jednocześnie mając na uwadze stwierdzony stan faktyczny i długotrwałość nieuzasadnionej bezczynności Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt I wyroku). Jednocześnie uznając, że bezczynności organu była nieuzasadniona i długotrwała wymierzył organowi grzywnę w kwocie 1000 zł przyjmując, że jej wysokość jest adekwatna do stopnia zawinienia organu oraz spełni swoje zadanie zarówno jako środek represyjny, jak i prewencyjny (pkt III wyroku). O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).