II SAB/Kr 194/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie: WSA Mirosław Bator WSA Paweł Darmoń (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2017 r. sprawy ze skargi A. R. na bezczynność Zarządu Infrastruktury [...] w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Zarządu Infrastruktury [... ] w [...] do udzielenia informacji publicznej odnośnie wniosku skarżącego z 23 października 2016 r; II. stwierdza, że bezczynność Zarządu Infrastruktury [...] w [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. oddala żądanie wymierzenia organowi grzywny; IV. zasądza od Zarządu Infrastruktury [...] w [...] na rzecz skarżącego A. R. kwotę 100 (sto ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 24 listopada 2016 r. A.R. wniósł skargę na bezczynność Zarządu Infrastruktury Sportowej w K. w zakresie udostępnienia informacji publicznej na jego wniosek z dnia 23 października 2016 r. Skarżący wniósł o 1) zobowiązanie Zarządu Infrastruktury Sportowej w K. do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi, 2) na podstawie art. 6 ustawy o odpowiedzialności funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa (Dz. U z 2011 r. Nr 34, póz. 173) w związku z art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wniósł o orzeczenie, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. 3) wymierzenie organowi grzywny na postawie art. 149 § 2 p.p. s. a w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. 4) zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazał na następujący przebieg zdarzeń w tej sprawie. Dnia 23 października 2016 roku za pośrednictwem platformy [...] skarżący złożył podanie zawierające wniosek o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie: a) Czy Zarząd Infrastruktury Sportowej w K. wyrażał zgodę na postawienie na terenie boiska sportowego wielofunkcyjnego w K. przy ul. [...] garażu blaszaka (pakamery) który został postawiony terenie tego obiektu w ubiegłym tygodniu? b) Jeśli ZIS W K. wyrażał zgodę na postawienie tego obiektu na wyżej) wymienionym boisku to kto fizycznie jej udzielał i czy wcześniej zwrócił uwagę estetykę tego blaszaka, który w mojej ocenie zaburza całkowicie plan pięknego obiektu sportowego wraz z budynkiem klubowym, które były wybudowane na miarę XXI wieku za publiczne pieniądze? c) Jeśli ZIS w K. nie wyrażał zgody na ustawienie tego blaszaka (pakamery), który również szpeci znajdującą się wokół infrastrukturę osiedla zarządzanego przez Spółdzielnię Mieszkaniową [...] to czy zostaną wyciągnięte konsekwencje wobec dzierżawcy i jakiego rodzaju to będą konsekwencje. Do dnia złożenia skargi tj. do 24 listopada 2016 r. organ administracji publicznej nie udostępnił żądanej informacji ani też nie wydał decyzji odmownej zgodnie z art. 16 pkt. ustawy o dostępie do informacji publicznej, czym naruszył 14 dniowy termin zapisany art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dalej przytoczono liczne orzeczenia sądów administracyjnych dotyczące spraw o bezczynność i stwierdzono, że za uzasadnione należy uznać zobowiązanie strony przeciwnej do ukarania pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie na podstawie art. 38 k.p.a. W odpowiedzi na skargę Zarząd Infrastruktury Sportowej w K. wniósł o umorzenie postępowania oraz o nieorzekanie wnioskowanej przez skarżącego kary grzywny. Wskazano, że w dniu 23 października 2016 r. skarżący za pośrednictwem platformy [...], złożył do Zarządu Infrastruktury Sportowej wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie dotyczącym wyrażenia zgody na postawienie garażu blaszaka na terenie Klubu Sportowego w K. przy. ul. [...] . Zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej, udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. W niniejszej sprawie termin ten nie został zachowany, gdyż odpowiedź na wniosek została wysłana w dniu 29 listopada 2016 r. za pośrednictwem platformy [...] oraz listem poleconym za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Dowód: pismo z dnia 29 listopada 2016 z dowodami ich wysłania. Niedochowanie tego terminu, nastąpiło wyłącznie na skutek przeoczenia wniosku przez pracownika obsługującego platformę [...] Pracownik obsługujący platformę, po wpłynięciu skargi tj. w dniu 24 listopada 2016 r. i po ponownym sprawdzeniu wniosków, które wpłynęły na [...] w dniu 23 października 2016 r przyznał, że nie wie jak do tego doszło, ale przez omyłkę pominął zgłoszony przez Skarżącego wniosek i nie przekazał go zgodnie z obowiązującą procedurą na dziennik podawczy, celem jego zarejestrowania i nadania wnioskowi dalszego biegu. Mając na uwadze powyższe, wniosek skarżącego został zarejestrowany na dzienniku podawczym dopiero w dniu wpłynięcia skargi tj. w dniu 24 listopada 2016r. a żądana przez skarżącego informacja została mu udzielona w dniu 29 listopada 2016 r. Pominięcie przez pracownika wniosku skarżącego a więc nie ściągnięcie go z platformy i nie nadanie mu jak wyżej opisano dalszego biegu nie miało charakteru celowego, stanowiło oczywistą omyłkę pracownika. Zdarzenie takie miało miejsce po raz pierwszy od początku funkcjonowania platformy [...] w Zarządzie Infrastruktury Sportowej, czyli od 2012 roku. Pracownik za w/w omyłkę po rozmowie z dyrektorem jednostki został upomniany. Mając na uwadze upomnienie winnego zaniedbania pracownika oraz udzielenie skarżącemu żądanej informacji, zgodnie ze złożonym wnioskiem stwierdzić należy bezprzedmiotowość niniejszego postępowania sądowo administracyjnego, co potwierdza postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp. I SAB/G014/10), zgodnie z którym postępowanie sądowo administracyjne staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w lego toku nastąpią zdarzenia, w następstwie których przestanie istnieć sprawa sądowo administracyjna. Zdaniem organu przedmiotowe postępowanie, podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 przepisów ustawy o postępowania przed sądami administracyjnymi a okoliczność, że Skarżącemu niezwłocznie udzielono odpowiedzi na wniosek, po stwierdzeniu naruszenia, wywołuje ten skutek, że nie zachodzą przesłanki uzasadniające orzeczenie przewlekle prowadzonego postępowania oraz wymierzenie wnioskowanej przez skarżącego kary grzywny. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718) - dalej "p.p.s.a." - sądy administracyjne sprawują kontrolę między innymi w zakresie orzekania w sprawach skarg na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania. W pierwszej kolejności należy wskazać, że spełnione zostały warunki formalne do wystąpienia ze skargą do sądu administracyjnego na bezczynność, gdyż skarga na bezczynność w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia (por. wyrok NS.A. z dnia 24 maja 2006 r., I OSK 601/05 LEX nr 236545). Przedmiotem kontrolowanej sprawy jest bezczynność Zarządu Infrastruktury Sportowej w K. dotycząca nieudostępnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem skarżącego z dnia 23 października 2016 roku, złożonym za pośrednictwem platformy [...] w którym zwrócił się z zapytaniem : a) Czy Zarząd Infrastruktury Sportowej w K. wyrażał zgodę na postawienie na terenie boiska sportowego wielofunkcyjnego w K. przy ul. [...] garażu blaszaka (pakamery) który został postawiony terenie tego obiektu w ubiegłym tygodniu? b) Jeśli ZIS W K. wyrażał zgodę na postawienie tego obiektu na wyżej) wymienionym boisku to kto fizycznie jej udzielał i czy wcześniej zwrócił uwagę estetykę tego blaszaka, który w mojej ocenie zaburza całkowicie plan pięknego obiektu sportowego wraz z budynkiem klubowym, które były wybudowane na miarę XXI wieku za publiczne pieniądze? c) Jeśli ZIS w K. nie wyrażał zgody na ustawienie tego blaszaka (pakamery), który również szpeci znajdującą się wokół infrastrukturę osiedla zarządzanego przez Spółdzielnie Mieszkaniową [...] to czy zostaną wyciągnięte konsekwencje wobec dzierżawcy i jakiego rodzaju to będą konsekwencje. Złożony wniosek spełnia przesłanki z art. 1 ust 1 i art. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U.2001 Nr 112 poz. 1198 ze zm.), bowiem dotyczy informacji publicznej w rozumieniu ustawy. Na dzień wniesieni skargi ( 24 listopada 2016 r) organ pozostawał w bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego, jednak już w dniu 29 listopada 2016 r udzielił wyczerpującej odpowiedzi na zawarte we wniosku zapytanie skarżącego, co sprawia że na dzień wyrokowania organ nie pozostawał w bezczynności. W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Zgodnie z § 1a art. 149 jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z kolei § 1b stanowi, że Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Na podstawie § 2 art. 149 Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ ten, pomimo istniejącego obowiązku, nie załatwia, w określonej prawem formie i w określonym prawem czasie, sprawy co do której obowiązujące regulacje czynią go właściwym i kompetentnym. Celem skargi na bezczynność jest doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności, jednakże bez przesądzenia o treści, czy skutkach tych działań. Sąd nie wnika w merytoryczną i procesową poprawność czynności, a bierze pod uwagę jedynie sam fakt, czy w danej sprawie została dokonana czynność lub czy z innych powodów organowi nie można zarzucić stanu bezczynności (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 grudnia 2013 r., sygn. I OSK 2114/13, LEX nr 1421789). Mając na uwadze, że udostępnione zostały skarżącemu informacje dotyczące interesujących go kwestii, Sąd uznał, że na chwilę orzekania w sprawie, stan bezczynności Zarządu Infrastruktury Sportowej w K. nie występuje. Skarżący na rozprawie w dniu 21 lutego 2017 r przyznał, że uzyskał żądaną informację ( protokół rozprawy z dnia 21 lutego 2017 r k – [...] ). Postępowanie sądowe jest, zatem bezprzedmiotowe w zakresie zobowiązania organu do wydania określonego aktu lub dokonania stosownej czynności. To zaś jest powodem umorzenia postępowania sądowego, o czym sąd orzekł w pkt I sentencji wyroku. Podstawą prawną umorzenia postępowania jest art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej powoływana jako "p.p.s.a."), zgodnie, z którym sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe także z innych przyczyn niż cofnięcie skargi lub śmierć strony. Nie ulega wątpliwości, że organ udzielił stronie skarżącej żądanej informacji publicznej już po wniesieniu do sądu skargi na jego bezczynność. Jak wynika z akt sprawy, skarga została złożona w dniu 24 listopada 2016 r. natomiast informacji udzielono pismem z dnia 29 listopada 2016 r. Trzeba jednak zauważyć, że udostępnienie informacji publicznej, jak to ma miejsce w rozpatrywanej sprawie, nie zwalnia sądu z obowiązku orzekania w przedmiocie stwierdzenia, czy bezczynność miała miejsce rażącym naruszeniem prawa - stosownie do art. 149 § 1a p.p.s.a. Ustawa nie reguluje przesłanek takiego orzeczenia. Stwierdzenie, zatem, czy bezczynność organu miała charakter rażący, stanowić musi wynik oceny sądowej, nawiązującej do okoliczności sprawy. W orzecznictwie sądowo - administracyjnym ugruntowany jest pogląd, że z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia wówczas, gdy działanie organu ( bądź nie działanie - bezczynność) następuje sprzecznie z niebudzącą wątpliwości normą prawną. Ocena czy w danym przypadku mamy do czynienia z przypadkiem rażącym, powinna być dokonana w zgodzie z zasadą szybkości postępowania, o której mowa w art. 12 § 1 k.p.a. Bezczynność w stopniu rażącym wystąpi, jeżeli brak czynności organu w sprawie jest oczywiście widoczny i pozbawiony jakiegokolwiek racjonalnego usprawiedliwienia. Rażące naruszenie prawa jest postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i jako takie powinno być interpretowane ściśle. Sąd stwierdza rażące naruszenie prawa, gdy wystąpią szczególne okoliczności uzasadniające przyjęcie takiego stanowiska. Za działanie "rażące" należałoby uznać działanie bezspornie ponad miarę, niewątpliwe, wyraźne oraz oczywiste. Nie każde naruszenie prawa wskutek trwającej bezczynności będzie naruszeniem rażącym. Ocena, czy mamy do czynienia z naruszeniem rażącym, musi być dokonywana w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy, rozpatrywanej indywidualnie. Nie jest, bowiem możliwe przesądzenie z góry o tym, że dana kategoria naruszeń przybiera postać kwalifikowaną. Rażące naruszenie prawa musi posiadać, zatem pewne dodatkowe cechy w stosunku do tego stanu, który może być podstawą stwierdzenia bezczynności. W rozpatrywanej sprawie stwierdzona bezczynność organu nie miała charakteru rażącego, choć termin udzielenia informacji nie został zachowany, gdyż udostępnienie informacji publicznej następuje bez zbędnej zwłoki , nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Organ podjął czynności bezpośrednio po stwierdzeniu, że na skutek przeoczenia wniosek skarżącego nie został przekazany do załatwienia zgodnie z obowiązująca procedurą. Wniosek został zarejestrowany na dzienniku podawczym organu w dniu wpłynięcia skargi. Jednocześnie organ wyjaśnił, że sytuacja nie miała charakteru celowego i stanowiła oczywistą omyłkę pracownika, za co został upomniany przez dyrektora jednostki. Ta ujawniona pomyłka, choć nie powinna mieć miejsca, jest jednak na tyle realnie możliwa ( biorąc pod uwagę ilość składanych wniosków) –że pozwala Sądowi na przyjęcie, że bezczynność Zarządu Infrastruktury Sportowej w K. miała charakter jedynie incydentalny ,nie była rażąca i nie będzie powtarzana. Zdarzenie takie miało miejsce po raz pierwszy od początku funkcjonowania platformy [...] w Zarządzie Infrastruktury Sportowej, czyli od 2012 r. Brak było również podstaw do wymierzania organowi grzywny, bowiem okoliczności powstałej bezczynności, jej charakter a także czas trwania wskazują na brak spełnienia przesłanek ustawy z art. 149 § 2 p.p.s.a. Z treści tego przepisu wynika, że ustawodawca pozostawił sądowi ocenę, czy okoliczności sprawy wskazują na potrzebę zdyscyplinowania organu, który dopuszcza się bezczynności. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie ma potrzeby szczególnego dyscyplinowania organu, który dopuścił się bezczynności, skoro jak już wyjaśniano wcześniej bezczynność nie miała charakteru rażącego ani celowego a wynikała jedynie z omyłki pracownika, który pominął zgłoszony wniosek i nie przekazał go zgodnie z obowiązującą procedurą na dziennik podawczy. Natychmiast po dostrzeżeniu tej nieprawidłowości informacja została udzielona. Wszystkie naprowadzone motywy sprawiły, że orzeczono jak w pkt I – III sentencji wyroku na podstawie powołanych przepisów. O kosztach postępowania orzeczono w punkcie IV wyroku na zasadzie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm).