II SAB/Kr 195/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędziowie : WSA Paweł Darmoń WSA Agnieszka Nawara-Dubiel (spr.) Protokolant : sekretarz sądowy Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2016 r. sprawy ze skargi J.P. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. w sprawie rozbiórki wodociągu I. zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. do wydania w terminie 30 dni aktu w sprawie znak: [...] ; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. J.P. wniósł w dniu 21 września 2015 r. skargę datowaną na 16 września 2015 r. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. w sprawie podania z dnia 17 grudnia 2013 r. w przedmiocie rozbiórki wodociągu na działce ewid. nr [....] w P. W skardze domagał się stwierdzenia bezczynności organu nadzoru budowlanego, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa oraz wyznaczenia terminu rozpoznania sprawy. Wskazał na zawiadomienie [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 23 czerwca 2015 r., znak [....] , w którym uznano za zasadną skargę z dnia 16 kwietnia 2015 r. i zobowiązano PINB do wydania w terminie do dnia 31 sierpnia 2015 r. odpowiedzi na skargę. Skarżący podniósł, że "do dnia dzisiejszego brak jest jakiegokolwiek załatwienia sprawy". W dniu 9 października 2015 r. J.P. wniósł pismo zatytułowane "uzupełnienie dowodowe skargi z 16 września 2015 r. na bezczynność PINB". W piśmie tym podniósł, że "skarga do WSA z 28 sierpnia 2015 r. została celowo zniszczona". W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. wniósł o odrzucenie, względnie oddalenie skargi. W uzasadnieniu opisano przebieg postępowania, który doprowadził do wydania w dniu 25 maja 2015 na podstawie art. 105 § 1 ustawy z.dnia.14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity z 2013r. - Dz. U. poz.267 z późn. zm.) decyzji nr [....] , którą to organ umorzył postępowanie w sprawie przyłącza wodociągowego do budynków położonych w P. przy ul. [....] i [....] z uwagi na brak przesłanek do jego prowadzenia. Z akt sprawy wynika ponadto, że decyzja ta została w dniu 10 sierpnia 2015r. uchylona przez [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. decyzją nr [....] znak [....] . Decyzja ta została wysłana do PINB bez akt sprawy i wpłynęła do organu w dniu 14 sierpnia 2015r. Na rozprawie w dniu 24 lutego 2016r. pełnomocnik organu oświadczyła, że obecnie tj. po decyzji kasacyjnej WINB z 10 sierpnia 2015r., postępowanie przed PINB w Z. toczy się pod nową sygnaturą tj. [....] . Pełnomocnik oświadczyła ponadto, że pierwsza czynność w sprawie toczącej się pod nowym numerem miała miejsce w dniu 20 stycznia 2016r. i na tę okoliczność okazała Sądowi nowe akta sprawy, w tym między innymi zawiadomienie z dnia 20 stycznia 2016r. dotyczące zarejestrowania sprawy pod nową sygnaturą jak również włączenia wszystkich materiałów dowodowych ze sprawy [....] oraz wezwanie skierowane do J.P. o złożenie wyjaśnień – oba pisma odebrane przez skrzącego w dniu 26 stycznia 2016r. Do akt sądowych wykonano kopie okazanych oryginałów dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w zakresie wydawania przez nie decyzji administracyjnych - art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - dalej "p.p.s.a." Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. W sprawie skargi na bezczynność środkiem zaskarżenia, który musi zostać wyczerpany jest zażalenie na bezczynność, o którym mowa w art. 37 k.p.a. Przed wniesieniem skargi skarżący wyczerpał środki zaskarżenia, złożył bowiem do [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. zażalenie na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. w sprawie prowadzonej pod sygnaturą [....] . Wobec spełnienia tego i innych warunków formalnych, skargę należało rozpoznać merytorycznie. Przepis art. 149 § 1 i §1a p.p.s.a. stanowi, że sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Orzekając w sprawie ze skargi na bezczynność należy więc przede wszystkim ocenić, czy w dacie wnoszenia skargi oraz w dacie wyrokowania organ administracji pozostawał w stanie bezczynności - i w tym zakresie ewentualnie zobowiązać organ do wydania aktu lub podjęcia czynności, bądź też umorzyć postępowanie jeżeli bezczynność ustała po wniesieniu skargi. O ile sąd stwierdzi istnienie stanu bezczynności przynajmniej w dacie wniesienia skargi, powinien orzec również, czy w związku ze stwierdzoną bezczynnością miało miejsce rażące naruszenie prawa oraz czy zasadne jest wymierzenie grzywny. Jak wynika z akt administracyjnych decyzją z dnia 10 sierpnia 2015 r., znak [....] [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. po rozpoznaniu odwołaniu J.P. uchylił decyzję PINB w Z. z dnia 25 maja 2015 r. i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Decyzja ta – jednak bez akt sprawy – wpłynęła do PINB w Z. w dniu 14 sierpnia 2015r. Pismem z dnia 15 września 2015 r., wniesionym do MWINB w dniu 17 września 2015 r. J.P. zwrócił się z zażaleniem na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia 6 października 2015 r., znak [....] uznał powyższe zażalenie za nieuzasadnione wskazując, że akta sprawy po wydaniu decyzji kasatoryjnej przez MWINB nie zostały zwrócone do organu I instancji z uwagi na możliwość zaskarżenia tej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Organ odwoławczy przesłał akta organowi I instancji dopiero za pismem z dnia 1 października 2015 r. Następnie w związku z niniejszą skargą na bezczynność Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. przesłał akta sprawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dniu 20 października 2015 r. (koperta k. 7 akt sądowych). Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas gdy organ ten, pomimo istniejącego obowiązku, nie załatwia, w określonej prawem formie i w określonym prawem czasie, sprawy co do której obowiązujące regulacje czynią go właściwym i kompetentnym. Celem skargi na bezczynność jest doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności, jednakże bez przesądzenia o treści, czy skutkach tych działań. Sąd nie wnika w merytoryczną i procesową poprawność czynności, a bierze pod uwagę jedynie sam fakt, czy w danej sprawie została dokonana czynność lub czy z innych powodów organowi nie można zarzucić stanu bezczynności (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 grudnia 2013 r., sygn. I OSK 2114/13, LEX nr 1421789). Podkreślenia wymaga, że sprawa niniejsza dotyczy bezczynności PINB w Z. w postępowaniu prowadzonym po decyzji kasacyjnej wydanej przez WINB w dniu 10 sierpnia 2015r., bowiem z odpowiedzi na skargę wynika, że organ uważa, że skarga na bezczynność dotyczy postępowania poprzedzającego wydanie decyzji w dniu 25 maja 2015r. W niniejszej sprawie Sąd upatruje bezczynności organu I Instancji w zaniechaniu podjęcia choćby próby pozyskania akt sprawy po decyzji kasatoryjnej WINB z dnia 10 sierpnia 2015r, o której to decyzji organ powziął wiadomości w dniu 14 sierpnia 2015r. Organ I Instancji nie zwrócił się do organu II Instancji o zwrot akt ani też nie zwrócił się o ich wypożyczenie celem sporządzenia z nich kopii. Nadto przez okres 20 dni – tj. od 1 października do 20 października organ aktami dysponował i mógł w tym czasie co najmniej wykonać ich kopie. Z oświadczeń pełnomocnika złożonych na rozprawie wynika, że jednak pomimo braku akt organ podjął ponownie postępowanie i wykonał pierwsze czynności w dniu 20 stycznia 2016r., co oznacza że brak akt nie był przeszkodą do prowadzenia postępowania administracyjnego. Skoro PINB w Z. zarówno w dacie wniesienia skargi, jak i w dacie wyrokowania pozostawał w bezczynności w rozpoznaniu wniosku J.P. , to należało zobowiązać go do wydania aktu lub dokonania czynności w tym zakresie, o czym orzeczono w pkt I wyroku. Z uwagi na konieczności dokonania ustaleń w zakresie stanu faktycznego sprawy (co wynika z uzasadnienia decyzji WINB z dnia 10 sierpnia 2015r.) Sąd uznał, że odpowiednim terminem dla organu administracji publicznej będzie termin 30 dni. Zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a. termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. W pkt II wyroku Sąd stwierdził, że bezczynność PINB w Z. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Dokonując takiej oceny wzięto pod uwagę, że organ nie dysponował aktami niewyłącznie z własnego zaniechania, ale również z tego powodu, że najpierw akt tych nie zwrócił organ II Instancji oczekujący na ewentualną skargę do sądu administracyjnego na swoja decyzję, następnie organ II Instancji rozpatrywał zażalenie na bezczynność złożone przez skarżącego, a ostatecznie PINB był zobligowany przesłać akta do tutejszego Sądu w związku z niniejszą skargą. Każde uchybienie w zakresie terminowego załatwienia sprawy administracyjnej jest naruszeniem prawa, jednak aby uznać, że było ono rażące, muszą zaistnieć szczególne okoliczności. W niniejszej sprawie zdaniem Sądu takie szczególne (rażące) okoliczności nie miały miejsca. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji wyroku.